Σημερινή - Τελευταία Νέα

Αεροσκάφος βασισμένο σε F-16 πραγματοποίησε αναχαιτίσεις μέσω ΑΙ (βίντεο)

Mon, 10 Aug 2026 13:09:00 +0000

Η τεχνητή νοημοσύνη περνά στην πραγματική αεροπορική μάχη, με αεροσκάφος να πραγματοποιεί 27 αναχαιτίσεις μέσω αξιοποίησης δεδομένων από αισθητήρες.

Πιο αναλυτικά, η Αμερικανική Πολεμική Αεροπορία (USAF) και η μονάδα Skunk Works της Lockheed Martin, ανακοίνωσαν το νέο ΑΙ επίτευγμα, στο πλαίσιο των δοκιμών του μαχητικού αεροσκάφους X-62 VISTA, μετά την ολοκλήρωση του πακέτου αναβάθμισης MSU, το οποίο περιλαμβάνει μεταξύ άλλων δυνατότητα αυτόνομης αναχαίτισης με αξιοποίηση δεδομένων από οπτικό/υπέρυθρο σύστημα IRST.

Το πρόγραμμα HAVE HEAT χρησιμοποίησε το σύστημα στοχοποίησης Legion Pod της Lockheed Martin στο X-62, με στόχο να αποδείξει την ικανότητα της τεχνητής νοημοσύνης (AI) να αξιοποιεί πραγματικά δεδομένα αισθητήρων και να εκτελεί αυτόνομα αναχαιτίσεις εναέριων στόχων σε πραγματικό χρόνο.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της Lockheed Martin, το X-62 επιχειρούσε μαζί με ένα επανδρωμένο αεροσκάφος T-38 Talon, μεταδίδοντας δεδομένα σε λογισμικό τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο μπορούσε να κατευθύνει αυτόνομα το μαχητικό στην κατάλληλη θέση για την εκτέλεση τακτικής αναχαίτισης.

Η USAF ανέφερε ότι το επόμενο στάδιο εκσυγχρονισμού των αερομεταφερόμενων συστημάτων θα περιλαμβάνει την ενσωμάτωση του ραντάρ RTX PhantomStrike, καθώς και ενός προηγμένου συστήματος δικτυακής μετάδοσης δεδομένων.

Η δοκιμή μεταφέρει την αξιολόγηση της AI από δεδομένα προσομοιωμένων στόχων σε ροές δεδομένων πραγματικού χρόνου από αισθητήρες επί του αεροσκάφους, αντικατοπτρίζοντας το περιβάλλον δεδομένων που θα αντιμετωπίζουν οι πιλότοι σε μελλοντικές επιχειρήσεις υψηλού κινδύνου.

Η δυνατότητα δημιουργίας πρακτόρων AI «Supermassive» βελτιώνει δραματικά την ταχύτητα και την ευελιξία.

«Η συνεχιζόμενη συνεργασία μας με την TPS οδηγεί σε σημαντική πρόοδο, με αυτή την τελευταία σειρά δοκιμών πτήσης να αποδεικνύει ότι η AI μας μπορεί να κλείσει αποτελεσματικά και αξιόπιστα τον κύκλο από τον αισθητήρα έως τη δράση, πάνω σε ένα επιχειρησιακό μαχητικό αεροσκάφος», δήλωσε ο Ron Fehlen, αντιπρόεδρος και γενικός διευθυντής της Lockheed Martin Skunk Works®.

«Οι αυτόνομοι πράκτορές μας αξιοποίησαν διαβαθμισμένες ροές δεδομένων υπέρυθρης αναζήτησης και παρακολούθησης και εκτέλεσαν σε πραγματικό χρόνο ελιγμούς κρίσιμους για τη μάχη. Το επίτευγμα αυτό αποτελεί αποφασιστικό βήμα προς την παροχή αεροπορικής υπεροχής ενισχυμένης από AI για τις Ηνωμένες Πολιτείες.»

«Η ικανότητά μας να παρέχουμε αξιόπιστα δεδομένα από αισθητήρες είναι κρίσιμη, όμως το πραγματικό πλεονέκτημα προκύπτει όταν αυτά τα δεδομένα μπορούν να συνδεθούν απρόσκοπτα με την AI ώστε να οδηγήσουν σε δράση», δήλωσε η Stacy Kubicek, αντιπρόεδρος και γενική διευθύντρια της Lockheed Martin Sensors and Global Sustainment. «Το συγκεκριμένο έργο αποδεικνύει πώς η ανίχνευση και η αυτόνομη AI μπορούν να συνδυαστούν ως πολλαπλασιαστής ισχύος, επιτρέποντας ταχύτερη και πιο τεκμηριωμένη δράση σε σύνθετα περιβάλλοντα.»

Τι είναι το X-62A VISTA

Το X-62A VISTA (Variable In-flight Simulator Test Aircraft) είναι ένας μοναδικός προσομοιωτής πτήσης βασισμένος στο διθέσιο μαχητικό αεροσκάφος F-16D, που αναπτύχθηκε από την General Dynamics (τώρα Lockheed Martin) και την Calspan για τη Σχολή Πιλότων Δοκιμών της USAF, με την πρώτη του πτήση να πραγματοποιείται το 1992.

Το κύριο χαρακτηριστικό του X-62A είναι η προγραμματιζόμενη ικανότητά του να προσομοιώνει τα χαρακτηριστικά πτήσης μιας ευρείας γκάμας αεροσκαφών.

Το σύστημα ελέγχου μπορεί να τροποποιήσει την απόκριση του αεροσκάφους στις εντολές του πιλότου, μιμούμενο τη συμπεριφορά μαχητικών αεροσκαφών, μεταγωγικών αεροσκαφών ή drones.

Κατά τον εκσυγχρονισμό του, το X-62A εξοπλίστηκε με έναν αναβαθμισμένο προσομοιωτή VISTA και ένα αυτοματοποιημένο σύστημα ελέγχου SACS. Αυτά επιτρέπουν τη φόρτωση διαφόρων αυτοματοποιημένων αλγορίθμων ελέγχου στο αεροσκάφος και την ταχεία τροποποίησή τους μεταξύ των πτήσεων.

Ταυτόχρονα, πιλότος δοκιμών παραμένει καθισμένος στο διθέσιο πιλοτήριο, παρακολουθώντας τη λειτουργία του συστήματος αυτοματισμού και ικανός να το απενεργοποιήσει ή να αναλάβει τον έλεγχο του αεροσκάφους ανά πάσα στιγμή.

Τον Δεκέμβριο του 2022, οι αλγόριθμοι τεχνητής νοημοσύνης στο πρόγραμμα Αυτοματοποιημένης Αερομαχίας και Ανάπτυξης Επιχειρήσεων Αερομαχίας ολοκλήρωσαν 12 δοκιμαστικές πτήσεις.

Αυτό το σύστημα εκτελεί αυτόματα σύνθετους τακτικούς ελιγμούς, προσομοιώνοντας αερομαχίες κοντινής και μεγάλης εμβέλειας, τηρώντας παράλληλα τα καθορισμένα όρια του εναέριου χώρου.

Το 2023, το X-62A πραγματοποίησε την πρώτη αερομαχία άμεσης οπτικής εμβέλειας με ένα συμβατικό, πιλοτικό F-16. Κατά τη διάρκεια 21 δοκιμαστικών πτήσεων, το αεροσκάφος πλησίασε σε απόσταση περίπου 600 μέτρων με συνδυασμένη ταχύτητα περίπου 1.900 χλμ./ώρα.

Αυτό το αποτέλεσμα θα είναι χρήσιμο στη δημιουργία μη επανδρωμένων αυτόνομων αεροσκαφών και κατευθυνόμενων πυραύλων ικανών να λειτουργούν σε συνδυασμό με επανδρωμένα μαχητικά αεροσκάφη στο πλαίσιο του προγράμματος CCA.

Πηγή: naftemporiki.gr

Οι ΗΠΑ έχουν εκτρέψει 55 εμπορικά πλοία στα Στενά του Ορμούζ: Πάνω από 20 πολεμικά βρίσκονται στην περιοχή

Mon, 10 Aug 2026 13:07:00 +0000

Νέα διάσταση αποκτά η κρίση στα Στενά του Ορμούζ, καθώς οι στρατιωτικές επιχειρήσεις επηρεάζουν πλέον άμεσα την κίνηση δεκάδων εμπορικών πλοίων. Σύμφωνα με στοιχεία που αποδίδονται στην αμερικανική Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM), οι δυνάμεις των ΗΠΑ έχουν εκτρέψει συνολικά 55 εμπορικά πλοία, στο πλαίσιο των επιχειρήσεων για την εφαρμογή του ναυτικού αποκλεισμού κατά του Ιράν.

Η αύξηση είναι σημαντική. Στις 2 Αυγούστου ο αντίστοιχος αριθμός ανερχόταν σε 35 πλοία, γεγονός που σημαίνει ότι μέσα σε περίπου μία εβδομάδα άλλα 20 πλοία άλλαξαν πορεία. Παράλληλα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, δύο πλοία έχουν ακινητοποιηθεί, ενώ σε άλλα δύο πραγματοποιήθηκε επιβίβαση αμερικανικών δυνάμεων.

Την ίδια ώρα, περισσότερα από 20 αμερικανικά πολεμικά πλοία παραμένουν ανεπτυγμένα στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, υποστηρίζοντας τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ σε ένα από τα πλέον κρίσιμα σημεία για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας.

Τα νέα στοιχεία δείχνουν ότι η κρίση έχει περάσει σε διαφορετικό επίπεδο. Δεν πρόκειται πλέον μόνο για τη μεγάλη υποχώρηση των διελεύσεων από τα Στενά, αλλά για ένα περιβάλλον στο οποίο οι στρατιωτικές επιχειρήσεις επηρεάζουν άμεσα τις διαδρομές της εμπορικής ναυτιλίας.

Για πλοιοκτήτες, ναυλωτές και ασφαλιστικές εταιρείες, η κατάσταση δημιουργεί ένα νέο πλαίσιο αβεβαιότητας. Η απόφαση για είσοδο ή έξοδο από τον Περσικό Κόλπο συνδέεται πλέον όχι μόνο με τον κίνδυνο ενός στρατιωτικού επεισοδίου, αλλά και με το ενδεχόμενο αλλαγής πορείας, ελέγχου ή καθυστέρησης ενός πλοίου.

Παράλληλα, η διπλωματική προσπάθεια για αποκλιμάκωση δεν έχει ακόμη μεταφραστεί σε ουσιαστική αποκατάσταση της κυκλοφορίας. Η Τεχεράνη έχει καταστήσει σαφές ότι μια συμφωνία με το Ομάν για το καθεστώς των Στενών δεν αρκεί από μόνη της για την πλήρη επαναλειτουργία της θαλάσσιας οδού, συνδέοντας το ζήτημα με την ευρύτερη αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ.

Ισχυρή η έκθεση της ελληνόκτητης ναυτιλίας

Οι εξελίξεις έχουν ιδιαίτερη σημασία για την ελληνόκτητη ναυτιλία, λόγω της ισχυρής παρουσίας των Ελλήνων πλοιοκτητών στις ενεργειακές μεταφορές και ειδικότερα στις κατηγορίες VLCC, Suezmax και product tankers.

Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν κομβικό πέρασμα για τις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο προς τις διεθνείς αγορές. Κάθε περιορισμός της κυκλοφορίας επηρεάζει τη διαθεσιμότητα χωρητικότητας, αυξάνει τις αποστάσεις και τους χρόνους ταξιδιών και διατηρεί σε υψηλά επίπεδα το κόστος ασφάλισης πολεμικού κινδύνου.

Για τους Έλληνες πλοιοκτήτες, το ζήτημα είναι διπλό. Από τη μία πλευρά, η μειωμένη προσφορά διαθέσιμου τονάζ και το αυξημένο γεωπολιτικό ρίσκο μπορούν να οδηγήσουν τους ναύλους σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα. Από την άλλη, όμως, αυξάνονται σημαντικά οι επιχειρησιακοί κίνδυνοι, το ασφαλιστικό κόστος και η ευθύνη για την ασφάλεια των πληρωμάτων.

Η εκτροπή 55 εμπορικών πλοίων αποτελεί πλέον μία από τις πιο σαφείς ενδείξεις ότι η κρίση του Ορμούζ επηρεάζει άμεσα την πραγματική λειτουργία της παγκόσμιας ναυτιλίας. Όσο η πολιτική λύση παραμένει αβέβαιη, η σημαντικότερη ενεργειακή θαλάσσια αρτηρία του κόσμου θα εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τους ναύλους, τις ροές πετρελαίου και τις επιχειρησιακές αποφάσεις των ναυτιλιακών εταιρειών.

Πηγή: Πρώτο Θέμα

Επάρκεια ρεύματος με «μαξιλάρι» ασφαλείας - Πλήρης κάλυψη της ζήτησης

Mon, 10 Aug 2026 11:45:00 +0000

Η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας καλύπτεται πλήρως, ενώ τις τελευταίες ημέρες παρουσιάζει πτωτική πορεία, δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο Βοηθός Διευθυντής του Εθνικού Κέντρου Ελέγχου Ενέργειας του Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου (ΔΣΜΚ), Χάρης Ζαβαλλής.

«Η ζήτηση χαμηλώνει και από αύριο θα αρχίσει να χαμηλώνει κι άλλο. Οι θερμοκρασίες θα είναι γύρω στους 39 βαθμούς. Θα κινούμαστε περίπου γύρω στα 1.200 μεγαβάτ (MW) το μεσημέρι, ζήτηση η οποία δεν δημιουργεί κανένα πρόβλημα γιατί έχουμε και πολλά φωτοβολταϊκά», ανέφερε αρχικά.

«Υπολογίζω ότι το απόγευμα θα είμαστε λίγο κάτω από τα 1.000 μεγαβάτ (MW), 950 με 1.000, κάπου εκεί», συμπλήρωσε.

Αναφερόμενος στην επάρκεια του συστήματος, ο κ. Ζαβαλλής ανέφερε ότι δεν υπάρχει πρόβλημα με τη συμβατική παραγωγή, η διαθεσιμότητα της οποίας ανέρχεται στα 1.251 MW.

«Άρα η ζήτηση καλύπτεται πλήρως και τη μέρα και τη νύχτα και έχουμε και εφεδρείες στο σύστημα για να καλύψουμε και βλάβη», σημείωσε.

Όπως ανέφερε, η υψηλότερη ζήτηση για φέτος καταγράφηκε στις 23 Ιουλίου. Στις 14:45 έφτασε τα 1.372 MW, ενώ στις 20:00 διαμορφώθηκε στα 1.099 MW.

Ο κ. Ζαβαλλής εκτίμησε ότι είναι πολύ δύσκολο να καταγραφεί στη συνέχεια του καλοκαιριού ζήτηση υψηλότερη από εκείνη της 23ης Ιουλίου.

Τέλος, ερωτηθείς τι θα σημαίνει στην πράξη η ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου-Ελλάδας, εφόσον υλοποιηθεί το έργο, ο κ. Ζαβαλλής απάντησε ότι «θα μπορούμε να παίρνουμε ηλεκτρική ενέργεια από το καλώδιο όταν υπάρχει ανάγκη και παράλληλα θα μπορούμε να δίνουμε».

Όπως εξήγησε, η αγορά και η πώληση ηλεκτρικής ενέργειας μέσω της διασύνδεσης θα καθορίζονται ανάλογα με τις προσφορές που θα υποβάλλονται.

Σε περίπτωση υλοποίησης του έργου, «θα υπάρχει ειδικό τμήμα στον ΔΣΜΚ που θα διαχειρίζεται τη διασύνδεση και θα μπαίνουν προσφορές από τους προμηθευτές για να αγοράζουν και να πωλούν ενέργεια», σημείωσε καταλήγοντας.

Πηγή: ΚΥΠΕ

Ο Δρ Ερόλ Κεϊμάκ ξεκαθάρισε: «Η Διζωνική δεν συμβιβάζεται με αρχές δημοκρατίας και ανθρώπινα δικαιώματα»

Mon, 10 Aug 2026 09:54:00 +0000

Φώτο σεμιναρίου - Ο Σερ Ντέιβιντ Χάνεϊ πλαισιωμένος από τους Μιχάλη Ατταλίδη και Ερόλ Κειμάκ.

Αναφέρομαι στο πρόσφατο εξαίρετο άρθρο με ξεκάθαρο νόημα και ντόπρα τοποθέτηση του Δρα Χρ. Κληρίδη στη «Σημερινή» 9 Αυγούστου 2026 «Η Κύπρος δεν είναι ινδικό χοιρίδιο, κύριε Γκουτέρες».

https://simerini.sigmalive.com/article/2026/8/9/e-kupros-den-einai-indiko-khoiridio-kurie-gkouteres/

Ο Δρ Κληρίδης έγραψε και εξήγησε ψέματα και αλήθειες για τη ‘λύση’ ομοσπονδίας που δεν είναι ομοσπονδία, αλλά δύο εθνοτικά συνιστώντα κρατίδια. Τα οποία βασίζονται στη ρατσιστική και διαιρετική Δικοινοτική, Διζωνική Ομοσπονδία που χρονολογείται από το 1955/56 στο Φόρεϊν Όφις σε συνεργασία με την Τουρκία και Δρσ Νιχάτ Ερίμ και την οποία εισήγαγε επίσημα το Φόρεϊν Όφις από τις 16 Αυγούστου1974!

Και που δίχως γνώση ή έγκριση από τον λαό δέχθηκαν οι ‘ηγέτες’ της ΚΔ και έδωσαν οι αθεόφοβοι και διζωνικό χάρτη που τους παραχωρούσε και το κατεχόμενο αεροδρόμιο της ΤΥΜΠΟΥ (!), που μέχρι σήμερα δεν τόλμησε κανένας (περιλαμβανομένου του νυν Προέδρου Χριστοδουλίδη) να αποσύρει, απαιτώντας γνήσια ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ.

1) Οι βρετανοί από τις 3.1.1964 ξεκίνησαν στο Φόρεϊν Όφις σχέδια για ΑΝΑΣΥΣΤΑΣΗ της Κυπριακής Δημοκρατίας με ΔΥΟ ΣΥΝΙΣΤΩΝΤΑ ΚΡΑΤΗ όπως ζητούσαν και απαιτούν οι Τούρκοι και μέχρι σήμερα προσπαθούν να εξασφαλίσουν υπογραφή υποταγής από εμάς…

2) Δεν υπάρχει καλύτερη μαρτυρία για τις επιδιώξεις των Τούρκων και τι θα σημαίνει μια τέτοια λύση (ΔΥΟ ΣΥΝΙΣΤΩΝΤΑ ΚΡΑΤΗ – ΜΕΣΩ ΔΔΟ), από τις αποκαλυπτικές δηλώσεις του Τουρκοκύπριου καθηγητή Δρα Erol Keymak, ο οποίος σε σεμινάριο στρογγυλής τραπέζης σε χώρο της Βουλής των Λόρδων στο Λονδίνο, στις 8 Φεβρουαρίου 2017, με προεδρεύοντα τον βρετανό λόρδο David Hannay και συνομιλητή τον Δρα Μιχάλη Ατταλίδη δήλωσε αποκαλυπτικά:

«Τι επιδιώκουμε; Και θα πρέπει να είμαι πολύ προσεκτικός εδώ, γιατί επιδιώκουμε μια διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία. Η οποία είναι μια ομοσπονδία με διαμοιρασμό εξουσίας. Δεν επιδιώκουμε μια δημοκρατία, δεν επιδιώκουμε σταθερότητα, ή πολλά άλλα πράγματα που γνωρίζετε, επιδιώκουμε μια διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία.

»Όμως, υπάρχουν συγκρουόμενες αξίες εδώ, κάποιες από αυτές λένε, ότι το σύστημα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν γίνεται δημοκρατικό, ότι το σύστημα πρέπει να σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα, ακόμα περισσότερο, με την ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ, η λύση πρέπει να συμβαδίζει με το ευρωπαϊκό κεκτημένο.

»Για όλα αυτά υπάρχουν συγκρουόμενες αξίες, αλλά στο τέλος της ημέρας πρέπει να καταλάβουμε ότι η δομή των διαπραγματεύσεων είναι μια διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία και το πώς χειριζόμαστε το θέμα των περιουσιών και του εδαφικού. Το τι συζητείται σήμερα… είναι παρόμοιο με το περιεχόμενο του Σχεδίου Ανάν…»

Ο καθηγητής Keymak δεν είναι τυχαίος. Σύμφωνα με το βιογραφικό του, που ανάρτησαν οι διοργανωτές, αυτός συνεργάστηκε για εκθέσεις με την ειρηνευτική δύναμη, με το PRIO Νορβηγίας (ένας εντολοδόχος οργανισμός που πληρώνεται για να διοργανώνει σεμινάρια υπέρ της λύσης ΔΔΟ και να κάνει πλύσεις εγκεφάλου των Ελληνοκυπρίων νέων, δημοσιογράφων και πολιτικών) και όχι μόνον.

Διετέλεσε σύμβουλος του Τουρκοκύπριου ηγέτη Dervis Eroglu (με τον οποίο ο Πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης δέχθηκε την Κοινή Διακήρυξη της 11ης Φεβρουαρίου 2014), δούλεψε στενά με τη διαπραγματευτική ομάδα των Τουρκοκυπρίων μεταξύ 2010 και 2015 και ήταν μέλος των τεχνικών επιτροπών το 2004 που δούλεψαν με τα Ηνωμένα Έθνη για την ολοκλήρωση του σχεδίου «Ανάν».

3) «Δηλαδή, οι Τούρκοι στον βορρά και οι Έλληνες στον νότο. Άρα, διχοτόμηση. Διχοτόμηση δεν είναι επανένωση», έγραψε σε απλή και κατανοητή γλώσσα και για τον πλέον αδαή, ο Δρ Χρ. Κληρίδης.

Ο Δρ Ερόλ Κεϊμάκ

Και για τούτο δεν υπάρχει καλύτερη διαβεβαίωση και απάντηση στα ψέματα που αναμασούν για ‘δίκαιη’ λύση διάφοροι γνώστες και άσχετοι, από τα ίδια τα ψηφίσματα του ΟΗΕ και την έκθεση του ΓΓ του ΟΗΕ S/23780 3 Απριλίου 1992 (βρετανικές «Ιδέες Γκάλι» που απέρριψε ο λαός πάνω στις οποίες Φόρεϊν Όφις/Ντέιβιντ Χάνεϊ συνέχισαν με το «Σχέδιο Ανάν» που και πάλι απέρριψε ο λαός στις 24.4.2004 ), στην οποία αναφέρεται το ψήφισμα 750/92 10 Απριλίου 1992.

Και ιδού η ερμηνεία της πολιτικής ισότητας για τα δύο συνιστώντα κράτη

«Αν και πολιτική ισότητα δεν σημαίνει ίση αριθμητική συμμετοχή σε όλα τα τμήματα της ομόσπονδης Κυβέρνησης και της διαχείρισης, θα πρέπει να αντικατοπτρίζεται interalia με διάφορους τρόπους: Απαραίτητο, όπως για έγκριση ή τροποποίηση του ομόσπονδου συντάγματος του Κράτους της Κύπρου, αυτό γίνεται με έγκριση αμφοτέρων των κοινοτήτων. Στην αποτελεσματική συμμετοχή αμφοτέρων των κοινοτήτων σε όλα τα όργανα και αποφάσεις της ομόσπονδης Κυβέρνησης. Σε ασφαλιστικές δικλίδες, ούτως ώστε η ομόσπονδη Κυβέρνηση να μην έχει την εξουσία να υιοθετήσει οποιαδήποτε μέτρα εναντίον των συμφερόντων της άλλης κοινότητας και στην ισότητα και ίδιες εξουσίες και αρμοδιότητες των δύο ομόσπονδων κρατών».

Καθαρή πλειοψηφία πληθυσμού και ιδιοκτησία γης

Στη δε παράγραφο 20 τονίζεται: «Η διζωνικότητα της ομοσπονδίας αντικατοπτρίζεται στο γεγονός ότι το κάθε ομόσπονδο κράτος θα διοικείται από μια κοινότητα, η οποία θα έχει εγγυημένη καθαρή πλειοψηφία πληθυσμού και ιδιοκτησία γης στην περιοχή της. Αντικατοπτρίζεται, επίσης, με το γεγονός ότι δεν θα επιτρέπεται στην ομόσπονδη Κυβέρνηση να καταπατά τις αρμοδιότητες των ομόσπονδων κρατών, ούτε το ένα ομόσπονδο κράτος να καταπατά τις εξουσίες και αρμοδιότητες του άλλου κράτους».

Τελικός στόχος της Τουρκίας, από το 1955 ήταν και παραμένει ΑΛΩΣΗ ΟΛΟΚΛΗΡΗΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ, βάση του σχεδίου Δρα Νιχάτ Ερίμ που η Άγκυρα ακολουθεί ως ‘κοράνι’ για το Κυπριακό. Το εξασφαλίζει έκτοτε κομμάτι, κομμάτι, κτίζοντας πάνω στα λάθη των μοιραίων ‘ηγετών’ της πατρίδας μας…

Ε, λοιπόν, τι ελεεινά παραμύθια για επανένωση, για ομοσπονδία (!), για επιστροφή προσφύγων, σεβασμό ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ελευθερίες τολμούν διάφοροι να σερβίρουν στον λαό για τόσα χρόνια στη μακαρία νήσο, δίχως να πληρώνουν κόστος για τα ψέματά τους;

Προηγούμενα άρθρα:

https://simerini.sigmalive.com/article/2022/11/4/dr-erol-keimak-e-dizonike-den-sumbibazetai-me-arkhes-demokratias-kai-anthropina-dikaiomata/

https://geopolitico.gr/2025/02/dr-erol-kaymak-i-dizoniki-den-einai-symvati-me-evropaiko-kektimeno-kai-anthropina-dikaiomata/

https://forum.agora-dialogue.com/2022/10/30/δρ-ερόλ-κεϊμάκ-η-διζωνική-δεν-συμβιβ/

*Ερευνήτρια/δημοσιογράφος

Ανεβάζει ταχύτητα η Ευρωζώνη – Καλύτερες οι προβλέψεις για την οικονομία

Mon, 10 Aug 2026 09:19:00 +0000

Η οικονομική ανάπτυξη στην Ευρωζώνη αναμένεται να επιταχυνθεί, καθώς η οικονομία επέδειξε μεγαλύτερη του αναμενομένου ανθεκτικότητα απέναντι στις επιπτώσεις του πολέμου με το Ιράν, σύμφωνα με έρευνα του Bloomberg μεταξύ αναλυτών.

Η οικονομία της Ευρωζώνης, που αριθμεί πλέον 21 χώρες, προβλέπεται να αναπτυχθεί κατά 0,8% το 2026, έναντι εκτίμησης για 0,5% τον Ιούλιο. Η ανοδική αναθεώρηση οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στις καλύτερες επιδόσεις της περιόδου Απριλίου-Ιουνίου, όταν το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 0,4%, με ρυθμό διπλάσιο από αυτόν που ανέμεναν οι αναλυτές.

Οι συμμετέχοντες στην έρευνα διατήρησαν αμετάβλητες τις προβλέψεις τους για τα επόμενα τρίμηνα. Αναμένουν ανάπτυξη 0,2% στο γ’ τρίμηνο, ενώ στη συνέχεια προβλέπουν σταδιακή ενίσχυση της οικονομικής δυναμικής.

Ανθεκτική παρά τις πολλαπλές πιέσεις

Η οικονομία της περιοχής κατάφερε τους τελευταίους μήνες να ξεπεράσει μια σειρά από σημαντικές προκλήσεις, μεταξύ των οποίων οι υψηλότερες τιμές ενέργειας, οι περικοπές κόστους και θέσεων εργασίας στις ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες, οι δασικές πυρκαγιές, αλλά και τα ιστορικά χαμηλά επίπεδα νερού σε κρίσιμες ευρωπαϊκές πλωτές οδούς.

Το οικονομικό κλίμα έχει βελτιωθεί το τελευταίο διάστημα, καθώς βρίσκονται σε εξέλιξη νέες προσπάθειες για τερματισμό της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή και επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.

Την αισιοδοξία ενισχύουν παράλληλα οι προσπάθειες της Γερμανίας να αναζωογονήσει την οικονομική ανάπτυξη.

Ώθηση από τις αμυντικές δαπάνες της Γερμανίας

Η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης καταγράφει ισχυρή αύξηση των δαπανών στον αμυντικό τομέα, η οποία αναμένεται να συμβάλει στην επιτάχυνση της ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια.

Σύμφωνα με ξεχωριστή έρευνα του Bloomberg, ο ρυθμός ανάπτυξης της γερμανικής οικονομίας προβλέπεται να ενισχυθεί στο 1,2% το 2028, από 0,8% φέτος.

Η πρόβλεψη για το 2026 αναθεωρήθηκε επίσης ανοδικά, καθώς μόλις τον προηγούμενο μήνα οι αναλυτές ανέμεναν ανάπτυξη 0,6%. Και σε αυτή την περίπτωση, η αναθεώρηση αντανακλά κυρίως την απροσδόκητα ισχυρή επίδοση της οικονομίας κατά το δεύτερο τρίμηνο.

Παράλληλα, το ευρύ πακέτο μεταρρυθμίσεων που έχει συμφωνήσει η κυβέρνηση του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς αναμένεται να ενισχύσει τις αναπτυξιακές δυνατότητες της γερμανικής οικονομίας σε μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο ορίζοντα.

Παραμένουν οι κίνδυνοι για τις επιχειρήσεις

Παρά τη βελτίωση των προοπτικών, οι επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικούς κινδύνους.

Ορισμένες εταιρείες προειδοποιούν ήδη για επιβάρυνση των κερδών τους κατά δεκάδες εκατομμύρια ευρώ, καθώς η χαμηλή στάθμη των υδάτων στους ποταμούς Ρήνο και Δούναβη δυσχεραίνει τις μεταφορές και αυξάνει το κόστος.

Η ισχυρότερη επίδοση του δεύτερου τριμήνου προσφέρει πάντως μια πιο θετική αφετηρία για την Ευρωζώνη, με τους αναλυτές να εκτιμούν ότι η οικονομική δραστηριότητα θα αποκτήσει σταδιακά μεγαλύτερη δυναμική τους επόμενους μήνες.

Πηγή: newmoney.gr

Η Κύπρος το μόνο ευρωπαϊκό κράτος που αύξησε τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου

Mon, 10 Aug 2026 09:13:00 +0000

Της Μαρίας Καραΐσκου

Στη χειρότερη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και μάλιστα με αρνητική εξαίρεση, βρίσκεται η Κύπρος όσον αφορά τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου που προκαλούν υπερθέρμανση του πλανήτη και κλιματική αλλαγή. Συγκεκριμένα, η Κύπρος αποτελεί το μοναδικό κράτος - μέλος που από το 1990, όχι μόνο δεν μείωσε τις εκπομπές, αλλά τις έχει αυξήσει.

Η Eurostat, σε έκθεσή της (Key figures of Europe, 2026), αναφέρει το εξής: «Μέχρι το 2023, οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου στην Ε.Ε. είχαν μειωθεί κατά 36,3% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Μεταξύ 1990 και 2023, η ποσότητα των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου μειώθηκε σε όλες εκτός από μία χώρα της Ε.Ε.: την Κύπρο».

Συνεπώς, την ώρα που τα υπόλοιπα 26 κράτη - μέλη μειώνουν το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα, η Κύπρος κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση. Χώρες όπως η Ρουμανία, η Βουλγαρία, η Σλοβακία και οι Βαλτικές, κατάφεραν να μειώσουν τις εκπομπές τους περισσότερο από το μισό.

Ανεπαρκείς συγκοινωνίες και λάθη στους ενεργειακούς χειρισμούς

Ο πρώην επίτροπος περιβάλλοντος, Χαράλαμπος Θεοπέμπτου, απέδωσε την αρνητική αυτή εικόνα στις χρόνιες παθογένειες. Μιλώντας στο Economy today, ανέφερε ότι, η Κύπρος έμεινε πίσω στη λήψη ουσιαστικών μέτρων και ότι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου συνδέονται κυρίως από τα κτήρια, τις μεταφορές και την παραγωγή ηλεκτρισμού.

«Οι δημόσιες συγκοινωνίες βασίζονται μόνο στα λεωφορεία που δεν εξυπηρετούν το ευρύ κοινό. Δεν έχουμε κάνει τις ενεργειακές αναβαθμίσεις των κτηρίων που έπρεπε και αργήσαμε πάρα πολύ να έχουμε έστω τις ελάχιστες προδιαγραφές στην ενεργειακή απόδοση των κτηρίων. Επίσης, δίνουμε πιστοποιητικό ότι κατασκεύασαν το κτήριο ενεργειακά σωστά, πριν ακόμη ολοκληρωθεί το κτήριο», υπογράμμισε.

Την ίδια ώρα, αναφέρθηκε σε λανθασμένες πολιτικές που έγιναν όσον αφορά τα φωτοβολταϊκά καθώς και στο ενεργειακό μείγμα της χώρας, όπου καίγεται ακόμη μαζούτ για την ηλεκτροπαραγωγή.

«Έχουμε προωθήσει τα μεγάλα φωτοβολταϊκά πάρκα στις μεγάλες εταιρείες αλλά άφησαν πίσω τις στέγες. Θα έπρεπε να δοθεί προτεραιότητα στα οικιακά φωτοβολταϊκά και στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στις στέγες. Επίσης, συζητούμε εδώ και πολλά χρόνια τις αλλαγές στο καύσιμο της ΑΗΚ», πρόσθεσε ο Χαράλαμπος Θεοπέμπτου.

Σχολιάζοντας το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα, είπε χαρακτηριστικά ότι περιλαμβάνει «διάφορες ευχές και προγραμματισμούς» που αποστέλλονται στην Ε.Ε., ενώ στην πράξη δεν το λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη. Αναφερόμενος δε στον οικονομικό αντίκτυπο αυτής της αδράνειας, σημείωσε ότι «αυτός που την πληρώνει» είναι ο απλός πολίτης.

«Εγκλωβισμένη» η Κύπρος στα εισαγόμενα καύσιμα

Συν τοις άλλοις, η Κύπρος παραμένει εγκλωβισμένη και στις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων. Ο δείκτης ενεργειακής εξάρτησης, που αποτυπώνει τον βαθμό στον οποίο μια οικονομία βασίζεται στις εισαγωγές για την κάλυψη των ενεργειακών της αναγκών, το 2024 για την Ευρωπαϊκή Ένωση ήταν στο 57,3%.

Στις χειρότερες θέσεις, και αισθητά πιο πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, βρίσκονται η Μάλτα και το Λουξεμβούργο, που καλύπτουν πάνω από το 90% των αναγκών τους από τις εισαγωγές και ακολουθεί η Κύπρος με ποσοστό 88%. Στον αντίποδα, το χαμηλότερο ποσοστό, και συγκεκριμένα 4,6%, καταγράφει η Εσθονία.

Δημοσιεύθηκε στο economytoday

Κομματικός πόλεμος την ώρα της εθνικής μάχης

Mon, 10 Aug 2026 09:04:00 +0000

Υπάρχουν στιγμές κατά τις οποίες μια χώρα έχει το δικαίωμα να απαιτεί από την πολιτική της ηγεσία κάτι περισσότερο από την καθημερινή κομματική αντιπαράθεση. Η Κύπρος βρίσκεται σήμερα ακριβώς σε μια τέτοια στιγμή. Οι διεργασίες για το Κυπριακό εισέρχονται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη φάση. Η πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, η κινητικότητα της προσωπικής του απεσταλμένης, η προσπάθεια επανεκκίνησης της διαδικασίας και η εντονότερη ευρωπαϊκή εμπλοκή δημιουργούν ένα νέο διπλωματικό περιβάλλον. Για πρώτη φορά ύστερα από αρκετό διάστημα υπάρχει η αίσθηση ότι μπορεί να διαμορφωθεί ένα παράθυρο για ουσιαστική επιστροφή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Και τι κάνει το πολιτικό σύστημα της Κυπριακής Δημοκρατίας; Αντί να οικοδομεί τη μέγιστη δυνατή εσωτερική συνεννόηση, επιδίδεται σε έναν ολοένα οξύτερο πόλεμο ανακοινώσεων. ΔΗΣΥ εναντίον κυβέρνησης. ΑΚΕΛ εναντίον κυβέρνησης. Προεδρικό εναντίον ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ. ΔΗΚΟ σε δύσκολη θέση απέναντι στην κυβέρνηση την οποία στηρίζει. Και στη μέση ένας πολίτης που παρακολουθεί μια πολιτική αντιπαράθεση για διορισμούς, ανασχηματισμό και κομματικές επιρροές, την ώρα που το Κυπριακό βρίσκεται ξανά μπροστά στην πόρτα της Ιστορίας. Αυτό δεν είναι απλώς πολιτικά άκομψο. Είναι επικίνδυνο.

Η αρχή του προβλήματος

Ας είμαστε ειλικρινείς. Η σημερινή σύγκρουση δεν εμφανίστηκε από το πουθενά. Η αφετηρία της βρίσκεται, σε μεγάλο βαθμό, στην κρίση που δημιουργήθηκε γύρω από τον ανασχηματισμό και τους διορισμούς στους ημικρατικούς οργανισμούς, με το ΔΗΚΟ να διεκδικεί μεγαλύτερο πολιτικό ρόλο και να θέτει όρους και απαιτήσεις προς τον Πρόεδρο.

Είναι θεμιτό για έναν κυβερνητικό εταίρο να ζητεί μεγαλύτερη συμμετοχή στη διαμόρφωση της κυβερνητικής πολιτικής. Είναι επίσης θεμιτό να αξιολογεί την πορεία μιας συγκυβέρνησης και να απαιτεί διορθώσεις. Εκεί όμως βρίσκεται η κρίσιμη διαχωριστική γραμμή. Άλλο η πολιτική συνδιαμόρφωση και άλλο η κομματική συνδιαχείριση του κράτους.

Οι ημικρατικοί οργανισμοί δεν είναι κομματικά φέουδα. Δεν είναι χώρος όπου τα κόμματα δικαιούνται να απαιτούν «μερίδιο». Δεν είναι λάφυρα μιας προεκλογικής ή κυβερνητικής συμφωνίας. Είναι θεσμοί της Κυπριακής Δημοκρατίας. Και ακριβώς εδώ το ΔΗΚΟ πρέπει να κάνει μια δύσκολη αλλά αναγκαία αυτοκριτική. Εάν οι αρχικές του απαιτήσεις για ανασχηματισμό και διορισμούς δημιούργησαν το έδαφος για τη σημερινή σύγκρουση, τότε η πολιτική ευθύνη του δεν εξαντλείται στο να διαμαρτύρεται για τις εξελίξεις που ακολούθησαν.Ο κυβερνητικός εταίρος έχει δικαίωμα να ζητά λόγο στην πολιτική. Δεν έχει δικαίωμα να μετατρέπει τη συμμετοχή του στη συγκυβέρνηση σε μηχανισμό κατανομής κρατικών θέσεων.

Ούτε το Προεδρικό να αντεπιτίθεται

Η κυβέρνηση, βεβαίως, δεν είναι άμοιρη ευθυνών. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει το συνταγματικό δικαίωμα να επιλέγει τους συνεργάτες και τις διοικήσεις που θεωρεί κατάλληλες. Έχει όμως και την υποχρέωση να πείθει την κοινωνία ότι οι επιλογές του υπηρετούν το δημόσιο συμφέρον.

Αν υπάρχει κριτική για τους διορισμούς, η απάντηση δεν μπορεί να είναι ότι «οι άλλοι ταυτίζονται». Δεν μπορεί να είναι ότι το ΑΚΕΛ και ο ΔΗΣΥ αποτελούν περίπου ενιαίο πολιτικό μέτωπο. Δεν μπορεί κάθε καταγγελία να απαντάται με μια αντεπίθεση.

Η καλύτερη απάντηση είναι πολύ απλούστερη:Να δοθούν τα στοιχεία. Ποιοι υπέβαλαν αίτηση; Ποιοι αξιολογήθηκαν; Ποια ήταν η εισήγηση του Γνωμοδοτικού Συμβουλίου; Πού υπήρξαν αποκλίσεις; Γιατί υπήρξαν; Ποια ήταν τα αντικειμενικά κριτήρια;Η διαφάνεια δεν είναι αδυναμία της κυβέρνησης. Είναι η ισχυρότερη άμυνά της.

Η ευθύνη της αντιπολίτευσης

Το ίδιο ισχύει για τον ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ. Η αντιπολίτευση είναι απαραίτητη στη δημοκρατία. Η κυβέρνηση πρέπει να ελέγχεται. Οι διορισμοί πρέπει να εξετάζονται. Η αξιοκρατία πρέπει να προστατεύεται. Η διαφάνεια πρέπει να απαιτείται. Αλλά η αντιπολίτευση δεν πρέπει να μετατρέπεται σε μηχανή μόνιμης καταγγελίας. Όταν κάθε διορισμός χαρακτηρίζεται αυτομάτως κομματικός, όταν κάθε κυβερνητική απόφαση παρουσιάζεται ως απόδειξη μιας γενικευμένης παθογένειας και όταν η πολιτική συζήτηση περιορίζεται στο ποιος είπε τι εναντίον ποιου, τότε ο δημόσιος διάλογος χάνει την ουσία του.

Η Κύπρος χρειάζεται αντιπολίτευση που να ελέγχει και να προτείνει, όχι απλώς να καταγγέλλει. Και χρειάζεται κυβέρνηση που να ακούει και να διορθώνει, όχι να απαντά σε κάθε κριτική με πολιτική αντεπίθεση.

Πάνω από όλα το Κυπριακό

Το πιο ανησυχητικό, ωστόσο, δεν είναι η ένταση αυτή καθαυτή. Είναι η χρονική στιγμή κατά την οποία εκδηλώνεται. Ενώ η διεθνής κοινότητα επιχειρεί να διαπιστώσει εάν υπάρχει έδαφος για επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών, η ελληνοκυπριακή πλευρά εμφανίζεται εσωτερικά κατακερματισμένη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να υπάρχει ομοφωνία. Κάθε άλλο. Στο Κυπριακό πρέπει να υπάρχουν διαφορετικές απόψεις. Πρέπει να γίνεται ουσιαστική συζήτηση. Πρέπει να ασκείται κριτική στην κυβερνητική στρατηγική. Πρέπει να αξιολογούνται όλες οι επιλογές. Αλλά υπάρχει μια θεμελιώδης διαφορά ανάμεσα στη δημοκρατική διαφωνία και στην εθνικά επιζήμια εσωτερική αποσύνθεση.

Η Τουρκία παρακολουθεί. Η τουρκοκυπριακή ηγεσία παρακολουθεί. Τα Ηνωμένα Έθνη παρακολουθούν. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις παρακολουθούν. Και κάθε εξωτερικός συνομιλητής αντιλαμβάνεται ότι η ισχύς μιας πλευράς στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων δεν εξαρτάται μόνο από τα επιχειρήματά της αλλά και από το κατά πόσο διαθέτει πολιτική συνοχή, στρατηγική συνέπεια και εσωτερική αξιοπιστία.

Δεν πρέπει να χαρίσουμε στην άλλη πλευρά ένα πλεονέκτημα που δεν μπορεί να αποκτήσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Η μεγάλη παγίδα

Υπάρχει και κάτι ακόμη. Αν η εσωτερική πολιτική σύγκρουση συνεχιστεί με την ίδια ένταση, το Κυπριακό κινδυνεύει να γίνει εργαλείο εσωτερικής κομματικής αντιπαράθεσης. Κάθε κόμμα θα προσπαθεί να αποδείξει ότι η κυβέρνηση δεν διαπραγματεύεται σωστά. Η κυβέρνηση θα κατηγορεί τα κόμματα ότι υπονομεύουν την εθνική προσπάθεια. Τα κόμματα της συγκυβέρνησης θα πιέζουν για μεγαλύτερο ρόλο. Και τελικά η κοινωνία θα βρεθεί μπροστά σε μια ακόμη χαμένη ευκαιρία.

Αυτό ακριβώς πρέπει να αποτραπεί.

Ώρα μιας πολιτικής συμφωνίας

Η λύση δεν είναι δύσκολη. Απαιτεί όμως πολιτικό θάρρος. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας πρέπει να συγκαλέσει τους αρχηγούς όλων των κοινοβουλευτικών κομμάτων και να τους προτείνει μια άτυπη πολιτική συμφωνία εθνικής ευθύνης για την κρίσιμη περίοδο του Κυπριακού. Όχι συμφωνία στις πολιτικές θέσεις. Συμφωνία στους κανόνες.

Πρώτον, κανένα κόμμα να μην παρεμβαίνει κομματικά στη διαδικασία επιλογής προσώπων στους ημικρατικούς οργανισμούς. Να προτείνονται πρόσωπα με βάση προσόντα, εμπειρία, ακεραιότητα και καταλληλότητα.

Δεύτερον, κάθε κυβερνητική απόφαση που προκαλεί σοβαρή δημόσια αμφισβήτηση να απαντάται με τεκμηρίωση και στοιχεία.

Τρίτον, οι διαφωνίες των κομμάτων που στηρίζουν την κυβέρνηση να συζητούνται πρώτα σε θεσμοθετημένο όργανο πολιτικού συντονισμού και μετά να δημοσιοποιούνται.

Τέταρτον, να ενισχυθεί ουσιαστικά το Εθνικό Συμβούλιο, όχι ως επικοινωνιακό όργανο αλλά ως χώρος στρατηγικής ανάλυσης, έρευνας, τεκμηρίωσης και διαβούλευσης.

Πέμπτον, να συμφωνηθεί ένα ελάχιστο κοινό πλαίσιο εθνικών στόχων για το Κυπριακό, χωρίς να απαιτείται από κανένα κόμμα να εγκαταλείψει τις ιδιαίτερες θέσεις του.

Έκτον, να δημιουργηθεί μια μικρή, αντιπροσωπευτική ομάδα υψηλού επιπέδου από πολιτικούς, διπλωμάτες, συνταγματολόγους, οικονομολόγους, κοινωνικούς επιστήμονες και ειδικούς στις διεθνείς σχέσεις, που θα υποστηρίζει τεκμηριωμένα την εθνική στρατηγική.

Αυτό δεν σημαίνει «συναίνεση για τη συναίνεση». Σημαίνει θεσμική οργάνωση της διαφορετικότητας.

Η ιδιαίτερη επιλογή για το ΔΗΚΟ

Το ΔΗΚΟ, ως κυβερνητικός εταίρος, βρίσκεται ενώπιον μιας ιδιαίτερης πολιτικής επιλογής. Μπορεί να συνεχίσει να πιέζει για μεγαλύτερη επιρροή στους διορισμούς και στη σύνθεση της εξουσίας. Ή μπορεί να κάνει κάτι πολύ πιο χρήσιμο: να μετατρέψει τη συμμετοχή του στη συγκυβέρνηση σε εργαλείο παραγωγής πολιτικής.

Να ζητήσει συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις. Να προτείνει πολιτικές. Να απαιτήσει χρονοδιαγράμματα. Να αξιολογεί την εφαρμογή του κυβερνητικού προγράμματος. Να συμβάλει ουσιαστικά στο Κυπριακό. Έτσι ένα κυβερνητικό κόμμα αποκτά πραγματική πολιτική αξία. Όχι με το πόσες θέσεις ελέγχει. Αλλά με το πόσες πολιτικές παράγει.

Τελευταία ευκαιρία για σοβαρότητα

Η Κύπρος δεν χρειάζεται αυτή την ώρα περισσότερες κομματικές ανακοινώσεις. Χρειάζεται περισσότερη πολιτική σοβαρότητα. Ο Πρόεδρος πρέπει να κυβερνήσει. Το ΔΗΚΟ πρέπει να συγκυβερνήσει. Ο ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ πρέπει να ελέγξουν. Όλοι όμως πρέπει να θυμούνται ότι πάνω από την κυβέρνηση, πάνω από την αντιπολίτευση και πάνω από τα κόμματα υπάρχει η Κυπριακή Δημοκρατία.

Και σήμερα υπάρχει κάτι ακόμη μεγαλύτερο από την Κυπριακή Δημοκρατία ως καθημερινή πολιτική διαχείριση: η ιστορική ευθύνη απέναντι στις επόμενες γενιές.

Αν οι συνομιλίες ξαναρχίσουν, η ελληνοκυπριακή πλευρά πρέπει να εμφανιστεί με αυτοπεποίθηση, καθαρούς στόχους και εσωτερική πολιτική αξιοπιστία. Αν δεν υπάρξει συμφωνία, θα πρέπει τουλάχιστον να γνωρίζουμε ότι δώσαμε τη μάχη με τη μεγαλύτερη δυνατή σοβαρότητα. Αυτό που δεν επιτρέπεται είναι να χαθεί μια πιθανή ευκαιρία επειδή τα κόμματα θα έχουν εγκλωβιστεί στη διαμάχη για το ποιος θα διορίσει ποιον.

Οι καρέκλες περνούν. Οι θεσμοί μένουν. Οι κυβερνήσεις αλλάζουν. Η Κυπριακή Δημοκρατία παραμένει. Και το Κυπριακό δεν περιμένει.

Η πολιτική ηγεσία έχει, συνεπώς, μία επιλογή: να σταματήσει τον κομματικό πόλεμο και να επιστρέψει στην πολιτική. Όχι επειδή αυτό βολεύει την κυβέρνηση. Όχι επειδή αυτό βολεύει την αντιπολίτευση. Αλλά επειδή, αυτή τη συγκεκριμένη στιγμή, το καλώς νοούμενο συμφέρον της Κυπριακής Δημοκρατίας το απαιτεί.

*Πανεπιστημιακός-Ανθρωπολόγος, πρώην Πρύτανης

Τεχνητή Νοημοσύνη στον Έλεγχο: Γιατί η επαγγελματική κρίση του ελεγκτή παραμένει αναντικατάστατη

Mon, 10 Aug 2026 06:49:00 +0000

Η Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται με πρωτοφανή ταχύτητα, επηρεάζοντας ουσιαστικά τον τρόπο λειτουργίας των επιχειρήσεων και τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Ο ελεγκτικός κλάδος δεν αποτελεί εξαίρεση. Η αξιοποίηση προηγμένων τεχνολογικών εργαλείων μεταβάλλει σταδιακά τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζεται και εκτελείται ο έλεγχος, δημιουργώντας νέες δυνατότητες στην ανάλυση δεδομένων, στην αξιολόγηση κινδύνων και στην ενίσχυση της ελεγκτικής διαδικασίας.

Τα αλγοριθμικά μοντέλα μπορούν πλέον να αναλύουν εκατομμύρια συναλλαγές μέσα σε ελάχιστο χρόνο, προκαλώντας εύλογο προβληματισμό στον επιχειρηματικό κόσμο: φτάνουμε στο τέλος του παραδοσιακού ρόλου του ελεγκτή;

Κι όμως, η ουσία του ελέγχου δεν εξαντλείται στην ταχύτητα επεξεργασίας δεδομένων ή στην αυτοματοποιημένη ανίχνευση μοτίβων. Η πραγματική πρόκληση για την Τεχνητή Νοημοσύνη δεν είναι να διαβάσει τους αριθμούς, αλλά να ασκήσει αυτό που μέχρι σήμερα αποτελεί αποκλειστικό προνόμιο του ανθρώπου: την επαγγελματική κρίση.

Ο έλεγχος δεν περιορίζεται στην ανάλυση αριθμών ή στην εφαρμογή προκαθορισμένων διαδικασιών. Προϋποθέτει την κατανόηση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, την αξιολόγηση των κινδύνων, την άσκηση επαγγελματικού σκεπτικισμού, την προσεκτική αξιολόγηση των ελεγκτικών τεκμηρίων και τη λήψη αποφάσεων που απαιτούν εμπειρία, ανεξαρτησία και αίσθημα ευθύνης. Πρόκειται για στοιχεία που δεν μπορούν να αντικατασταθούν πλήρως από κανένα τεχνολογικό εργαλείο.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη αλλάζει τον τρόπο εργασίας, όχι τον σκοπό του ελέγχου

Η ενσωμάτωση της Τεχνητής Νοημοσύνης στον ελεγκτικό κλάδο αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις των τελευταίων ετών. Οι ελεγκτικές εταιρείες επενδύουν ολοένα και περισσότερο σε σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία που αξιοποιούν την ανάλυση μεγάλου όγκου δεδομένων, την αυτοματοποίηση διαδικασιών και την αναγνώριση προτύπων, με στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και της ποιότητας του ελεγκτικού έργου.

Η δυνατότητα επεξεργασίας εκατομμυρίων συναλλαγών σε ελάχιστο χρόνο επιτρέπει τον ταχύτερο εντοπισμό ασυνήθιστων συναλλαγών, ενδείξεων αυξημένου κινδύνου και περιοχών που απαιτούν περαιτέρω διερεύνηση. Παράλληλα, η αυτοματοποίηση επαναλαμβανόμενων διαδικασιών μειώνει τον χρόνο που απαιτείται για εργασίες χαμηλής προστιθέμενης αξίας, επιτρέποντας στους ελεγκτές να επικεντρωθούν σε ζητήματα που απαιτούν ουσιαστική ανάλυση, επαγγελματική αξιολόγηση και βαθύτερη κατανόηση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος.

Η μετάβαση αυτή, ωστόσο, δεν μεταβάλλει την αποστολή του ελέγχου. Αντίθετα, μεταβάλλει κυρίως τα μέσα με τα οποία ο ελεγκτής συλλέγει, οργανώνει και αξιολογεί τις διαθέσιμες πληροφορίες. Ο θεμελιώδης σκοπός του ελέγχου παραμένει η παροχή εύλογης διασφάλισης ότι οι χρηματοοικονομικές καταστάσεις απεικονίζουν πιστά την οικονομική θέση και τα αποτελέσματα της επιχείρησης, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο χρηματοοικονομικής αναφοράς, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη των επενδυτών, των πιστωτών και των λοιπών ενδιαφερόμενων μερών.

Όσο περισσότερο εξελίσσονται τα τεχνολογικά εργαλεία, τόσο μεγαλύτερη γίνεται η ανάγκη ο ελεγκτής να ερμηνεύει ορθά τα αποτελέσματα που αυτά παράγουν. Η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι σε θέση να εντοπίσει πιθανούς κινδύνους, ασυνήθιστες συναλλαγές ή ενδείξεις που χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης. Δεν είναι, όμως, σε θέση να αξιολογήσει από μόνη της τη σημασία αυτών των ευρημάτων μέσα στο πραγματικό επιχειρηματικό περιβάλλον ούτε να διαμορφώσει μια ανεξάρτητη και τεκμηριωμένη ελεγκτική γνώμη.

Επομένως, η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν μεταβάλλει τον σκοπό του ελέγχου, μεταβάλλει τον τρόπο με τον οποίο ο ελεγκτής προσεγγίζει και εκτελεί το έργο του. Σε αυτό το σημείο αναδεικνύεται ακόμη περισσότερο η αξία της επαγγελματικής κρίσης, η οποία εξακολουθεί να αποτελεί το θεμέλιο κάθε αξιόπιστου ελέγχου.

Η επαγγελματική κρίση: Το στοιχείο που δεν αυτοματοποιείται

Παρά τις σημαντικές δυνατότητες που προσφέρει η Τεχνητή Νοημοσύνη, ο πυρήνας του ελεγκτικού επαγγέλματος εξακολουθεί να στηρίζεται σε ένα στοιχείο που δεν μπορεί να αυτοματοποιηθεί: την επαγγελματική κρίση.

Η ποιότητα ενός ελέγχου δεν εξαρτάται μόνο από τον όγκο των δεδομένων που αναλύονται ούτε από την ταχύτητα εκτέλεσης των ελεγκτικών διαδικασιών. Εξαρτάται κυρίως από την ικανότητα του ελεγκτή να αξιολογεί τα διαθέσιμα στοιχεία, να τα ερμηνεύει μέσα στο κατάλληλο επιχειρηματικό πλαίσιο και να καταλήγει σε τεκμηριωμένα συμπεράσματα.

Σε κάθε στάδιο του ελέγχου, ο ελεγκτής καλείται να λάβει αποφάσεις που απαιτούν εμπειρία, γνώση και ανεξάρτητη σκέψη. Η εκτίμηση της σημαντικότητας, η αξιολόγηση των κινδύνων ουσιώδους ανακρίβειας, η επιλογή των κατάλληλων ελεγκτικών διαδικασιών, καθώς και η αξιολόγηση της επάρκειας και της καταλληλότητας των ελεγκτικών τεκμηρίων δεν μπορούν να βασιστούν αποκλειστικά σε αλγορίθμους ή αυτοματοποιημένα μοντέλα.

Εξίσου καθοριστικός είναι ο επαγγελματικός σκεπτικισμός, μία από τις θεμελιώδεις αρχές του ελεγκτικού επαγγέλματος. Ο ελεγκτής δεν περιορίζεται στην αποδοχή των πληροφοριών που λαμβάνει. Αντίθετα, προσεγγίζει τις πληροφορίες με κριτική σκέψη, αξιολογεί τη συνέπειά τους, διερευνά πιθανές αντιφάσεις και παραμένει διαρκώς σε εγρήγορση απέναντι στον κίνδυνο λάθους ή απάτης.

Πρόκειται για μια νοοτροπία που καλλιεργείται μέσα από την επαγγελματική εμπειρία, τη γνώση, την κατανόηση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και την προσήλωση στις αρχές της δεοντολογίας. Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να υποστηρίξει αυτή τη διαδικασία, αλλά δεν μπορεί να αντικαταστήσει τις ανθρώπινες ιδιότητες που απαιτούνται για την άσκησή της.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελεί έναν ιδιαίτερα ισχυρό σύμμαχο του ελεγκτή, καθώς επιταχύνει τις αναλύσεις και αναδεικνύει πολύτιμες πληροφορίες. Ωστόσο, κανένα τεχνολογικό εργαλείο δεν φέρει την ευθύνη του τελικού αποτελέσματος ούτε μπορεί να αντικαταστήσει την υποχρέωση λογοδοσίας του ελεγκτή απέναντι στο επενδυτικό κοινό και στην ευρύτερη οικονομία.

Η ελεγκτική γνώμη δεν αποτελεί προϊόν ενός αλγορίθμου, αλλά είναι το αποτέλεσμα μιας υπεύθυνης και τεκμηριωμένης διαδικασίας, η οποία στηρίζεται στην ακεραιότητα, στην ανεξαρτησία και στην επαγγελματική κρίση του ανθρώπου που υπογράφει την έκθεση ελέγχου.

Τα όρια της Τεχνητής Νοημοσύνης στον έλεγχο

Η συνεχής εξέλιξη της Τεχνητής Νοημοσύνης δημιουργεί την εντύπωση ότι, στο μέλλον, θα είναι σε θέση να εκτελεί ολοένα και περισσότερες εργασίες που σήμερα πραγματοποιούνται από τον άνθρωπο. Στον ελεγκτικό κλάδο, όμως, η αποτελεσματικότητα της τεχνολογίας εξαρτάται πάντοτε από την ποιότητα των δεδομένων που αναλύει, τις παραδοχές στις οποίες βασίζεται και τον τρόπο με τον οποίο αξιοποιούνται και ερμηνεύονται τα αποτελέσματά της.

Ένα σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης μπορεί να εντοπίσει μια ασυνήθιστη συναλλαγή, ένα ασυνήθιστο μοτίβο ή μια ένδειξη αυξημένου κινδύνου. Δεν μπορεί, όμως, να κατανοήσει πλήρως το επιχειρηματικό περιβάλλον μέσα στο οποίο πραγματοποιήθηκε η συναλλαγή, να αξιολογήσει τις ιδιαίτερες συνθήκες που την επηρέασαν ούτε να εκτιμήσει όλους τους ποιοτικούς παράγοντες που ενδέχεται να επηρεάζουν την ελεγκτική αξιολόγηση.

Παράλληλα, η αξιοπιστία των αποτελεσμάτων ενός συστήματος Τεχνητής Νοημοσύνης εξαρτάται από την πληρότητα, την ακρίβεια και την ποιότητα των δεδομένων που επεξεργάζεται. Ελλιπή ή ανακριβή δεδομένα ενδέχεται να οδηγήσουν σε εσφαλμένες ενδείξεις ή σε συμπεράσματα που δεν αποτυπώνουν με ακρίβεια την πραγματική οικονομική ουσία μιας συναλλαγής.

Για τον λόγο αυτό, η χρήση τέτοιων εργαλείων δεν μειώνει την ανάγκη για ελεγκτική επαγρύπνηση. Αντίθετα, απαιτεί από τον ελεγκτή να κατανοεί τις δυνατότητες και τους περιορισμούς των μοντέλων, να αξιολογεί την αξιοπιστία των δεδομένων και να αμφισβητεί τα αποτελέσματα όταν αυτά δεν συνάδουν με τα υπόλοιπα διαθέσιμα ελεγκτικά τεκμήρια.

Ακόμη σημαντικότερο είναι ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν διαθέτει επαγγελματική ούτε ηθική ευθύνη. Δεν μπορεί να ασκήσει ανεξάρτητη κρίση, να αξιολογήσει αντικρουόμενα ελεγκτικά τεκμήρια, να εκτιμήσει πλήρως τις ηθικές διαστάσεις μιας απόφασης ούτε να αναλάβει την ευθύνη μιας ελεγκτικής γνώμης απέναντι στους επενδυτές, στους πιστωτές και στα λοιπά ενδιαφερόμενα μέρη. Η τελική ευθύνη παραμένει πάντοτε στον ελεγκτή που υπογράφει την έκθεση ελέγχου.

Επομένως, η συζήτηση δεν θα πρέπει να επικεντρώνεται στο κατά πόσο η Τεχνητή Νοημοσύνη θα αντικαταστήσει τον ελεγκτή, αλλά στο πώς μπορεί να αξιοποιηθεί με τρόπο που να ενισχύει την ποιότητα, την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητα του ελέγχου. Η τεχνολογία αποτελεί ένα ιδιαίτερα ισχυρό εργαλείο υποστήριξης. Ωστόσο, η πραγματική αξία του ελεγκτικού έργου εξακολουθεί να βρίσκεται στην ικανότητα του ανθρώπου να αξιολογεί, να αμφισβητεί, να ερμηνεύει και, τελικά, να λαμβάνει υπεύθυνες αποφάσεις.

Ο ελεγκτής του μέλλοντος: Συνδυάζοντας τεχνολογία και επαγγελματική κρίση

Η εξέλιξη της Τεχνητής Νοημοσύνης δεν μειώνει τη σημασία του ελεγκτή. Αντίθετα, αναδιαμορφώνει τον ρόλο του και δημιουργεί νέες απαιτήσεις για το επάγγελμα.

Ο ελεγκτής του μέλλοντος δεν θα αξιολογείται μόνο βάσει της τεχνικής του κατάρτισης ή της ικανότητάς του να εφαρμόζει ελεγκτικές διαδικασίες. Θα αξιολογείται επίσης από το πόσο αποτελεσματικά αξιοποιεί τις νέες τεχνολογίες, διατηρώντας παράλληλα την ανεξαρτησία της σκέψης του και την ποιότητα της επαγγελματικής του κρίσης.

Η τεχνολογία θα συνεχίσει να αναλαμβάνει ολοένα και περισσότερες επαναλαμβανόμενες διαδικασίες, επιτρέποντας στους ελεγκτές να αφιερώνουν περισσότερο χρόνο στην ανάλυση σύνθετων ζητημάτων, στην κατανόηση των επιχειρηματικών κινδύνων και στην αξιολόγηση θεμάτων που απαιτούν ουσιαστική επαγγελματική κρίση.

Ο σύγχρονος ελεγκτής δεν περιορίζεται πλέον στην επιβεβαίωση αριθμών. Καλείται να κατανοήσει το επιχειρηματικό μοντέλο, να αξιολογήσει το περιβάλλον μέσα στο οποίο δραστηριοποιείται η επιχείρηση και να εξετάσει τον τρόπο με τον οποίο οι οικονομικές, τεχνολογικές και κανονιστικές εξελίξεις επηρεάζουν τους κινδύνους και τις χρηματοοικονομικές της αναφορές.

Παράλληλα, η συνεχής επαγγελματική εκπαίδευση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Η εξοικείωση με εργαλεία ανάλυσης δεδομένων, η κατανόηση των εφαρμογών της Τεχνητής Νοημοσύνης και η διαρκής παρακολούθηση των τεχνολογικών εξελίξεων θα αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία της επαγγελματικής εξέλιξης του ελεγκτή.

Ωστόσο, καμία τεχνολογική δεξιότητα δεν μπορεί να αντικαταστήσει τις θεμελιώδεις αρχές που διέπουν τον έλεγχο: την ακεραιότητα, την αντικειμενικότητα, την ανεξαρτησία και τον επαγγελματικό σκεπτικισμό. Η τεχνολογική επάρκεια αποκτά πραγματική αξία μόνο όταν συνδυάζεται με ηθική υπευθυνότητα και ανεξάρτητη επαγγελματική σκέψη.

Το μέλλον του ελεγκτικού επαγγέλματος δεν θα διαμορφωθεί από μια επιλογή μεταξύ ανθρώπου και τεχνολογίας. Θα διαμορφωθεί από την ικανότητα των επαγγελματιών να αξιοποιούν τις δυνατότητες που προσφέρει η Τεχνητή Νοημοσύνη, χωρίς να απομακρύνονται από τις θεμελιώδεις αρχές και αξίες του επαγγέλματος.

Η επαγγελματική κρίση, η εμπειρία, η ηθική ευθύνη και η ικανότητα λήψης τεκμηριωμένων αποφάσεων θα παραμείνουν τα χαρακτηριστικά που διαφοροποιούν τον άνθρωπο από την τεχνολογία. Σε αυτόν ακριβώς τον συνδυασμό βρίσκεται η πραγματική προοπτική και η διαχρονική αξία του ελέγχου.

Η τεχνολογία ως μέσο και όχι ως υποκατάστατο

Η Τεχνητή Νοημοσύνη αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση του μέλλοντος του ελεγκτικού επαγγέλματος. Οι δυνατότητές της στην ανάλυση δεδομένων, στην αυτοματοποίηση διαδικασιών και στην υποστήριξη της λήψης αποφάσεων μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην αποτελεσματικότητα και στην ποιότητα του ελέγχου.

Ωστόσο, όσο προηγμένη και αν γίνει, η τεχνολογία θα παραμένει μέσο και όχι αυτοσκοπός.

Η ουσία του ελέγχου εξακολουθεί να βρίσκεται στην ανεξάρτητη αξιολόγηση, στην αντικειμενικότητα, στην επαγγελματική κρίση και στην ηθική ευθύνη του ελεγκτή. Αυτά είναι τα στοιχεία που διασφαλίζουν την αξιοπιστία της ελεγκτικής γνώμης και ενισχύουν την εμπιστοσύνη στις χρηματοοικονομικές πληροφορίες, συμβάλλοντας στη διαφάνεια και στην εύρυθμη λειτουργία της οικονομίας.

Η πραγματική πρόκληση της επόμενης ημέρας δεν είναι να επιλέξουμε ανάμεσα στον άνθρωπο και στην τεχνολογία. Είναι να αξιοποιήσουμε τις δυνατότητες της Τεχνητής Νοημοσύνης με τρόπο που να ενισχύει τις θεμελιώδεις αρχές του ελεγκτικού επαγγέλματος.

Όσο η τεχνολογία εξελίσσεται, τόσο μεγαλύτερη αξία θα έχουν οι επαγγελματίες που μπορούν να τη χρησιμοποιούν με υπευθυνότητα, ανεξαρτησία, επαγγελματικό σκεπτικισμό και κριτική σκέψη.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να μετασχηματίσει τον τρόπο με τον οποίο διενεργείται ο έλεγχος, ενισχύοντας την αποτελεσματικότητα, την ποιότητα και την αξιοποίηση των διαθέσιμων δεδομένων. Ωστόσο, δεν μπορεί να αντικαταστήσει την επαγγελματική κρίση του ελεγκτή, η οποία αποτελεί το θεμέλιο κάθε αξιόπιστης ελεγκτικής γνώμης.

Το μέλλον του ελεγκτικού επαγγέλματος δεν θα καθοριστεί από την επιλογή μεταξύ ανθρώπου και τεχνολογίας. Θα καθοριστεί από την ικανότητα των επαγγελματιών να αξιοποιούν τις δυνατότητες της Τεχνητής Νοημοσύνης, διατηρώντας παράλληλα την ανεξαρτησία της σκέψης, την ακεραιότητα, τον επαγγελματικό σκεπτικισμό και την ευθύνη που απαιτεί η άσκηση του ελέγχου.

Τελικά, η πραγματική αξία του ελέγχου δεν βρίσκεται μόνο στην τεχνολογία που χρησιμοποιείται, αλλά στην κρίση του ανθρώπου που καλείται να τη χρησιμοποιήσει υπεύθυνα.

* Senior Auditor

Θλίψη για τον θάνατο του σπουδαίου ηθοποιού Νίκου Καλογερόπουλου

Mon, 10 Aug 2026 06:45:00 +0000

Θλίψη στον καλλιτεχνικό κόσμο σκόρπισε η είδηση του θανάτου του σπουδαίου ηθοποιού Νίκου Καλογερόπουλου, σε ηλικία 74 ετών. Πρόκειται για μία από τις πιο ξεχωριστές φυσιογνωμίες του ελληνικού κινηματογράφου, με καταγωγή από το Χαλαζόνι Τριφυλίας.

Ο Νίκος Καλογερόπουλος τα τελευταία χρόνια αντιμετώπιζε προβλήματα υγείας, ενώ τις τελευταίες ημέρες νοσηλευόταν στο Νοσοκομείο Κυπαρισσίας, όπου και άφησε την τελευταία του πνοή.

Η είδηση του θανάτου του προκαλεί βαθιά συγκίνηση στην Τριφυλία και σε ολόκληρη τη Μεσσηνία, έναν τόπο με τον οποίο διατήρησε σε όλη τη διάρκεια της ζωής του ισχυρούς δεσμούς, αλλά και στον καλλιτεχνικό κόσμο της χώρας.

Ιδιαίτερα αγαπητός στο κοινό, ο Νίκος Καλογερόπουλος υπηρέτησε για δεκαετίες την τέχνη από πολλούς διαφορετικούς ρόλους. Υπήρξε ηθοποιός, σκηνοθέτης, σεναριογράφος, ποιητής και τραγουδοποιός, αφήνοντας το δικό του ιδιαίτερο αποτύπωμα στον ελληνικό κινηματογράφο και την τηλεόραση.

Η μεγάλη διαδρομή στον κινηματογράφο

Ο Νίκος Καλογερόπουλος γεννήθηκε το 1952 και μεγάλωσε στα Φιλιατρά Μεσσηνίας. Παρακολούθησε μαθήματα υποκριτικής στις σχολές θεάτρου Κωστή Μιχαηλίδη, Βεάκη και Αθηνών.

Η πρώτη του εμφάνιση στην τηλεόραση έγινε στην τηλεοπτική μεταφορά του έργου του Νίκου Καζαντζάκη «Ο Χριστός ξανασταυρώνεται», ενώ στη συνέχεια συμμετείχε σε αρκετές γνωστές τηλεοπτικές παραγωγές, μεταξύ των οποίων οι «Μεθυσμένη Πολιτεία», «Χαίρε Τάσο Καρατάσο», «Όλη η δόξα, όλη η χάρη», «Στο κάμπινγκ» και «Ερασιτέχνης άνθρωπος».

Το 1981 έκανε την πρώτη μεγάλη κινηματογραφική του εμφάνιση στην εμβληματική ταινία του Θόδωρου Μαραγκού «Μάθε παιδί μου γράμματα». Η ερμηνεία του ξεχώρισε και του χάρισε το Β΄ Βραβείο Ερμηνείας στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης.

Ακολούθησαν σημαντικές ταινίες, όπως το «Άρπα Colla» και το «Ρεμπέτικο», όπου επίσης διακρίθηκε για την ερμηνεία του.

Σταθμός στην καριέρα του υπήρξε η θρυλική πλέον «Λούφα και Παραλλαγή» του Νίκου Περάκη, το 1984. Ο ρόλος του στην ταινία τον έκανε ευρύτερα γνωστό στο ελληνικό κοινό και του χάρισε το Βραβείο Α΄ Ανδρικού Ρόλου στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης.

Η καλλιτεχνική του πορεία, ωστόσο, δεν περιορίστηκε στην υποκριτική. Ασχολήθηκε με τη σκηνοθεσία και το σενάριο, έγραψε ποίηση και θεατρικά έργα, ενώ δραστηριοποιήθηκε και ως τραγουδοποιός.

Τα τελευταία χρόνια είχε επιλέξει να βρίσκεται κοντά στον τόπο καταγωγής του και δημιούργησε στην περιοχή της Τριφυλίας το «Τρενοτεχνείο», έναν ιδιαίτερο χώρο πολιτισμού και καλλιτεχνικής δημιουργίας.

Ο Νίκος Καλογερόπουλος έφυγε από τη ζωή αφήνοντας πίσω του μια σημαντική καλλιτεχνική παρακαταθήκη, αλλά και ρόλους που αγαπήθηκαν από πολλές γενιές θεατών.

Για τη Μεσσηνία και ιδιαίτερα την Τριφυλία, η απώλειά του έχει ακόμη μεγαλύτερο βάρος, καθώς ο ίδιος παρέμεινε μέχρι το τέλος βαθιά δεμένος με τον τόπο του.

Συλλυπητήρια μηνύματα

«Ηθοποιός με σπουδαία διαδρομή στον κινηματογράφο, την τηλεόραση και το θέατρο ξεχώρισε για τον ιδιαίτερο τρόπο ερμηνείας του. Ανήσυχο και ασυμβίβαστο πνεύμα ασχολήθηκε παράλληλα με τη σκηνοθεσία, τη συγγραφή, την ποίηση και το τραγούδι», αναφέρουν για τον Νίκο Καλογερόπουλο, αναφέρει στο συλλυπητήριο μήνυμά του ο Τομέας-Δίκτυο Πολιτισμού του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία αποχαιρέτησε με θλίψη τον Νίκο Καλογερόπουλο, που όπως αναφέρει «υπηρέτησε την τέχνη με έναν απολύτως προσωπικό τρόπο, μακριά από συμβάσεις και στερεότυπα».

«Ο Νίκος Καλογερόπουλος δεν υπήρξε ποτέ ένας καλλιτέχνης αποκομμένος από την κοινωνία και την εποχή του. Με τον δικό του αιχμηρό και συχνά ανατρεπτικό λόγο σχολίαζε την πολιτική και κοινωνική πραγματικότητα, ασκώντας κριτική σε πρόσωπα και κατεστημένες αντιλήψεις. Ο Νίκος Καλογερόπουλος υπηρέτησε την μεγάλη υπόθεση της Αριστεράς το 2004 ως υποψήφιος με τον ΣΥΡΙΖΑ στην Β´ Αθήνας. Ο Νίκος Καλογερόπουλος ανήκει πλέον στην ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου και θεάτρου. Ο ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία εκφράζει τα θερμά του συλλυπητήρια στην οικογένεια, στους φίλους και στους συνεργάτες του», καταλήγει το συλλυπητήριο μήνυμα.

Ξυλοφάγου: Απορρίφθηκε το αίτημα αποφυλάκισης του πατέρα των δύο παιδιών – Παραμένει υπό κράτηση

Mon, 10 Aug 2026 06:41:00 +0000

Παραμένει υπό κράτηση ο πατέρας των δύο ανήλικων αγοριών που εντοπίστηκαν νεκρά μέσα σε αυτοκίνητο στη Ξυλοφάγου στις 28 Ιουνίου, καθώς το Δικαστήριο των Κυρίαρχων Βάσεων απέρριψε σήμερα, 10 Αυγούστου 2026, την αίτηση της υπεράσπισης για απόλυσή του υπό όρους, όπως επίσης και το αίτημα να του επιτραπεί να μεταβεί στη Βουλγαρία, προκειμένου να παραστεί στην κηδεία των δύο παιδιών του.

Σε ανακοίνωσή του, ο δικηγόρος του κατηγορούμενου, Χρίστος Θ. Θεοδούλου, αναφέρει ότι η υπεράσπιση σέβεται πλήρως το Δικαστήριο και το σκεπτικό της απόφασής του, σημειώνοντας παράλληλα ότι ο πελάτης του παραμένει υπό κράτηση. Η επόμενη δικάσιμος έχει οριστεί για τις 22 Σεπτεμβρίου 2026, όταν ο κατηγορούμενος θα κληθεί να απαντήσει επί του κατηγορητηρίου.

Σύμφωνα με τον δικηγόρο, ένας από τους λόγους στους οποίους στηρίχθηκε η απόρριψη της αίτησης ήταν το εύρημα του Δικαστηρίου ότι, με βάση τη μαρτυρία που τέθηκε ενώπιόν του από την Κατηγορούσα Αρχή, δεν ικανοποιήθηκε ότι υπάρχει πρακτικός και εκτελεστός μηχανισμός μέσω του οποίου όροι εγγύησης που επιβάλλονται από δικαστήριο των Κυρίαρχων Βάσεων μπορούν να εκτελεστούν εντός της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η υπεράσπιση χαρακτηρίζει το συγκεκριμένο ζήτημα «ιδιαιτέρως σοβαρό», καθώς, όπως αναφέρει, πρόκειται για θέμα θεσμικού χαρακτήρα. Για τον λόγο αυτό, η πλευρά του κατηγορούμενου απευθύνθηκε σήμερα γραπτώς στο Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, ζητώντας τη συνδρομή του για την αποσαφήνιση του πλαισίου συνεργασίας μεταξύ των δύο έννομων τάξεων.

Ο δικηγόρος υποστηρίζει ότι το ζήτημα έχει ευρύτερη θεσμική σημασία και αφορά το δημόσιο συμφέρον, καθώς, όπως αναφέρει, υπερβαίνει τα όρια της συγκεκριμένης υπόθεσης.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στη μαρτυρία που δόθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου από μάρτυρα της Κατηγορούσας Αρχής. Όπως αναφέρει η υπεράσπιση, από τη μαρτυρία προέκυψε ότι δεν είχε προηγηθεί αντίστοιχο αίτημα συνεργασίας ή συνδρομής προς τις αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας. Παράλληλα, κατά τη μαρτυρία, έγινε αναφορά σε πολυάριθμα ιστορικά ανεκτέλεστα εντάλματα σύλληψης που είχαν εκδοθεί από το Δικαστήριο των Κυρίαρχων Βάσεων και τα οποία, σύμφωνα με τα όσα τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου, δεν μπορούσαν να εκτελεστούν στη Δημοκρατία.

Όπως αναφέρει ο κ. Θεοδούλου, η εξήγηση που δόθηκε από τον μάρτυρα της Κατηγορούσας Αρχής ήταν ότι στη Δημοκρατία δεν υπάρχει ειδική νομοθεσία για την εκτέλεση τέτοιων ενταλμάτων, την ώρα που στις Κυρίαρχες Βάσεις, όπως αναφέρθηκε από την Κατηγορούσα Αρχή, έχει θεσπιστεί ειδική νομοθεσία για τη μεταφορά και απομάκρυνση προσώπων προς τη Δημοκρατία.

«Ως εκ τούτου, και επειδή το θέμα παρουσιάζεται από την Κατηγορούσα Αρχή των Κυρίαρχων Βάσεων ως θεσμικό, και λόγω και της κατάληξης της απόφασης του Δικαστηρίου των Κυρίαρχων Βάσεων, η πλευρά της Υπεράσπισης έκρινε σκόπιμο να απευθυνθεί γραπτώς με επιστολή σημερινής ημερομηνίας προς τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για να υπάρξει μια επίσημη τοποθέτηση επί θεσμικού και νομοθετικού πλαισίου», αναφέρει ο δικηγόρος.

Την ίδια ώρα, η υπεράσπιση μελετά το σκεπτικό της απόφασης και εξετάζει όλα τα διαθέσιμα ένδικα μέσα και περαιτέρω ενέργειες. Μεταξύ αυτών, σύμφωνα με τον κ. Θεοδούλου, περιλαμβάνονται η δυνατότητα καταχώρησης νέας αίτησης για απόλυση υπό όρους, καθώς και το ενδεχόμενο άσκησης έφεσης κατά της σημερινής απόφασης.

Η απόφαση αφορά τα δύο αιτήματα που είχε υποβάλει η υπεράσπιση, με το πρώτο να αφορά την αποφυλάκιση του κατηγορούμενου με εγγύηση και το δεύτερο να του επιτραπεί να μεταβεί στη Βουλγαρία, ώστε να συνοδεύσει τις σορούς των δύο παιδιών του και να παραστεί στην κηδεία τους.

Η προηγούμενη δικάσιμος πραγματοποιήθηκε στις 31 Ιουλίου μέσω τηλεδιάσκεψης, με τη διαδικασία να διεξάγεται ενώπιον Ανώτερου Δικαστή από τη Βρετανία. Κατά τη συγκεκριμένη ακροαματική διαδικασία, Κατηγορούσα Αρχή και υπεράσπιση ολοκλήρωσαν τις αγορεύσεις τους, ενώ ο Δικαστής είχε αναφέρει ότι χρειαζόταν χρόνο προκειμένου να αξιολογήσει όλα τα δεδομένα της υπόθεσης και να εκδώσει τη γραπτή απόφασή του.

Μετά τη σημερινή απόφαση, ο πατέρας παραμένει υπό κράτηση. Οι Βρετανικές Βάσεις αναφέρουν ότι οι προηγούμενες ημερομηνίες που έχουν καθοριστεί στην υπόθεση παραμένουν ως έχουν, σημειώνοντας ότι «σε αυτό το στάδιο, δεν υπάρχει οποιαδήποτε περαιτέρω ενημέρωση».

Η κύρια ποινική διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη, με την επόμενη δικάσιμο να έχει οριστεί για τις 22 Σεπτεμβρίου. Κατά τη διαδικασία αυτή θα απαγγελθούν εκ νέου οι κατηγορίες και ο κατηγορούμενος θα κληθεί να δηλώσει εάν τις παραδέχεται ή όχι. Σε περίπτωση μη παραδοχής, η υπόθεση αναμένεται να οδηγηθεί σε πλήρη ακροαματική διαδικασία, η οποία έχει ήδη προγραμματιστεί για τις 30 Νοεμβρίου, εκτός εάν υποβληθεί αίτημα για επίσπευσή της.

Ο πατέρας αντιμετωπίζει την κατηγορία της πρόκλησης θανάτου λόγω αλόγιστης και απερίσκεπτης πράξης, αδίκημα που επισύρει ποινή φυλάκισης μέχρι και τέσσερα έτη.

Βάλθηκαν να μας κάψουν…

Mon, 10 Aug 2026 06:24:00 +0000

Εδώ στο μικρό νησί μας κάποιοι ανεγκέφαλοι εμπρηστές βάλθηκαν να μας κάψουν ζωντανούς. Δεν εξηγούνται διαφορετικά οι συνεχιζόμενες και καθημερινές πυρκαγιές είτε είναι σε κατοικημένες περιοχές, είτε στα δάση. Είναι λες κι έχουμε βαλθεί να μην αφήσουμε πράσινο για πράσινο σε αυτό τον καθημαγμένο τόπο. Να μην αφήσουμε δέντρο, δάσος, πνεύμονα οξυγόνου. Ένας εφιάλτης, σχεδόν κάθε καλοκαίρι, με τις πυρκαγιές να καταπίνουν τα πάντα στο διάβα τους.

Και δεν μαθαίνουμε ποτέ, βρε αδελφέ. Γιατί μπορεί να υπάρχουν και οι εγκληματίες που βάζουν φωτιές αλλά υπάρχουν και άλλοι, οι οποίοι με βλακώδη αμέλεια καταστρέφουν τα πάντα.

Ο απολογισμός από τις πυρκαγιές είναι κάθε χρόνο θλιβερός. Πιο θλιβερό όμως είναι το γεγονός ότι δεν βάζουμε μυαλό. Η ανθρώπινη αμέλεια, οι μεγάλες θερμοκρασίες, οι ισχυροί άνεμοι, τα γυμνά ηλεκτροφόρα καλώδια, η έλλειψη αγροτικών δρόμων, παραμένουν η κύρια αιτία πρόκλησης πυρκαγιών.

Πότε το καψάλισμα ξερών χόρτων και ποκαλάμης, πότε το πέταγμα αναμμένων τσιγάρων, πότε η ανεξέλεγκτη ρίψη βεγγαλικών, πότε η χρήση σπινθηροβόλων μηχανημάτων στην ύπαιθρο, γίνονται αιτία τεράστιων καταστροφών.

Φαίνεται, όμως, ότι δεν μπορούμε να το αντιληφθούμε. Ίσως γι΄αυτό να ευθύνεται και το γεγονός ότι δεν υπάρχουν αποτρεπτικές ποινές. Διότι, δυστυχώς, συνείδηση δημιουργείται μόνο με την αυστηρή τιμωρία..!

Σκέψεις για τους διορισμούς των τελευταίων ημερών

Mon, 10 Aug 2026 06:17:00 +0000

Ο κόσμος μέσα από τα συμπεράσματα που είδαν τα φώτα της δημοσιότητας για τους διορισμούς από το Γνωμοδοτικό Συμβούλιο, αφέθηκε να αντιλαμβάνεται πως χωρίς καλές διασυνδέσεις όσο ικανός και να ναι κάποιος ας μην επιζητά δημόσια αξιώματα αλλά ας ψάξει για ανάδειξη αλλού.

Θα ήταν ενδιαφέρον να γνωρίζαμε αν ανάμεσα στα βιογραφικά που είδε το Γνωμοδοτικό Συμβούλιο υπήρχαν κάποια, προσώπων τα οποία λόγω εντύπωσης που έκαναν στα Μέλη προτάθηκαν για το στάδιο της τελικής επιλογής και αν κάποιοι απ αυτούς τελικά επιλέχθηκαν, χωρίς νοείται να παραγνωρίζεται ή να υποτιμάται η ικανότητα των επιλεγέντων.

Αν υπήρξαν τέτοια περιστατικά προσώπων, υπάρχει ακόμα ελπίδα, αλλά για κάποιον που υπερέβη κατά πολύ το μέσο όρο. Για τους υπόλοιπους οι διασυνδέσεις φαίνεται πως όλο και γίνονται ο κανόνας. Αυτό όλο και περισσότερο γίνεται αντιληπτό παρά τις κάθε περί του αντιθέτου εξαγγελίες. Αποφεύγω τον όρο κόμμα, διότι πιστεύω πια από μόνη της η κομματική ταυτότητα ή το κομματικό αξίωμα δεν επαρκούν αλλά πρόσθετα απαιτείται ύπαρξη διασυνδέσεων πέρα από κόμματα με προσωπικό πια κριτήριο το όπου θα μπορούσε να προσφέρει πρόσβαση στο βάθρο ανάδειξης.

Νοείται ότι ο διορισμός σε Ημικρατικούς, δηλαδή σε φορείς αξιοποίησης δημόσιας περιουσίας σε ένα όλο και περισσότερο ανταγωνιστικό περιβάλλον προϋποθέτει διορισμούς ατόμων με βαθιά γνώση του αντικειμένου ή/ πείρα αποτελεσματικής διαχείρισης πόρων. Προϋποθέτει δηλαδή κριτήρια υπό τα οποία μεγαλομέτοχοι εταιρειών τοποθετούν άτομα στα Διοικητικά Συμβούλια.

Στον κόσμο δυστυχώς αφήνεται η εικόνα επιλογών για διορισμούς με κομματικά κριτήρια, περιστασιακές πολιτικές σκοπιμότητες (εν προκειμένου οι προσεχείς προεδρικές) και οι προσωπικές γνωριμίες ή συστάσεις με ή από άτομα που λαμβάνουν αποφάσεις ή επηρεάζουν καταστάσεις. Ο κόσμος καθόλου απίθανο στη σκέψη του να το ερμηνεύει ως τουλάχιστον πορεία προς εδραίωση μιας καθόλου άγνωστης νοοτροπίας η οποία πια φαντάζει ως εκ των ων ουκ άνευ. Αλλιώς, ιδίως ο νέος θα πρέπει να επιλέξει οδούς επαγγελματικής καταξίωσης ή άλλων δραστηριοτήτων πέρα από τα κοινά, ίσως και να γυρίσει την πλάτη σ’ αυτά.

Αυτό το τελευταίο δεν πρέπει να μας αφήνει αδιάφορους διότι αποστερεί το δημόσιο βίο από γνώση και ικανότητα σε μια εποχή που επιζητούνται καινοτόμες και αποτελεσματικές λύσεις και όχι λύσεις με υπόβαθρο ή που δεν αφίστανται της πεπατημένης.

Συνεχίζοντας τη σκέψη, πολλές αν όχι η μεγάλη πλειοψηφία των δημοσίων επιλογών (π.χ. σε τεχνικά θέματα, οργάνωση, διοίκηση, τεχνολογία) αποτελούν υιοθέτηση πρακτικών από τον ιδιωτικό τομέα, χωρίς να υποτιμάται το υψηλό επίπεδο ανθρωπίνων πόρων που προσελκύει ο δημόσιος τομέας. Όμως, είναι και απόδειξη επιλογής ιδίως από κεφάλια που διαθέτουν την ικανότητα πρωτοτυπίας στη δημιουργία σε βαθμό καθορισμού πορείας.

Όλα αυτά αν δεν ήταν προφανώς, θα έπρεπε να είναι τα κριτήρια επιλογής προσώπων για στελέχωση συμβουλίων και δη όχι μόνο αναμένοντας την αυτόβουλη υποβολή ενδιαφέροντος ή τις πιο πάνω συστάσεις αλλά την προσέγγιση και την ανάδειξη - επιλογή με βάση το αποτύπωμα γνώσης, εμπειρίας και ικανότητας που προφανώς ήδη κουβαλούν.

Το αποτέλεσμα τέτοιας επιλογής, προς επίρρωση της θέσης οργανισμών αλλά και θεσμών σε ένα ανταγωνιστικό περιβάλλον ιδίως διεθνώς που κάποτε αποδεικνύεται και ελλοχεύοντας ενδεχόμενο βιωσιμότητας αντικειμένου δραστηριότητας (παραγωγής ή υπηρεσιών).

Η κατάλληλη επιλογή νοείται ότι συνεισφέρει στη δημόσια ωφέλεια, στην εξασφάλιση και άνοδο του βιοτικού επιπέδου του λαού, το οποίο οι εν λόγω οργανισμοί και θεσμοί δημιουργήθηκαν για να εξασφαλίσουν.

*Νομικός, Λεμεσός

Γκουτέρες αναξιόπιστος και Πόντιος Πιλάτος

Mon, 10 Aug 2026 06:14:00 +0000

Η αξιολόγηση της αξιοπιστίας και της αποτελεσματικότητας του έργου του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος ολοκληρώνει τη δεύτερη θητεία του στην ηγεσία του Οργανισμού, αποτελεί αντικείμενο έντονης διεθνούς συζήτησης. Η θητεία του έχει σημαδευτεί από μεγάλες διεθνείς κρίσεις, πολέμους και σοβαρές ανθρωπιστικές καταστροφές, αλλά και από την αδυναμία του ΟΗΕ να επιβάλει αποτελεσματικά λύσεις σε πολλές από αυτές.

Οι επικριτές του Γκουτέρες, μεταξύ των οποίων διεθνείς αναλυτές και κράτη-μέλη του ΟΗΕ, υποστηρίζουν ότι ο Οργανισμός εμφανίστηκε σε αρκετές περιπτώσεις παράλυτος μπροστά σε μεγάλες γεωπολιτικές κρίσεις. Η αδυναμία του Συμβουλίου Ασφαλείας να καταλήξει σε αποτελεσματικές αποφάσεις, λόγω κυρίως των διαφορετικών συμφερόντων των ισχυρών κρατών, αποτελεί ασφαλώς θεσμικό πρόβλημα. Ωστόσο, αυτό δεν απαλλάσσει τον Γενικό Γραμματέα από την πολιτική ευθύνη να υπερασπίζεται με συνέπεια τις αρχές του διεθνούς δικαίου και τις αποφάσεις του ίδιου του Οργανισμού.

Στην περίπτωση της Κύπρου, το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Για δεκαετίες, η Κυπριακή Δημοκρατία βρίσκεται αντιμέτωπη με τις συνέπειες της Τουρκικής Εισβολής και κατοχής, ενώ οι παραβιάσεις και οι εντάσεις στη νεκρή ζώνη επανέρχονται κατά διαστήματα στην επικαιρότητα. Η κριτική προς τον Γκουτέρες είναι ότι δεν υπήρξε πάντοτε η ίδια σαφήνεια και αποφασιστικότητα στις δημόσιες τοποθετήσεις του όταν επρόκειτο για τουρκικές ενέργειες που αφορούσαν την Κύπρο.

Εδώ ακριβώς βρίσκεται ένα από τα βασικά προβλήματα αξιοπιστίας της πολιτικής του. Όταν ο Γενικός Γραμματέας επικαλείται το διεθνές δίκαιο σε άλλες διεθνείς κρίσεις, είναι εύλογο να αναμένει κανείς την ίδια συνέπεια και όταν το ζήτημα αφορά την Κύπρο. Το διεθνές δίκαιο δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά, ανάλογα με τις γεωπολιτικές ισορροπίες ή το πολιτικό κόστος που συνεπάγεται κάθε δημόσια τοποθέτηση.

Ο χαρακτηρισμός «Πόντιος Πιλάτος» χρησιμοποιείται εδώ πολιτικά, για να περιγράψει μια στάση αποφυγής ανάληψης σαφούς θέσης μπροστά σε δύσκολα ζητήματα. Και είναι ακριβώς αυτή η στάση που δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκε το Κυπριακό κατά τη διάρκεια της θητείας του. Για μεγάλο χρονικό διάστημα μετά το Κραν Μοντανά, η διαδικασία παρέμεινε ουσιαστικά παγωμένη. Και τώρα, προς το τέλος της θητείας του, ο Γκουτέρες επανέρχεται ενεργότερα στο Κυπριακό, επιχειρώντας να επαναφέρει τις δύο πλευρές σε τροχιά διαλόγου.

Η προσπάθεια για επανέναρξη των συνομιλιών είναι ασφαλώς θεμιτή και ευπρόσδεκτη. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι πρέπει να παραγνωρίζονται οι ευθύνες, οι ανησυχίες και τα διδάγματα της προηγούμενης δεκαετίας. Οποιαδήποτε νέα πρωτοβουλία των Ηνωμένων Εθνών πρέπει να στηρίζεται σε σαφείς αρχές, σεβασμό των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας και πλήρη προσήλωση στο διεθνές δίκαιο.

Το ίδιο ισχύει και για τη δημόσια ρητορική του Γενικού Γραμματέα. Όταν ο ίδιος καταδικάζει στρατιωτικές επιδρομές σε άλλες χώρες και υπογραμμίζει την ανάγκη σεβασμού της εθνικής κυριαρχίας και του διεθνούς δικαίου, είναι απολύτως εύλογο να τίθεται το ερώτημα γιατί δεν επιδεικνύεται αντίστοιχη πολιτική σαφήνεια απέναντι στην κατοχή τμήματος της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η Κύπρος δεν ζητά προνομιακή μεταχείριση. Ζητά συνέπεια. Ζητά το διεθνές δίκαιο να έχει την ίδια αξία για όλους και να μην προσαρμόζεται στις εκάστοτε γεωπολιτικές σκοπιμότητες.

Ο Γκουτέρες θα κριθεί τελικά όχι μόνο από τις πρωτοβουλίες που ανέλαβε, αλλά και από όσα απέφυγε να πει ή να πράξει. Και στην περίπτωση του Κυπριακού, η κριτική παραμένει αυστηρή: ένας Γενικός Γραμματέας που θέλει να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στη λύση ενός διεθνούς προβλήματος δεν μπορεί να εμφανίζεται επιλεκτικός στην υπεράσπιση των αρχών που υποτίθεται ότι υπηρετεί. Η αξιοπιστία του ΟΗΕ στην Κύπρο θα εξαρτηθεί από το κατά πόσον οι αρχές αυτές εφαρμόζονται με συνέπεια, χωρίς δύο μέτρα και δύο σταθμά.

Ιράν: Ποιος είναι ο Μοχσέν Ρεζαΐ που θα «σηκώσει» την εθνική ασφάλεια – Τι μπορεί να σημαίνει η αλλαγή σκυτάλης για τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ

Mon, 10 Aug 2026 06:08:00 +0000

Το Ιράν προήγαγε έναν πρώην διοικητή της σκληροπυρηνικής πτέρυγας στη θέση του κορυφαίου αξιωματούχου ασφαλείας, αναδιαμορφώνοντας το ανώτατο όργανο λήψης αποφάσεων για την εθνική άμυνα, αφού προηγουμένως είχε δηλώσει ότι βρισκόταν «πολύ κοντά» σε συμφωνία με το Ομάν σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ.

Ο Μοχσέν Ρεζαΐ διορίστηκε την Κυριακή εκπρόσωπος του ανώτατου ηγέτη Μοτζτάμπα Χαμενεΐ στο Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν και λίγο αργότερα έγινε γνωστό ότι αναλαμβάνει επίσης επικεφαλής του του ισχυρού αυτού οργάνου ασφαλείας.

Το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας αποτελεί το ανώτατο όργανο εθνικής ασφάλειας του Ιράν, το οποίο συντονίζει την πολιτική ασφάλειας και την εξωτερική πολιτική. Στο σώμα συμμετέχουν υψηλόβαθμα στελέχη καθώς και αξιωματούχοι των υπηρεσιών πληροφοριών. Ο επικεφαλής προεδρεύει του συμβουλίου, ενώ ο ανώτατος ηγέτης διορίζει σε αυτό δύο εκπροσώπους.

Ο Ρεζαΐ διαδέχεται τον Μοχαμάντ Μπαγκέρ Ζολγκαντάρ, επίσης υπέρμαχο της σκληρής γραμμής, ο οποίος ανέλαβε νέα θέση ως πολιτικός σύμβουλος του ανώτατου ηγέτη- μια κίνηση που ουσιαστικά συνιστά υποβιβασμό για τον Ζολγκαντάρ.

Ο Ζολγκαντάρ, πρώην ανώτερος διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης, ανέλαβε καθήκοντα γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας τον Μάρτιο, μία εβδομάδα αφότου ο Αλί Λαριτζανί σκοτώθηκε στις αμερικανικές και ισραηλινές επιδρομές.

Ο Ρεζαΐ ήταν αρχηγός των Φρουρών της Επανάστασης από το 1981 έως το 1997. Σήμερα υπηρετεί επίσης ως ανώτερος στρατιωτικός σύμβουλος του Χαμενεΐ ενώ είναι και μέλος του Συμβουλίου Εμπειρογνωμόνων του Ιράν.

Δεν είναι σαφές τι θα μπορούσε να σημαίνουν αυτές οι αλλαγές για τη διπλωματικές διεργασίες που είναι σε εξέλιξη. Είναι γνωστές πάντως οι θέσεις του Ρεζαΐ, ο οποίος αποτελεί εδώ και χρόνια κεντρικό πρόσωπο στον μηχανισμό ασφαλείας του Ιράν και στο παρελθόν είχε ταχθεί υπέρ της προώθησης του πυρηνικού προγράμματος της χώρας.

Θεωρείται σκληροπυρηνικός και πιθανότατα ταυτίζεται με την πτέρυγα που αντιτίθεται στις παραχωρήσεις. Η πτέρυγα αυτή φαίνεται πρόθυμη να διαπραγματευτεί με τις Ηνωμένες Πολιτείες για την επίτευξη των μέγιστων επιδιώξεων του Ιράν —συμπεριλαμβανομένου του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ και της αποχώρησης των αμερικανικών στρατευμάτων από την περιοχή—, αλλά δεν προτίθεται να προβεί σε καμία παραχώρηση από την πλευρά του Ιράν, αναφέρει το Ινστιτούτο για τη Μελέτη το Πολέμου (ISW).

Στις 3 Αυγούστου, δήλωσε σε μέσα του καθεστώτος ότι το Ιράν δεν πρέπει να εγκαταλείψει τον έλεγχο των στενών και ότι οι επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους που εξαπέλυσε το Ιράν εναντίον αμερικανικών βάσεων στην περιοχή ανάγκασαν τους Αμερικανούς διοικητές, τις δυνάμεις και τον εξοπλισμό τους να απομακρυνθούν περαιτέρω από την περιοχή. Αυτό υποδηλώνει ότι ο ίδιος συμμερίζεται την άποψη πως η ιρανική στρατιωτική δράση έχει επιτύχει βασικούς στόχους του Ιράν και ότι, ως εκ τούτου, δεν θα ήταν φρόνιμο να διαπραγματευθούν αυτά τα επιτεύγματα, σχολιάζουν οι αναλυτές του ISW.

Οι συνομιλίες για τα Στενά του Ορμούζ

Το Σαββατοκύριακο, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε ότι η επίτευξη συμφωνίας με το Ομάν για τον καθορισμό δρομολογίου μέσω του στενού βρίσκεται «πολύ κοντά», χωρίς ωστόσο να αναφέρει περισσότερες λεπτομέρειες.

Απέκλεισε πάντως το ενδεχόμενο απευθείας συνομιλιών με τις ΗΠΑ προς το παρόν, επικαλούμενος –όπως τις χαρακτήρισε– επανειλημμένες παραβιάσεις μιας προσωρινής συμφωνίας ειρήνης που είχε υπογραφεί τον Ιούνιο, και πρόσθεσε ότι οι δύο πλευρές ανταλλάσσουν μηνύματα μέσω διαμεσολαβητών.

«Όσο συνεχίζεται η αμερικανική παραβίαση του Μνημονίου Συνεννόησης και οι ΗΠΑ δεν επανορθώνουν για τις παραβιάσεις τους, δεν υπάρχει πιθανότητα επανέναρξης των διαπραγματεύσεων», δήλωσε ο Αραγτσί, σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση.

Από την άλλη, ο Τραμπ θέλησε να δείξει ότι διαθέτει υπομονή, δηλώνοντας στο Axios ότι η Ουάσιγκτον «κρατάει χαμηλούς τους τόνους».

«Διεξάγουμε μόνο περιορισμένες διαπραγματεύσεις μαζί τους», δήλωσε. «Απλώς παρακολουθούμε το Ιράν, με τον τεράστιο πληθωρισμό του και το γεγονός ότι δεν διαθέτει χρήματα». Ο πληθωρισμός στο Ιράν «άγγιξε» πρόσφατα το 77%, σύμφωνα με την κεντρική τράπεζα. Οι δηλώσεις του Τραμπ ήρθαν μετά από εβδομάδες απειλών για μεγάλες αεροπορικές επιδρομές, τις οποίες τελικά ματαίωσε προκειμένου να δώσει μια ευκαιρία στις διαπραγματεύσεις.

Στο διπλωματικό πεδίο, το Σάββατο η Τεχεράνη επανέλαβε μια σειρά απαιτήσεων προς την Ουάσιγκτον ως προϋποθέσεις για την πλήρη επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ. Απαιτεί από τις ΗΠΑ να άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων, να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από την περιοχή γύρω από το Ιράν, να αποσύρουν τις κυρώσεις, να αποδεσμεύσουν τα «παγωμένα» περιουσιακά στοιχεία και να καταβάλουν αποζημιώσεις για τις ζημιές που προκλήθηκαν κατά τον πόλεμο.

Πηγή: naftemporiki.gr

Ο Ε/κ εφοπλιστής που «νίκησε» στον «Πόλεμο των Τάνκερ» Ιράν–Ιράκ (Βίντεο)

Mon, 10 Aug 2026 06:01:00 +0000

Μια ιδιαίτερη πτυχή του πολέμου Ιράν–Ιράκ, που διήρκεσε από το 1980 έως το 1988, συνδέεται με τον Ελληνοκύπριο εφοπλιστή Λουκά Χατζηιωάννου, ιδρυτή της Troodos Shipping, ο οποίος επέλεξε να συνεχίσει τη μεταφορά ιρανικού πετρελαίου την ώρα που άλλες ναυτιλιακές εταιρείες περιόριζαν την παρουσία τους στην περιοχή εξαιτίας των τεράστιων κινδύνων.

Η σύγκρουση είχε επεκταθεί σταδιακά στη ναυσιπλοΐα του Περσικού Κόλπου, με την περίοδο που έμεινε γνωστή ως «Tanker War» να κλιμακώνεται ιδιαίτερα από το 1984. Ιράν και Ιράκ επιδίωκαν να πλήξουν τις πετρελαϊκές εξαγωγές και τις θαλάσσιες μεταφορές του αντιπάλου, με δεξαμενόπλοια και εμπορικά πλοία να βρίσκονται αντιμέτωπα με πυραυλικές επιθέσεις και νάρκες.

Το μεγάλο ρίσκο του Λουκά Χατζηιωάννου

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Χατζηιωάννου ακολούθησε διαφορετική στρατηγική από πολλούς ανταγωνιστές του.

Η Troodos Shipping συνέχισε να στέλνει δεξαμενόπλοια στη νήσο Χαρκ (Kharg Island) για να παραλαμβάνουν ιρανικό πετρέλαιο, παρά τον κίνδυνο επιθέσεων.

Η Χαρκ αποτελούσε ζωτικής σημασίας κόμβο για την οικονομία της Τεχεράνης και βασική αρτηρία των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου. Την περίοδο εκείνη, σύμφωνα με δημοσιεύματα, από τις εγκαταστάσεις της διακινούνταν περίπου τα δύο τρίτα των εξαγωγών πετρελαίου της χώρας.

Με μεγάλο μέρος του ανταγωνισμού να αποφεύγει την επικίνδυνη διαδρομή, ο Ελληνοκύπριος εφοπλιστής φέρεται να απέκτησε ιδιαίτερα ισχυρή παρουσία στη μεταφορά πετρελαίου από τη Χαρκ προς τα Στενά του Ορμούζ.

Βρετανοί ειδικοί ασφαλείας και πρόσθετη προστασία

Ο Χατζηιωάννου δεν περιορίστηκε, ωστόσο, στην ανάληψη του επιχειρηματικού ρίσκου.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής, αξιοποίησε Βρετανούς ειδικούς σε θέματα ασφαλείας και εξόπλισε τα πλοία του με πρόσθετα συστήματα προστασίας. Τα μέτρα αυτά φέρεται να συνέβαλαν και στον περιορισμό του ασφαλιστικού κόστους, σε μια εποχή κατά την οποία τα ασφάλιστρα για πλοία που εισέρχονταν στις εμπόλεμες θαλάσσιες ζώνες είχαν εκτοξευθεί.

Τα πληρώματα αποτελούνταν σε σημαντικό βαθμό από εργαζομένους από ασιατικές χώρες. Σύμφωνα με τις ίδιες αναφορές, ο Χατζηιωάννου είχε προκαλέσει αντιδράσεις επειδή αρνήθηκε να καταβάλει πρόσθετη αμοιβή κινδύνου στα πληρώματα για τα επικίνδυνα ταξίδια.

Ένα τάνκερ μπορούσε να «αποσβεστεί» σε δύο ταξίδια

Η δραματική μείωση του αριθμού των διαθέσιμων πλοίων και ο εξαιρετικά υψηλός κίνδυνος εκτόξευσαν τους ναύλους.

Οι αποδόσεις της συγκεκριμένης δραστηριότητας ήταν, σύμφωνα με δημοσιεύματα, τόσο υψηλές ώστε το κόστος αγοράς ενός δεξαμενόπλοιου μπορούσε υπό συγκεκριμένες συνθήκες να αποσβεστεί μέσα σε μόλις δύο ταξίδια μετ' επιστροφής μεταξύ Χαρκ και Στενών του Ορμούζ.

Η επιλογή του Χατζηιωάννου να παραμείνει στην περιοχή, παρά τους κινδύνους, συνέβαλε έτσι στην εντυπωσιακή ανάπτυξη των ναυτιλιακών του δραστηριοτήτων.

Πύραυλος έπληξε ένα από τα μεγάλα πλοία του

Ο κίνδυνος δεν ήταν θεωρητικός. Κατά τη διάρκεια του πολέμου, ένα από τα μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια του στόλου του Χατζηιωάννου χτυπήθηκε από πύραυλο ενώ μετέφερε μεγάλο φορτίο πετρελαίου.

Το πλοίο, ωστόσο, δεν χάθηκε. Επισκευάστηκε και επέστρεψε αργότερα σε υπηρεσία.

Η ιστορία του Λουκά Χατζηιωάννου αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο ο «Πόλεμος των Τάνκερ» άλλαξε τις ισορροπίες στη διεθνή ναυτιλία: την ώρα που οι στρατιωτικοί κίνδυνοι απομάκρυναν μεγάλο μέρος του ανταγωνισμού, όσοι ήταν διατεθειμένοι να αναλάβουν το εξαιρετικά υψηλό ρίσκο μπορούσαν να εξασφαλίσουν αντίστοιχα υψηλές αποδόσεις.

#حقيقة

خلال الحرب العراقية الإيرانية،
1980-1988

ومع توسع الحرب إلى استهداف ناقلات النفط بين الطرفين
وفي ذروتها عام 1984
حيث كانت إيران تحاول تصدير نفطها، والعراق كان يحاول ضرب صادراتها النفطية
وبينما انسحبت اغلب شركات شحن كثيرة خوفًا من الصواريخ والالغام
قام رجل الأعمال… pic.twitter.com/rnHFZ5PxL9
— PIC | صـور من التـاريخ (@inpic0) August 9, 2026

Στους 39 βαθμούς η θερμοκρασία – Τι καιρό θα κάνει μέχρι την Πέμπτη

Mon, 10 Aug 2026 05:59:00 +0000

Σήμερα, ο καιρός θα είναι κυρίως αίθριος, ωστόσο το απόγευμα θα παρατηρούνται τοπικά αυξημένες νεφώσεις, οι οποίες δεν αποκλείεται να δώσουν σύντομη μεμονωμένη βροχή, στα ορεινά. Οι άνεμοι θα πνέουν κυρίως νοτιοδυτικοί ως βορειοδυτικοί, ασθενείς μέχρι μέτριοι, 3 με 4 μποφόρ και αργότερα τοπικά μέχρι ισχυροί, 4 με 5 μποφόρ. Η θάλασσα θα είναι μέχρι λίγο ταραγμένη. Η θερμοκρασία θα ανέλθει στους 39 βαθμούς στο εσωτερικό, γύρω στους 32 στα νοτιοδυτικά και τα δυτικά παράλια, γύρω στους 35 στα υπόλοιπα παράλια και στους 29 βαθμούς στα ψηλότερα ορεινά.

Απόψε, ο καιρός θα είναι κυρίως αίθριος. Οι άνεμοι θα πνέουν κυρίως βορειοδυτικοί ως βόρειοι, ασθενείς και παροδικά τοπικά μέχρι μέτριοι, 3 με 4 μποφόρ. Η θάλασσα θα είναι ήρεμη μέχρι λίγο ταραγμένη. Η θερμοκρασία θα πέσει στους 22 βαθμούς στο εσωτερικό, γύρω στους 24 στα νότια και τα ανατολικά παράλια, γύρω στους 23 στα δυτικά και τα βόρεια παράλια και στους 20 βαθμούς στα ψηλότερα ορεινά.

Την Τρίτη, την Τετάρτη και την Πέμπτη ο καιρός θα είναι κυρίως αίθριος, ωστόσο τις απογευματινές ώρες θα παρατηρούνται παροδικά αυξημένες νεφώσεις, οι οποίες δεν αποκλείεται να δώσουν μεμονωμένες βροχές, στα ορεινά.

Η θερμοκρασία δεν αναμένεται να σημειώσει αξιόλογη μεταβολή κατά το τριήμερο για να παραμείνει λίγο πιο πάνω από τις μέσες κλιματολογικές τιμές.

Νέα γεωπολιτική σκακιέρα: Ο ρόλος Κύπρου και Ελλάδας μετά το «Σύμφωνο της Μέκκας»

Mon, 10 Aug 2026 05:56:00 +0000

Η νέα αμυντική συμφωνία μεταξύ Σαουδικής Αραβίας, Τουρκίας και Πακιστάν ενδέχεται να προκαλέσει αλυσιδωτές γεωπολιτικές ανακατατάξεις, ενισχύοντας ως αντίβαρο τις σχέσεις Ισραήλ–Ινδίας αλλά και τη συνεργασία του Ισραήλ με την Κύπρο και την Ελλάδα, σύμφωνα με ανάλυση της Jerusalem Post.

Το λεγόμενο «Σύμφωνο της Μέκκας», που υπεγράφη στις 7 Αυγούστου, παρουσιάζεται από την ισραηλινή εφημερίδα ως μία από τις σημαντικότερες μεταβολές στην περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφαλείας των τελευταίων ετών. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη ρήτρα αμοιβαίας άμυνας, την οποία το δημοσίευμα παρομοιάζει με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ: επίθεση εναντίον ενός από τα συμβαλλόμενα κράτη αντιμετωπίζεται ως επίθεση εναντίον όλων.

Η επικοινωνία Νετανιάχου–Μόντι

Η ανάλυση συνδέει τη νέα συμφωνία με την τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν μία ημέρα νωρίτερα ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου και ο Ινδός ομόλογός του Ναρέντρα Μόντι.

Ο Μόντι είχε αναφέρει δημοσίως ότι οι δύο ηγέτες αντάλλαξαν απόψεις για την κατάσταση στη Δυτική Ασία και εξέτασαν την πρόοδο της «Ειδικής Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης Ινδίας–Ισραήλ». Κατά την Jerusalem Post, είναι δύσκολο να θεωρηθεί άσχετη η συγκεκριμένη επικοινωνία με την επικείμενη τότε συμφωνία Τουρκίας–Πακιστάν–Σαουδικής Αραβίας.

תודה ידידי, ראש ממשלת הודו נרנדרה מודי.

ביחד אנחנו ממשיכים לחזק את הקשר בין ישראל להודו.

🇮🇱🇮🇳 https://t.co/37m74bM34L
— Benjamin Netanyahu - בנימין נתניהו (@netanyahu) August 7, 2026

Για το Νέο Δελχί, ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η συμμετοχή του Πακιστάν, διαχρονικού αντιπάλου της Ινδίας, σε ένα σχήμα που συνδυάζει τη σαουδαραβική οικονομική ισχύ, την αναπτυσσόμενη τουρκική αμυντική βιομηχανία και το πυρηνικό οπλοστάσιο του Ισλαμαμπάντ.

Μάλιστα, μετά την υπογραφή της συμφωνίας κυκλοφόρησαν δημοσιεύματα σε τουρκικά και πακιστανικά μέσα περί επείγουσας προσπάθειας της Ινδίας να συνάψει αντίστοιχο αμυντικό σύμφωνο με το Ισραήλ. Το ινδικό Υπουργείο Εξωτερικών διέψευσε τις συγκεκριμένες πληροφορίες ως «fake news», επιβεβαίωσε όμως ότι παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις γύρω από τη νέα τριμερή συμφωνία.

Στο παιχνίδι και ο οικονομικός διάδρομος IMEC

Οι επιπτώσεις, σύμφωνα με την ανάλυση, δεν περιορίζονται στον στρατιωτικό τομέα.

Η Σαουδική Αραβία βρίσκεται στο επίκεντρο του India-Middle East-Europe Economic Corridor (IMEC), του μεγάλου σχεδίου διασύνδεσης της Ινδίας με την Ευρώπη μέσω Μέσης Ανατολής και του λιμανιού της Χάιφα.

Η Τουρκία είχε μείνει εκτός του αρχικού σχεδιασμού και προωθεί ανταγωνιστικές διαδρομές. Η στενότερη στρατηγική σχέση Άγκυρας–Ριάντ θα μπορούσε, κατά την Jerusalem Post, να προσφέρει στην Τουρκία μεγαλύτερη δυνατότητα επιρροής σε ένα κράτος κομβικής σημασίας για τον IMEC.

Παράλληλα, η προσέγγιση της Σαουδικής Αραβίας με την Τουρκία και το Πακιστάν εκτιμάται ότι περιπλέκει ακόμη περισσότερο τις προοπτικές εξομάλυνσης των σχέσεων Ριάντ–Ιερουσαλήμ και πιθανής μελλοντικής ένταξης των Σαουδαράβων στο πλαίσιο των Συμφωνιών του Αβραάμ.

Η Κύπρος και η Ελλάδα ως μέρος του «αντίβαρου»

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Ανατολική Μεσόγειο παρουσιάζει η αναφορά της ισραηλινής εφημερίδας σε Κύπρο και Ελλάδα.

Η Jerusalem Post υπενθυμίζει ότι όταν οι άλλοτε στενές στρατηγικές σχέσεις Ισραήλ–Τουρκίας άρχισαν να καταρρέουν μετά την άνοδο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην εξουσία, το Ισραήλ αναπροσάρμοσε τη στρατηγική του, οικοδομώντας στενότερες σχέσεις ασφάλειας και ενέργειας με την Ελλάδα και την Κύπρο.

Κατά την ανάλυση, οι σχέσεις αυτές είναι πιθανό να ενισχυθούν περαιτέρω μετά το Σύμφωνο της Μέκκας, καθώς Αθήνα και Λευκωσία συμμερίζονται τις ισραηλινές ανησυχίες για ενδεχόμενη διεύρυνση του τουρκικού αποτυπώματος στην Ανατολική Μεσόγειο.

Έτσι, ένα νέο γεωπολιτικό σχήμα με άξονα Τουρκία–Σαουδική Αραβία–Πακιστάν θα μπορούσε να λειτουργήσει ως καταλύτης για την περαιτέρω σύγκλιση ενός διαφορετικού πλέγματος συνεργασιών, με Ισραήλ, Ινδία, Ελλάδα και Κύπρο να έχουν διαφορετικά αλλά αλληλοσυμπληρούμενα συμφέροντα.

Η Jerusalem Post εκτιμά ότι η τηλεφωνική επικοινωνία Νετανιάχου–Μόντι ίσως ήταν μια πρώτη ένδειξη αυτών των νέων «αντι-ευθυγραμμίσεων» που μπορεί να προκαλέσει η συμφωνία της Μέκκας.

Στο ίδιο πλαίσιο αξίζει να σημειωθεί πως ο Υπουργός Διασποράς του Ισραήλ, Αμιχάι Τσίκλι, χαρακτήρισε τη νεοσύστατη Συμμαχία της Μέκκας «πολύ επικίνδυνη και πολύ ανησυχητική εξέλιξη» για την ασφάλεια του Ισραήλ. Επισήμανε ιδιαίτερα τη σύμπραξη της Σαουδικής Αραβίας με την Τουρκία, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα βρίσκεται σε άμεση αντιπαράθεση με το Ισραήλ, η οποία θα μπορούσε να κλιμακωθεί με σοβαρές συνέπειες στη Μεσόγειο και το συριακό μέτωπο. Ως απάντηση στις νέες περιφερειακές ισορροπίες, ο Τσίκλι κάλεσε το Ισραήλ να εμβαθύνει τις στρατηγικές του σχέσεις με την Κύπρο και την Ελλάδα, καθώς και με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και τη Σομαλιλάνδη.

Radical Israeli Diaspora Affairs Minister Amichai Chikli slams the Mecca Alliance:

It is a very dangerous and very troubling development.

Saudi Arabia was essentially sitting on the fence. It already had a defense agreement with Pakistan, but the moment it goes with the…
— Straturka (@straturka) August 9, 2026

Το κόστος ζωής εξανεμίζει το οικογενειακό εισόδημα

Mon, 10 Aug 2026 05:51:00 +0000

Βαθύτερα το χέρι στην τσέπη καλούνται να βάλουν τα κυπριακά νοικοκυριά για να καλύψουν βασικές ανάγκες της καθημερινότητάς τους, καθώς οι αυξήσεις σε τρόφιμα, καύσιμα και ηλεκτρισμό περιορίζουν εκ νέου τα περιθώρια του οικογενειακού προϋπολογισμού. Τα διαθέσιμα στοιχεία καταγράφουν ανατιμήσεις έως 14,2% σε βασικές κατηγορίες προϊόντων, ενώ μια οικογένεια που καταναλώνει 100 λίτρα καυσίμου τον μήνα πληρώνει έως και €12,30 περισσότερα σε σύγκριση με τον Ιούλιο του 2025.

Ανατιμήσεις έως 14,2% σε βασικές κατηγορίες

Σημαντικές αυξήσεις σε βασικές κατηγορίες προϊόντων καταγράφουν τα διαθέσιμα στοιχεία του ηλεκτρονικού παρατηρητηρίου τιμών e-kalathi, σύμφωνα με τον Πρόεδρο του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών, Μάριο Δρουσιώτη. Οι μεγαλύτερες ανατιμήσεις εντοπίζονται στα μη αλκοολούχα ποτά και στα γαλακτοκομικά προϊόντα, ενώ ανοδικά κινήθηκαν επίσης τα είδη αρτοποιίας και προσωπικής φροντίδας.

Στην κατηγορία των μη αλκοολούχων ποτών, το συνολικό κόστος 36 ίδιων προϊόντων αυξήθηκε από €118,66 στις 12 Σεπτεμβρίου 2025 σε €135,54 στις 29 Ιουλίου 2026. Η διαφορά αντιστοιχεί σε αύξηση 14,2%, τη μεγαλύτερη μεταξύ των κατηγοριών που εξετάστηκαν.

Ακολουθούν τα γαλακτοκομικά προϊόντα. Το κόστος 38 ειδών διαμορφωνόταν στις 28 Σεπτεμβρίου 2025 στα €106,38, ενώ στις 29 Ιουλίου 2026 είχε ανέλθει στα €120,35, παρουσιάζοντας αύξηση 13,1%. Εξαίρεση αποτελεί το φρέσκο γάλα, η τιμή του οποίου, σύμφωνα με τα στοιχεία του Συνδέσμου, παρέμεινε αμετάβλητη από τις 31 Οκτωβρίου 2025.

Αύξηση 6,8% καταγράφηκε στα είδη αρτοποιίας. Το συνολικό κόστος 16 ίδιων προϊόντων αυξήθηκε από €44,23 στις 31 Οκτωβρίου 2025 σε €47,46 στις 29 Ιουλίου 2026. Στα είδη προσωπικής φροντίδας, το κόστος 28 προϊόντων ανέβηκε από €142,37 σε €146,75 κατά την ίδια περίοδο, σημειώνοντας αύξηση περίπου 3%.

Ακριβότερα κατά 1,5% τα 230 ίδια προϊόντα

Σε ευρύτερο δείγμα 230 ίδιων προϊόντων, το συνολικό κόστος αυξήθηκε από €857,71 στις 21 Ιανουαρίου 2026 σε €870,34 στις 29 Ιουλίου 2026. Πρόκειται για επιβάρυνση €12,63 ή περίπου 1,5% μέσα σε διάστημα έξι μηνών.

Δεν υπάρχει ένα κοινό καλάθι για όλες τις οικογένειες

Ο καθορισμός ενός ενιαίου και απόλυτα αντιπροσωπευτικού καλαθιού για μια τετραμελή οικογένεια δεν είναι εύκολος, καθώς οι ανάγκες κάθε νοικοκυριού διαφοροποιούνται σημαντικά.

Όπως εξηγεί ο κ. Δρουσιώτης, μια οικογένεια με βρέφος διαθέτει μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού της για προϊόντα όπως το βρεφικό γάλα και οι πάνες. Διαφορετικές είναι οι ανάγκες μιας οικογένειας με ανήλικα παιδιά και διαφορετικές εκείνες ενός νοικοκυριού, στο οποίο όλα τα μέλη είναι ενήλικα.

Για τον λόγο αυτό, οποιοδήποτε δημοσιογραφικό «καλάθι» χρησιμοποιείται για τη σύγκριση των τιμών θα πρέπει να παρουσιάζεται ως ένα συγκεκριμένο υποθετικό μοντέλο και όχι ως το καλάθι που αντιπροσωπεύει όλες τις κυπριακές οικογένειες.

Έως €12,30 περισσότερα για 100 λίτρα καυσίμου

Αισθητή είναι και η αύξηση στις τιμές των καυσίμων σε σύγκριση με τον Ιούλιο του 2025.

Στις 29 Ιουλίου 2025, η τιμή της βενζίνης 95 οκτανίων ανερχόταν σε €1,363 το λίτρο, ενώ στις 29 Ιουλίου 2026 είχε φτάσει το €1,455. Η αύξηση υπολογίζεται περίπου στο 7%.

Για ένα νοικοκυριό που καταναλώνει 100 λίτρα βενζίνης τον μήνα, το κόστος αυξήθηκε από €136,30 σε €145,50. Πρόκειται για πρόσθετη μηνιαία επιβάρυνση €9,20.

Μεγαλύτερη είναι η διαφορά στο πετρέλαιο κίνησης. Η τιμή του αυξήθηκε από €1,530 το λίτρο στις 29 Ιουλίου 2025 σε €1,653 στις 29 Ιουλίου 2026, καταγράφοντας άνοδο περίπου 8%.

Η κατανάλωση 100 λίτρων κόστιζε πέρσι €153, ενώ φέτος κοστίζει €165,30. Η μηνιαία διαφορά ανέρχεται επομένως σε €12,30.

Η ενέργεια περνά στο κόστος των προϊόντων

Η αύξηση στις τιμές της ενέργειας και των καυσίμων επηρεάζει αναπόφευκτα και το τελικό κόστος των προϊόντων. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, ασφαλή και ενιαία στοιχεία που να αποτυπώνουν με ακρίβεια πόσο από αυτό το πρόσθετο κόστος μεταφέρεται στον καταναλωτή.

Σύμφωνα με τον κ. Δρουσιώτη, η επίδραση διαφέρει από επιχείρηση σε επιχείρηση, ανάλογα με το είδος των προϊόντων που εμπορεύεται και τις ενεργειακές της ανάγκες. Μια εταιρεία που διακινεί κατεψυγμένα ή άλλα προϊόντα, τα οποία απαιτούν συνεχή ψύξη, επωμίζεται σαφώς μεγαλύτερο ενεργειακό κόστος από μια επιχείρηση που εμπορεύεται προϊόντα τα οποία δεν χρειάζονται ειδικές συνθήκες διατήρησης.

Συνεπώς, παρόλο που η μεταφορά μέρους του κόστους στις τελικές τιμές θεωρείται δεδομένη, δεν μπορεί ν’ αποδοθεί ένα κοινό ποσοστό για όλα τα προϊόντα και όλες τις επιχειρήσεις.

«Ο οικογενειακός προϋπολογισμός πιέζεται από παντού»

Η πίεση που δέχεται σήμερα ο οικογενειακός προϋπολογισμός δεν περιορίζεται σε μία μόνο κατηγορία δαπανών. Υπεραγορά, καύσιμα και ηλεκτρισμός επιβαρύνουν ταυτόχρονα τα νοικοκυριά, αν και η ένταση της πίεσης διαφέρει ανάλογα με τις ανάγκες και τον τρόπο ζωής κάθε οικογένειας.

Ένα νοικοκυριό που πραγματοποιεί καθημερινά μεγάλες αποστάσεις με το αυτοκίνητο επηρεάζεται περισσότερο από τις αυξήσεις στα καύσιμα. Μια οικογένεια με αυξημένες ανάγκες ψύξης ή θέρμανσης αισθάνεται εντονότερα το κόστος του ηλεκτρισμού, ενώ για τα χαμηλότερα εισοδήματα οι τιμές των τροφίμων απορροφούν σημαντικό μέρος των διαθέσιμων χρημάτων.

Από τον αρνητικό πληθωρισμό στο 3,1%

Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο Πρόεδρος του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών και στην πορεία του πληθωρισμού, τον οποίο χαρακτηρίζει ως έναν από τους πιο αξιόπιστους δείκτες για τη μεταβολή του κόστους που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, ο πληθωρισμός ήταν αρνητικός και διαμορφωνόταν στο -0,5% τον Δεκέμβριο του 2025, ενώ τον Ιούνιο του 2026 είχε ανέλθει στο 3,1%. Πρόκειται για μεταβολή 3,6 ποσοστιαίων μονάδων.

Με βάση τον υπολογισμό που παραθέτει ο κ. Δρουσιώτης, ένα νοικοκυριό το οποίο δαπανούσε €2.000 τον μήνα θα χρειαζόταν περίπου €72 επιπλέον, προκειμένου να καλύψει τις ίδιες ανάγκες, εφόσον εφαρμοζόταν σε ολόκληρη τη δαπάνη η συγκεκριμένη μεταβολή.

Ο υπολογισμός αυτός λειτουργεί ενδεικτικά, καθώς η πραγματική επιβάρυνση κάθε οικογένειας εξαρτάται από τη σύνθεση των δαπανών της και από το ποια προϊόντα και υπηρεσίες καταναλώνει περισσότερο.

Ποσοτικές και ποιοτικές περικοπές

Οι επιπτώσεις είναι βαρύτερες για τα νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα, τα οποία δεν διαθέτουν εύκολη δυνατότητα ενίσχυσης των εσόδων τους. Όταν αυξάνονται οι τιμές, η μόνη άμεση επιλογή που τους απομένει είναι ο περιορισμός της κατανάλωσης.

Η προσαρμογή αυτή μπορεί να είναι ποσοτική, με την αγορά μικρότερων ποσοτήτων προϊόντων ή τον περιορισμό ορισμένων υπηρεσιών. Μπορεί όμως να είναι και ποιοτική, με την επιλογή φθηνότερων προϊόντων από εκείνα που συνήθιζε να αγοράζει το νοικοκυριό.

Έτσι, η αύξηση του οικογενειακού λογαριασμού δεν αποτυπώνεται μόνο στα περισσότερα χρήματα που απαιτούνται κάθε μήνα. Αποτυπώνεται και στις αλλαγές που αναγκάζονται να κάνουν οι καταναλωτές στις αγορές, στις συνήθειες και τελικά στο επίπεδο της καθημερινής τους διαβίωσης.

Το σταθερό καλάθι δείχνει την πραγματική μεταβολή

Οικονομικά ορθή θεωρείται η σύγκριση ενός σταθερού καλαθιού, το οποίο περιλαμβάνει τις ίδιες ποσότητες ηλεκτρισμού, καυσίμων και τροφίμων, μεταξύ Ιουλίου 2025 και Ιουλίου 2026. Όπως εξηγεί στη «Σ» ο οικονομολόγος Γιάννης Τελώνης, για τις συγκεκριμένες κατηγορίες δαπανών τηρούνται στατιστικά στοιχεία, γεγονός που επιτρέπει την αξιόπιστη αποτύπωση της ετήσιας μεταβολής του κόστους.

Απαραίτητη προϋπόθεση, ωστόσο, είναι να μην έχει μεσολαβήσει κάποια έκτακτη εξωτερική επίδραση, η οποία να έχει αλλάξει ουσιαστικά τη συμπεριφορά των καταναλωτών. Σε μια τέτοια περίπτωση, η απλή σύγκριση των τιμών ενδέχεται να μην αποτυπώνει πλήρως την πραγματική εικόνα.

Ως παράδειγμα, ο κ. Τελώνης αναφέρει το ενδεχόμενο να παρουσιαστεί αδυναμία εισαγωγής μιας συγκεκριμένης κατηγορίας καυσίμου, όπως το πετρέλαιο θέρμανσης. Ο καταναλωτής θα μπορούσε τότε να στραφεί σε μια ακριβότερη εναλλακτική επιλογή, όπως το πετρέλαιο κίνησης, με αποτέλεσμα η πληθωριστική επίδραση να εμφανίζεται εντονότερη.

Για τον λόγο αυτό, όπου παρατηρούνται μη αναμενόμενες αυξήσεις, θα πρέπει να διερευνάται η αιτία τους. Το ζητούμενο είναι να διαπιστωθεί κατά πόσον πρόκειται για μια προσωρινή μεταβολή στη συμπεριφορά των νοικοκυριών ή για μια μόνιμη αλλαγή, η οποία μπορεί να επηρεάζει και τον δομικό πληθωρισμό.

Διαφορετική πίεση για κάθε οικογένεια

Το ποια από τις τρεις κατηγορίες -ηλεκτρισμός, καύσιμα ή τρόφιμα- επιβαρύνει περισσότερο τον οικογενειακό προϋπολογισμό δεν μπορεί να απαντηθεί με τον ίδιο τρόπο για όλα τα νοικοκυριά. Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν τόσο η εισοδηματική κατάσταση όσο και η σύνθεση της οικογένειας.

Στην περίπτωση μιας οικογένειας μεσαίου εισοδήματος, με παιδιά σχολικής ηλικίας, ο ηλεκτρισμός και τα καύσιμα είναι πιθανό να καταλαμβάνουν την πρώτη θέση ως προς την επιβάρυνση. Οι καθημερινές μετακινήσεις, οι ανάγκες των παιδιών και η αυξημένη κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας κατά τους θερινούς μήνες περιορίζουν σημαντικά τα περιθώρια του οικογενειακού προϋπολογισμού.

Η εικόνα διαφοροποιείται στα νοικοκυριά χαμηλότερου εισοδήματος. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα τρόφιμα και ο ηλεκτρισμός αποκτούν μεγαλύτερο βάρος, καθώς πρόκειται για βασικές δαπάνες που δεν μπορούν εύκολα να περιοριστούν ή να αναβληθούν.

Ενδεικτικά, σύμφωνα με τον κ. Τελώνη, τα χαμηλότερα οικονομικά στρώματα διαθέτουν πέραν του 70% του μηνιαίου εισοδήματός τους για την κάλυψη αναγκών που σχετίζονται με τη στέγαση, τη θέρμανση, τη μετακίνηση και τη διατροφή. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μια σχετικά περιορισμένη αύξηση στις τιμές μπορεί να προκαλέσει δυσανάλογα μεγάλη πίεση.

Άλλο ο πληθωρισμός και άλλο η αίσθηση της ακρίβειας

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η διάκριση μεταξύ του επίσημου πληθωρισμού και της ακρίβειας που αισθάνεται καθημερινά ο καταναλωτής. Όπως επισημαίνει ο οικονομολόγος, ο στατιστικός πληθωρισμός υπολογίζεται στη βάση ενός προκαθορισμένου συνόλου αγαθών και υπηρεσιών, με σκοπό να αποτυπωθεί η γενικότερη κίνηση των τιμών στην οικονομία.

Η προσωπική εμπειρία ενός νοικοκυριού, όμως, διαμορφώνεται κυρίως μέσα από τις συχνές αγορές. Τα τρόφιμα, τα καύσιμα, ο ηλεκτρισμός και οι δαπάνες αναψυχής είναι έξοδα με τα οποία ο καταναλωτής έρχεται συστηματικά αντιμέτωπος.

Σε κάθε επίσκεψη στην υπεραγορά ή στο πρατήριο καυσίμων, ο πολίτης συγκρίνει τη σημερινή τιμή με εκείνην που θυμάται ότι πλήρωνε προηγουμένως. Μέσα από αυτήν τη συνεχή επαφή με τις τιμές δημιουργείται το αίσθημα ότι το κόστος ζωής έχει αυξηθεί περισσότερο απ’ όσο ενδεχομένως δείχνει ο γενικός δείκτης πληθωρισμού.

Αντίθετα, στις αγορές χαμηλότερης συχνότητας, όπως είναι η αγορά ενός ψυγείου ή μιας άλλης ηλεκτρικής συσκευής, ο καταναλωτής δεν έχει πάντοτε σαφή εικόνα της προηγούμενης τιμής. Αυτή η διαφορά στη συχνότητα των συναλλαγών εξηγεί, σε σημαντικό βαθμό, γιατί η επίσημη μέτρηση του πληθωρισμού δεν ταυτίζεται πάντοτε με την καθημερινή αίσθηση της ακρίβειας.

Η ίδια αύξηση δεν έχει τον ίδιο αντίκτυπο

Η πρακτική σημασία μιας αύξησης στον μηνιαίο λογαριασμό εξαρτάται άμεσα από την οικονομική δυνατότητα του κάθε νοικοκυριού. Ένα πρόσθετο ποσό για ηλεκτρισμό, τρόφιμα και καύσιμα δεν επηρεάζει με τον ίδιο τρόπο μια οικογένεια υψηλού εισοδήματος και μια οικογένεια που δυσκολεύεται ήδη να καλύψει τις βασικές της ανάγκες.

Για ένα νοικοκυριό υψηλής εισοδηματικής στάθμης, η αύξηση μπορεί να απορροφηθεί χωρίς ουσιαστική αλλαγή στην καθημερινότητά του. Η επίδρασή της στον συνολικό οικογενειακό προϋπολογισμό παραμένει σχετικά περιορισμένη.

Στη μεσαία εισοδηματική τάξη, αντίθετα, η πρόσθετη επιβάρυνση μπορεί να οδηγήσει σε περικοπές άλλων εξόδων. Μια οικογένεια ενδέχεται να περιορίσει τις αγορές ενδυμάτων, τις εξόδους για ψυχαγωγία ή ακόμη και το ποσό που θα διαθέσει για τις διακοπές της, προκειμένου να καλύψει τις αυξημένες βασικές υποχρεώσεις.

Πολύ σοβαρότερες είναι οι συνέπειες για τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα. Εκεί, ακόμη και μια μικρή αύξηση μπορεί να γίνει ιδιαίτερα αισθητή και να επηρεάσει όχι τις προαιρετικές δαπάνες, αλλά το ίδιο το βασικό επίπεδο διαβίωσης του νοικοκυριού.

Η πραγματική βαρύτητα του καλοκαιρινού λογαριασμού, συνεπώς, δεν κρίνεται μόνο από το ύψος της αύξησης σε ευρώ. Κρίνεται κυρίως από το ποιο μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος απορροφά και από το κατά πόσον αφήνει στην οικογένεια περιθώριο να καλύψει τις υπόλοιπες ανάγκες της.

KPMG Global Tech Report 2026: Technology

Sun, 09 Aug 2026 15:30:00 +0000

Το KPMG Global Tech Report 2026: Technology εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο οι επιχειρήσεις τεχνολογίας μεταβαίνουν από την απλή υιοθέτηση νέων τεχνολογιών στη δημιουργία ουσιαστικής επιχειρηματικής αξίας. Βασισμένο στις απόψεις περισσότερων από 155 ανώτερων στελεχών εταιρειών τεχνολογίας παγκοσμίως, το report αναλύει τον βαθμό τεχνολογικής ωριμότητας του κλάδου, τις επενδυτικές στρατηγικές, την πρόοδο στην αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης και τις βασικές προκλήσεις που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι Oργανισμοί σε ένα περιβάλλον διαρκούς τεχνολογικής εξέλιξης.

Η εικόνα που προκύπτει είναι ιδιαίτερα αισιόδοξη. Οι επιχειρήσεις τεχνολογίας συνεχίζουν να επενδύουν δυναμικά στις ψηφιακές τους δυνατότητες, με τη συντριπτική πλειονότητα να εκφράζoυν εμπιστοσύνη για την αναπτυξιακή τους πορεία και να αναφέρουν ότι οι επενδύσεις στην τεχνολογία αποδίδουν ήδη σημαντική επιχειρηματική αξία. Το cloud, η κυβερνοασφάλεια, η διαχείριση δεδομένων και η Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελούν πλέον αναπόσπαστο μέρος της επιχειρησιακής λειτουργίας, ενώ η τεχνολογία αντιμετωπίζεται ως βασικός μοχλός ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος και όχι ως ένα ακόμη έργο ψηφιακού μετασχηματισμού.
Το report αναδεικνύει, ωστόσο, ότι το μεγαλύτερο εμπόδιο δεν είναι πλέον η πρόσβαση στις νέες τεχνολογίες ούτε η διάθεση επενδυτικών κεφαλαίων. Η πρόκληση βρίσκεται στην αποτελεσματική υλοποίηση και κυρίως στην κλιμάκωση των τεχνολογικών πρωτοβουλιών σε ολόκληρο τον Οργανισμό. Παρά το υψηλό επίπεδο ωριμότητας του κλάδου, πολλές επιχειρήσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν δυσκολίες κατά τη μετάβαση από πιλοτικές εφαρμογές σε λύσεις που λειτουργούν σε μεγάλη κλίμακα, εξαιτίας πολύπλοκων legacy συστημάτων, δυσκολιών ενοποίησης, οργανωτικών περιορισμών και της ταχύτητας με την οποία εξελίσσεται η τεχνολογία. Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η επιτυχία εξαρτάται πλέον από την ποιότητα της εκτέλεσης και όχι από το ύψος των επενδύσεων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην Τεχνητή Νοημοσύνη, η οποία έχει περάσει πλέον στο επίκεντρο της επιχειρησιακής στρατηγικής. Οι περισσότερες εταιρείες διαθέτουν ολοκληρωμένη στρατηγική AI και έχουν ενσωματώσει σχετικές εφαρμογές στις βασικές τους λειτουργίες, αποκομίζοντας ήδη σημαντική αξία. Παρόλα αυτά, μόνο ένα μικρό ποσοστό οργανισμών έχουν καταφέρει να αξιοποιήσουν την AI σε μεγάλη κλίμακα με σταθερή απόδοση επένδυσης. Ταυτόχρονα, όσο η AI ενσωματώνεται σε κρίσιμες επιχειρησιακές διαδικασίες, αυξάνεται η σημασία της διακυβέρνησης, της ποιότητας των δεδομένων, της κυβερνοασφάλειας, της κανονιστικής συμμόρφωσης και της ανάπτυξης των κατάλληλων δεξιοτήτων, ώστε η αξιοποίησή της να είναι ασφαλής, αξιόπιστη και βιώσιμη.

Το report εξετάζει επίσης τις τάσεις που αναμένεται να διαμορφώσουν το επόμενο στάδιο ανάπτυξης του κλάδου. Οι Οργανισμοί στρέφονται όλο και περισσότερο στη δημιουργία ισχυρών δεδομένων, στην ενίσχυση της κυβερνοανθεκτικότητας, στην ανάπτυξη δεξιοτήτων γύρω από την AI και στον εκσυγχρονισμό των τεχνολογικών υποδομών τους. Παράλληλα, τεχνολογίες όπως τα digital twins, οι προηγμένες προσομοιώσεις, αλλά και οι μελλοντικές εξελίξεις γύρω από την Artificial General Intelligence (AGI), την Artificial Superintelligence (ASI) και το quantum computing αρχίζουν να εντάσσονται στον στρατηγικό σχεδιασμό των επιχειρήσεων, καθώς οι οργανισμοί προετοιμάζονται για την επόμενη γενιά τεχνολογικών αλλαγών.
Το KPMG Global Tech Report 2026: Technology καταλήγει ότι ο κλάδος εισέρχεται σε μια νέα φάση ωριμότητας, όπου η καινοτομία από μόνη της δεν αποτελεί πλέον παράγοντα διαφοροποίησης. Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα θα προκύψει από την ικανότητα των Οργανισμών να μετατρέπουν τις τεχνολογικές επενδύσεις σε μετρήσιμα και επαναλαμβανόμενα επιχειρηματικά αποτελέσματα, αξιοποιώντας αποτελεσματικά την AI, ενισχύοντας τις δεξιότητες του ανθρώπινου δυναμικού και διατηρώντας την απαραίτητη ευελιξία ώστε να ανταποκρίνονται στις συνεχώς μεταβαλλόμενες απαιτήσεις της αγοράς.

KPMG Κύπρου

Μια κοινωνία κρίνεται απ’ όσα προσφέρει στους ανθρώπους της

Sun, 09 Aug 2026 14:30:00 +0000

Η οικονομική ανάπτυξη αποτελεί αναμφίβολα σημαντικό δείκτη για την πορεία μιας χώρας. Ωστόσο, οι αριθμοί από μόνοι τους δεν αρκούν για ν’ αποτυπώσουν την πραγματικότητα που βιώνουν οι πολίτες. Η αύξηση του ΑΕΠ, οι υψηλοί ρυθμοί επενδύσεων ή τα θετικά δημοσιονομικά αποτελέσματα έχουν αξία μόνον όταν μεταφράζονται σε καλύτερες συνθήκες διαβίωσης. Το πραγματικό μέτρο επιτυχίας μιας πολιτείας βρίσκεται στην καθημερινότητα των ανθρώπων της.

Η ποιότητα ζωής αποτυπώνεται σε τέσσερις βασικούς τομείς: την Παιδεία, την Υγεία, τη στέγαση και το επίπεδο των καθημερινών συνθηκών που απολαμβάνει κάθε πολίτης. Αυτοί οι πυλώνες αποτελούν τη βάση μιας σύγχρονης κοινωνίας και δεν θα έπρεπε να αντιμετωπίζονται ως προνόμια, αλλά ως αυτονόητες προϋποθέσεις για μια αξιοπρεπή ζωή.

Συχνά, η δημόσια συζήτηση επικεντρώνεται σε επιμέρους στατιστικές που παρουσιάζουν μια αισιόδοξη εικόνα. Παρότι τέτοια στοιχεία έχουν τη σημασία τους, δεν αρκούν για να περιγράψουν τη συνολική κατάσταση. Μια χώρα μπορεί να εμφανίζει θετικούς οικονομικούς δείκτες, ενώ ταυτόχρονα μεγάλα τμήματα του πληθυσμού δυσκολεύονται να αποκτήσουν κατοικία, να εξασφαλίσουν έγκαιρη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας ή να στηρίξουν οικονομικά τις σπουδές των παιδιών τους. Η πραγματική εικόνα αποκαλύπτεται όταν εξετάζονται συνολικά όλες οι πτυχές της καθημερινότητας.

Εκπαίδευση

Η Εκπαίδευση αποτελεί το ισχυρότερο εργαλείο κοινωνικής προόδου. Δεν αρκεί να μεταδίδει γνώσεις, οφείλει και να διαμορφώνει ανθρώπους με κριτική σκέψη, δημιουργικότητα, υπευθυνότητα και δεξιότητες που ανταποκρίνονται στις ανάγκες της σύγχρονης εποχής. Η τεχνολογική εξέλιξη και οι συνεχείς αλλαγές στην αγορά εργασίας απαιτούν ένα εκπαιδευτικό σύστημα που εξελίσσεται διαρκώς.

Παρά τα βήματα που έχουν γίνει, η ανάγκη πολλών οικογενειών να καταφεύγουν σε ιδιωτική παραπαιδεία δείχνει ότι υπάρχουν ακόμη σημαντικά περιθώρια βελτίωσης. Όταν η επιτυχία στις εξετάσεις εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την οικονομική δυνατότητα των γονέων, δημιουργούνται ανισότητες που υπονομεύουν την αρχή των ίσων ευκαιριών. Ένα ισχυρό δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα πρέπει να μπορεί να προσφέρει στους μαθητές όλα όσα χρειάζονται χωρίς να απαιτείται πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση.

Υγεία

Εξίσου καθοριστικός είναι ο ρόλος της Υγείας. Η πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες περίθαλψης δεν μπορεί ν’ αποτελεί προνόμιο όσων διαθέτουν μεγαλύτερη οικονομική άνεση. Ένα αποτελεσματικό Σύστημα Υγείας προϋποθέτει σύγχρονες υποδομές, επαρκές ανθρώπινο δυναμικό, σωστή οργάνωση και συνεχή αναβάθμιση των υπηρεσιών. Η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η ποιοτική θεραπεία αποτελούν επένδυση τόσο για τον πολίτη όσο και για την οικονομία συνολικά.

Στέγαση

Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, η μεγαλύτερη ίσως πρόκληση αφορά στη στέγαση. Η αγορά ή ακόμη και η ενοικίαση κατοικίας έχει εξελιχθεί σε σοβαρό εμπόδιο για χιλιάδες νέους, νέες οικογένειες και νοικοκυριά μεσαίου εισοδήματος. Οι τιμές αυξάνονται με ταχύτερο ρυθμό από τα εισοδήματα, ενώ το κόστος δανεισμού δυσκολεύει ακόμη περισσότερο την απόκτηση πρώτης κατοικίας.

Το στεγαστικό ζήτημα δεν οφείλεται σε μία μόνο αιτία. Η περιορισμένη προσφορά κατοικιών, οι χρονοβόρες διαδικασίες αδειοδότησης, η αύξηση του κόστους κατασκευής, τα υψηλά επιτόκια και η ενισχυμένη ζήτηση δημιουργούν ένα σύνθετο περιβάλλον, που απαιτεί ολοκληρωμένες λύσεις. Παράλληλα, η προσέλκυση ξένων επενδύσεων και διεθνών επιχειρήσεων ενισχύει την οικονομική δραστηριότητα, αλλά αυξάνει και την πίεση στην αγορά ακινήτων όταν η διαθέσιμη προσφορά δεν επαρκεί.

Η αντιμετώπιση του προβλήματος δεν μπορεί να βασιστεί σε μία μόνο πολιτική. Απαιτείται συνδυασμός μέτρων που θα επιταχύνουν την έκδοση αδειών, θα βελτιώσουν τον πολεοδομικό σχεδιασμό, θα αξιοποιήσουν αποτελεσματικότερα τη δημόσια γη για κοινωνική κατοικία και θα δημιουργήσουν κίνητρα για αύξηση της προσφοράς. Παράλληλα, κάθε πρόγραμμα οικονομικής στήριξης θα πρέπει να σχεδιάζεται με τρόπο που να μην επιβαρύνει τους πολίτες όταν λήξει η κρατική ενίσχυση.

Φορολογικό πλαίσιο

Η βελτίωση της ποιότητας ζωής δεν μπορεί να επιτευχθεί αποκλειστικά μέσω επιδοματικών πολιτικών. Τα επιδόματα μπορούν να ανακουφίσουν προσωρινά συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες, όμως δεν αντιμετωπίζουν τις βαθύτερες αιτίες των προβλημάτων. Μακροπρόθεσμα, η ευημερία εξαρτάται από μια παραγωγική οικονομία που δημιουργεί καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας, αυξάνει τα πραγματικά εισοδήματα και λειτουργεί μέσα σε ένα δίκαιο φορολογικό πλαίσιο.

Την ίδια στιγμή, η αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της ποιότητας ζωής. Η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών, η απλούστευση των διαδικασιών και η μείωση της γραφειοκρατίας εξοικονομούν χρόνο και πόρους τόσο για τους πολίτες όσο και για τις επιχειρήσεις. Ένα σύγχρονο κράτος οφείλει να εξυπηρετεί γρήγορα και αξιόπιστα, χωρίς περιττές καθυστερήσεις.

Η καθημερινότητα των νοικοκυριών επηρεάζεται σήμερα από έναν συνδυασμό παραγόντων. Το αυξημένο κόστος ζωής, τις υψηλές τιμές των ακινήτων, τα αυξημένα επιτόκια και τις διαρκώς αυξανόμενες οικογενειακές δαπάνες. Οι δυσκολίες αυτές δεν λειτουργούν μεμονωμένα· αλληλοτροφοδοτούνται και περιορίζουν την οικονομική ασφάλεια πολλών πολιτών.

Κανένα από αυτά τα προβλήματα δεν επιλύεται άμεσα. Οι διαρθρωτικές αλλαγές απαιτούν χρόνο, πολιτική συνέπεια και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό. Εκείνο που έχει σημασία είναι να υπάρχει σαφής στρατηγική, με συγκεκριμένους στόχους, μετρήσιμα αποτελέσματα και διαρκή αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των πολιτικών που εφαρμόζονται.

Στο τέλος της ημέρας, η επιτυχία ενός κράτους δεν μετριέται μόνο από την πορεία της οικονομίας του, αλλά από το αν οι πολίτες του αισθάνονται ασφάλεια, προοπτική και εμπιστοσύνη για το μέλλον. Η πρόσβαση σε ποιοτική εκπαίδευση, αποτελεσματική υγειονομική περίθαλψη, προσιτή κατοικία και ένα λειτουργικό δημόσιο δεν αποτελούν ξεχωριστές πολιτικές. Συνθέτουν μαζί το θεμέλιο μιας κοινωνίας που επενδύει πραγματικά στον άνθρωπο.

Η ουσιαστική πρόοδος προϋποθέτει υπεύθυνες μεταρρυθμίσεις, ισχυρούς θεσμούς, δίκαιη φορολογία, ενίσχυση της παραγωγικής οικονομίας και δημόσια διοίκηση που λειτουργεί με αποτελεσματικότητα και διαφάνεια. Μόνο τότε οι οικονομικές επιδόσεις αποκτούν πραγματικό νόημα, γιατί αντανακλώνται στην καθημερινότητα κάθε πολίτη και όχι μόνο στους πίνακες των στατιστικών.

Μια ακόμη διάσταση που συχνά παραβλέπεται είναι η σχέση ανάμεσα στην κοινωνική πολιτική και την οικονομική ανταγωνιστικότητα. Πολλές φορές οι δύο έννοιες παρουσιάζονται ως αντικρουόμενες, σαν η ενίσχυση του κοινωνικού κράτους να αποτελεί εμπόδιο για την ανάπτυξη. Στην πραγματικότητα, συμβαίνει το αντίθετο. Οι χώρες που επενδύουν διαχρονικά στην Εκπαίδευση, στην Υγεία, στη στέγαση και στη λειτουργικότητα των δημόσιων υπηρεσιών δημιουργούν πιο σταθερές οικονομίες, προσελκύουν ποιοτικές επενδύσεις και διαθέτουν ανθρώπινο δυναμικό με υψηλότερη παραγωγικότητα.

Το ίδιο ισχύει και για την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς. Όταν οι άνθρωποι διαπιστώνουν ότι το κράτος ανταποκρίνεται έγκαιρα στις ανάγκες τους, ότι οι υπηρεσίες λειτουργούν αποτελεσματικά και ότι οι κανόνες εφαρμόζονται με ισονομία, ενισχύεται η κοινωνική συνοχή και η διάθεση συμμετοχής στην οικονομική και δημόσια ζωή. Αντίθετα, όταν η γραφειοκρατία, οι καθυστερήσεις και οι ανισότητες γίνονται μόνιμο χαρακτηριστικό της καθημερινότητας, καλλιεργείται η δυσπιστία και περιορίζεται η αναπτυξιακή δυναμική της χώρας.

Εξίσου σημαντικό είναι να αξιολογούνται οι δημόσιες πολιτικές με βάση τα αποτελέσματά τους και όχι μόνο τις προθέσεις τους. Κάθε μεταρρύθμιση θα πρέπει να συνοδεύεται από σαφείς στόχους, μετρήσιμους δείκτες και συνεχή επανεξέταση, ώστε να διαπιστώνεται εάν πράγματι βελτιώνει τη ζωή των πολιτών. Η αποτελεσματική διακυβέρνηση δεν εξαντλείται στην ψήφιση νέων μέτρων, αλλά κρίνεται από την ικανότητα εφαρμογής τους και από τα απτά οφέλη που παράγουν για την κοινωνία.

Τελικά, η συζήτηση για την ποιότητα ζωής δεν αφορά μόνο το παρόν αλλά και τις επόμενες γενιές. Οι αποφάσεις που λαμβάνονται σήμερα θα καθορίσουν το κατά πόσον οι νέοι θα μπορούν να δημιουργήσουν τη ζωή τους στον τόπο τους, να αποκτήσουν κατοικία, να εργαστούν σε ένα ανταγωνιστικό περιβάλλον και να αισθάνονται ότι οι κόποι τους ανταμείβονται. Η μεγαλύτερη πρόκληση για κάθε σύγχρονη πολιτεία είναι να διαμορφώσει τις συνθήκες ώστε η πρόοδος να μην αποτελεί προνόμιο των λίγων, αλλά μια πραγματική δυνατότητα για όλους.

Από την αμφισβήτηση στην αντεπίθεση ο GSI

Sun, 09 Aug 2026 12:30:00 +0000

Για περισσότερο από δύο χρόνια, το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου, Great Sea Interconnector (GSI), βρισκόταν ουσιαστικά στον πάγο παγιδευμένο εν μέσω έντονων συζητήσεων και αμφισβητήσεων. Παρότι χαρακτηρίζεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI), η υλοποίησή του συνάντησε σημαντικά εμπόδια. Από τη μια λόγω των τουρκικών παρεμβάσεων στην Ανατολική Μεσόγειο και από την άλλη εξαιτίας έντονων προβληματισμών που εκφράζονταν κυρίως από Λευκωσία.

Οι αμφιβολίες επικεντρώνονταν σε τρία βασικά ζητήματα: την τεχνική ωριμότητα του έργου, τη δυνατότητα εξασφάλισης της απαιτούμενης χρηματοδότησης (bankability) και το κατά πόσον το γεωπολιτικό ρίσκο καθιστούσε ασφαλή μια επένδυση ύψους περίπου 1,9 δισ. ευρώ.

Με τη συμφωνία που υπεγράφη στην Αθήνα για την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου (66%) στην εταιρεία ειδικού σκοπού GSI, με τον ΑΔΜΗΕ να διατηρεί το 34%, καθώς και τη νέα τριμερή συμφωνία μεταξύ ΑΔΜΗΕ, GSI και Nexans, φαίνεται να αλλάζουν ουσιαστικά τα δεδομένα. Οι κίνδυνοι δεν εξαφανίζονται πλήρως, αλλά περιορίζονται σημαντικά οι αβεβαιότητες και οι δικαιολογίες που κρατούσαν το έργο στάσιμο. Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι η πόντιση και λειτουργία του καλωδίου θα δημιουργήσει de facto συνθήκες ΑΟΖ κατά μήκος της διαδρομής του, ενισχύοντας τις ελληνικές θέσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.

Τεχνικό ρίσκο: Από την αβεβαιότητα στην υλοποίηση

Το τεχνικό σκέλος αποτελούσε μιαν από τις σημαντικότερες αιτίες επιφυλάξεων. Το έργο προβλέπει την πόντιση υποβρύχιου καλωδίου HVDC μήκους περίπου 900 χιλιομέτρων μεταξύ Κρήτης και Κύπρου, σε βάθη που φτάνουν έως και τα 3.000 μέτρα, καθιστώντας το ένα από τα πιο απαιτητικά έργα ηλεκτρικής διασύνδεσης παγκοσμίως.

Οι απαραίτητες θαλάσσιες έρευνες βυθού είχαν διακοπεί μετά τις τουρκικές παρεμβάσεις νότια της Κάσου, δημιουργώντας αβεβαιότητα τόσο για την πορεία του έργου όσο και για την κατασκευάστρια εταιρεία Nexans.

Η νέα εταιρική δομή επιχειρεί να απαντήσει ακριβώς σε αυτήν την εκκρεμότητα. Η Meridiam αναλαμβάνει τη χρηματοδότηση των υπολειπόμενων ερευνών, ο ΑΔΜΗΕ διατηρεί την τεχνική ηγεσία και τη μελλοντική λειτουργία της διασύνδεσης, ενώ η Nexans παραμένει ο ανάδοχος κατασκευής του καλωδίου.

Παράλληλα, τα τρία μέρη υπέγραψαν ξεχωριστή συμφωνία με αποκλειστικό αντικείμενο την επιτάχυνση των ερευνών βυθού, οι οποίες αποτελούν το τελευταίο μεγάλο τεχνικό ορόσημο πριν από την πόντιση του καλωδίου.

Η Meridiam εισφέρει όχι μόνο κεφάλαια αλλά και τεχνογνωσία, καθώς συμμετέχει ήδη σε μεγάλα ευρωπαϊκά έργα διασύνδεσης, όπως το υποθαλάσσιο καλώδιο Ηνωμένου Βασιλείου – Γερμανίας. Εφόσον εκδοθούν οι σχετικές NAVTEX τον Σεπτέμβριο, το έργο περνά από τη στασιμότητα σε φάση ενεργού υλοποίησης.

«Βankability»: Η μεγαλύτερη αλλαγή

Το σημαντικότερο ίσως ερωτηματικό αφορούσε τη χρηματοδοτική βιωσιμότητα του έργου.

Ο Υπουργός Οικονομικών Μάκης Κεραυνός είχε επανειλημμένα εκφράσει επιφυλάξεις, υποστηρίζοντας ότι το κυπριακό Δημόσιο δεν θα έπρεπε ν’ αναλάβει υπερβολικό οικονομικό κίνδυνο πριν διασφαλιστεί η βιωσιμότητα του έργου. Παράλληλα, τόνιζε ότι το γεωπολιτικό περιβάλλον επιβάρυνε περαιτέρω την επενδυτική εικόνα του GSI.

Οι ανησυχίες αυτές δεν ήταν εντελώς αβάσιμες, αλλά σε καμία περίπτωση δεν δικαιολογούν τόσο σθεναρή αντίσταση. Παρότι το έργο διαθέτει ευρωπαϊκή επιχορήγηση ύψους 657 εκατ. ευρώ, το μεγαλύτερο μέρος του κόστους απαιτεί ίδια κεφάλαια, τραπεζικό δανεισμό και σταθερό ρυθμιστικό πλαίσιο που να διασφαλίζει την ανάκτηση των επενδύσεων.

Η είσοδος της Meridiam αλλάζει σημαντικά αυτήν την εξίσωση. Ο γαλλικός όμιλος αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους διεθνείς επενδυτές υποδομών, με χαρτοφυλάκιο δεκάδων δισεκατομμυρίων ευρώ και μακρόχρονη συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, την ΕΤΑΑ και άλλους διεθνείς Οργανισμούς.

Με την απόκτηση του 66% του έργου αναλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος του εμπορικού ρίσκου, εισφέρει ίδια κεφάλαια και ενισχύει σημαντικά τις πιθανότητες προσέλκυσης τραπεζικής χρηματοδότησης. Η ίδια η επενδυτική απόφαση αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης, καθώς βασίστηκε σε εκτεταμένο οικονομικό και τεχνικό έλεγχο (due diligence).

Παράλληλα, η προγραμματισμένη συνάντηση της νέας διοίκησης της GSI με την κυπριακή κυβέρνηση και η αναμενόμενη ολοκλήρωση του due diligence της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων δημιουργούν τις προϋποθέσεις για την οριστική διευθέτηση των χρηματοδοτικών εκκρεμοτήτων.

Οι κυπριακές επιφυλάξεις και η αγορά ηλεκτρισμού

Πέρα από τα τεχνικά και οικονομικά ζητήματα, στην Κύπρο αναπτύχθηκε έντονη δημόσια συζήτηση για τον αντίκτυπο που θα έχει η διασύνδεση στην εγχώρια αγορά ηλεκτρισμού.

Αναλυτές, στελέχη του ενεργειακού τομέα και πολιτικά πρόσωπα τονίζουν ότι η Κύπρος θα πάψει να αποτελεί ενεργειακά απομονωμένο σύστημα, γεγονός που θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό και θα περιορίσει τις στρεβλώσεις μιας κλειστής αγοράς.

Η δυνατότητα εισαγωγών και εξαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας ενδέχεται να επηρεάσει τη δεσπόζουσα θέση της ΑΗΚ, παραγωγούς συμβατικής ηλεκτροπαραγωγής, αλλά και επιχειρηματικά μοντέλα που αναπτύχθηκαν στο υφιστάμενο καθεστώς.

Οι εκτιμήσεις αυτές οδήγησαν ορισμένους να συνδέσουν τις καθυστερήσεις του έργου με αντιδράσεις υφιστάμενων ενεργειακών συμφερόντων. Αν και μέχρι σήμερα δεν έχουν παρουσιαστεί δημόσια στοιχεία που να τεκμηριώνουν ότι οι κυβερνητικές επιφυλάξεις ή οι καθυστερήσεις οφείλονταν στην προστασία συγκεκριμένων επιχειρηματικών συμφερόντων, ωστόσο το πλαίσιο αυτό δημιουργούσε άσκοπες τριβές.

Αυτό που αλλάζει πλέον είναι ότι η είσοδος ενός κορυφαίου ευρωπαϊκού επενδυτή καθιστά πολύ δυσκολότερη τη διατήρηση των ίδιων επιχειρημάτων περί έλλειψης βιωσιμότητας ή αξιοπιστίας του έργου.

Ευρωπαϊκή διάσταση στο «γεωπολιτικό ρίσκο»

Το μεγαλύτερο εμπόδιο για το GSI παρέμενε η γεωπολιτική του διάσταση.

Οι έρευνες βυθού διακόπηκαν μετά την παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων στα διεθνή ύδατα νότια της Κάσου, γεγονός που ουσιαστικά «πάγωσε» το έργο για σχεδόν δύο χρόνια.

Η συμμετοχή του γαλλικού ομίλου αποδεικνύει όντως πως η Ελλάδα δεν μπορούσε να προχωρήσει μόνη της.

Η νέα συμφωνία δεν αλλάζει τις τουρκικές θέσεις, ούτε εξαφανίζει τις διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Αλλάζει όμως τον χαρακτήρα του ίδιου του έργου.

Πλέον, ο βασικός επενδυτής είναι γαλλικός, ο κατασκευαστής επίσης γαλλικός, ενώ η πολιτική στήριξη παρέχεται ανοικτά από την κυβέρνηση Μακρόν.

Η δημόσια δήλωση του διευθύνοντος συμβούλου της Meridiam, Thierry Deau, ότι ο Πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν παρακολουθεί προσωπικά το έργο, καθώς και οι δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι πρόκειται για «ευρωπαϊκό έργο κοινού ενδιαφέροντος», αποτυπώνουν αυτήν τη μετατόπιση.

Το GSI παύει να εμφανίζεται ως αποκλειστικά ελληνοκυπριακή πρωτοβουλία και αποκτά έντονο γαλλικό και ευρωπαϊκό αποτύπωμα. Ως αποτέλεσμα, οποιαδήποτε νέα προσπάθεια παρεμπόδισης θα αφορά πλέον και γαλλικά οικονομικά συμφέροντα, αλλά και ευρωπαϊκές στρατηγικές υποδομές.

Η επόμενη ημέρα του έργου

Η συμφωνία με τη Meridiam δεν αποτελεί πανάκεια ούτε σημαίνει ότι όλες οι δυσκολίες έχουν ξεπεραστεί. Το πραγματικό τεστ θα είναι η επιστροφή των ερευνητικών πλοίων και η ομαλή ολοκλήρωση των ερευνών βυθού.

Ωστόσο, το έργο εισέρχεται σε μια νέα φάση. Το τεχνικό ρίσκο περιορίζεται μέσω σαφούς κατανομής αρμοδιοτήτων και χρηματοδότησης των κρίσιμων ερευνών. Η χρηματοδοτική αξιοπιστία ενισχύεται χάρη στην είσοδο ενός κορυφαίου διεθνούς επενδυτή, ο οποίος αναλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος του επιχειρηματικού κινδύνου. Παράλληλα, το γεωπολιτικό ρίσκο αποκτά πλέον σαφή ευρωπαϊκή διάσταση, αυξάνοντας το πολιτικό και διπλωματικό κόστος οποιασδήποτε νέας προσπάθειας παρεμπόδισης. Την κύρια ευθύνη προστασίας του έργου θα πρέπει να έχει το ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό, με τη Γαλλία να λειτουργεί υποστηρικτικά και όχι πρωταγωνιστικά.

Οι επόμενοι μήνες θα είναι καθοριστικοί. Οι NAVTEX, η επανεκκίνηση των ερευνών, οι αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και η ολοκλήρωση των εκκρεμοτήτων με τη Λευκωσία θα δείξουν αν το έργο θα περάσει οριστικά από τη φάση των αμφιβολιών στη φάση της υλοποίησης.

Επιπτώσεις στις τιμές

Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου αναμένεται να επιφέρει περιορισμένη επιβάρυνση στους λογαριασμούς ρεύματος κατά την περίοδο κατασκευής, της τάξης των €30 ετησίως για ένα μέσο νοικοκυριό, με πρόνοιες ώστε στην Κύπρο το κόστος να απορροφηθεί εν μέρει μέσω κρατικών πόρων και εσόδων από τα δικαιώματα ρύπων. Ωστόσο, από τη λειτουργία του έργου και μετά, οι μελέτες που υποστηρίζουν το GSI εκτιμούν ότι οι λογαριασμοί των Κυπρίων καταναλωτών θα μπορούσαν να μειωθούν έως και κατά 30%, χάρη στην εισαγωγή φθηνότερης ηλεκτρικής ενέργειας, την ενίσχυση του ανταγωνισμού, τη μείωση της εξάρτησης από πετρέλαιο και την καλύτερη αξιοποίηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας

O Γολγοθάς των ατόμων με αυτισμό σε μια Πολιτεία που νοσεί

Sun, 09 Aug 2026 12:30:00 +0000

Λίστες αναμονής που διαρκούν μήνες ή και χρόνια, ανεπαρκείς εξειδικευμένες δομές, παιδιά και ενήλικες με αυτισμό που οδηγούνται ακόμη και σε ψυχιατρικές μονάδες επειδή δεν υπάρχει κατάλληλος χώρος να τους δεχθεί και γονείς που ζουν με την αγωνία για το τι θα απογίνει το παιδί τους όταν οι ίδιοι δεν θα υπάρχουν. Αυτές είναι ορισμένες από τις σοβαρές καταγγελίες που μεταφέρει στην εφημερίδα «Σημερινή» ο Παγκύπριος Σύνδεσμος για Άτομα με Αυτισμό, σκιαγραφώντας μια σκληρή πραγματικότητα σε ένα σύστημα όπου οι ανάγκες αυξάνονται, αλλά οι διαθέσιμες υπηρεσίες εξακολουθούν να μην επαρκούν.

Κραυγή αγωνίας

Πίσω από κάθε οικογένεια βρίσκεται μια διαφορετική ιστορία. Το αίτημα, όμως, είναι κοινό: μια αξιοπρεπής ζωή για τα παιδιά τους, με την κατάλληλη φροντίδα, ασφάλεια και στήριξη σε κάθε στάδιο της ζωής τους. Δεν ζητούν προνόμια, αλλά τη βεβαιότητα ότι τα παιδιά τους δεν θα μείνουν αβοήθητα όταν οι ίδιοι δεν θα μπορούν πλέον να βρίσκονται δίπλα τους. Τις ιστορίες που κρύβονται πίσω από τους αριθμούς και την καθημερινή αγωνία των οικογενειών μετέφερε στην εφημερίδα η Αντωνία Μεσαρίτη, Διευθύντρια του Α΄ Κέντρου Παρέμβασης Λευκωσίας του Παγκύπριου Συνδέσμου για Άτομα με Αυτισμό. Μέσα από την καθημερινή επαφή της με παιδιά, ενήλικες και γονείς περιγράφει έναν αγώνα γεμάτο αβεβαιότητα, εξάντληση και φόβο για το αύριο.

Πόσα παιδιά και ενήλικοι με αυτισμό περιμένουν σήμερα μια θέση σε κατάλληλη δομή, χωρίς να γνωρίζουν οι οικογένειές τους πότε θα βρεθεί λύση;

Αυτό που γνωρίζουμε καθημερινά μέσα από τον Σύνδεσμο είναι ότι πολλές οικογένειες βρίσκονται σε αναμονή για μήνες ή και χρόνια. Κάθε φορά που χτυπά το τηλέφωνο, πίσω από την κλήση υπάρχει ένας γονιός που ζητά βοήθεια και δεν ξέρει πότε θα βρεθεί μια ασφαλής και κατάλληλη λύση για το ανήλικο ή το ενήλικο παιδί του. Αυτήν τη στιγμή σε παγκύπρια βάση υπάρχει μια λίστα αναμονής όσον αφορά τους ενήλικες και την ένταξή τους στα Κέντρα Ημέρας του Συνδέσμου μας, στα 33 άτομα.

Υπάρχουν παιδιά με αυτισμό που καταλήγουν σε ψυχιατρικές μονάδες επειδή δεν υπάρχει άλλος χώρος να τα δεχθεί;

Ναι, έχουν υπάρξει και υπάρχουν τέτοιες περιπτώσεις. Και πρέπει να ξεκαθαρίσουμε κάτι πολύ σημαντικό: ο αυτισμός δεν είναι ψυχική ασθένεια. Όταν ένα παιδί ή ένας ενήλικας με αυτισμό οδηγείται σε ψυχιατρική μονάδα επειδή δεν υπάρχει άλλη κατάλληλη δομή, αυτό δεν σημαίνει ότι εκεί ανήκει. Σημαίνει ότι το σύστημα δεν είχε άλλη επιλογή να προσφέρει. Είναι μια εξαιρετικά τραυματική εμπειρία. Ένα άτομο με αυτισμό μπορεί να δυσκολεύεται να κατανοήσει τι συμβαίνει, να φοβηθεί, να νιώσει ότι τιμωρείται ή ότι κανείς δεν το καταλαβαίνει. Δεν είναι μόνο το ίδιο το παιδί που τραυματίζεται. Τραυματίζεται και η οικογένεια που αναγκάζεται να ζήσει μια τέτοια εμπειρία, επειδή δεν υπήρχε η κατάλληλη υποστήριξη.

Υπάρχουν αυτήν τη στιγμή άτομα με αυτισμό που πρέπει να φύγουν από ψυχιατρικές μονάδες, αλλά παραμένουν εκεί επειδή δεν υπάρχει διαθέσιμος χώρος φιλοξενίας;

Ναι, υπάρχουν περιπτώσεις όπου άνθρωποι παραμένουν περισσότερο απ' όσο θα έπρεπε, όχι επειδή το χρειάζονται θεραπευτικά, αλλά επειδή δεν υπάρχει διαθέσιμη εξειδικευμένη δομή για να τους υποδεχθεί. Αυτό δείχνει ξεκάθαρα το μεγάλο κενό που υπάρχει στις υπηρεσίες.

Πόσες εξειδικευμένες δομές λειτουργούν σήμερα στην Κύπρο και πόσες ακόμη χρειάζονται για να καλυφθούν οι πραγματικές ανάγκες;

Υπάρχουν αξιόλογες δομές που προσφέρουν σημαντικό έργο. Όμως δεν επαρκούν για να καλύψουν τις ανάγκες όλων των παιδιών και ενηλίκων με αυτισμό, ιδιαίτερα εκείνων με αυξημένες ανάγκες υποστήριξης. Η πραγματική ανάγκη δεν είναι μόνο περισσότερες δομές, αλλά περισσότερες εξειδικευμένες δομές, κατανεμημένες σε όλες τις επαρχίες και με επαρκές εκπαιδευμένο προσωπικό. Ο Σύνδεσμός μας προσφέρει σε παγκύπρια βάση υπηρεσίες και κέντρα υποστήριξης για ενήλικες και ανήλικα παιδιά, αλλά σίγουρα δεν είναι αρκετά για να καλύψουν όλες τις ανάγκες. Υπάρχουν 7 Κέντρα Ημέρας Ενηλίκων, 2 Κέντρα θεραπειών για ανήλικα, απασχόληση παιδιών και υπηρεσίες στήριξης των οικογενειών.

Τι συμβαίνει όταν μια δομή δηλώσει ότι δεν μπορεί πλέον να διαχειριστεί ένα άτομο με αυτισμό; Υπάρχει εναλλακτικό σχέδιο ή η οικογένεια μένει μόνη να βρει λύση;

Πολύ συχνά η οικογένεια μένει ουσιαστικά μόνη της. Ξεκινά έναν αγώνα από την αρχή, ψάχνοντας ποιος μπορεί να βοηθήσει. Αυτό δημιουργεί τεράστια ανασφάλεια και εξάντληση. Ένα οργανωμένο κράτος πρέπει να διαθέτει σχέδιο συνέχειας, ώστε κανένα άτομο να μη μένει χωρίς φροντίδα.

Τι γίνεται με τα παιδιά που έχουν μεγαλύτερες ανάγκες υποστήριξης και δεν μπορούν να ενταχθούν εύκολα ούτε σε ένα συνηθισμένο σχολείο ούτε στα υφιστάμενα προγράμματα;

Τα παιδιά με μεγαλύτερες ανάγκες είναι συχνά τα πιο ευάλωτα. Χρειάζονται εξατομικευμένη εκπαίδευση, εξειδικευμένες υπηρεσίες και σταθερή υποστήριξη. Όταν αυτά δεν υπάρχουν, οι οικογένειες καλούνται να καλύψουν μόνες τους ένα τεράστιο κενό, με μεγάλο οικονομικό, ψυχολογικό και κοινωνικό κόστος. Παρόλα αυτά, και σε αυτό το πλαίσιο, ο Σύνδεσμός μας εργοδοτεί άτομα για την παροχή κατ’ οίκον φροντίδας και υποστήριξης, μέχρι το άτομο να καταστεί λειτουργικό και να μπορέσει να ενταχθεί σε ένα από τα προγράμματά μας.

Ποια είναι η μεγαλύτερη αγωνία των γονέων που μεγαλώνουν ένα παιδί με αυτισμό και αναρωτιούνται καθημερινά: «Τι θ’ απογίνει όταν εμείς φύγουμε από τη ζωή;»

Αυτή είναι ίσως η πιο δύσκολη ερώτηση που ακούμε καθημερινά. Σχεδόν κάθε γονιός μάς λέει κάποια στιγμή: «Τι θα γίνει όταν δεν θα υπάρχω;». Δεν ζητούν προνόμια. Ζητούν να ξέρουν ότι το παιδί τους θα συνεχίσει να ζει με ασφάλεια, αξιοπρέπεια και ανθρώπινη φροντίδα. Πρέπει να δημιουργηθούν περισσότερες δομές 24ωρης φροντίδας για να είμαστε έτοιμοι να καλύψουμε την ανάγκη αυτή.

Έχετε συναντήσει περιπτώσεις κατά τις οποίες ένας ενήλικας με αυτισμό κινδύνευε να μείνει χωρίς στέγη;

Ναι, έχουμε συναντήσει τέτοιες περιπτώσεις. Κυρίως όταν οι γονείς μεγαλώνουν, αρρωσταίνουν ή φεύγουν από τη ζωή. Τότε αναδεικνύεται το μεγάλο κενό στις υπηρεσίες μακροχρόνιας διαβίωσης και υποστηριζόμενης κατοικίας.

Οι νέες εξαγγελίες της Πολιτείας που αφορούν στο πλαίσιο στήριξης ενηλίκων με αναπηρίες δίνουν πραγματικές λύσεις ή οι οικογένειες συνεχίζουν να ακούν υποσχέσεις, ενώ το πρόβλημα παραμένει;

Κάθε θετική πρωτοβουλία είναι καλοδεχούμενη. Ωστόσο, οι οικογένειες δεν μπορούν να ζουν μόνο με εξαγγελίες. Αυτό που χρειάζονται είναι συγκεκριμένα έργα, σαφή χρονοδιαγράμματα και υπηρεσίες που να λειτουργούν στην πράξη. Οι ανάγκες υπάρχουν σήμερα και δεν μπορούν να περιμένουν.

Τι πρέπει να δημιουργηθεί άμεσα, ώστε κανένα παιδί με αυτισμό να μην οδηγηθεί ξανά σε έναν χώρο που δεν είναι κατάλληλος για τις ανάγκες του;

Χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο δίκτυο εξειδικευμένων υπηρεσιών: δομές βραχείας φιλοξενίας, κέντρα ημέρας, κατοικίες υποστηριζόμενης διαβίωσης, υπηρεσίες διαχείρισης κρίσεων και εξειδικευμένες ομάδες παρέμβασης. Έτσι, κάθε άνθρωπος θα λαμβάνει τη φροντίδα που πραγματικά χρειάζεται.

Ποιες είναι οι προσωπικές σας εμπειρίες;

Ως Διευθύντρια της επαρχίας Λευκωσίας του Παγκύπριου Συνδέσμου για Άτομα με Αυτισμό, έχω την ευθύνη να βρίσκομαι καθημερινά δίπλα σε παιδιά, ενήλικες με αυτισμό και στις οικογένειές τους. Μέσα από αυτήν τη διαδρομή έχω γνωρίσει ανθρώπους που δίνουν έναν αδιάκοπο αγώνα, συχνά σιωπηλά, διεκδικώντας το αυτονόητο: αξιοπρέπεια, ίσες ευκαιρίες και ουσιαστική στήριξη.

Έχω δει γονείς να ξεπερνούν καθημερινά τα όριά τους, όχι γιατί έχουν επιλογή, αλλά γιατί η αγάπη για το παιδί τους δεν τους επιτρέπει να εγκαταλείψουν την προσπάθεια. Έχω δει, όμως, και άτομα με αυτισμό να εξελίσσονται, να κατακτούν στόχους και να μας εκπλήσσουν με τις δυνατότητές τους, όταν τους προσφερθεί το κατάλληλο περιβάλλον, η σωστή εκπαίδευση και η αναγκαία υποστήριξη.

Αυτές οι εμπειρίες με έχουν διδάξει ότι ο αυτισμός δεν είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο. Το μεγαλύτερο εμπόδιο είναι η ίδια η κοινωνία. Είναι η έλλειψη κατάλληλων υπηρεσιών, η καθυστέρηση στις λύσεις και η αβεβαιότητα που βιώνουν οι οικογένειες για το μέλλον των παιδιών τους.

Γι' αυτό και η δική μας προσπάθεια δεν έχει χαρακτήρα αντιπαράθεσης. Στόχος μας είναι να συνεργαστούμε με την Πολιτεία, ώστε να δημιουργηθούν οι υπηρεσίες που χρειάζονται οι άνθρωποι με αυτισμό σε κάθε στάδιο της ζωής τους. Γιατί πίσω από κάθε αίτημα δεν υπάρχει ένας αριθμός ή ένας φάκελος. Υπάρχει ένας άνθρωπος, μια οικογένεια και το δικαίωμά τους να ζουν με αξιοπρέπεια, ασφάλεια και προοπτική.

Εάν μπορούσατε να μεταφέρετε μία μόνο φράση στην Πολιτεία εκ μέρους των γονέων, ποια θα ήταν;

«Μην περιμένετε να φτάσει μια οικογένεια στα όριά της για να την στηρίξετε. Δώστε λύσεις πριν η αγωνία γίνει απόγνωση».

Πολίτες δεύτερης κατηγορίας;

Για πολλές οικογένειες, τα άτομα με αυτισμό εξακολουθούν να αντιμετωπίζονται ως πολίτες δεύτερης κατηγορίας. Αποκαλυπτική είναι η περίπτωση κατά την οποία, λόγω έλλειψης εξειδικευμένου χώρου, προτάθηκε ως λύση η μεταφορά ατόμου με αυτισμό σε γηροκομείο. Όταν η Πολιτεία αναζητεί μια οποιαδήποτε διαθέσιμη θέση αντί για την κατάλληλη φροντίδα, τότε η ισότητα, η αξιοπρέπεια και τα δικαιώματα αυτών των ανθρώπων παραμένουν μόνο στα χαρτιά.

Τι είναι ο αυτισμός;

Ο αυτισμός είναι μια νευροδιαφορετικότητα, που επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο ένα άτομο αντιλαμβάνεται τον κόσμο, επικοινωνεί και αλληλεπιδρά με τους άλλους. Δεν είναι ασθένεια, ούτε κάτι που «θεραπεύεται». Είναι ένας διαφορετικός τρόπος ανάπτυξης και λειτουργίας του εγκεφάλου.

Κάθε άνθρωπος στο φάσμα του αυτισμού είναι μοναδικός. Δεν υπάρχουν δύο άτομα με αυτισμό που να είναι ίδια. Κάποιοι μπορεί να χρειάζονται περιορισμένη υποστήριξη στην καθημερινότητά τους, ενώ άλλοι χρειάζονται εκτεταμένη και διαρκή φροντίδα. Παράλληλα, πολλοί έχουν ιδιαίτερες ικανότητες, ταλέντα και δυνατότητες που μπορούν να ανθίσουν όταν βρεθούν στο κατάλληλο περιβάλλον.

Αυτό που χρειάζονται δεν είναι να αλλάξουν για να ταιριάξουν στην κοινωνία, αλλά να τους δοθούν οι κατάλληλες ευκαιρίες, η απαραίτητη υποστήριξη και η αποδοχή που αξίζει κάθε άνθρωπος. Μια κοινωνία που αγκαλιάζει τη διαφορετικότητα δεν ωφελεί μόνο τα άτομα με αυτισμό· γίνεται καλύτερη για όλους. Διεθνώς γνωρίζουμε ότι ο αυτισμός είναι πολύ πιο συχνός απ' ό,τι πιστεύαμε πριν από μερικά χρόνια και αφορά περίπου 1 στα 36 παιδιά, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα επιδημιολογικά δεδομένα στις ΗΠΑ. Αυτό μας δείχνει ότι ολοένα και περισσότερες οικογένειες χρειάζονται υποστήριξη και ότι ο σχεδιασμός υπηρεσιών πρέπει να γίνεται με βάση αυτήν την πραγματικότητα.

Κύπρος: Τα «πειραματόζωα» McGarry στη βάση του σχεδίου Ανάν

Sun, 09 Aug 2026 10:30:00 +0000

Η επιστροφή του John McGarry στο προσκήνιο του Κυπριακού θα μπορούσε να περάσει ως ακόμη μία τεχνική κίνηση των Ηνωμένων Εθνών: ένας ειδικός που καλείται να βάλει σε τάξη τις συγκλίσεις και τις αποκλίσεις των συνομιλιών. Μόνο που ο McGarry δεν είναι ένας ουδέτερος καταγραφέας που συναντά σήμερα για πρώτη φορά το Κυπριακό. Εδώ και χρόνια μελετά την Κύπρο ως περίπτωση θεσμικού σχεδιασμού, αξιολογεί διαφορετικές φόρμουλες διαμοιρασμού εξουσίας και έχει συνυπογράψει συγκεκριμένες προτάσεις για το πώς θα μπορούσε να κυβερνάται μια «επανενωμένη ομοσπονδιακή» Κύπρος, στη βάση του σχεδίου Ανάν και των τετελεσμένων της εισβολής. Παράλληλα, έχει υπηρετήσει επί μακρόν ως σύμβουλος του ίδιου του ΟΗΕ στη διαδικασία των συνομιλιών. Αυτή η διπλή διαδρομή - από τη θεωρία του power-sharing στο τραπέζι όπου το power-sharing διαπραγματεύεται - είναι που καθιστά τη σημερινή παρουσία του πολύ περισσότερο από μια τεχνική λεπτομέρεια. Γιατί ο άνθρωπος που καλείται σήμερα να καταγράψει τι έχει ήδη συμφωνηθεί, είναι ο ίδιος που επί χρόνια γράφει για το τι θεωρεί ότι πρέπει να συμφωνηθεί.

Οι ίδιες οι παραδοχές του John McGarry, όπως αυτές διατυπώνονται σε σειρά επιστημονικών του δημοσιεύσεών που μελετήθηκαν διεξοδικά για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, αποκαλύπτουν τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζει το κυπριακό πρόβλημα, από τα αίτια μέχρι τη μορφή λύσης. Αναγνωρίζει μεν ότι η Τουρκία εισέβαλε στην Κύπρο, επέβαλε διά της στρατιωτικής ισχύος τον εδαφικό, διοικητικό και πληθυσμιακό διαχωρισμό, εκδίωξε εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες της Κύπρου από τις πατρογονικές τους εστίες, εγκατέστησε κατοχικό στρατό και δημιούργησε τα τετελεσμένα που καθορίζουν μέχρι σήμερα τη διαπραγματευτική ισχύ των Τουρκοκυπρίων, ωστόσο όταν περνά από τη διάγνωση στη θεραπεία, οικοδομεί τις προτάσεις επίλυσης ακριβώς πάνω σε αυτά τα διχοτομικά τετελεσμένα, τα οποία θεωρεί δεδομένα.

Και παρότι τόσο στην έρευνα με τίτλο «Why Has Cyprus Been a Consociational Cemetery?» όσο και στο κεφάλαιο «The 2002–2004 Annan Plan in Cyprus: An Attempted UN-Mediated Constitutional Transition» παραδέχεται ότι το Σχέδιο Ανάν συνιστούσε παρθενογένεση, συνεχίζει να το χρησιμοποιεί ως σημείο εκκίνησης και βάσης διερευνώντας πώς θα καταστεί αποδεκτή και από τις δύο κοινότητες η «Ανανικού» τύπου λύση. Το ερώτημα δεν είναι ποιο σύστημα είναι θεσμικά λειτουργικό, αλλά πώς μπορεί να διαμορφωθεί ή να πλασαριστεί για να γίνει αποδεκτό.

Δεν αντιμετωπίζει δηλαδή το Κυπριακό ως πρόβλημα εισβολής και κατοχής με κομβικό διακύβευμα το πώς θα συναινέσει η Τουρκία σε μια βιώσιμη λύση, αλλά ως μια διακοινοτική διαφορά που θα επιλυθεί με τον αναλογικό διαμοιρασμό των υπουργείων, ούτως ώστε να εξασφαλίζεται η συμμετοχή στη διακυβέρνηση ολόκληρου σχεδόν του πολιτικού φάσματος σε ένα μοντέλο συγκυβέρνησης με ποσοστώσεις που θα αποτελείται από το ΕΛΑΜ μέχρι το YDP (κόμμα εποίκων), νοουμένου ότι συγκεντρώνουν το ελάχιστο εκλογικό ποσοστό που απαιτείται για την αυτόματη εξασφάλιση υπουργείου. Μέσα από τις αναλύσεις του διαφαίνεται ότι επιχειρεί να δώσει απάντηση στο Κυπριακό μετατοπίζοντας το κέντρο βάρους στον καταμερισμό της εκτελεστικής εξουσίας στη βάση ξένων πολιτειακών μοντέλων, που δεν συνάδουν με την Κύπρο. Στόχος του είναι να «χρυσώσει το χάπι» εξουσίας στους εν δυνάμει αντιδρούντες παρά για να διασφαλίσει τη λειτουργικότητά της λύσης, χωρίς μάλιστα να εξουδετερώνει πρώτα απ’ όλα τον εξωτερικό παράγοντα που δημιούργησε και εξακολουθεί να συντηρεί το πρόβλημα, δηλαδή την Τουρκία.

Η Κύπρος εργαστήριο πειραμάτων

Η γλώσσα που χρησιμοποιείται στα κείμενα του McGarry είναι αποκαλυπτική. Η Κυπριακή Δημοκρατία και η ιστορική της διαδρομή χαρακτηρίζονται ως «πειράματα» συναινετικής διακυβέρνησης μεταξύ δύο πόλων και πηγές συμπερασμάτων για άλλες συγκρούσεις.

Στο κεφάλαιο «Why Has Cyprus Been a Consociational Cemetery?», που δημοσιεύθηκε στο Power-Sharing in Europe, το πολιτειακό σύστημα ενιαίου κράτους της περιόδου 1960-1963 παρουσιάζεται από τον McGarry ως ένα από τα πιο σαφή παραδείγματα αποτυχίας της συναινετικής διακυβέρνησης, προσεγγίζοντας παρεμπιπτόντως τον πυρήνα του τουρκικού αφηγήματος στο οποίο μετατίθεται η απαρχή και η ουσία του προβλήματος από την εισβολή του 1974 στις διακοινοτικές συγκρούσεις του 1963, καταλογίζοντας τις ευθύνες στην ελληνοκυπριακή πλευρά (βλ. Άρθρο Γιάννου Χαραλαμπίδη).

Ο McGarry στηρίζεται σε γενικευμένα εύθραυστα συμπεράσματα. Συνδέει την Κύπρο με τη Βόρεια Ιρλανδία, τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, το Μπουρούντι και άλλα πεδία συγκρούσεων και παρουσιάζει τη σταδιοδρομία του Κυπριακού ως χρήσιμη για τους διεθνείς διαμεσολαβητές που προωθούν συνολικές φόρμουλες διευθέτησης. Με λίγα λόγια, οι Κύπριοι δεν καλούνται να επιλέξουν την πολιτειακή λύση, που οι ίδιοι θα προκρίνουν, αλλά υποχρεούνται να προσαρμοστούν στις ανάγκες ενός δοτού μοντέλου. Αντί η διευθέτηση να υπηρετεί τον πολίτη και τη δημοκρατία, η Κύπρος γίνεται το πεδίο εφαρμογής θεωριών και μοντέλων που δεν συνάδουν με τη δική της περίπτωση.

Η Τουρκία υποχωρεί από το κάδρο

Υπάρχει μια αντίφαση που διατρέχει την προσέγγιση McGarry στο Κυπριακό. Στις αναλύσεις του δεν αγνοεί μεν την Τουρκία αφού αναγνωρίζει την εισβολή, τη στρατιωτική παρουσία και τον εδαφικό διαχωρισμό. Όμως χρησιμοποιεί την υποστήριξη της Άγκυρας προς τους Τουρκοκυπρίους για να εξηγήσει γιατί η διαπραγματευτική τους ισχύς είναι μεγαλύτερη από το δημογραφικό τους βάρος. Όταν, όμως, περνά από τη διάγνωση στη θεσμική «θεραπεία», η Τουρκία υποχωρεί από το κέντρο του κάδρου. Το πρόβλημα μετατρέπεται πρωτίστως σε ζήτημα διακοινοτικής συνύπαρξης και διαμοιρασμού εξουσίας: ποιος θα εκλέγει ποιον, πόσα υπουργεία θα διαθέτει κάθε κοινότητα, ποια τ/κ συμμετοχή απαιτείται και ποιος μηχανισμός θα επιλύει τα αδιέξοδα. Η παράνομη (τουρκική ισχύς) δύναμη που δημιούργησε και εξακολουθεί να στηρίζει τα τετελεσμένα εμφανίζεται περισσότερο ως δεδομένο του συσχετισμού ισχύος παρά ως το πρόβλημα που πρέπει πρώτα να αρθεί.

Παραδοχή αποτυχίας

Η περίοδος Χριστόφια–Ταλάτ θεωρήθηκε σχεδόν ιδανική για τη δοκιμή της centripetal λογικής: δύο ηγέτες πρόθυμοι για συμβιβασμό, σταθμισμένη διασταυρούμενη ψήφος και κίνητρα προς τις μετριοπαθείς δυνάμεις. Η συμφωνία δεν ήρθε. Οι McGarry–Λοϊζίδης παραδέχθηκαν αργότερα ότι η προσέγγιση δεν κατόρθωσε να καταλήξει σε μια διαπραγματευτική συμφωνία. Ακόμη και το «mediation-lite» του ΟΗΕ την περίοδο 2008–2015, κατά την οποία ο McGarry είχε συμβουλευτική εμπλοκή, αξιολογήθηκε αργότερα από τους ίδιους ως αποτυχημένο. Η απάντηση ήταν πάλι αλλαγή της μεθόδου και όχι επανεξέταση του βασικού υποδείγματος.

Η ίδια μετατόπιση του βάρους στις «δύο κοινότητες» εμφανίστηκε πρόσφατα και στη γλώσσα του Αντόνιο Γκουτέρες. Φθάνοντας στην Κύπρο στις 27 Ιουλίου 2026, δήλωσε ότι ο ΟΗΕ μπορεί να στηρίξει τις «κυπριακές κοινότητες», αλλά ότι «μόνο οι Κύπριοι, μέσω των ηγετών τους, μπορούν να οικοδομήσουν την ειρήνη». Η Τουρκία παραμένει ασφαλώς μέρος της επίσημης διαδικασίας. Η δημόσια διατύπωση, όμως, μεταφέρει ξανά το βάρος στους δύο ηγέτες, αφήνοντας εκτός κάδρου τη δύναμη που διατηρεί στρατό κατοχής και καθορίζει κρίσιμες παραμέτρους της τουρκοκυπριακής θέσης. Σε αυτό το σημείο η σχολή McGarry συναντά τη γλώσσα της σημερινής μεσολάβησης: περισσότερη θεσμική μηχανική μεταξύ των κοινοτήτων, χωρίς να δίνει έμφαση στην άρση του εξωτερικού καταναγκασμού. Αντιθετως, τη θεωρει ως δεδομενη ισχυ των διχοτομικων τετελεσμενων επι τη βαση των οποιων ερηαζετα για να παραγει τα μοντελα του.

Η συνέχεια του Σχεδίου Ανάν

Το Σχέδιο Ανάν προνοούσε ομοσπονδιακό Προεδρικό Συμβούλιο έξι μελών, τεσσάρων Ελληνοκυπρίων και δύο Τουρκοκυπρίων, και δεν μπορούσε να ληφθεί οποιαδήποτε εκτελεστική απόφαση χωρίς τουλάχιστον μία θετική ψήφο από κάθε κοινότητα. Η προεδρία και η αντιπροεδρία θα ασκούνταν εκ περιτροπής, με Ελληνοκύπριο στην προεδρία για τα δύο τρίτα της θητείας και Τουρκοκύπριο για το υπόλοιπο ένα τρίτο και η Γερουσία θα είχε 50:50 Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους.

Οι προτάσεις του McGarry αποτελούν συνέχιση της φιλοσοφίας, κατά την οποία το κράτος δεν κυβερνάται δημοκρατικά από μία ενιαία πλειοψηφία αλλά μέσα από δύο παράλληλα κέντρα εξουσίας με χωριστή κυριαρχία. Η φιλοσοφία παραμένει η ίδια με δύο ζώνες, διχοτόμηση της εκτελεστικής εξουσίας μεταξύ των δύο κοινοτήτων, εγγυημένες πλειοψηφίες, θετική ψήφο κ.ο.κ. Στις επιστημονικές του δημοσιεύσεις με τον καθηγητή Νεόφυτο Λοϊζίδη προτείνει για τη σύνθεση της εκτελεστικής εξουσίας τη θεωρία του αναλογικού διαδοχικού κυβερνητικού συνασπισμού (proportional sequential coalition) στην πράξη, με την αυτόματη κατανομή των υπουργικών χαρτοφυλακίων στα κόμματα κάθε κοινότητας αναλογικά με την εκλογική τους δύναμη. Η διαφοροποίηση με το Ανάν αφορά απλώς τον τρόπο επιλογής των προσώπων και των κομμάτων που θα καταλαμβάνουν τις θέσεις της εκτελεστικής εξουσίας.

Η πρόταση McGarry - Λοϊζίδη

Η θεωρία του αναλογικού διαδοχικού κυβερνητικού συνασπισμού όπως καταγράφεται στο «Power-Sharing in a Re-United Cyprus: Centripetal Coalitions vs. Proportional Sequential Coalitions», που δημοσιεύθηκε το 2015, βασίζεται σε έναν μηχανισμό με τον οποίο κατανέμονται τα υπουργεία αυτόματα και διαδοχικά στα κόμματα ανάλογα με τις έδρες ή τις ψήφους τους. Το μεγαλύτερο κόμμα επιλέγει πρώτο υπουργείο, η εκλογική του δύναμη διαιρείται με συγκεκριμένο συντελεστή και η διαδικασία επαναλαμβάνεται μέχρι να διανεμηθούν όλα τα χαρτοφυλάκια. Στο υποθετικό μοντέλο των συγγραφέων συμμετέχουν τόσο οι «μετριοπαθείς» όσο και οι «σκληροπυρηνικοί» των δύο κοινοτήτων.

Με βάση την εκλογική εικόνα που χρησιμοποιούν οι συγγραφείς, σε ένα μοντέλο δώδεκα υπουργείων με εγγυημένη αναλογία 8:4, ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ θα ελάμβαναν από τρία υπουργεία, ενώ ΔΗΚΟ και ΕΔΕΚ (ΕΛΑΜ με τα σημερινά δεδομένα) από ένα. Από τους Τουρκοκύπριους το Τουρκικό Ρεπουμπλικανικό Κόμμα (CTP) θα ελάμβανε δύο υπουργεία, ενώ το Κόμμα Εθνικής Ενότητας (UBP) και το Δημοκρατικό Κόμμα (DP) από ένα, χωρίς να αποκλείεται η συμμετοχή των πιο ακραίων κομμάτων αφού η κατανομή εξαρτάται αποκλειστικά από τη σειρά κατάταξής τους στις χωριστές εκλογές. Το μοντέλο McGarry - Λοϊζίδη ουσιαστικά εξαλείφει την έννοια των κυβερνητικών προγραμμάτων.

Η θεωρία πίσω από την πρόταση, όπως παραδέχονται οι ίδιοι οι συγγραφείς, είναι εξίσου αποκαλυπτική. Οι συγγραφείς θεωρούν ότι η συμμετοχή των σκληρότερων κομμάτων θα τα καταστήσει περισσότερο πρόθυμα να αποδεχθούν τη λύση. Αν αποκλειστούν μπορεί να υπονομεύσουν την εφαρμογή της λύσης και να απειλήσουν τη σταθερότητα, αλλά αν λάβουν υπουργεία θα αποκτήσουν θέσεις εξουσίας, θα συμμορφωθούν. Το «τυρί» είναι τα υπουργεία, τα οποία ενσωματώνουν τα κόμματα στο ομοσπονδιακό κράτος, αλλά το ερώτημα που δεν απαντάται είναι το εξής: Ποιος και πώς αποτρέπεται, για παράδειγμα, το ρόλο της Τουρκίας μέσω των εποίκων, που θα νομιμοποιηθούν και ποιος την εμποδίζει να ελέγχει τους φορείς, που θα διαθέτουν εγγυημένη κυβερνητική ισχύ;

Οι εγγυημένες ποσοστώσεις και η ευρωπαϊκή νομιμότητα

Η δημοσίευση του 2015 παρουσιάζει δύο βασικές εκδοχές του αναλογικού διαδοχικού κυβερνητικού συνασπισμού. Σύμφωνα με την πρώτη εκδοχή, τα υπουργεία κατανέμονται στα κόμματα χωρίς ρητή ποσόστωση βάσει εθνοτικού διαχωρισμού, ενώ στη δεύτερη εκδοχή προβλέπεται συνταγματικά εγγυημένο ποσοστό υπουργείων για κάθε κοινότητα, το ένα τρίτο για τους Τουρκοκυπρίους. Η διαδικασία θα εφαρμόζεται χωριστά στα ελληνοκυπριακά και τουρκοκυπριακά κόμματα.

Οι ίδιοι οι συγγραφείς παραδέχονται ότι η εκδοχή αυτή είναι λιγότερο δημοκρατική αλλά περισσότερο ελκυστική για την τουρκοκυπριακή πλευρά επειδή εγγυάται ελάχιστη εκπροσώπηση και στα μέτρα της «κυπριακής πρακτικής» όπως βαφτίζεται το Σχέδιο Ανάν:

Ένας δεύτερος τρόπος υπερεκπροσώπησης των Τουρκοκυπρίων είναι λιγότερο επιθυμητός από τη σκοπιά της φιλελεύθερης συναινετικής δημοκρατίας, αλλά πιθανότατα πιο ελκυστικός για τους Τουρκοκυπρίους - και, συνεπώς, περισσότερο συμβατός με την «πραγματική» διακοινοτική ισορροπία - καθώς θα τους εξασφάλιζε σταθερές κοινοτικές ποσοστώσεις, τόσο σήμερα όσο και στο μέλλον. Η προσέγγιση αυτή συνάδει επίσης περισσότερο με την κυπριακή πρακτική, περιλαμβανομένων του Συντάγματος του 1960 και του Σχεδίου Ανάν, τα οποία βασίζονταν αμφότερα σε εταιρικές αρχές. Σύμφωνα με αυτήν την εναλλακτική, οι δύο κοινότητες θα είχαν συνταγματικά κατοχυρωμένο συγκεκριμένο ποσοστό υπουργείων, με περίπου το ένα τρίτο να παραχωρείται στους Τουρκοκυπρίους.

Στη συνέχεια αναγνωρίζουν πως μια τέτοια ρύθμιση θα μπορούσε να αμφισβητηθεί ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου:

Το Μοντέλο 2 (Πίνακας 3), λόγω της εξάρτησής του από θεσμοθετημένες κοινοτικές ποσοστώσεις, είναι πιθανότερο να δεχθεί κριτική από τα ευρωπαϊκά δικαστήρια, τα οποία παρεμβαίνουν ολοένα και περισσότερο στις ρυθμίσεις κατανομής εξουσίας, αν και τα δικαστήρια ενδέχεται επίσης να κρίνουν ότι οι ποσοστώσεις αυτές πληρούν το βασικό τους κριτήριο του «εύλογου». Οι κίνδυνοι δικαστικής παρέμβασης θα μπορούσαν να περιοριστούν, αλλά όχι να εξαλειφθούν, εάν τα εμπόδια για την ένταξη στις δύο κοινότητες ήταν χαμηλά· για παράδειγμα, εάν οι κοινότητες ορίζονταν με βάση τη γλώσσα, όπως συμβαίνει στο Βέλγιο, αντί με βάση τη μητρική γλώσσα ή την εθνοτική καταγωγή. Η Περιφέρεια Πρωτεύουσας Βρυξελλών εφαρμόζει τη μέθοδο D’Hondt χωριστά στο εσωτερικό κάθε γλωσσικής κοινότητας, ενώ, σε σειρά αποφάσεων, το Βελγικό Συνταγματικό Δικαστήριο έχει κρίνει ότι ο εκ των προτέρων καθορισμός του αριθμού των εδρών που κατανέμονται σε κάθε γλωσσική ομάδα δεν παραβιάζει τις αρχές της ισότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων που κατοχυρώνονται στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

Το παράδοξο των αποτυχιών

Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο στη διαδρομή McGarry δεν είναι μόνο οι προτάσεις του, αλλά το τι συμβαίνει όταν τα μοντέλα που υπερασπίζεται δεν αποδίδουν. Η καθαρότερη περίπτωση βρίσκεται στο Ιράκ. Το 2007, μαζί με τον Brendan O’Leary, υπερασπίστηκε το Σύνταγμα του 2005 ως εφαρμογή της «liberal consociation» και χαρακτήρισε τις πρόνοιες αυτοκυβέρνησης και διαμοιρασμού εξουσίας ως ένα «reasonable way forward». Δώδεκα χρόνια αργότερα, όμως, ο ίδιος κατέγραφε ότι αυτή η υπόσχεση «has been unfulfilled»: η εκτελεστική εξουσία είχε συγκεντρωθεί, κρίσιμες ομοσπονδιακές πρόνοιες είχαν αγνοηθεί και θεσμοί όπως το Federation Council δεν είχαν δημιουργηθεί. Για την ιρακινή consociation έφτασε να γράψει ότι είχε μείνει «in ashes».

Το ίδιο μοτίβο εμφανίζεται, πιο διακριτικά, στην Κύπρο. Το centripetal πείραμα της περιόδου Χριστόφια–Ταλάτ δεν οδήγησε στη συμφωνία που θα επιβεβαίωνε τη θεωρία. Η απάντηση των McGarry–Λοϊζίδη δεν ήταν η εγκατάλειψη της βασικής φιλοσοφίας του power-sharing, αλλά η αλλαγή συνταγής: από την προσπάθεια ενίσχυσης των «μετριοπαθών» πέρασαν στην inclusive consociation και στην Proportional Sequential Coalition, με συμμετοχή ακόμη και των σκληρότερων πολιτικών δυνάμεων. Ακόμη και για τον ίδιο τον ΟΗΕ, αφού κατέγραψαν την αποτυχία τόσο της «meditration» του Σχεδίου Ανάν όσο και του μεταγενέστερου «mediation-lite», εισηγήθηκαν μία τρίτη μορφή διαμεσολάβησης.

Εδώ βρίσκεται το παράδοξο: κάθε αποτυχία δεν οδηγεί σε αμφισβήτηση της βασικής αρχιτεκτονικής, αλλά σε περισσότερη θεσμική μηχανική - νέους κανόνες, νέες ποσοστώσεις και νέους μηχανισμούς. Και οι πιο χαρακτηριστικές δικές του κατασκευές, όπως η Proportional Sequential Coalition και οι co-first ministers, παραμένουν αδοκίμαστες ως πραγματικό σύστημα διακυβέρνησης. Ο McGarry έχει, συνεπώς, συσσωρεύσει πλούσια εμπειρία στη διάγνωση της αποτυχίας. Αυτό που ακόμη δεν έχει αποδειχθεί είναι ότι η επόμενη συνταγή θεραπεύει το πρόβλημα.

Εν ολίγοις, μας χρησιμοποιεί μέσω του ΟΗΕ και ημετέρων ως πειραματόζωα του ακαδημαϊκού εργαστηρίου του και των φιλοδοξιών του. Ή ακόμη και αυτής της ματαιοδοξίας του, που παραπέμπει σε ένα ρόλο, που μοιάζει με εκείνον του... Φράνκεσταϊν σε πολιτειακό επίπεδο.

Πηγή: John McGarry & Neophytos Loizides, “Power-sharing in a re-united Cyprus: Centripetal coalitions vs. proportional sequential coalitions”, International Journal of Constitutional Law, Vol. 13, No. 4, 2015, pp. 847–872

Μαύρη επέτειος της εισβολής

Sun, 09 Aug 2026 09:30:00 +0000

Μέρος Ε΄

Η περιπέτεια του οχηματαγωγού «Ρέθυμνον»

Στις 21 Ιουλίου αποφασίστηκε, χωρίς να ενημερωθεί ο Αρχηγός Ναυτικού Πέτρος Αραπάκης, η ενίσχυση της Κύπρου με χερσαίες δυνάμεις μεταφερόμενες από τη θάλασσα. Για τον σκοπό αυτόν είχε επιταχθεί το οχηματαγωγό «Ρέθυμνον», με μεγάλη μεταφορική δυνατότητα και ταχύτητα. Τις εσπερινές ώρες της 21ης Ιουλίου άρχισε η επιβίβαση στο πλοίο 573 οπλιτών και 550 Κυπρίων εθελοντών (κυρίως φοιτητών), υπό τον Συνταγματάρχη Παπαποστόλου, που είχε διατελέσει πριν από λίγα χρόνια Διοικητής Καταδρομών της Εθνικής Φρουράς.

Αρχηγός της αποστολής διορίστηκε ο έφεδρος Πλοίαρχος του Πολεμικού Ναυτικού, Σπύρος Ζούλιας. Η όλη επιχείρηση οργανώθηκε από το Αρχηγείο Ενόπλων Δυνάμεων, ενώ ο Αρχηγός Ναυτικού, όπως προαναφέρθηκε, δεν ενημερώθηκε καθόλου. Τα μεσάνυχτα της 21ης Ιουλίου, το πλοίο, λόγω της μεγάλης ταχύτητάς του, έπλεε ήδη στη θαλάσσια περιοχή μεταξύ Ρόδου και Κρήτης. Τα μεσάνυκτα της 22ας προς 23η Ιουλίου, και ενώ το πλοίο βρισκόταν κοντά στην Κύπρο, ο Πλοίαρχος Ζούλιας έλαβε σήμα του Αρχηγείου Ενόπλων Δυνάμεων, που του έλεγε: «Σπεύσατε και αποβιβάσατε τα τμήματα εις Ρόδον απειλουμένην υπό Τούρκων». Ύστερα από σύντομη σύσκεψη, αποφασίστηκε η άμεση εκτέλεση της εντολής του ΑΕΔ.

Όταν το πλοίο έφθασε στη Ρόδο και αποβίβασε τις δυνάμεις του, διαπιστώθηκε ότι στο νησί επικρατούσε απόλυτη ηρεμία, τάξη και ασφάλεια. Κανένας δεν απειλείτο. Οι στρατιώτες που βρίσκονταν εκεί έκαναν περίπατο, όταν η παραλία και η γενική εικόνα ήταν εκείνη της ειρηνικής περιόδου. Το σήμα ήταν διατυπωμένο με παραπειστικό τρόπο από τους εγκεφάλους του Αρχηγείου Ενόπλων Δυνάμεων. Διότι, προφανώς, είχαν εκτιμήσει ότι οι 550 Κύπριοι, φοιτητές οι περισσότεροι, δεν θα συμφωνούσαν να γυρίσουν πίσω, εκτός αν συνέβαινε τέτοιο γεγονός, που να επέβαλλε τη ματαίωση της αποστολής.

Σε ό,τι αφορά την αποστολή αεροπορικών δυνάμεων και προπάντων μιας Μοίρας «Φάντομ», που προέβλεπε το σχέδιο Αμύνης (Κ), διαπιστώθηκε ότι: Αν και η Μοίρα ήταν σε πλήρη ετοιμότητα από τις 19 Ιουλίου, και ενώ στην Κύπρο διαδραματίζονταν τα γεγονότα της εισβολής, εντούτοις δεν στάλθηκε για βοήθεια στην Κύπρο και προσβολή της τουρκικής αποβατικής δύναμης, κατά την πρώτη φάση της εισβολής της, οπότε η κατάσταση θα άλλαζε άρδην. Μόλις στις 22 του μηνός, γύρω στις 11.07 η ώρα, ύστερα από εισήγηση του Αρχηγού Αεροπορίας, αντιπτεράρχου Παπανικολάου, δόθηκε εντολή απογείωσης, αλλά η εντολή ακυρώθηκε από τον Αρχηγό Ενόπλων Δυνάμεων, Στρατηγό Μπονάνο, ο οποίος, κατ’ αντιπαράσταση με τον Παπανικολάου, είπε ότι έλαβε απαγορευτική διαταγή από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Στρατηγό Γκιζίκη. Η διαταγή προέβλεπε την απογείωση 23 αεροσκαφών, ενώ είχαν ετοιμασθεί 20 και υπήρχε υποχρέωση για 18 από το Σχέδιο Αμύνης Κύπρου. Στις 12.24 ώρα της ίδιας ημέρας, και πάλι από εισήγηση του Παπανικολάου, διατάσσεται νέα απογείωση των αεροσκαφών από τον Στρατηγό Μπονάνο, αλλά και πάλι ανακαλείται από το Αρχηγείο Ενόπλων Δυνάμεων με τον ίδιο τρόπο, όπως και προηγουμένως, μετά από δύο λεπτά.

Στην κατ’ αντιπαράσταση εξέταση των τριών ηγετών της Χούντας ο Μπονάνος επέμενε ότι δεν έδωσε διαταγή να μην απογειωθούν τα «Φάντομ», ο Παπανικολάου, όμως, επέμενε ότι τρεις φορές πήρε διαταγή από το Αρχηγείο. Η αλήθεια, σύμφωνα με τη Επιτροπή της Βουλής, πρέπει να βρίσκεται στη μέση. Δηλαδή, ο Παπανικολάου πήρε τρεις φορές διαταγή από το Αρχηγείο, όχι, όμως, ονομαστικά από τον Μπονάνο, αλλά από κάποιον άλλο, να μην πετάξουν «Φάντομ» στην Κύπρο. Ίσως από τον Ιωαννίδη ή κάποιον δικό του αξιωματικό, που υπηρετούσε στο Αρχηγείο. Η ουσία όμως του θέματος είναι ότι ελληνικά αεροπλάνα δεν πέταξαν στην Κύπρο και οι Τούρκοι αφέθηκαν ανεμπόδιστοι να εγκληματούν σε βάρος του Κυπριακού Ελληνισμού.

Την επόμενη μέρα, ενώ οι Τούρκοι εισβολείς εξακολουθούσαν να πλήττουν αλύπητα την Κύπρο και να καταλαμβάνουν, μετά από άνισες μάχες, κυπριακά εδάφη, η ελλαδική στρατιωτική ηγεσία, συγχυσμένη και ανήμπορη να αντιδράσει, άφηνε το νησί μας στο έλεος των εισβολέων. Στις 9 η ώρα το πρωί ο Στρατηγός Μπονάνος είχε συνάντηση με τον Πρόεδρο, Στρατηγό Φαίδωνα Γκιζίκη, τον Πρωθυπουργό, Αδαμάντιο Ανδριτσόπουλο και τον Ταξίαρχο Ιωαννίδη. Αμέσως μετά κάλεσε σε σύσκεψη τους Αρχηγούς και Υπαρχηγούς των όπλων, για να εξετάσουν πάλι το ενδεχόμενο του πολέμου με την Τουρκία. Η σύσκεψη τελείωσε στη 1 μ.μ. η ώρα, χωρίς να ληφθεί πάλι καμιά απόφαση. Όλα έδειχναν ότι η Χούντα δεν ήταν σε θέση να πάρει απόφαση. Και η αδράνειά της επέτρεπε στους εισβολείς να προελαύνουν ανενόχλητοι.

Στο μεταξύ, ο Σίσκο, που πηγαινοερχόταν στην Αθήνα και την Άγκυρα για να πετύχει αποτροπή του πολέμου, που θα τίναζε στον αέρα τη Νοτιοανατολική Πτέρυγα του ΝΑΤΟ, είχε πληροφορίες από ελλαδικούς και στρατιωτικούς κύκλους ότι ξέσπασαν διαφωνίες στους κόλπους της στρατιωτικής ηγεσίας και άλλους στρατιωτικούς ηγήτορες. Επιβεβαιωτική των πληροφοριών ήταν και η ενέργεια του Διοικητή του Γ’ Σώματος Στρατού, Αντιστράτηγου Ιωάννη Ντάβου, να μετακινήσει προς τα βόρεια σύνορα τα στελέχη και μονάδες που πρόσκειντο στον Ιωαννίδη. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, ο Ντάβος απείλησε ότι «θα κατέβαινε στην Αθήνα», υπονοώντας ν’ ανατρέψει την Κυβέρνηση. Το μεγάλο ατύχημα ήταν ότι οι διχογνωμίες αυτές και άλλες διαφωνίες μεταξύ των ανώτατων στελεχών των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων ήταν γνωστές στους Αμερικανούς, που ενώ, υποτίθεται, ότι εκτελούσαν ρόλο μεσολαβητή μεταξύ δυο κοινών φίλων και συμμάχων, στην πραγματικότητα ενεργούσαν υπέρ των Τούρκων.

Η φιλοτουρκική στάση επιβεβαιώνεται και από τον Γεώργιο Μαύρο, Υπουργό τότε των Εξωτερικών, ο οποίος, στο υπόμνημά του στην Επιτροπή της Βουλής των Ελλήνων για τον Φάκελο της Κύπρου, τονίζει και τα εξής: «Θυμάμαι σχετικά ότι ο Κάλαχαν (Υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας ), την παραμονή του Αττίλα ΙΙ, μου είπε ότι ο Κίσινγκερ ήτο απρόθυμος να ασκήσει πίεση επί της Τουρκίας, προκειμένου να εμποδίσει προέλαση των στρατευμάτων της στην Κύπρο. Η στάση αυτή του Κίσινγκερ έδινε στον Κάλαχαν, ο οποίος ισχυριζόταν ότι η χώρα του αδυνατούσε να ενεργήσει μονομερώς χωρίς την υποστήριξη των ΗΠΑ ή των Ηνωμένων Εθνών, το αναγκαίο πρόσχημα για ν’ αποφύγει ν’ αναλάβει τις ευθύνες που απέρρεαν από το γεγονός ότι η Μεγάλη Βρετανία ήταν -και είναι- Εγγυήτρια Δύναμη της Κυπριακής Δημοκρατίας. Όλες λοιπόν αυτές τις κινήσεις και εξελίξεις παρακολουθούσαν από κοντά και προσωπικά ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών Κίσινγκερ με τον βοηθό του τον Σίσκο, που προσπαθούσαν ν’ αποφύγουν τον ελληνοτουρκικό πόλεμο. Μεθόδευαν τις εξελίξεις στον Ελληνικό Στρατό και φρόντιζαν για τα συμφέροντα της Νοτιοανατολικής Πτέρυγας του ΝΑΤΟ, ενώ παράλληλα απέφευγαν να εμποδίσουν την προώθηση των εισβολέων στην Κύπρο. Έτσι, ο Σίσκο, το πρωί της Κυριακής, 21ης Ιουλίου, επισκέφθηκε τον Ετζεβίτ, στον οποίο έδωσε μήνυμα του Κίσινγκερ και τα μεσάνυχτα της Κυριακής προς Δευτέρα (21-22 Ιουλίου) ήταν στην Αθήνα».

*Την επόμενη Κυριακή: Ο ύποπτος ρόλος Αραπάκη

Η Κύπρος δεν είναι ινδικό χοιρίδιο, κύριε Γκουτέρες

Sun, 09 Aug 2026 09:30:00 +0000

Η ομοσπονδία που δεν είναι ομοσπονδία

Πρώτο ψέμα είναι ότι η προτεινόμενη λύση είναι ομοσπονδία. Αυτοί που καθημερινώς μας κοπανάνε για ομοσπονδιακή λύση στην Κύπρο πρέπει να καταλάβουν ότι η πρόταση του ΟΗΕ δεν είναι για ομοσπονδία αλλά για κάτι άλλο, sui generis. Δηλαδή η πρόταση είναι για κατάργηση του κυπριακού Συντάγματος και της Κυπριακής Δημοκρατίας. Δυο συνιστώντα κρατίδια, απόλυτα κυρίαρχα σε όλα τα θέματα εκτός Άμυνας, Ασφάλειας και Εξωτερικών Υποθέσεων, ίσως και κάτι άλλο που θα συμφωνηθεί, συνιστούν τη νέα καλούμενη Ομοσπονδιακή Πολιτεία. Έχουν το δικό τους ξεχωριστό Σύνταγμα. Θα συντονίζονται για τα θέματα εκτός της δικαιοδοσίας τους από ένα Προεδρικό Συμβούλιο με εκ περιτροπής Προεδρία και ένα Νομοθετικό Σώμα Ελλήνων και Τούρκων. Καμιά απόφαση χωρίς να συμφωνούν όλοι.

Τα συνιστώντα κρατίδια είναι εθνοτικά. Ένα ελληνικό στον νότο και ένα τουρκικό στον βορρά. Πρέπει, μάλιστα, το κάθε εθνοτικό συνιστών κρατίδιο να έχει εθνοτική πληθυσμιακή και περιουσιακή πλειοψηφία. Αν είναι αυτή η ομοσπονδία που κράζουν όλη μέρα διάφοροι, είμαι ελέφαντας με περικεφαλαία.

Η «εξελικτική λύση» και ο κίνδυνος αναγνώρισης

Δεύτερο ψέμα: Θα σας εξηγήσω τον μύθο της εξελικτικής λύσης. Η ιδέα πάει αρκετά πίσω στον χρόνο. Την είχα συζητήσει με μέλος της διαπραγματευτικής ομάδας του τέως Προέδρου. Η ιδέα ήταν να μας δώσουν την Αμμόχωστο και να τους δώσουμε την Τύμπου, δηλαδή το ελεύθερο διεθνές εμπόριο.

Την απέρριψα λέγοντας ότι το μόνο που μας κρατά μακριά από την de facto διεθνή αναγνώριση και de jure είναι το ότι το ψευδοκράτος δεν μπορεί να φέρνει και να εξάγει εμπορεύματα διεθνώς, παρά μόνο μέσω της Τουρκίας.

Επίσης, δεν μπορεί ν’ αναπτυχθεί πλήρως τουριστικά με απευθείας πτήσεις απ’ όλον τον κόσμο. Αν δώσουμε αυτό στο ψευδοκράτος, το παιχνίδι το χάσαμε. Το ψευδοκράτος θα έχει ουσιαστικά αναγνωριστεί από εμάς και δεν θα έχει ανάγκη να διαπραγματευτεί καν λύση. Τουρκικό κράτος στην Κύπρο. Τώρα επανέρχεται η ιδέα γιατί από μας θεωρώ προτάθηκε σαν σκέψη. Φέρει την ονομασία της εξελικτικής λύσης, δηλαδή ας πούμε υπογράφεται η λύση η οποία προνοεί τα πιο πάνω με αντάλλαγμα ταυτόχρονα επιστροφή κάποιων εδαφών Μόρφου και Αμμοχώστου. Δηλαδή έμμεση αναγνώριση. Τελικά το Κυπριακό είναι εδαφικό; Άσε που οι Τούρκοι είναι γνωστό ότι ουδέποτε σεβάστηκαν την υπογραφή τους. Γι’ αυτούς το pacta sunt servanda είναι άγνωστος όρος.

Θα κρατήσουν τη διεθνή αναγνώριση εκ μέρους μας στην πράξη για να τσιμεντώσουν το ψευδοκράτος στην πορεία των δύο κρατών και για την επιστροφή θα δίδουν τις δικές τους ερμηνείες στα συμφωνηθέντα.

Επανένωση ή νομιμοποίηση της διχοτόμησης;

Τρίτο ψέμα το μεγάλο παραμύθι της επανένωσης που μας πλασάρουν σχεδόν οι πάντες .

Η Κύπρος συνταγματικά είναι ενιαία. Ενιαίος χώρος. Το ’74 και έπειτα χωρίστηκε σε βορρά και νότο, δυστυχώς. Νομικά αυτός ο de facto διαχωρισμός δεν έχει γίνει de jure. Δεν αναγνωρίζεται από τη διεθνή κοινότητα, εκτός αν βρεθεί χέρι ελληνικό που θα το δεχθεί. Επανένωση σημαίνει επιστροφή στο status quo ante, δηλαδή να πάμε στο ενιαίο κράτος. Ο καθένας στα σπίτια του και τις περιουσίες του κάτω από τη διακυβέρνηση ως είχαμε πριν το ’74. Οι διάφοροι ανόητοι όμως που φωνάζουν για επανένωση δεν εννοούν και δεν θέλουν αυτό. Ζητούν ΔΔΟ με πολιτική ισοτιμία.

Δηλαδή, οι Τούρκοι στον βορρά και οι Έλληνες στον νότο. Άρα, διχοτόμηση. Διχοτόμηση δεν είναι επανένωση.

Στο ελληνικό κράτος την πλειοψηφία στο πληθυσμιακό και περιουσιακό θα έχουν οι Έλληνες και στον βορρά οι Τούρκοι. Αν αυτό είναι επανένωση, είναι και η κοροϊδία αλήθεια. Ομοσπονδία και Επανένωση, λοιπόν, ιστορίες για αγρίους. Καλό βράδυ.

Ο διορισμός του ΟΗΕ και η επιστροφή στο 2004

Τέταρτο ψέμα. Τελικά, ο περίφημος συνταγματολόγος που διόρισε ο Γ.Γ. δεν είναι συνταγματολόγος. Πολιτικός επιστήμονας προκατειλημμένος υπέρ της Δ.Δ.Ο. με πολιτική ισότητα. Καλά κρασιά. Πάμε πίσω στο 2004. Στην πραγματικότητα, η ΔΔΟ με πολιτική ισότητα θα τσιμεντώσει και θα νομιμοποιήσει τη διχοτόμηση. Τα ζήσαμε και με τον Πφίρτερ, τότε. Pfirder Didier. Αυτό που δεν κατάλαβε είναι ότι οι Έλληνες της Κύπρου είναι υπό απειλή και η Τουρκία απειλεί με κατάκτηση όλης της Κύπρου. Τελικά, ο Γκουτέρες διόρισε έναν πολιτικό επιστήμονα, λάτρη των διζωνικών, να πειραματιστεί στο σώμα μας γιατί νομίζει πως το θέμα είναι δικοινοτικό. Απέτυχαν με τον Ανάν, θα αποτύχουν και τώρα.

Στους ρότσους και τις τερατσιές μας δεν βρέθηκε να μας εξαφανίσει κανένας, ούτε και θα βρεθεί. Ο Ελληνισμός έχει βαθιές ρίζες σε τούτον τον τόπο… Το Ανάν 6 θα μας έρθει απότομα σαν κεραμίδα στο κεφάλι. Χρόνος για διάλογο μηδενικός. Γι’ αυτό προχώρησε στον διορισμό «συνταγματολόγου» ο Γ.Γ. κατά το πρότυπο του Ελβετού Φίρτερ στο Ανάν 5.

«Δεν είμαστε ινδικό χοιρίδιο»

Πρέπει για κάποιους να κλείσει το Κυπριακό. Ξυπνάτε. Τα λέω εδώ και έναν χρόνο τουλάχιστον. Όχι, δεν είμαστε ινδικό χοιρίδιο, κύριε Γκουτέρες, ούτε παιδιά ενός κατώτερου Θεού. Είμαστε Έλληνες και θα παραμείνουμε για πάντα. Νυν και αεί.

Η μαζική μετανάστευση τροφοδοτεί τον αντισημιτισμό

Sun, 09 Aug 2026 09:30:00 +0000

Την 1η Ιανουαρίου 2026 ο Ζοχράν Μαμντάνι ορκίστηκε δήμαρχος της Νέας Υόρκης, ο πρώτος μουσουλμάνος και ο πρώτος δηλωμένος δημοκρατικός σοσιαλιστής στη θέση αυτή. Κέρδισε μιλώντας για ενοίκια και συγκοινωνίες. Έγινε όμως γνωστός και για κάτι άλλο: για τη σφοδρή του εχθρότητα προς το Ισραήλ. Ως βουλευτής στήριξε το κίνημα μποϊκοτάζ. Επί εβδομάδες αρνήθηκε να καταδικάσει το σύνθημα «Διεθνοποιήστε την ιντιφάντα». Υποσχέθηκε μάλιστα να συλλάβει τον Νετανιάχου αν πατούσε στην πόλη.

Το ανησυχητικό δεν είναι ένας πολιτικός. Είναι το πού συνέβη. Η Νέα Υόρκη είναι ιστορικά η πρωτεύουσα της εβραϊκής διασποράς, με περισσότερους Εβραίους από κάθε άλλη πόλη εκτός του Ισραήλ. Πώς εξέλεξε τέτοιον δήμαρχο η πόλη του Εντ Κοτς και του Μάικλ Μπλούμπεργκ;

Η εύκολη απάντηση, σοσιαλισμός της μόδας, νεολαία, ακρίβεια της ζωής, δεν αρκεί. Η βαθύτερη είναι δημογραφική. Το 1970 λιγότερος από ένας στους πέντε Νεοϋορκέζους είχε γεννηθεί στο εξωτερικό. Σήμερα είναι πάνω από ένας στους τρεις.

Οι μετανάστες δεν είναι λευκές σελίδες. Φέρνουν μαζί τους τη γλώσσα, τη θρησκεία, τις μνήμες και τις έχθρες τους. Η αφομοίωση δεν συμβαίνει από μόνη της. Είτε την επιδιώκει ο ίδιος ο νεοφερμένος, είτε την απαιτεί η νέα του πατρίδα. Όταν δεν γίνεται κανένα από τα δύο, οι στάσεις ταξιδεύουν αναλλοίωτες.

Εδώ χρειάζεται ακρίβεια, όχι υπερβολή. Ο αντισημιτισμός στη Δύση δεν έχει ένα μόνο πρόσωπο. Στην Ανατολική Ευρώπη συνδέεται κυρίως με την Ακροδεξιά. Στη Δυτική Ευρώπη σχετίζεται με τμήματα της Αριστεράς, αλλά και με τον ισλαμικό εξτρεμισμό. Δεν λέω ότι κάθε μουσουλμάνος μετανάστης είναι αντισημίτης· κάτι τέτοιο θα ήταν ψέμα και συκοφαντία. Λέω κάτι πιο περιορισμένο και πιο δυσάρεστο: όταν ένα κράτος δέχεται εκατομμύρια ανθρώπους χωρίς καμία απαίτηση ενσωμάτωσης, εισάγει μαζί τους και όσες προκαταλήψεις κουβαλούν.

Τα στοιχεία είναι σκληρά. Στην τελευταία έρευνα του Οργανισμού Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ, το 96% των Ευρωπαίων Εβραίων ανέφεραν ότι βίωσαν αντισημιτισμό, και το 80% ότι αυτός αυξήθηκε μέσα σε μία πενταετία. Μετά την 7η Οκτωβρίου 2023, ορισμένες κοινότητες κατέγραψαν αύξηση περιστατικών πάνω από 400%. Η μισαλλοδοξία δεν ήρθε αποκλειστικά με τη μετανάστευση. Όπου όμως η ενσωμάτωση απέτυχε, εκεί βρήκε γόνιμο έδαφος.

Η Κύπρος γνωρίζει καλύτερα από τους περισσότερους τι σημαίνει να αλλάζει ο πληθυσμός ενός τόπου. Από την εισβολή του 1974, η Τουρκία μετέφερε στα κατεχόμενα περίπου 150.000 έως 160.000 εποίκους από την Ανατολία, κατά παράβαση του άρθρου 49 της Τέταρτης Σύμβασης της Γενεύης. Ο ΟΗΕ και το Συμβούλιο της Ευρώπης το καταδίκασαν ως σχεδιασμένη αλλοίωση του δημογραφικού χαρακτήρα του νησιού. Σήμερα οι έποικοι ξεπερνούν σε αριθμό τους ίδιους τους Τουρκοκυπρίους. Η εγκατάσταση πληθυσμού δεν ήταν εδώ παράπλευρη συνέπεια· ήταν εργαλείο κατοχής. Έτσι ακριβώς αλλάζει η ταυτότητα ενός τόπου και υπονομεύεται η κυριαρχία του: όχι μόνο με άρματα μάχης, αλλά με ανθρώπους.

Ας είμαστε δίκαιοι στη διάκριση. Άλλο ο έποικος που φυτεύει μια κατοχική δύναμη, κι άλλο ο πρόσφυγας που φεύγει από τον πόλεμο. Δεν είναι το ίδιο πράγμα, και δεν πρέπει να συγχέονται. Όμως και τα δύο θέτουν το ίδιο ερώτημα: ποιος ζει σε έναν τόπο, και αν μοιράζεται τις αξίες του. Η Κυπριακή Δημοκρατία δέχεται εδώ και χρόνια τις περισσότερες αιτήσεις ασύλου κατά κεφαλήν σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, το 2024 μία αίτηση για κάθε 138 κατοίκους. Για μια μικρή κοινωνία, το βάρος αυτό είναι δυσανάλογο. Το ζήτημα δεν είναι απλώς πόσοι έρχονται. Είναι αν υπάρχει πολιτική που να τους μετατρέπει σε πολίτες, και όχι σε παράλληλες κοινότητες.

Το συμπέρασμα δεν είναι μίσος. Είναι κυριαρχία. Ένα κράτος έχει το δικαίωμα, και το καθήκον, να αποφασίζει ποιος γίνεται μέλος του και με ποιους όρους. Η απαίτηση αφομοίωσης δεν είναι ξενοφοβία· είναι η προϋπόθεση για να παραμείνει μια κοινωνία συνεκτική και ανεκτική συνάμα. Οι κοινωνίες που προστατεύουν τις μειονότητές τους, τους Εβραίους, αλλά και κάθε άλλη, είναι εκείνες που διατηρούν έναν κοινό πολιτικό πυρήνα. Όταν αυτός ο πυρήνας διαλύεται, δεν κερδίζει η ανοχή. Κερδίζουν οι παλιές έχθρες, μεταφυτεμένες σε νέο χώμα.

Η Νέα Υόρκη είναι μια προειδοποίηση. Η Κύπρος, μια μνήμη. Και οι δύο λένε το ίδιο: η δημογραφία γίνεται πεπρωμένο μόνο για όποιον αρνείται να την διαχειριστεί.

*Επίκουρος Καθηγητής Νομικής στο Λονδίνο με εξειδίκευση στα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Δημόσιο Διεθνές Δίκαιο και Φιλοσοφία Δικαίου

Τουρκική Εισβολή - Ημερολογιακά τραγικός Ιούλιος και Αύγουστος 1974

Sun, 09 Aug 2026 09:30:00 +0000

Η Ann Warburton

Ο επικήδειός της από τη βρετανική «The Guardian», 15.6.2015.

https://www.theguardian.com/politics/2015/jun/15/dame-anne-warburton

Μέρος Γ΄

Τα βρετανικά σχέδια πρότειναν διχοτόμηση ή ομοσπονδιακή λύση

Στις 22 Ιουλίου, πριν ξεκινήσει η Γενεύη Ι, ο Τζέιμς Κάλαχαν πήρε επειγόντως αξιολόγηση από το Φόρεϊν Όφις ως προς τον προσανατολισμό «λύσης». Το έγγραφο ετοιμάστηκε με μεγάλη βιασύνη και σημείωνε ότι θα χρειαζόταν επεξεργασία. Όμως, το περιεχόμενό του είναι υψίστης σημασίας, γιατί εκθέτει τη βρετανική πολιτική από τον Ιούλιο του 1974 μέχρι το «Σχέδιο Ανάν» και το δημοψήφισμα της 24ης Απριλίου 2004. Και παρουσιάζει και μιαν άλλη ενδιαφέρουσα εναλλακτική λύση - που είχε ξανασυζητηθεί μετά τη Συνθήκη της Λωζάννης, το 1958 και το 1964, αλλά απορρίφθηκε σε όλες τις περιπτώσεις - εκείνη της πλήρους μετακίνησης των Τουρκοκυπρίων από την Κύπρο...

Μεταξύ άλλων μελετήθηκαν ως εναλλακτικές λύσεις:

Τρόπος διαμοιρασμού της εξουσίας σε μια ανεξάρτητη Κύπρο - Εξάλειψη της τουρκικής μειονότητας - Ανταλλαγή πληθυσμών εντός της Κύπρου: διχοτόμηση ή ομοσπονδιακή λύση.

Το Φόρεϊν Όφις ενδεικτικά ακολούθησε την τελευταία επιλογή. Το έγγραφο είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένο με τη βρετανο-τουρκική πολιτική για γεωγραφικό διαχωρισμό και τη δημιουργία δύο συνιστώντων ομόσπονδων κρατών, που υποστήριξαν από τις 3.1.1964 μέχρι σήμερα, μέσω της Δι-κοινοτικής, Δι-ζωνικής Ομοσπονδίας, η οποία έχει τις καταβολές της από το 1955…

Γενεύη ΙΙ - Ξεκίνησε στις 8 Αυγούστου με επικεφαλής και πάλι τον Κάλαχαν και το επιτελείο του από το Φόρεϊν Όφις. Αυτήν τη φορά η Διάσκεψη ήταν πενταμελής, με τη συμμετοχή και Βρετανών ανώτερων στρατιωτικών, με συμβαλλόμενα μέρη τον Γλ. Κληρίδη με τους συμβούλους του και τον Ρ. Ντενκτάς με τους δικούς του. Με βωβούς παρατηρητές τον Αμερικανό Άρθουρ Χάρτμαν (στην πρώτη Γενεύη είχε παρευρεθεί ο Γουίλιαμ Πάφουμ) και τον Σοβιετικό Βίκτορ Μίνιν, που επίσης παρευρέθη στη Γενεύη Ι.

Οι Ελληνοκύπριοι σύμβουλοι: Μιχαλάκης Τριανταφυλλίδης, Τάσσος Παπαδόπουλος, Κρίτων Τορναρίτης και Πολύβιος Πολυβίου. Ο μόνος επιζών ο τελευταίος.
9 Αυγούστου – Χάρτες

9 Αυγούστου – Έφθασε από την Κύπρο ο Βρετανός συνταγματάρχης (Colonel) Jerry Hunter, με τους τελευταίους χάρτες οριοθέτησης (demarcation maps) της γραμμής Αττίλα (είχαν αναλάβει οι Βρετανοί). Λόγω της ασταμάτητης προέλασης των τουρκικών στρατευμάτων, οι χάρτες άλλαζαν συνεχώς. Σύμφωνα με αυτούς τους χάρτες, που δόθηκαν και στους Αμερικανούς, σε συνδυασμό με τη ροή των πληροφοριών που έρχονταν για δεύτερη εισβολή, οι Μυστικές Υπηρεσίες Βρετανίας και Αμερικής διαμόρφωναν και προσάρμοζαν τους δικούς τους χάρτες παρακολουθήσεως και προβλέψεως.

9 Αυγούστου - Το τηλεγράφημα των Βρετανικών Μυστικών Υπηρεσιών, που φανέρωσε γι’ ακόμα μια φορά πόσα γνώριζαν οι Βρετανοί ΠΡΙΝ από την πρώτη εισβολή ΚΑΙ ΤΙ θα ακολουθούσε!

Απόρρητο τηλεγράφημα μόνο για τα μάτια του Ηνωμένου Βασιλείου και των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής (εστάλη και στη CIA στην Ουάσιγκτον), προς Κάλαχαν (και βρετανικές αποστολές) για τις τουρκικές προθέσεις για δεύτερη εισβολή, με στόχο την κατάληψη περιοχών πέραν της γραμμής πέντε μιλίων ανατολικά της Μόρφου, μέσω Λευκωσίας, φθάνοντας στην Αμμόχωστο. Γραμμή διά μέσου Λευκωσίας που θα περνούσε ανατολικά της πρωτεύουσας, θα αιχμαλώτιζε το ξενοδοχείο «Λήδρα Πάλας», τα δικαστήρια, και τα τουρκικά στρατεύματα θα προχωρούσαν σε μια γραμμή που επεκτεινόταν μέχρι τον κυκλικό κόμβο «Κολοκασίδη» (Colocassides round-about.)

ΚΑΙ ΤΟ ΠΙΟ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΟ: «Πιστεύουμε το σχέδιο στρατιωτικά έχει νόημα (the plan makes military sense). Και θα είναι στο πλαίσιο των δυνατοτήτων των τουρκικών δυνάμεων που βρίσκονται τώρα στην Κύπρο να το εκτελέσουν και οι Τούρκοι μπορούν να εκτελέσουν την 3η φάση δίχως να αντιμετωπίσουν ελληνική επίθεση… Το σχέδιο είναι σύμφωνα με ό,τι γνωρίζαμε για τα τουρκικά σχέδια πριν από την επέμβαση: Πιστεύουμε οι Τούρκοι πάντα ήλπιζαν να εξασφαλίσουν την Αμμόχωστο… για την οποία είχε μιλήσει ο Ecevit... και το εκπληκτικό είναι η δήλωση πως το σχέδιο θα εκτελεστεί ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων στη Γενεύη και όχι αργότερον της 20ής Αυγούστου…» (Οι υπογραμμίσεις της συγγραφέως).

9 Αυγούστου - Ο Κάλαχαν ενημέρωσε τον Χάρτμαν και αυτός τον Σίσκο στην Ουάσιγκτον για τις πληροφορίες και ότι και oι δικοί τους (Αμερικανοί) είχαν πρόσβαση στις ίδιες πληροφορίες για 2η εισβολή από τους Βρετανούς. Το τηλεγράφημα στάλθηκε και στη CIA…

Σχετικό αμερικανικό έγγραφο επιβεβαιώνεται με το πρωτογενές βρετανικό.

Και έτσι εξηγείται και ο χάρτης που βρέθηκε στα αμερικανικά αρχεία, που λανθασμένα ονομάστηκε αρχικά ως ‘‘χάρτης Kissinger’’, ενώ στο πάνω μέρος του χάρτη ο τίτλος λέγει καθαρά ότι «Ο χάρτης αυτός ετοιμάστηκε από την Υπηρεσία Πληροφοριών και Έρευνας προβάλλοντας τις τουρκικές κινήσεις στην Κύπρο, 13 Αυγούστου 1974» (Map done by the Bureau of Intelligence and Research projecting Turkish moves on Cyprus 13 August 1974).

Στον χάρτη καταγράφηκαν οι διάφορες φάσεις των τουρκικών προελάσεων όπως ακριβώς είχαν και όσες θα ακολουθούσαν, σύμφωνα με τις έγκυρες πληροφορίες που είχαν οι Βρετανοί από τις 17 Ιουλίου 1974 και τις οποίες μοιράζονταν με τους Αμερικανούς …

Για όσους διερωτώνται, λοιπόν, πώς και γνώριζαν οι Αμερικανοί από τις 13 Αυγούστου τις επόμενες κινήσεις Ετζεβίτ.

9 Αυγούστου – Το βράδυ, στις 10 μ.μ., ο Κάλαχαν μετέφερε στους Γλ. Κληρίδη και Μιχαλάκη Τριανταφυλλίδη τις τουρκικές απαιτήσεις για μεγάλες αυτόνομες περιοχές και, παρ' όλο που ο Κληρίδης δεχόταν διοικητικό ομόσπονδο σύστημα, κάτι τέτοιο δεν θα μπορούσε να το πουλήσει στον κόσμο στην Κύπρο.

Ο Callaghan στη Γενεύη ήταν πλήρως ενήμερος για τις τουρκικές προθέσεις 2ης εισβολής, όπως γνώριζε και για την πρώτη από τις 16 Ιουλίου 1974. Και ενημέρωνε σχετικά τους Αμερικανούς.

10 Αυγούστου – Η Ann Warburton, Βρετανίδα αντιπρόσωπος στα Ηνωμένα Έθνη (βρισκόταν στη Γενεύη ΙΙ και παρευρέθη και στη συνάντηση Ετζεβίτ/Γουίλσον 17 Ιουλίου στην πρωθυπουργική κατοικία), ενημέρωσε τον Χάρτμαν ότι στις 17 Ιουλίου ο Ετζεβίτ τούς είχε εξηγήσει μέχρι πού θα έφθανε η γραμμή Αττίλα (Αμμόχωστο) και του ζήτησε να ενημερώσει τον Χένρι Κίσινγκερ…

Η Ann Warburton ήταν η πρώτη γυναίκα πρέσβης της Μ. Βρετανίας, όταν διορίστηκε το 1976 στη Δανία. Πέθανε το 2015. Σ’ αυτήν την προσωπικότητα οφείλουμε τόσο εμείς όσο και οι Αμερικανοί (Κίσινγκερ), τη γνώση ότι ο Ετζεβίτ είχε ενημερώσει τους Βρετανούς μέχρι πού θα τραβούσε τη γραμμή Αττίλα του…

Πηγές: Βρετανικό Εθνικό Αρχείο, Αμερικανικά Αρχεία – Βιβλίο «Διζωνική vs Δημοκρατία 1955-2019».

*Η συνέχεια 9-14/8/1974, στο Μέρος Δ’ το ερχόμενο Σάββατο

Το άκρως απόρρητο τηλεγράφημα των Βρετανικών Μυστικών Υπηρεσιών (Joint Intelligence Committee), 9/8/1974, προς Κάλαχαν και CIA.

Το παρασκήνιο της κρίσης στη Θέουτα και οι γεωπολιτικές προεκτάσεις

Sun, 09 Aug 2026 09:30:00 +0000

Η μαζική είσοδος δεκάδων χιλιάδων μεταναστών στη Θέουτα μέσα σε λίγες μόλις ημέρες επανέφερε με δραματικό τρόπο το μεταναστευτικό στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής ατζέντας. Οι εικόνες ανθρώπων που διέσχισαν κολυμπώντας τη Μεσόγειο για να φτάσουν στον ισπανικό θύλακα της Βόρειας Αφρικής, αλλά και οι δεκάδες θάνατοι που καταγράφηκαν, αναζωπύρωσαν τη συζήτηση για την ασφάλεια των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τον ρόλο του Μαρόκο και τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην περιοχή. Πίσω από την ανθρωπιστική διάσταση της κρίσης, όμως, κρύβεται ένα σύνθετο πλέγμα οικονομικών ανισοτήτων, διπλωματικών αντιπαραθέσεων και πολιτικών επιλογών που απειλεί να επαναφέρει τις διαιρέσεις που σημάδεψαν την Ευρώπη κατά τη μεταναστευτική κρίση του 2015.

Τι προκάλεσε την κρίση στη Θέουτα

Η Ευρώπη βρίσκεται εκ νέου στο επίκεντρο μιας έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης γύρω από το μεταναστευτικό, μετά τα πρωτοφανή γεγονότα στη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα στις βόρειες ακτές της Αφρικής. Αφορμή αποτέλεσε το περιστατικό κατά το οποίο περίπου 70.000 άνθρωποι πέρασαν από το Μαρόκο στη Θέουτα. Πολλοί από αυτούς διένυσαν κολυμπώντας αρκετά χιλιόμετρα στη Μεσόγειο, προκειμένου να παρακάμψουν τον αυστηρά φυλασσόμενο συνοριακό φράχτη. Το εγχείρημα αποδείχθηκε τραγικό, καθώς μέσα σε μόλις 48 ώρες έχασαν τη ζωή τους 88 άνθρωποι από πνιγμό.

Παρότι η μαζική είσοδος μεταναστών στη Θέουτα δεν αποτελεί πρωτοφανές φαινόμενο, η τελευταία κρίση προκάλεσε νέο διπλωματικό πονοκέφαλο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ξυπνώντας μνήμες από τη μεταναστευτική κρίση του 2015, όταν οι μεταναστευτικές ροές απειλούσαν να κλονίσουν τη συνοχή της Ένωσης.

Όπως και τότε, η πρόσφατη εξέλιξη δεν αποδίδεται αποκλειστικά στην παραπληροφόρηση ή στον μεγάλο αριθμό ανθρώπων που αναζητούν ασφάλεια και καλύτερες συνθήκες ζωής στην Ευρώπη. Αντίθετα, αντικατοπτρίζει γι’ ακόμη μία φορά τις βαθιές διαφωνίες μεταξύ των κρατών-μελών και την έλλειψη συντονισμένης ευρωπαϊκής στρατηγικής για τη διαχείριση του μεταναστευτικού.

Οι κάτοικοι του βόρειου Μαρόκο εκφράζουν εδώ και δεκαετίες έντονη δυσαρέσκεια για το τεράστιο οικονομικό χάσμα που τους χωρίζει από τη Θέουτα και τη Μελίγια, δύο ισπανικούς θύλακες που απέχουν μόλις λίγα χιλιόμετρα από τις κοινότητές τους. Η έλλειψη θέσεων εργασίας και εκπαιδευτικών ευκαιριών αποτελεί έναν από τους βασικούς λόγους που ωθούν πολλούς να επιχειρήσουν τη μετάβαση στην Ευρώπη. Η οικονομική διαφορά είναι ενδεικτική: το κατά κεφαλήν ΑΕΠ στο Μαρόκο ανερχόταν το 2024 σε μόλις 4.153 δολάρια, όταν στη Θέουτα έφθανε τα 26.774 δολάρια.

Υπό φυσιολογικές συνθήκες, αρκετές χιλιάδες άνθρωποι εισέρχονται κάθε χρόνο χωρίς ταξιδιωτικά έγγραφα στη Θέουτα και τη Μελίγια. Μόνο κατά το διάστημα Ιανουαρίου-Απριλίου 2026, συνολικά 2.582 άτομα πέρασαν στη Θέουτα, ενώ περίπου 1.000 υπέβαλαν αίτηση ασύλου. Η εκτόξευση όμως των αριθμών μέσα σε λίγες ημέρες έχει προκαλέσει έντονη συζήτηση και διαφορετικές ερμηνείες.

Ο Ισπανός Πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ απέδωσε τη μαζική αύξηση των αφίξεων στα δίκτυα διακίνησης μεταναστών, τα οποία, όπως υποστήριξε, διέδωσαν μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης ψευδείς πληροφορίες σχετικά με πρόσφατη απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της Ισπανίας. Σύμφωνα με τις φήμες που κυκλοφόρησαν, η απόφαση απαγόρευε στις ισπανικές Αρχές να επιστρέφουν όσους έφθαναν διά θαλάσσης στη Θέουτα.

Πολλοί από τους μετανάστες που μίλησαν σε δημοσιογράφους ανέφεραν ότι οι αναρτήσεις αυτές τους δημιούργησαν την πεποίθηση πως, εάν κατάφερναν να κολυμπήσουν μέχρι τη Θέουτα, θα μπορούσαν στη συνέχεια να ταξιδέψουν στην υπόλοιπη Ευρώπη αναζητώντας εργασία και καλύτερες συνθήκες ζωής.

Στην πραγματικότητα, το Ανώτατο Δικαστήριο εξέταζε ένα ιδιαίτερα σύνθετο νομικό ζήτημα, το οποίο αφορούσε στο πότε και με ποιον τρόπο ένας μετανάστης μπορεί να υποβάλει αίτηση ασύλου όταν φθάνει στα ισπανικά σύνορα.

Το θέμα παρουσιάζει ομοιότητες με τη συζήτηση που είχε αναπτυχθεί στις ΗΠΑ τον Ιούνιο του ίδιου έτους, όταν το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ επικύρωσε την πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ για τις επαναπροωθήσεις μεταναστών στα νότια σύνορα. Το δικαστήριο έκρινε ότι οι μετανάστες δεν μπορούσαν να ζητήσουν άσυλο, επειδή, τυπικά, δεν είχαν εισέλθει σε αμερικανικό έδαφος, καθώς οι συνοριοφύλακες τούς είχαν ήδη απωθήσει.

Η ισπανική απόφαση, ωστόσο, ήταν σαφώς πιο περιορισμένη. Το δικαστήριο έκρινε ότι οι επαναπροωθήσεις δεν μπορούν να εφαρμοστούν όταν οι μετανάστες εισέρχονται από τη θάλασσα, επειδή δεν υπήρχαν φυσικά όρια που να ορίζουν το θαλάσσιο σύνορο. Επισήμανε, όμως, ότι εάν η κυβέρνηση δημιουργούσε ένα φυσικό εμπόδιο που θα επέκτεινε στη θάλασσα τον συνοριακό φράχτη της Θέουτας, τότε οι επαναπροωθήσεις θα ήταν νόμιμες.

Έκτοτε, η ισπανική κυβέρνηση προχώρησε στην τοποθέτηση πλωτού φράγματος, καλύπτοντας το νομικό αυτό κενό. Παράλληλα, η Αστυνομία επέστρεψε σχεδόν όλους τους μετανάστες στο Μαρόκο. Εξαιρέσεις αποτέλεσαν ορισμένοι υπήκοοι τρίτων χωρών, στους οποίους επετράπη να υποβάλουν αίτηση ασύλου, καθώς και ορισμένοι ασυνόδευτοι ανήλικοι από το Μαρόκο, στους οποίους επιτράπηκε να παραμείνουν στην Ισπανία.

Η γεωπολιτική διάσταση και οι σχέσεις Ισπανίας – Μαρόκο

Η Θέουτα και η Μελίγια βρίσκονται υπό ισπανική κυριαρχία εδώ και περίπου τέσσερις αιώνες. Ωστόσο, το Μαρόκο εξακολουθεί να θεωρεί και τις δύο περιοχές κατεχόμενο μαροκινό έδαφος.

Από τη δεκαετία του 1990 και ακόμη περισσότερο κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 2000, η Ισπανία ενίσχυσε σημαντικά τα μέτρα ασφαλείας στα σύνορα των δύο θυλάκων με το Μαρόκο. Κύριος στόχος ήταν να αποτραπεί η διέλευση μεταναστών από την υποσαχάρια Αφρική, οι οποίοι χρησιμοποιούσαν τη Θέουτα και τη Μελίγια ως πύλη προς την ηπειρωτική Ευρώπη.

Το Μαρόκο συνεργάστηκε σε μεγάλο βαθμό με την Ευρωπαϊκή Ένωση για τον περιορισμό των μεταναστευτικών ροών, λαμβάνοντας ως αντάλλαγμα σημαντική οικονομική βοήθεια και διπλωματικά οφέλη. Η συνεργασία αυτή, ωστόσο, δοκιμάστηκε το 2021, εξαιτίας της διαμάχης για τη Δυτική Σαχάρα.

Τότε, η ισπανική κυβέρνηση είχε επιτρέψει τη νοσηλεία του ηγέτη του Μετώπου Πολισάριο, της οργάνωσης που διεκδικεί την ανεξαρτησία της Δυτικής Σαχάρας. Σε αντίποινα, οι μαροκινές Αρχές χαλάρωσαν τους ελέγχους στα σύνορα, επιτρέποντας σε περίπου 12.000 ανθρώπους να περάσουν στη Θέουτα μέσα σε μόλις δύο ημέρες.

Η κρίση αποκλιμακώθηκε μόνο όταν ο Πέδρο Σάντσεθ έκανε άνοιγμα προς το Ραμπάτ, αναγνωρίζοντας ουσιαστικά τη μαροκινή θέση για το καθεστώς της Δυτικής Σαχάρας.

Και στη σημερινή κρίση, πολλοί αναλυτές θεωρούν εξαιρετικά απίθανο να κατάφεραν δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι να περάσουν στη Θέουτα χωρίς, τουλάχιστον, την ανοχή των μαροκινών συνοριακών Αρχών. Το γεγονός αυτό αναζωπύρωσε τις εκτιμήσεις ότι το Μαρόκο αξιοποίησε γι’ ακόμη μια φορά το μεταναστευτικό ως μέσο πίεσης προς την Ισπανία, σε σχέση με το ζήτημα της Δυτικής Σαχάρας.

Οι υποψίες αυτές ενισχύθηκαν από το γεγονός ότι λίγες ημέρες πριν από το περιστατικό στη Θέουτα, ο Ισπανός Πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ είχε πραγματοποιήσει επίσκεψη στην Αλγερία, τον σημαντικότερο πολιτικό και οικονομικό υποστηρικτή του Μετώπου Πολισάριο.

Οι πολιτικές συνέπειες για την Ευρώπη

Τα γεγονότα του Ιουλίου καταδεικνύουν ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να λειτουργεί υπό τη βαριά σκιά της μεταναστευτικής κρίσης του 2015, όταν περισσότεροι από ένα εκατομμύριο άνθρωποι έφθασαν στην Ελλάδα και την Ιταλία μέσω Τουρκίας και Βόρειας Αφρικής αντίστοιχα.

Τότε, αρκετά κράτη ανέστειλαν προσωρινά τη συμμετοχή τους στη Ζώνη Σένγκεν, επαναφέροντας συνοριακούς ελέγχους. Παράλληλα, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε ένα υποχρεωτικό σύστημα ποσοστώσεων, με στόχο τη δικαιότερη κατανομή των προσφύγων μεταξύ των κρατών-μελών.

Το σχέδιο, όμως, κατέρρευσε μέσα σε κλίμα έντονων αντιπαραθέσεων, όταν η Ουγγαρία, η Πολωνία και η Τσεχία αρνήθηκαν να συμμετάσχουν στην εφαρμογή του.

Για χρόνια, οι προσπάθειες μεταρρύθμισης της ευρωπαϊκής μεταναστευτικής πολιτικής παρέμειναν εγκλωβισμένες στις Βρυξέλλες. Ως αποτέλεσμα, το βασικό εργαλείο που χρησιμοποίησε η ΕΕ ήταν η χρηματοδότηση τρίτων χωρών για τη διαχείριση της μετανάστευσης.

Συνολικά διατέθηκαν σχεδόν έξι δισεκατομμύρια δολάρια σε αναπτυξιακή βοήθεια προς χώρες όπως το Μαρόκο, με στόχο την αντιμετώπιση των λεγόμενων «βαθύτερων αιτίων της μετανάστευσης». Ωστόσο, σύμφωνα με αναλυτές, η στρατηγική αυτή δεν περιόρισε τις μεταναστευτικές ροές.

Αντίθετα, όπως υποστηρίζουν στο βιβλίο τους Aiding Autocrats, η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση συνέβαλε στην ενίσχυση αυταρχικών καθεστώτων, αυξάνοντας τον κίνδυνο περαιτέρω καταστολής στις χώρες που λαμβάνουν την οικονομική στήριξη.

Παρά το γεγονός ότι η Ευρώπη και οι ΗΠΑ αντιμετωπίζουν το Μαρόκο ως έναν σταθερό και αξιόπιστο εταίρο στη Βόρεια Αφρική, ειδικοί υποστηρίζουν ότι η πραγματικότητα στο εσωτερικό της χώρας είναι διαφορετική. Συγκεκριμένα οι Μαροκινοί βρίσκονται αντιμέτωποι με μια κυβέρνηση που συχνά λειτουργεί κατασταλτικά και αδυνατεί να αντιμετωπίσει τα σοβαρά οικονομικά προβλήματα που απασχολούν τους πολίτες.

Κατά την τελευταία δεκαετία, οι Αρχές κατέστειλαν βίαια σειρά λαϊκών κινητοποιήσεων που είχαν ως βασικά αιτήματα την αντιμετώπιση της ανεργίας, τη μείωση της διαφθοράς και τη βελτίωση των οικονομικών συνθηκών. Οι μεγαλύτερες διαδηλώσεις καταγράφηκαν κυρίως στις βόρειες περιοχές της χώρας, κοντά στη Θέουτα.

Το 2024, ύστερα από πολυετείς διαπραγματεύσεις, η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέληξε τελικά σε ένα πολύ αυστηρότερο κοινό πλαίσιο για τη μετανάστευση, επιβεβαιώνοντας τη γενικότερη πολιτική μετατόπιση της Ένωσης προς πιο σκληρές θέσεις.

Το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, το οποίο τέθηκε σε ισχύ τον Ιούνιο του 2026, προβλέπει ταχύτερες επιστροφές μεταναστών και περιορισμό των δυνατοτήτων προσφυγής για όσους ζητούν άσυλο.

Η νέα κρίση στη Θέουτα προκάλεσε άμεσες πολιτικές αντιδράσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη, ιδιαίτερα από κόμματα της ακροδεξιάς, τα οποία αξιοποίησαν τις εικόνες των μαζικών αφίξεων για να ενισχύσουν το αφήγημά τους υπέρ της αυστηροποίησης της μεταναστευτικής πολιτικής.

Στην Ιταλία, η Πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι δήλωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να προστατεύσει αποτελεσματικότερα τα εξωτερικά της σύνορα, υποστηρίζοντας πως τα γεγονότα στη Θέουτα αποτελούν ακόμη μία απόδειξη ότι οι υφιστάμενοι μηχανισμοί δεν επαρκούν για την αντιμετώπιση μαζικών μεταναστευτικών ροών.

Παρόμοιες τοποθετήσεις διατυπώθηκαν και από άλλους Ευρωπαίους ηγέτες, οι οποίοι ζήτησαν την αυστηρότερη εφαρμογή του νέου Ευρωπαϊκού Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, με έμφαση στις ταχύτερες διαδικασίες επιστροφής όσων δεν δικαιούνται διεθνή προστασία.

Η πολιτική πίεση προς τις κυβερνήσεις ενισχύθηκε ακόμη περισσότερο εξαιτίας των δημοσκοπήσεων που καταγράφουν αυξημένη στήριξη προς ακροδεξιά κόμματα σε αρκετές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου το μεταναστευτικό εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα για τους ψηφοφόρους.

Η κρίση προκάλεσε αντιδράσεις και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, χρησιμοποίησε τα γεγονότα στη Θέουτα για να υποστηρίξει ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα πρέπει να ακολουθήσουν ακόμη αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική, επικαλούμενος την προσέγγιση που εφαρμόζει η κυβέρνησή του στα σύνορα με το Μεξικό.

Παράλληλα, Αμερικανοί αξιωματούχοι επισήμαναν ότι η κρίση αποτελεί ακόμη μία ένδειξη πως οι μεταναστευτικές πιέσεις προς την Ευρώπη δεν πρόκειται να εκλείψουν στο άμεσο μέλλον, ιδιαίτερα όσο παραμένουν άλυτα τα προβλήματα φτώχιας, αστάθειας και συγκρούσεων σε περιοχές της Αφρικής και της Μέσης Ανατολής.

ΝΑΤΟ, Άδανα και νέα γεωπολιτική εξίσωση

Sun, 09 Aug 2026 09:00:00 +0000

Η απόφαση του ΝΑΤΟ να ιδρύσει νέο Πολυεθνικό Χερσαίο Στρατηγείο στα Άδανα, με βάση το τουρκικό 6ο Σώμα Στρατού, αποτελεί μιαν από τις σημαντικότερες μεταβολές στη δομή δυνάμεων της Συμμαχίας στη νοτιοανατολική της πτέρυγα μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Παρότι σε Ελλάδα και Κύπρο η δημόσια συζήτηση επικεντρώθηκε στο κατά πόσον η Αθήνα και η Λευκωσία θα μπορούσαν να είχαν αποτρέψει την απόφαση ή η Ελλάδα να είχε ασκήσει αρνησικυρία, η ουσία βρίσκεται αλλού. Και τούτο είναι στο ότι η Τουρκία αναβαθμίζεται θεσμικά και επιχειρησιακά σε έναν χώρο που εκτείνεται από την Ανατολική Μεσόγειο έως τη Μέση Ανατολή, ενώ Ελλάδα και Κυπριακή Δημοκρατία καλούνται να επαναπροσδιορίσουν τη θέση τους στη νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας.

Η επιλογή του τουρκικού 6ου Σώματος Στρατού ως πυρήνα του νέου στρατηγείου μόνο τυχαία δεν είναι. Το Σώμα, που υπάγεται στη 2η Τουρκική Στρατιά, έχει ιστορικά προσανατολισμό προς τη Συρία, το Ιράκ και την Ανατολική Μεσόγειο. Από την περιοχή αυτή σχεδιάστηκαν και υποστηρίχθηκαν οι περισσότερες τουρκικές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη βόρεια Συρία, αλλά και η τουρκική εισβολή στην Κύπρο, ενώ πρόκειται για σχηματισμό με μακρά εμπειρία σε επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας. Η γεωγραφική του θέση, λίγες εκατοντάδες χιλιόμετρα από την Κύπρο, προσφέρει άμεση πρόσβαση προς τη Μέση Ανατολή, τη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου και τους κύριους άξονες προς τον Καύκασο.

Η αναβάθμιση αυτή δεν σημαίνει ότι η Τουρκία αποκτά το δικαίωμα να αποφασίζει μονομερώς επιχειρήσεις του ΝΑΤΟ. Οι αποστολές της Συμμαχίας εξακολουθούν να εγκρίνονται με πολιτική συναίνεση όλων των κρατών-μελών και τα πολυεθνικά στρατηγεία ενεργοποιούνται μόνο κατόπιν σχετικής απόφασης του Βορειοατλαντικού Συμβουλίου. Ωστόσο, στην πράξη, η Άγκυρα ενισχύει τη θέση της ως βασικού επιχειρησιακού κόμβου της νότιας πτέρυγας του ΝΑΤΟ. Η παρουσία της αεροπορικής βάσης του Ιντσιρλίκ, του σταθμού έγκαιρης προειδοποίησης στο Κιουρετσίκ, των μεγάλων λιμενικών εγκαταστάσεων της Ανατολικής Μεσογείου και πλέον ενός πολυεθνικού χερσαίου στρατηγείου δημιουργούν ένα πλέγμα στρατιωτικών δυνατοτήτων που αυξάνει το στρατηγικό βάρος της Τουρκίας εντός της Συμμαχίας.

Η σημασία αυτής της εξέλιξης γίνεται ακόμη μεγαλύτερη αν ληφθεί υπόψη ότι το ΝΑΤΟ επαναπροσδιορίζει πλέον τη νότια γειτονία του ως περιοχή αυξημένου ενδιαφέροντος. Η αστάθεια στη Συρία και στον Λίβανο, οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, η τρομοκρατία, οι μεταναστευτικές ροές, η ασφάλεια των ενεργειακών διαδρομών και η προστασία των θαλάσσιων γραμμών επικοινωνίας από τη Διώρυγα του Σουέζ έως την Ανατολική Μεσόγειο αποτελούν πλέον ζητήματα πρώτης προτεραιότητας. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το στρατηγείο των Αδάνων μπορεί να εξελιχθεί στον βασικό χερσαίο επιχειρησιακό κόμβο της Συμμαχίας για τη νότια περιφέρεια.

Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί νέα δεδομένα και για την Ελλάδα. Η Αθήνα εξακολουθεί να διαθέτει εξαιρετικά σημαντικές στρατιωτικές υποδομές, όπως η Σούδα, η Αλεξανδρούπολη και η Λάρισα, που έχουν αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία για τη μεταφορά δυνάμεων προς την Ανατολική Ευρώπη και τη Μαύρη Θάλασσα. Παράλληλα, η Ελλάδα παραμένει βασικός πυλώνας σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και αξιόπιστος σύμμαχος των Ηνωμένων Πολιτειών και των ευρωπαϊκών κρατών. Ωστόσο, η αναβάθμιση του επιχειρησιακού ρόλου της Τουρκίας σημαίνει ότι η ελληνική στρατηγική δεν μπορεί να περιοριστεί στην καταγραφή αντιρρήσεων. Η ουσιαστική απάντηση βρίσκεται στη διεκδίκηση μεγαλύτερης ελληνικής παρουσίας στις δομές διοίκησης του ΝΑΤΟ, στην ανάληψη περισσότερων πολυεθνικών αποστολών, στην ενίσχυση των εθνικών στρατηγείων και στη διατήρηση του πλεονεκτήματος που προσφέρουν οι ελληνικές Βάσεις ως ασφαλείς πύλες προς την Ανατολική Μεσόγειο και τη νοτιοανατολική Ευρώπη.

Ακόμη πιο ενδιαφέρουσες είναι οι προεκτάσεις για την Κυπριακή Δημοκρατία. Η Κύπρος βρίσκεται στο γεωγραφικό σημείο όπου διασταυρώνονται οι θαλάσσιες και αεροπορικές γραμμές μεταξύ Ευρώπης, Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής. Τα τελευταία χρόνια έχει ήδη αναδειχθεί σε σημαντικό κόμβο ανθρωπιστικών επιχειρήσεων, εκκενώσεων πολιτών από εμπόλεμες περιοχές και περιφερειακού συντονισμού. Υπό αυτήν την έννοια, ανεξάρτητα από τη θεσμική της σχέση με το ΝΑΤΟ, η γεωστρατηγική της αξία αυξάνεται διαρκώς. Σήμερα, όμως, η Κυπριακή Δημοκρατία δεν συμμετέχει στις στρατιωτικές δομές διοίκησης της Συμμαχίας. Κατά συνέπεια, ο σχεδιασμός για την ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου εξελίσσεται χωρίς θεσμική κυπριακή συμμετοχή, την ώρα που η Τουρκία ενισχύει περαιτέρω τον ρόλο της. Αυτό δεν σημαίνει ότι το νέο στρατηγείο αποκτά από μόνο του αρμοδιότητα επί της Κύπρου, ούτε ότι μπορεί να επηρεάσει το νομικό καθεστώς του νησιού. Σημαίνει, όμως, ότι η Άγκυρα ενισχύει την παρουσία της στους μηχανισμούς σχεδιασμού της Συμμαχίας για μια περιοχή στην οποία η Κύπρος βρίσκεται κυριολεκτικά στο επίκεντρο.

Αν στο μέλλον υπάρξει συνολική και βιώσιμη λύση του Κυπριακού και, σε δεύτερο χρόνο, η επανενωμένη Κυπριακή Δημοκρατία ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, εξέλιξη που θα απαιτούσε ομόφωνη απόφαση όλων των συμμάχων, τότε το γεωπολιτικό τοπίο θα μεταβληθεί ουσιαστικά. Η Κύπρος θα μπορούσε να συμμετέχει ισότιμα στις δομές διοίκησης της Συμμαχίας, να τοποθετεί επιτελείς στα πολυεθνικά στρατηγεία, να λαμβάνει μέρος στον επιχειρησιακό σχεδιασμό και να αξιοποιεί τη γεωγραφική της θέση ως βασικού πυλώνα ασφαλείας στην Ανατολική Μεσόγειο. Σ’ ένα τέτοιο σενάριο, Ελλάδα και Κύπρος θα είχαν τη δυνατότητα να λειτουργούν συμπληρωματικά, συγκροτώντας έναν ενιαίο στρατηγικό χώρο από το Αιγαίο έως την Ανατολική Μεσόγειο. Η Σούδα, η Λάρισα, η Αλεξανδρούπολη και οι υποδομές της Κύπρου θα μπορούσαν να αποτελέσουν ένα συνεκτικό δίκτυο υποστήριξης των επιχειρήσεων της Συμμαχίας, ενισχύοντας παράλληλα τη γεωπολιτική βαρύτητα του Ελληνισμού στο σύνολό του.

Συμπερασματικά, το νέο στρατηγείο του ΝΑΤΟ στα Άδανα δεν αποτελεί απλώς μιαν ακόμη στρατιωτική εγκατάσταση. Αντικατοπτρίζει τη μετατόπιση του στρατηγικού ενδιαφέροντος του ΝΑΤΟ προς τη νότια περιφέρειά του και αναβαθμίζει τον θεσμικό και επιχειρησιακό ρόλο της Τουρκίας. Για την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία, η πρόκληση δεν είναι να αντιμετωπίσουν την εξέλιξη με όρους επικοινωνιακής αντιπαράθεσης, αλλά να διαμορφώσουν μια μακρόπνοη στρατηγική που να αξιοποιεί τη δική τους γεωγραφική θέση, τις υποδομές, τις διεθνείς συνεργασίες και τη σταθερότητά τους, ώστε να παραμείνουν αναντικατάστατοι πυλώνες της ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο.

*Πανεπιστημιακός-Ανθρωπολόγος, πρώην Πρύτανης

Σημάδια για πολύ μεγάλα πράγματα

Sun, 09 Aug 2026 08:00:00 +0000

Δεν ξέρω αν ο Απόλλωνας θα αποκλείσει την Μπραν. Έχει το σκορ (1-0) μέσα στη Νορβηγία, έχει το πλεονέκτημα έδρας στον επαναληπτικό στη Λεμεσό. Με βάση δε την εμφάνισή του την περασμένη Τετάρτη, απέναντι σε μία πολύ καλή και σαφώς πιο έτοιμη αυτήν την εποχή ομάδα, πιστεύω και εύχομαι πως θα βρεθεί στα πλέι-οφ του Κόνφερενς Λιγκ, αφήνοντας έξω τη νορβηγική ομάδα. Ανεξάρτητα όμως από το πόσο μακρύς θα είναι ο ευρωπαϊκός δρόμος των «κυανολεύκων» της Λεμεσού, υπάρχει μία ξεκάθαρη εικόνα για τη σεζόν 2026-27. Ο Απόλλωνας στέλνει σημάδια ότι είναι έτοιμος να διεκδικήσει τον μέγιστο στόχο κάθε ομάδας, το πρωτάθλημα. Μπορεί κάποιος να βγάλει συμπέρασμα μετά από τρία επίσημα παιχνίδια; Όχι, κανένας δεν μπορεί. Πολλάκις είδαμε ομάδες να κάνουν φοβερές εκκινήσεις και στην πορεία να έχουν θέματα. Όμως, δεν είναι τα αποτελέσματα τριών αγώνων. Είναι η γενικότερη εικόνα, που καλύπτει ένα χρονικό διάστημα εννέα μηνών. Από τότε που ανέλαβε ο Ερνάν Λοσάδα. Ίσως θα πρέπει να μιλάμε για λίγο παραπάνω, αφού ένας εξαιρετικός προπονητής δεν είναι μάγος. Όταν ανέλαβε πέρσι τον Δεκέμβριο, βρήκε ένα καλό υλικό, πολύ καλό. Το διαχειρίστηκε εξαιρετικά και συνεχίζει φέτος με το μεγαλύτερο μέρος του ρόστερ 2025-26.

Πλήρες πακέτο

Συνεπώς ο Απόλλωνας ξεκίνησε καλά και μπορεί να φτάσει πολύ ψηλά γιατί έχει όλο το πακέτο.

- Ο προπονητής Λοσάδα έμεινε και συνεχίζει να χτίζει πάνω σε αυτό που παρουσίασε στο 2ο μισό της τελευταίας χρονιάς. Από πέρσι τον Δεκέμβριο μέχρι και τον Μάιο ο Απόλλωνας βήμα-βήμα βελτιωνόταν, συνδυάζοντας καλύτερες εμφανίσεις και αποτελέσματα. Ήταν η μοναδική ομάδα που ακούμπησε το πολύ υψηλό ταβάνι που έθεσε η Ομόνοια και σε πολλές περιπτώσεις φαινόταν ισάξιος της. Είχε ταχύτητα, συνοχή, αλληλοκαλύψεις, αιχμή, κίνηση με και χωρίς την μπάλα, κυκλοφορία. Όλα τα στοιχεία που καθορίζουν μία πρωταγωνίστρια.

- Το μεγαλύτερο μέρος του ρόστερ συνεχίζει και οι μόνοι που δεν συνεχίζουν είναι όσοι κρίθηκε πως μπορεί ν’ αντικατασταθούν από καλύτερους. Έχω μία μικρή επιφύλαξη για τον Σμέρχαλ, αλλά ο Λοσάδα και οι ιθύνοντες κάτι παραπάνω ξέρουν. Φυσικά, έφυγε και ο Μάρκεζ, αλλά αυτό ήταν δική του επιλογή και με το συμβόλαιο που του προτάθηκε και που απέρριψε, ο Απόλλωνας μπορούσε να δελεάσει εξίσου καλούς επιθετικούς.

- Στο ρόστερ υπήρχαν (και μάλλον θα αυξηθούν παίκτες-ηγέτες). Σε κάθε γραμμή. Είναι πολύ σημαντικό να έχεις μονάδες που θα σε καθοδηγούν εντός γηπέδου. Ο Κβίντα, ο Τόμας, ο Ροντρίγκεζ.

- Όσο καλύτερο (ποσοτικά και ποιοτικά) κυπριακό κορμό διαθέτει μία ομάδα, τόσο περισσότερο βάθος αποκτά. Αλλά και με μεγαλύτερη ευχέρεια δημιουργεί και χτίζει το ρόστερ της. Ο Απόλλωνας έχει Σιήκκη, Κονομή, Μαλεκκίδη, Σπόλιαριτς, Ανδρέου, Aθανασίου και κερδίζει σύντομα και μία επιπλέον θέση με τον Μπράουν, που παίρνει κυπριακό διαβατήριο.

- Οι μέχρι τώρα ενέργειες ενίσχυσης δείχνουν από ισάξια αντικατάσταση μέχρι αναβάθμιση σε κάποιες θέσεις. Ο Όσμπολντ δεν έχει να ζηλέψει τίποτα από τον Μάρκεζ. Συν φυσικά την απόκτηση του Ούγκμπο. Ποδοσφαιριστής με εξαιρετικό βιογραφικό, έρχεται από την Τσάμπιονσιπ και μπορεί να ενισχύσει πολύ τον μεσοεπιθετικό χώρο. Που θα γίνει ακόμη πιο ισχυρός όταν κλείσει (αν δεν έχει ήδη κλείσει) και η μετεγγραφή του Σουηδού εξτρέμ Ασόρο. Ο Άιβου στα στόπερ σαφώς και μπορεί να δώσει περισσότερα πράγματα από τον Λαμ. Θυμίζουμε ότι αποκτήθηκε μετά τον σοβαρό τραυματισμό του Γκόλντσον (άλλη μία κίνηση αναβάθμισης). Θα γίνουν φυσικά και άλλες κινήσεις, λίγες έμειναν, αλλά τις αναμένουμε.

- Θα στεκόμαστε πάντα στην αξία του καλού τερματοφύλακα. Αυτού που θα δώσει σιγουριά και κάποιους βαθμούς με επεμβάσεις. Ο Κουν είναι αποδεδειγμένα εξαίρετος, ενώ η εναλλακτική λύση (Λέουεβμπεργκ) είναι πρώτης γραμμής.

- Υπάρχει μία σταθερότητα και συνέπεια στον τρόπο δουλειάς και επιλογής στα θέματα προγραμματισμού και κυρίως υπάρχει μία σαφής τάση από τον Νίκη Κίρζη να επενδύσει για ομάδα που θα κτυπήσει πρωτάθλημα.

- Πρέπει να βλέπει κάποιος και τον ανταγωνισμό. Απ’ όλες τις επίδοξες πρωταγωνίστριες ο Απόλλωνας είναι ήδη ένα βήμα μπροστά.

Καμία απορία

Συνεπώς δεν πρέπει να υπάρχει καμία απορία για την πολύ καλή εκκίνηση του Απόλλωνα. Πειστικές εμφανίσεις και μεγάλες νίκες επί της Ντίλα Γκόρι. Ναι, ήταν φαβορί, αλλά δεν είχε ντε και καλά εύκολη αποστολή. Την έκανε εύκολη γιατί έπαιξε σοβαρά και απέδωσε καλά. Το διπλό στη Νορβηγία ήταν προϊόν μίας μεστής, γεμάτης παρουσίας. Αποτέλεσμα μίας καλά σχεδιασμένης στρατηγικής. Αλλά και αποτέλεσμα που προήλθε μέσα από την αυτοπεποίθηση. Ο Απόλλωνας πήγε στην έδρα της Μπραν και εμφάνισε στο γήπεδο την αγωνιστική του φιλοσοφία. Έκανε το παιχνίδι του, προσπάθησε και κατάφερε σε μεγάλο βαθμό να έχει τον πρώτο και όχι τον δεύτερο ρόλο στην παράσταση.

Οπότε, μ’ αυτά και μ’ αυτά, ιδού γιατί η ομάδα της Λεμεσού κερδίζει τις εντυπώσεις και στέλνει μηνύματα για μεγάλα πράγματα. Ακόμη και για τα σκήπτρα.

«Το κάναμε… Τικ Τοκ εδώ μέσα»!

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Στην προηγούμενη Βουλή, σε κάποιο ξέσπασμά της, ύστερα από αντιπαράθεση με τον τότε βουλευτή Αντρέα Θεμιστοκλέους, η Αννίτα Δημητρίου αναφώνησε αγανακτισμένη: «Το κάναμε τσίρκο εδώ μέσα»! Στη νέα Βουλή, η Αννίτα έχει να αντιμετωπίσει μια νέα πραγματικότητα, για την οποία είναι έτοιμη να αναφωνήσει: «Το κάναμε… Τικ Τοκ εδώ μέσα»!

Αναφερόμαστε, ασφαλώς, στο καινοφανές φαινόμενο να βγάζουν κάποιοι βουλευτές βιντεούθκια στους κοινόχρηστους χώρους της Βουλής και στην αίθουσα της Ολομέλειας και να τα ανεβάζουν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Κάτι που ανάγκασε την Πρόεδρο της Βουλής να απευθύνει αυστηρή επιστολή προς όλα τα μέλη του Σώματος, ώστε να μπει φραγμός σ’ αυτήν την πρακτική. Η Αννίτα επισημαίνει ότι πρόκειται για βίντεο άσχετα με το κοινοβουλευτικό έργο, υπογραμμίζοντας ότι, όταν αυτά δημοσιοποιούνται, προκαλούν «αχρείαστο και απαξιωτικό σχολιασμό» σε βάρος της Βουλής.

Δεν μάθαμε ποιοι είναι αυτοί οι βουλευτές που μιμούνται τις μεθόδους του Φειδία με τα βιντεούθκια εντός Βουλής. Ίσως είναι κάποιοι από τους βουλευτές (και βουλευτίνες) του κόμματος της Άμεσης Βιντεοκρατίας, ίσως είναι και άλλοι. Το ότι χρειάστηκε να στείλει επιστολή η Πρόεδρος της Βουλής, για να υποδείξει το αυτονόητο, ότι δηλαδή με τα βίντεο που ανεβάζουν, κατεβάζουν το επίπεδο του νομοθετικού σώματος, είναι ενδεικτικό μιας θλιβερής νέας κατάστασης πραγμάτων που δημιουργείται στο νέο Κοινοβούλιο, με κάποιους από τους εκπροσώπους του λαού να στερούνται εμφανώς της αναγκαίας ποιότητας και πολιτικής παιδείας.

Το νομοθετικό έργο της Βουλής κάποιοι το έχουν σε δεύτερο πλάνο. Τους ενδιαφέρει περισσότερο να πάρουν καλύτερο… πλάνο στο κινητό τους κατά τη βιντεογράφηση!

Πολύ καλά έκανε η Αννίτα και τους έκοψε τη φόρα, προτού παραγίνει το κακό. Διότι αν τους άφηνε ανεξέλεγκτους, ίσως κάποιοι βουλευτές να κατέβαιναν κάποια μέρα στο κτήριο της Βουλής συνοδευόμενοι από… σκηνοθέτη, μακιγιέζ, φωτιστή, σκηνογράφο και ενδυματολόγο, για να βγάζουν πιο εντυπωσιακά βίντεο!

Με προβληματίζει, όμως, και κάτι άλλο. Με την απόφαση να μεταδίδονται απευθείας οι συνεδριάσεις των κοινοβουλευτικών Επιτροπών από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, αυτοί που τώρα βγάζουν βιντεούθκια, αλλά και άλλοι επιρρεπείς βουλευτές, πιθανότατα θα μπαίνουν στον πειρασμό να πραγματοποιούν ανάλογες… θεατρικές παραστάσεις εντός των αιθουσών του Κοινοβουλίου και μάλιστα θα προβάλλονται με τη συνδρομή επαγγελματικών καμερών. Χωρίς να κάνουν καν τον κόπο να τις ανεβάζουν οι ίδιοι στο διαδίκτυο, αφού θα έρχονται απευθείας στους τηλεοπτικούς μας δέκτες!

ΚΥΠΡΟΦΡΕΝΗΣ

Μα, ποια «προετοιμασία», σιόρ;

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Ας είμαστε ειλικρινείς. Η διαδικασία για το Κυπριακό βρίσκεται σε κώμα εδώ και πολλά χρόνια. Απλώς δεν θέλουμε να το παραδεχτούμε και προσπαθούμε να την εμφανίσουμε ότι είναι καλά στην υγεία της (έστω και με μικροπροβλήματα) και ότι με τις κατάλληλες συνθήκες μπορεί να μας… «γεννήσει» κιόλας και να μας κάνει… εξάδυμα (5+1)!

Η πρόσφατη επίσκεψη του ΓΓ του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, στην Κύπρο επιβεβαίωσε ότι η διαδικασία βρίσκεται όντως σε κώμα. Ο ίδιος, βεβαίως, επεχείρησε να δώσει μιαν αισιόδοξη εικόνα της κλινικής κατάστασης της διαδικασίας, αλλά αυτό δεν αλλάζει την πραγματικότητα. Και η πραγματικότητα είναι ότι επέστρεψε στη Νέα Υόρκη με εντελώς άδεια χέρια. Το μόνο που ανακοίνωσε είναι ότι έχει εξασφαλίσει τη συναίνεση των δύο πλευρών και των εγγυητριών δυνάμεων για τη σύγκληση νέας διευρυμένης συνάντησης, με την προϋπόθεση, όμως, ότι θα προηγηθεί «επαρκής προετοιμασία σε ό,τι αφορά την οικοδόμηση εμπιστοσύνης, τη μεθοδολογία και το ουσιαστικό περιεχόμενο».

Δηλαδή, πού ήσουν, πούποτε! Διότι η «επαρκής προετοιμασία» που ζητά ο Γκουτέρες είναι και ο παράγοντας που εμπόδιζε μέχρι τώρα την πραγματοποίηση της διευρυμένης και θα εξακολουθήσει να την εμποδίζει, αφού η Τουρκία προβάλλει τέτοιες θέσεις και τέτοιες αξιώσεις, που καμιά προετοιμασία δεν μπορεί να τελεσφορήσει.

Διερωτώμαι, όμως. Η προσωπική απεσταλμένη του Γκουτέρες για το Κυπριακό, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, δεν είναι προετοιμασία για τη διευρυμένη που κάνει εδώ και δυόμισι χρόνια, από τότε που ανέλαβε την αποστολή της; Αυτό ακριβώς κάνει, πραγματοποιώντας αλλεπάλληλες επισκέψεις στη Λευκωσία, την Αθήνα και την Άγκυρα και άλλες πρωτεύουσες και συζητώντας με τους «δύο ηγέτες», αλλά και την «κοινωνία των πολιτών». Κατά τις επαφές της αυτές προσπάθησε να προετοιμάσει το έδαφος για τη σύγκληση της συνάντησης 5+1, αλλά αποτέλεσμα γιοκ. Ούτε και ένα οδόφραγμα δεν κατάφερε να ανοίξει ως μέτρο οικοδόμησης εμπιστοσύνης.

Τι είναι εκείνο που μας κάνει να πιστεύουμε (όσοι πιστεύουν, τέλος πάντων), ότι αυτήν τη φορά η Ολγκίν θα επιτύχει την «επαρκή προετοιμασία» που έχει ζητήσει ο Γκουτέρες; Τη στιγμή, μάλιστα, που η Άγκυρα έχει στείλει το ξεκάθαρο μήνυμα, μετά την επίσκεψη του ΓΓ του ΟΗΕ, ότι λύση στο Κυπριακό μπορεί να επιτευχθεί μόνο «με βάση την κυρίαρχη ισότητα και το ισότιμο διεθνές καθεστώς του τουρκοκυπριακού λαού».

Μα, περιμένουμεν να γεννήσει ο πετεινός, σιόρ;

ΜΠΟΞΕΡ

Όταν ο Έρχιουρμαν βγήκε για τσιγάρο!

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Και ενώ όλοι περίμεναν να δουν αν θα έβγαινε άσπρος καπνός από το δείπνο που είχε ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη και τον Έρχιουρμαν, τελικά βγήκε καπνός… τσιγάρου έξω από την αίθουσα του δείπνου, όταν ο κατοχικός ηγέτης, την ώρα που συζητείτο η ουσία του Κυπριακού, σηκώθηκε και βγήκε… για να καπνίσει, όπως είπε, αφήνοντας τους συνδαιτυμόνες του εμβρόντητους, σύμφωνα με ρεπορτάζ του «Φ».

Έγκυρες πληροφορίες της στήλης αναφέρουν ότι ο Έρχιουρμαν βγήκε για να επικοινωνήσει με τον Υπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν. Στη συνέχεια δημοσιεύουμε κατ’ αποκλειστικότητα τον διάλογο των δύο, σε μετάφραση στην κυπριακή διάλεκτο.

ΕΡΧΙΟΥΡΜΑΝ: Καλησπέρα κύριε Χακάν. Εφκήκα που το δείπνον, για να σου τηλεφωνήσω, με πρόσχημαν ότι εν να καπνίσω έναν τσιγάρον.

ΦΙΝΤΑΝ: Ωραία. Σε ποιον σημείον εσηκώθηκες τζιαι έφυες;

Ε: Μόλις αρκέψαμεν να συζητούμεν την ουσίαν του Κυπριακού.

Φ: Δηλαδή την κατάλληλην στιγμήν. Πρέπει να εύρεις τρόπον να μεν συζητηθεί καθόλου η ουσία.

Ε: Μα είντα τρόπον;

Φ: Να φέρεις την συζήτησιν γύρω που το μενού. Να διαμαρτυρηθείς επειδή ο Γκουτέρες δεν έβαλεν στο μενού ππιλάφιν.

Ε: Εντάξει, αλλά πόσην ώραν εν να συζητούμεν για το ππιλάφιν;

Φ: Όσην ώραν πάρει. Ύστερα εν να τους πεις ότι εν ημπορείς να συζητήσεις την ουσίαν του Κυπριακού, διότι έννεν σωστόν την ώραν που τρώτε να συντυχάννετε. Πρέπει να τηρούνται οι κανόνες καλής συπεριφοράς στο τραπέζιν.

Ε: Ε, μα αν επιμένει ο Γκουτέρες να συζητήσουμεν την ουσίαν;

Φ: Να ξαναφκείς έξω για να καπνίσεις τζιαι δεύτερον τσιγάρον.

Ε: Με την πενταμερή, τι θα κάμω;

Φ: Θα πεις ότι θέλουμεν την πενταμερή, αλλά ύστερα θα κάμουμεν ό,τι περνά που το σιέριν μας για να μεν την συγκαλέσει ο Γκουτέρες.

Ε: Για τα οδοφράγματα; Ο Γκουτέρες υπέβαλεν νέαν πρότασιν, για να αννοίξει το οδόφραγμαν στο Πυρόιν, μαζίν με το οδόφραγμαν στην Μιαν Μηλιάν.

Φ: Να πεις ότι η Τουρκία εν δέχεται να αννοίξει το Πυρόιν.

Ε: Νναι, αλλά αν επιμένει να του πω την δικήν μου άποψιν;

Φ: Γιατί έσιεις δικήν σου άποψιν, ρε Τουφάν;

Ε: Όι, όι. Εν να του πω ότι η δική μου άποψη εν η ίδια με της Τουρκίας.

Φ: Έτσι μπράβο.

Ε: Άτε, ετέλειωσεν το τσιγάρον τζιαι πρέπει να ξαναμπώ μέσα. Έσιεις κάποιαν τελευταίαν οδηγίαν;

Φ: Έβετ. Να φροντίσεις να σπάσεις τα νεύρα του Χριστοδουλίδη, για να αναγκαστεί… να φκει τζιείνος έξω να καπνίσει!

ΚΥΠΡΟΦΡΕΝΗΣ

Νυν υπέρ πάντων ο προεκλογικός αγών!

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Όλοι οι φιλοδοξούντες να διεκδικήσουν την προεδρική καρέκλα το 2028 υποστηρίζουν με έμφαση ότι η προσοχή τους είναι αυτήν την ώρα στραμμένη στις εξελίξεις του Κυπριακού, αλλά η πραγματικότητα άλλα δείχνει. Με τις κινήσεις και τις αποφάσεις τους επιβεβαιώνουν ότι το κύριο μέλημά τους είναι η ττενέκκα των προεδρικών εκλογών.

Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης, με τον ανασχηματισμό της περασμένης Τρίτης, έδωσε ξεκάθαρα το μήνυμα της πρόθεσής του να διεκδικήσει την επανεκλογή του, φτιάχνοντας ένα κυβερνητικό σχήμα όχι με κριτήριο το βιογραφικό των μελών του, αλλά με βάση το βιογραφικό… του ΔΗΚΟ, του κυριότερου κυβερνητικού του εταίρου, το οποίο έχει δημιουργήσει παράδοση στα… «γαλατοπούρεκκα», δηλαδή τις καρέκλες της εξουσίας (σύμφωνα με παλαιότερη περιγραφή του Ζαχαρία Κουλία). Το ΔΗΚΟ διαθέτει τώρα τέσσερα ολόδικά του Υπουργεία (Ενέργειας, Υγείας, Μεταφορών και Γεωργίας), ένα «μισοδικό» του (Οικονομικών, αφού ο Μάκης Κεραυνός ανέκαθεν εθεωρείτο του ΔΗΚΟ, αλλά η ηγεσία του ΔΗΚΟ τον χρεώνει στη ΔΗΠΑ), ενώ στο ΔΗΚΟ ανήκει και ο διορισθείς Διευθυντής του Γραφείου του Προέδρου της Δημοκρατίας, Παναγιώτης Παλατές. Με τα δεδομένα αυτά, είναι βέβαιο ότι ο Νικόλας θα… «επανεφεύρει» τον Χριστοδουλίδη το 2028.

Εξάλλου, ο Πρόεδρος, ενεργώντας σαν… «Λομάκιν» της αγαπημένης του Πάφος FC, πραγματοποίησε εντυπωσιακή μετεγγραφή στην ομάδα του από τον χώρο του ΔΗΣΥ, διορίζοντας ως Υφυπουργό Πρόνοιας την Τίνα Παύλου, η οποία ήταν αριστίνδην υποψήφια του Συναγερμού στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές, αλλά και συμμετείχε στο «σκιώδες υπουργικό συμβούλιο» του κόμματος.

Η κίνησή του αυτή ενόχλησε την Πινδάρου, που όμως αντέδρασε ήπια, εκτός από τον Αντιπρόεδρο, Γιάννη Καρούσο, ο οποίος ζώστηκε τ’ άρματα κι άρχισε να βαράει αλύπητα τον Χριστοδουλίδη, ο οποίος ανταπέδωσε τα πυρά, υπενθυμίζοντας ότι ο Καρούσος όχι μόνο ψήφισε, αλλά και εργάστηκε για να εκλεγεί ο υποψήφιος του ΑΚΕΛ στις προεδρικές του 2023.

Όσο για την Αννίτα, κάνει τις διακοπές της διαβάζοντας. Όχι κάποιο μυθιστόρημα, αλλά… μια σειρά από (ευχάριστες) δημοσκοπήσεις που την εμφανίζουν να έχει το πάνω χέρι στις εσωκομματικές διαδικασίες για το χρίσμα του υποψηφίου του κόμματος για τις Προεδρικές, αλλά και να προηγείται (έστω και οριακά) του Προέδρου Χριστοδουλίδη.

Εν τω μεταξύ και ο Αβέρωφ, ο οποίος εμφανίζεται να ασχολείται μόνο με το Κυπριακό, φροντίζει με… αλεπουδίσιες πονηριές να διατηρείται στο προσκήνιο, με τις συνεχείς δημόσιες παρεμβάσεις του και την παρουσία του σε διάφορες εκδηλώσεις, ώστε το 2028 να διεκδικήσει αυτό το οποίο έχασε το 2023.

Νυν υπέρ πάντων (και… υπό πάντων) ο προεκλογικός αγών!

ΜΠΟΞΕΡ

Σισύφειες μεταρρυθμίσεις

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Στη μικρομεγαλονησίδα μας, οι μεγάλες μεταρρυθμίσεις μοιάζουν με την πέτρα του μυθολογικού Σίσυφου. Με τεράστιες προσπάθειες και με πολύ κόπο και ύστερα από έντονες αντιπαραθέσεις, σπρώχνουμε μια μεταρρύθμιση προς την κορυφή της εφαρμογής της, αλλά όταν φθάσει εκεί, κατρακυλά πίσω, εκεί που ξεκίνησε κι αρχίζουμε πάλι από το ίδιο σημείο.

Εφαρμόζουμε μια μεταρρύθμιση και αμέσως μετά αρχίζουμε τις φωνές και τις διαμαρτυρίες, ότι η μεταρρύθμιση χρειάζεται… μεταρρύθμιση!

Πάρτε την περιβόητη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Ξεκίνησε με υποσχέσεις προς τους δημότες ότι θα πληρώνουν λιγότερα και θα έχουν ποιοτικότερες υπηρεσίες και κατέληξε με αύξηση των δημοτικών τελών και των φορολογικών επιβαρύνσεων.

Την ίδια ώρα, οι Δήμοι κατήλθαν σε προειδοποιητική στάση εργασίας, ζητώντας περισσότερα λεφτά από το Κράτος, επειδή, λένε, δεν θέλουν να φορτώσουν τους δημότες με αυξημένα τέλη και φόρους. Μα, μισόν λεπτόν, ρε κοπέλια! Τα έξτρα λεφτά που ζητάτε από το Κράτος, ποιος θα τα πληρώσει στην πραγματικότητα; Θα τα δώσουν από την τσέπη τους οι φορολογούμενοι πολίτες, οι οποίοι ταυτόχρονα είναι και δημότες, στους οποίους είχαν δοθεί υποσχέσεις ότι θα πλήρωναν λιγότερα!

Σημειώνεται ότι η κρατική χορηγία προς τους Δήμους αυξήθηκε από 70,8 εκατομμύρια ευρώ το 2022 σε 144 εκατομμύρια από το 2025 και μετά. Οι Δήμοι, όμως, δεν είναι ικανοποιημένοι (αφού το Κράτος τούς έχει φορτώσει πρόσθετες αρμοδιότητες) και ο πρόεδρος της Ένωσης Δήμων, ο κ. Βύρας, καλεί την Κυβέρνηση να πληρώνει… «βίρα-βίρα» (κυπριακή λαϊκή έκφραση που σημαίνει διαρκώς, ασταμάτητα). Το όλο θέμα παραμένει σε εκκρεμότητα και το μόνο που είναι βέβαιο είναι πως η πέτρα του Σίσυφου που λέγαμε στην αρχή, στο θέμα της μεταρρύθμισης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, έχει κατρακυλήσει πίσω!

Ανάλογα προβλήματα παρουσιάζονται και στη μεταρρύθμιση της δημόσιας υπηρεσίας, μια μεταρρύθμιση που θα χρειαστεί και αυτή να… μεταρρυθμιστεί, αφού υπάρχουν διάφορα προβλήματα, για τα οποία η ηγεσία της ΠΑΣΥΔΥ ανηφόρισε τον Λόφο (όχι αυτόν… του Σίσυφου) και τα συζήτησε με τον Πρόεδρο. Στη συνάντηση συμφωνήθηκε η δημιουργία μεικτού κλιμακίου, το οποίο θα εξετάσει τα υφιστάμενα προβλήματα και θα υποβάλει συγκεκριμένες εισηγήσεις μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου. Η γνωστή παντοδυναμία της ΠΑΣΥΔΥ προδιαγράφει και τις… λύσεις των προβλημάτων.

Όσο για την άλλη μεταρρύθμιση, στην εκπαίδευση, άρχισαν να ηχούν τα καθιερωμένα τύμπανα πολέμου των εκπαιδευτικών οργανώσεων, αυτήν τη φορά με αφορμή την πρόταση του Υπουργείου Παιδείας για τον εκσυγχρονισμό του συστήματος διορισμού των εκπαιδευτικών. Οπότε, κυρία Αθηνά μου, θα χρειαστεί γιγαντιαία προσπάθεια για να μην κατρακυλήσει πίσω η… Σισύφειος πέτρα της πρότασής σας!

ΚΥΠΡΟΦΡΕΝΗΣ

Οι τουρκικές ορέξεις…

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Πολλάκις ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης αναφέρθηκε σε λύση που θα σέβεται το Ευρωπαϊκό Δίκαιο. Ωραία, γιατί δεν θέτει ως βάση διευθέτησης του Κυπριακού το αυτονόητο; Το Πρωτόκολλο 10, που καθορίζει ότι ολόκληρη η Κύπρος εντάχθηκε στην ΕΕ με αναστολή του Κεκτημένου στο βόρειο κατεχόμενο τμήμα και τη συναφή αντιδήλωση της 21/9/2005, που καλεί την Τουρκία να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατίας ως προϋπόθεση της ενταξιακής της πορείας. Γιατί κωλύεται;

Τι λέει το Κεκτημένο; Εάν η Τουρκία και οι Τουρκοκύπριοι δεν αναγνωρίσουν την Κυπριακή Δημοκρατία, ένταξη και για τους δυο στην ΕΕ γιοκ! Εφόσον, όμως, η Κυβέρνηση και το Εθνικό Συμβούλιο δεν ζητούν την εφαρμογή του Κεκτημένου, πώς ενεργεί η Άγκυρα; Αξιώνει την αναγνώριση από εμάς του ψευδοκράτους είτε στη λογική των δύο κρατών είτε σε αυτήν των δύο συνιστώντων κρατών στο πλαίσιο μιας ομοσπονδίας συνομοσπονδιακού χαρακτήρα. Αυτές οι φόρμουλες τι σχέση έχουν με την απελευθέρωση, όταν αποτελούν διχοτομικές παραλλαγές της Τουρκίας από το 1956 με τον Νιχάτ Ερίμ;

Το ίδιο ισχύει και για το θέμα της ασφάλειας. Εφόσον δεν πληρώνει η Τουρκία κόστος για την κατοχή, πώς αντιδρά; Επιστρατεύει τον κ. Ερχιουρμάν να διαμαρτύρεται στον ΓΓ του ΟΗΕ ότι εξοπλιζόμαστε! Ερώτημα: Τι να κάνουμε; Να περιμένουμε τον τουρκικό στρατό να μας αφανίσει εθνικά και κρατικά; Ή να συνεχίσουμε τις συνομιλίες με τα κανόνια του Αττίλα στον κρόταφο;

Ανάλογη είναι η στάση της τουρκικής πλευράς και στα ΜΟΕ. Αφού πήρε μέσα από τη διαμεσολάβηση ό,τι ήθελε, όταν ήρθε ο κ. Γκουτέρες στην Κύπρο, προσδοκώντας σε συμφωνία, ο κ. Ερχιουρμάν έθεσε, κατόπιν εντολής των στρατιωτικών, νέους όρους. Ποιος είναι ο στόχος τους; Θέλουν να κερδίσουν τόσο στην Πύλα όσο και στη Λουρουτζίνα και την Αθηένου εδάφη μέσω της «νεκρής ζώνης», επεκτείνοντας τα λεγόμενα σύνορα του ψευδοκράτους, καθώς και στρατηγικά πλεονεκτήματα σε περίπτωση κρίσης. Τι σημαίνει αυτό; Αύξηση της απειλής και διευκόλυνση των δυνάμεων του Αττίλα για νέα προέλαση, εάν κάτι τέτοιο αποφασιστεί. Αυτός είναι ο σκοπός των ΜΟΕ;

Προσοχή, Πρόεδρε: Κάθε φορά που δίνεις κάτι στους Τούρκους, το κατοχυρώνουν και προχωρούν σε νέες αξιώσεις. Το ίδιο συνέβη και στο παρελθόν. Γι’ αυτό κινηθήκαμε από την ομοσπονδία στη συνομοσπονδία και στα δύο κράτη. Οι Τούρκοι μάς έχουν εγκλωβίσει μέσα στις δικές τους διχοτομικές θέσεις. Και ενώ η ΕΕ μάς έδωσε φως στην άκρη του τούνελ, ειδικώς με την Αντιδήλωση, που προνοεί την αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Τουρκία, τι πράττει η ηγεσία μας; Κρεμά τα όπλα και την ασπίδα της Ευρώπης στο ράφι. Και αφήνει την Κυπριακή Δημοκρατία γυμνή στις τουρκικές ορέξεις… Θα είμαστε ευτυχείς εάν μας διαψεύσετε στην πράξη, κ. Πρόεδρε.

Η λύση του Κυπριακού όπως την βλέπω

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Πρώτιστος στόχος πρέπει να είναι η διασφάλιση των ελεύθερων περιοχών δηλαδή του Νότου. Για να το πετύχουμε αυτό πρέπει να φύγουν τα κατοχικά στρατεύματα, διότι έχουν την ικανότητα να καταλάβουν και την υπόλοιπη Κύπρο. Έχουν τους αριθμούς, τα μέσα και τη θέληση να το κάνουν όταν αποφασίσουν. Εμείς δεν έχουμε ούτε τα μέσα, ούτε τους αριθμούς, ούτε τη θέληση. Θα μπορούσαμε να τα είχαμε αλλά δεν τα έχουμε. Από τη στιγμή που η Κυβέρνηση Αναστασιάδη και ο τότε Δημοκρατικος Συναγερμος μείωσαν την θητεία στους 14 μήνες και όλα τα άλλα κόμματα το αποκαλούν ακόμα και σήμερα κατόρθωμα, δε χρειάζεται περαιτέρω επεξήγηση.

Άρα, πρώτη προτεραιότητά μας η αποχώρηση του Τουρκικού στρατού. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί είτε από μόνο του, δηλαδή ως προϋπόθεση διεύρυνση των σχέσεων Τουρκίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης -πώς μπορεί μία χώρα που θέλει να έρθει εγγύτερα της Ευρωπαΐκής Ένωσης να κατέχει μία άλλη χώρα της Ένωσης; Είτε μέσω απειλών, κυρώσεων κατά λ.χ. των Τουρκικών αερογραμμών ή τέλος με μία άδικη και ετεροβαρή λύση εναντίον των Ελληνοκυπρίων διά της οποίας διασφαλίζουμε όμως τον Νότο αφού προϋποθέτει την αποχώρηση του στρατού αλλά και στην ουσία αποδεχόμεθα σε μεγάλο βαθμό την αποξένωση του κατεχόμενου τμήματος του νησιού μας. Με άλλα λόγια αλλά με ειλικρίνεια και πόνο ψυχής θυσιάζουμε τον Βορρά για να σώσουμε τον Νότο. Η παρηγοριά μας; Ελπίζω αλλά και πιστεύω εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε βάθος χρόνου τριαντακονταετίας ίσως, θα βελτιωθούν οι ετεροβαρείς συμφωνίες που κάνουμε τώρα και θα ζούμε σε έναν κανονικό κράτος.

Επιπλέον αυτού η Κύπρος πρέπει να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ ώστε να προστατευτούμε από τους Τούρκους αλλά και να μας διαφυλάσσει από τα λάθη των ηγετών μας αλλά και να διορθωθεί το λάθος της ιστορίας που από το 1959 υπάρχει και που καλούσε την Κύπρο να μπει στο ΝΑΤΟ και δεν το κάναμε προτιμώντας τους αδέσμευτους.

Εάν τα πιο πάνω δεν γίνουν και πιστεύω δε θα γίνουν, διότι αφήσαμε μεταξύ άλλων εκτός τη μοναδική χώρα που μπορεί να πιέσει την Τουρκία δηλαδή την Αμερική. Θα μπορούσαμε, ενδεικτικά αναφέρω να μπαίναμε στο Συμβούλιο Ειρήνης του Τραμπ για τη Γάζα και ας μας κόστιζε $1 δις. Δεν θα ήταν έξοδο αλλά Εθνική επένδυση. Αλλά ούτε αξιοποιήσαμε και τον παράγοντα Ισραήλ όσο θα έπρεπε.

Τι πρέπει να γίνει τώρα

Πρέπει πρώτο να χτίσουμε τη θωράκιση της χώρας και να σταματήσουμε να δείχνουμε πιστοποιητικά μείωσης του χρέους εις βάρος της υπεράσπισης της Κύπρου αφού δεν ξοδεύουμε όσα θα έπρεπε και μπορούσαμε για την άμυνα του τόπου μας. Είμαστε ίσως η μοναδική χώρα στη σύγχρονη παγκόσμια ιστορία που κατέχετε από άλλη χώρα και δεν ενδιαφέρεται για την ασφάλειά της. Αυτή είναι ειλικρινής αποτύπωση της πραγματικότητας σήμερα στην Κύπρο. Και αυτό πρέπει να αλλάξει.

Πρέπει να πάρουμε στους 24 μήνες τη θητεία και να στρατεύουμε για 14 μήνες τις νεανίδες μας. Άμα το Ισραήλ στρατεύει τους άντρες του για 3 χρόνια και τις γυναίκες 2 γιατί εμείς δεν μπορούμε να το κάνουμε; Τι περισσότερη αξία έχει η πατρίδα των ισραηλινών από τη δική μας;

Πρέπει να αποκτήσουμε σύγχρονο εξοπλισμό που σήμερα δεν κοστίζει τόσο πολύ όσο άλλοτε και που μπορεί να ακυρώσει π.χ. τη χρήση των Τουρκικών αεροδρομίων κατά της Κύπρου. Θυμάστε που μας έλεγαν κάποιοι «νοικοκυραίοι» με ένα χαιρέκακο χαμόγελο και μία ανόητη λάμψη στο πρόσωπο: «Τα Τουρκικά αεροπλάνα έρχονται στην Κύπρο σε 6 λεπτά»! Τώρα μπορούμε αυτό να το εξουδετερώσουμε με τα δικά μας drones ώστε ούτε σε 66’ να μπορούν να έρθουν! Για το εξοπλιστικό πρόγραμμα της Δημοκρατίας θα πρέπει να εκδοθεί ένα μακροχρόνιο εικοσαετίας - τριανταετίας Ομόλογο Εθνικής Ασφάλειας το οποίο θα εξοφληθεί χωρίς καν να το αντιληφθούμε όπως τόσους άλλους δανεισμούς που έκανε η χώρα. Το φαινόμενο του 74 που πολεμούσαμε με όπλα κατώτερα των οικονομικών δυνατοτήτων μας και που απέτυχαν στον σκοπό τους αλλά έστειλαν και στον θάνατο νέους που θα μπορούσαν να σωθούν αν είχαν σύγχρονο οπλισμό στην κατοχή τους δεν πρέπει να επαναληφθεί σήμερα στην Κύπρο την ευημερούσα. Η εθνική θωράκιση δεν διασφαλίζεται με ευχές αλλά με ισχυρή αποτρεπτική ικανότητα, σύνεση και αποφασιστικότητα. Ούτε η ισχυρή άμυνα αποτελεί εμπόδιο στην ειρήνη· αποτελεί την ασφαλέστερη εγγύησή της. Γι' αυτό αποτελεί ένα δυνατό αξιόπιστο συμβόλαιο ασφάλειας των επόμενων γενεών που σήμερα δεν υπάρχει.

Όταν τα κάνουμε αυτά θα μπορούμε τότε να ζητήσουμε από την Ελλάδα να μας στείλει τη μεραρχία που απέσυρε το 1967. Όπως η μεραρχία εκείνη απέτρεπε πόλεμο Ελλάδος - Τουρκίας έτσι και η καινούργια θα είναι ένα ανυπέρβλητο εμπόδιο για την Τουρκία να προχωρήσει πιο κάτω στην Κύπρο. Μπορεί το 1974 στρατιωτική χούντα και πολιτική ηγεσία της Ελλάδος να θυσίασαν την ΕΛΔΥΚ για να μην προκύψει πόλεμος Ελλάδος - Τουρκίας αλλά μια μεραρχία δεν μπορεί να θυσιαστεί. Αυτό το ήξεραν οι Άγγλοι το ´67 και έπεισαν τους Τούρκους να περιορίσουν τις απαιτήσεις τους στην απόσυρση της μεραρχίας ώστε κάθε εισβολή να μπορούσε να πραγματοποιηθεί. Μόνο εμείς δεν το βλέπαμε. Όπως ούτε και σήμερα.

Εκτός από τη μεραρχία της Ελλάδος η Κυπριακή Δημοκρατία πρέπει να καλέσει και τους απανταχού Έλληνες και ξένους του εξωτερικού που πιστεύουν στις αξίες της Δημοκρατίας της Ελευθερίας και της Χριστιανοσύνης να προσέλθουν για την προστασία της Κύπρου. Μία σύγχρονη λεγεώνα Φιλελλήνων. Επιπλέον αυτού αν ήμουν Πρόεδρος θα έφερνα και 10.000 Ινδουιστές από την Ινδία. Οι οποίοι γεύτηκαν το διαίρει και βασίλευε των Άγγλων αλλά αποστρέφονται και τους Τούρκους που ήταν σύμμαχοι των Ινδών Μουσουλμάνων και σήμερα του Πακιστάν. Με αυτόν τον τρόπο Κύπριοι, Ελλαδίτες, φιλέλληνες και ξένοι προστατεύουμε τα ελεύθερα εδάφη μας και η ελευθερία μας πλέον δεν είναι ούτε στα χέρια του Ερντογάν ούτε στον βωμό θυσίας του Βορρά .

Όταν οι Τούρκοι αντιληφθούν ότι δεν μπορούν πλέον να καταλάβουν και την υπόλοιπη Κύπρο θα έρθουν πιστεύω σε σοβαρές διαπραγματεύσεις για την επίλυση του προβλήματός μας αφού με τέτοια δύναμη που θα έχουμε αποκτήσει η κατοχή τους θα φαντάζει αβέβαιη στα μάτια των στρατηγών τους. Ακόμα ένα πραξικόπημα λ.χ. όπως αυτό της 15ης Ιουλίου 2016 που μας βρήκε όμως απροετοίμαστους άρα και ανεκμετάλλευτο, αυτή τη φορά δεν θα χάναμε την ευκαιρία να ελευθερώσουμε τον τόπο μας εφόσον θα ήμασταν πλέον προετοιμασμένοι. Γι’ αυτό πιστεύω οι Τούρκοι θα έρθουν κοντά για έναν λειτουργικό συμβιβασμό. Όταν ο εχθρός σου κρατά μαχαίρι κι εσύ τίποτα εκείνος κάνει κουμάντο. Όταν κρατάει πιστόλι κι εσύ κρατάς μαχαίρι υπακούς στους όρους του. Όταν και οι δύο κρατάνε πιστόλια τότε η συνομιλία είναι μεταξύ ίσων άρα και καρποφόρα.

Αυτά θα έκανα αν ήμουν Πρόεδρος. Αυτά φαντάζουν στ’ αυτιά πολλών, πολιτών και πολιτικών αδύνατα είναι όμως δυνατά και πραγματοποιήσιμα. "Γιατί οι άνθρωποι που είναι αρκετά τρελοί για να πιστεύουν ότι μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο, είναι αυτοί που το κάνουν”, Rob Siltanen.

Οι πολιτικοί μας δυστυχώς είναι αδύνατοι - προορισμένων δυνατοτήτων. Ποιος από αυτούς για παράδειγμα θα έκανε τον αγώνα του ‘21; Ποιος από αυτούς μπορεί να σταθεί απέναντι του Ερντογάν;;; Με την παρούσα πολιτική τάξη η Κύπρος δεν έχει ελπίδα. Είναι ανίκανη να βοηθήσει τον τόπο. Απλώς τον διαχειρίζεται, μέχρι την πτώση, δεν τον διασώζει όμως. Καλή Τουρκοποίηση δεν υπάρχει.

Η Κύπρος όμως αξίζει μιας καλύτερης μοίρας. Στα χέρια μας είναι να το πιστέψουμε και να το πραγματοποιήσουμε. Είναι πολύ μέσα στις δυνατότητές μας. Και να θυμόμαστε πάντα, αν εμείς κάνουμε το καθήκον μας ο Ύψιστος θα κάνει το δικό του.

Πόσοι ακόμα Γ.Γ. του ΟΗΕ θα ασχοληθούν με το Κυπριακό όταν το μείζον παρακάμπτεται;

Sun, 09 Aug 2026 04:00:00 +0000

Από της ίδρυσης των Ηνωμένων Εθνών, επτά Γ.Γ. του ΟΗΕ ασχολήθηκαν με το Κυπριακό, αρχής γενομένης από τον Ου Θαντ (1961-1971), ο οποίος ασχολήθηκε με την ουσία του Κυπριακού. Η έκθεση του ειδικού απεσταλμένου του στην Κύπρο, Γκάλο Πλάζα, άγγιζε την ουσία και έδινε λύσεις αποκλείοντας τον γεωγραφικό αποκλεισμό των δύο κοινοτήτων. Η έκθεση Γκάλο Πλάζα υιοθετήθηκε από τον Ου Θαντ, αλλά υπονομεύτηκε από τις ΗΠΑ, διορίζοντας τον δικό τους απεσταλμένο, Ντι Άτσεσον, ο οποίος με το απαράδεκτο σχέδιό του ζητούσε τον διαμελισμό του νησιού, ικανοποιώντας τους σχεδιασμούς του ΝΑΤΟ, των ΗΠΑ-Βρετανίας και της Τουρκίας.

Ακολούθησε ο Αυστριακός Κουρτ Βάλντχαϊμ (σύμφωνα με καταγγελίες υπηρέτησε στο ναζιστικό στρατόπεδο κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και κατηγορείτο ότι έστειλε πάνω από 40.000 Εβραίους της Θεσσαλονίκης στα στρατόπεδα συγκέντρωσης). Μετά ήταν ο Περουβιανός Ξαβιέ Πέρεζ ντε Κουεγιάρ (1982-1991).

Ο Πέρεζ Ντε Κουεγιάρ ανέλαβε καθήκοντα ως ΓΓ του ΟΗΕ το 1982, ωστόσο είχε από πριν καλή γνώση του Κυπριακού, καθώς υπήρξε ο ειδικός εκπρόσωπος του ΓΓ του ΟΗΕ για το Κυπριακό τα προηγούμενα χρόνια. Μάλιστα, σε αυτόν οφείλεται η επίτευξη της συμφωνίας υψηλού επιπέδου Μακαρίου-Ντενκτάς το 1977. Υπέβαλε το υπόμνημά του (το γνωστό ως δείκτες ντε Κουεγιάρ) για επανέναρξη των συνομιλιών, ωστόσο η ανακήρυξη του ψευδοκράτους από τον Ραούφ Ντενκτάς αποτέλεσε εμπόδιο σε αυτήν την προσπάθεια. Τελικά, επανεκκίνησαν οι διαπραγματεύσεις με τον Κουεγιάρ να οργανώνει συνάντηση υψηλού επιπέδου στη Νέα Υόρκη τον Ιανουάριο του 1985.

Το σχέδιο ήταν λύση στη βάση Διζωνικής Ομοσπονδίας. Η Βουλή θα είχε αναλογία 70-30, Ελληνοκύπριο Πρόεδρο και Τουρκοκύπριο Αντιπρόεδρο (με διατήρηση δικαιώματος βέτο στην εξωτερική πολιτική, άμυνα και ασφάλεια) και απομάκρυνση των στρατευμάτων πλην 2 μικρών αγημάτων από Ελλάδα και Τουρκία. Οι Τουρκοκύπριοι θα ήλεγχαν το 29% της Κύπρου.

Πρώτος ο Σπύρος Κυπριανού απέρριψε το σχέδιο, προς έκπληξη του Ντε Κουεγιάρ, ενώ ο Ντενκτάς το αποδέχτηκε. Αρνητική ήταν και η ελληνική Κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου. Το σχέδιό του δίχασε τον λαό και για πρώτη φορά ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ συμπορεύτηκαν για να υπονομεύσουν τον τότε Πρόεδρο Σπύρο Κυπριανού.

Πρώτο Σχέδιο Ντε Κουεγιάρ

Το 1986, με εντολή του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, ο Ντε Κουεγιάρ επανέφερε νέες προτάσεις. Πάλι το είδος της λύσης θα ήταν Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία. Αυτήν τη φορά, το σχέδιο προέβλεπε Συνταγματικό Δικαστήριο για επίλυση τυχόν αδιεξόδων στη λήψη αποφάσεων σε επίπεδο ομοσπονδιακής Κυβέρνησης.

Πάλι πρώτη η ελληνοκυπριακή πλευρά απέρριψε το σχέδιο λόγο τεσσάρων σημείων: α) Η πρόβλεψη πλήρους ισοτιμίας των κοινοτήτων, β) το δικαίωμα αρνησικυρίας επεκτεινόταν, γ) απουσίαζε αναφορά στο ζήτημα της επιστροφής των προσφύγων στις οικίες τους και δ) υπήρχαν νομικές ασάφειες, ενώ η Τουρκία το αποδέχτηκε.

Να σημειώσουμε πως ο Κουεγιάρ συγκρούστηκε με έναν άλλο αξιωματούχο του ΟΗΕ, τον Γκόμπι, ο οποίος υπέσκαπτε τις προσπάθειές του παίρνοντας οδηγίες από τους Βρετανούς και τους Αμερικανούς, με τον Κουεγιάρ να τον καταγγέλλει ότι υποσκάπτει τον ΟΗΕ.

Δέσμη Ιδεών Ντε Κουεγιάρ

Στις 25 Ιουλίου 1989, με τον Γιώργο Βασιλείου στην Προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας από τις προεδρικές εκλογές του 1988, ο Ντε Κουεγιάρ υπέβαλε νέα πρόταση λύσης, γνωστή ως «Δέσμη Ιδεών». Σε αυτό δηλώνει ότι η ομοσπονδιακή δημοκρατία έχει μία επικράτεια, μία διεθνή προσωπικότητα, μία κυριαρχία, και μία ιθαγένεια. Η ελληνοκυπριακή πλευρά αποδέχτηκε τη Δέσμη Ιδεών ως βάση για συνομιλίες, ξεκίνησαν οι συνομιλίες και κατέληξαν στη Νέα Υόρκη, όπου εκεί κατέρρευσαν με ευθύνη των Τουρκοκυπρίων, όπως δήλωσε ο Ντε Κουεγιάρ.

Τον Κουεγιάρ διαδέχθηκε ο Αιγύπτιος Μπούτρος Μπούτρος Γκάλι (1992-1996), ο οποίος υπέβαλε τη γνωστή Δέσμη Ιδεών Γκάλι. Έμελλε τότε για λόγους πολιτικών σκοπιμοτήτων ΔΗΣΥ και ΔΗΚΟ να απορρίψουν τις Ιδέες ως βάση διαπραγμάτευσης, να στραφούν εναντίον του Βασιλείου και του ΑΚΕΛ που τις υποστήριζαν. Με τη σύμπραξη ΔΗΣΥ-ΔΗΚΟ ο Γ. Βασιλείου χάνει στις Προεδρικές και ανέρχεται στην εξουσία ο Γλαύκος Κληρίδης, ο οποίος θα μείνει στην ιστορία ως ο Πρόεδρος με τις μεγαλύτερες υποχωρήσεις και εκπτώσεις στο Κυπριακό. Οι θέσεις του περί εξωτερικής και εσωτερικής κυριαρχίας, η αύξηση των εγγυητριών δυνάμεων (θέσεις που διατύπωσε σε σεμινάριο της συζύγου του Χόλμπρουκ στη Ν. Υόρκη), αλλά και οι αλλοπρόσαλλες θέσεις περί ενεργού ηφαιστείου, ή το Ενιαίο Αμυντικό Δόγμα Ελλάδας - Κύπρου να γίνει επιθετικό θα μείνουν στην ιστορία.

Από το 1997 έως το 2006 Γ.Γ. του ΟΗΕ εκλέγεται ο Κόφι Ανάν από την Γκάνα, που υπέβαλε το γνωστό σχέδιο, το οποίο ο Κυπριακός λαός το απέρριψε με συντριπτική πλειοψηφία.

Για πρώτη φορά ένας Γ.Γ. του ΟΗΕ προσπαθεί με υπόγειες μεθόδους να επιβάλει το σχέδιό του. Κατηγορείται ότι οργανώσεις του ΟΗΕ και του USAID δαπάνησαν πέραν των 300 εκατομμυρίων δολαρίων χρηματοδοτώντας κόμματα και Οργανισμούς προκειμένου να περάσει το εκτρωματικό του σχέδιο. Όταν απέτυχε, προσπάθησε να εκδικηθεί την ε/κ πλευρά και έθεσε θέμα κατάργησης των Ψηφισμάτων 541 και 550, στα οποία καταδικάζονται οι αποσχιστικές ενέργειες και η μη αναγνώριση του ψευδοκράτους.

Ρωσία, Κίνα και Γαλλία εμπόδισαν το ανίερο αυτό σχέδιο, πίσω από το οποίο βρίσκονταν οι ΗΠΑ και η Βρετανία, για να ικανοποιήσουν την Τουρκία.

Τον Κόφι Ανάν διαδέχθηκε ο Κορεάτης Μπαν Κι Μουν (2007-2016), ο οποίος ήλθε και στην Κύπρο προκειμένου να λύσει τον γόρδιο δεσμό αλλά ούτε και αυτός ασχολήθηκε με το μείζον και την ουσία του Κυπριακού, που είναι πρόβλημα εισβολής και κατοχής.

Τώρα ο Πορτογάλος Γ.Γ. του ΟΗΕ, Αντόνιο Μανουέλ ντε Ολιβέιρα Γκουτέρες, με την επίσκεψή του στην Κύπρο δεν έδωσε και πολλές ελπίδες. Στις αναφορές του δεν αναφέρθηκε στα ψηφίσματα του ΟΗΕ, τα οποία δεσμεύουν κάθε Γενικό Γραμματέα των Ην. Εθνών, ούτε και στο μείζον ότι το Κυπριακό είναι πρόβλημα εισβολής και συνεχιζόμενης κατοχής. Ίσες αποστάσεις όπως και οι προκάτοχοί του και καμιά αναφορά στην Κυπριακή Δημοκρατία, κράτος μέλος του ΟΗΕ και της Ε.Ε.

Ο Γκουτέρες, η θητεία του οποίου λήγει σε μερικούς μήνες, μίλησε για καλή προετοιμασία αλλά απέφυγε να σχολιάσει τις αδιάλλακτες θέσεις της Τουρκίας (Ερντογάν και Φιντάν), που επιμένουν για δύο κράτη.

Η ευφορία του Προέδρου Χριστοδουλίδη είναι ακατανόητη αν λάβουμε υπόψη πως ούτε οι ΗΠΑ, ούτε και η Ε.Ε. θα πιέσουν την Τουρκία. Τα συμφέροντα είναι μεγάλα και διαπλεκόμενα και το ΝΑΤΟ καραδοκεί.

Αυτό βέβαια δεν ενοχλεί τον κ. Χριστοδουλίδη επειδή αγαπά το ΝΑΤΟ περισσότερο και από τον Μαρκ Ρούτε.

Η ομιλία του στην αντικατοχική εκδήλωση του Δήμου Αμμοχώστου το βράδυ του Σαββάτου στη Δερύνεια ήταν περισσότερο προεκλογικού χαρακτήρα παρά ενημερωτική για τις εξελίξεις.

Ιδιαίτερα στα σημεία: «Είμαι απόλυτα ρεαλιστής, γνωρίζω πάρα πολύ καλά και έχω την τόλμη και το θάρρος να διαπραγματευτώ, να διεκδικήσω εκεί που πρέπει, να συμβιβαστώ εκεί που δεν επηρεάζονται βασικοί μας στόχοι και επιδιώξεις».

Ή στο σημείο ότι «η λύση του Κυπριακού παραμένει η πιο ευγενής μου φιλοδοξία και το τάμα της ζωής μου», και «δεν πρόκειται να συμφιλιωθώ με την ιδέα ότι θα γίνω ο Πρόεδρος που θα βάλει την υπογραφή του σε μία διευθέτηση που δεν θα αντέξει στον χρόνο, που δεν θα είναι λειτουργική και δεν πρόκειται να γίνω ο Πρόεδρος της διχοτόμησης της πατρίδας μας».

«Θέλω λύση, θέλουμε λύση, περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο, μια λύση που είναι εφικτός στόχος και που θα διαθέτει τα εχέγγυα να λειτουργήσει και να αντέξει στον χρόνο και να είναι συμβατή με την ιδιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας ως κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

Ανέφερε ακόμα πως:

«Αποδομείται το αφήγημα για λύση δύο κρατών ή για συζήτηση ιδεών έξω από το κουτί. Είναι πλέον σαφές, ότι η βάση πάνω στην οποία οικοδομείται η σημαντική εν εξελίξει προσπάθεια για επίλυση του Κυπριακού είναι το συμφωνημένο πλαίσιο, με σεβασμό στο διαπραγματευτικό κεκτημένο, περιλαμβανομένων των Συγκλίσεων και του Πλαισίου του Γενικού Γραμματέα, στο Κραν Μοντανά».

Μακάρι το μέλλον να μας διαψεύσει, αλλά εκείνο που παρασκηνιακά μεθοδεύεται είναι μια λύση τύπου Βοσνίας - Ερζεγοβίνης, όπου κουμάντο κάνει το ΝΑΤΟ και όλα τα μαντρόσκυλά του.

Είναι γι’ αυτό που η ευφορία του Προέδρου και η αισιοδοξία του μας τρομάζει περισσότερο απ’ όσα απέφυγε να πει ο Γ.Γ. του ΟΗΕ.

Διαβάστε στη «Σ»: Από την αμφισβήτηση στην αντεπίθεση ο GSI

Sat, 08 Aug 2026 04:00:00 +0000

Διαβάστε περισσότερα στη «Σημερινή» που κυκλοφορεί την Κυριακή, 09 Αυγούστου

Διαβάστε στη «Σ»: Γόρδιος δεσμός οι συγκλίσεις και ο Φράνκεσταϊν της «λύσης»

Sat, 08 Aug 2026 04:00:00 +0000

Με γόρδιο δεσμό μοιάζουν οι λεγόμενες συγκλίσεις στο Κυπριακό, που καλούνται να λύσουν τόσο οι ηγέτες των δυο πλευρών με τους συνεργάτες τους όσο και ο ΟΗΕ, μέσω του έγκριτου καθηγητή πολιτικών επιστημών, John McGurry, ο οποίος ασχολείται μεν με μοντέλα επίλυσης συγκρούσεων, πλην, όμως, κακώς ελέχθη ότι πρόκειται περί συνταγματολόγου. Δεν έχει πτυχίο Νομικής, χωρίς αυτό να μειώνει την πλούσια ακαδημαϊκή του ιδιότητα και την εμπειρία σε άλλους τομείς, όπως οι συγκρούσεις.

Διαβάστε περισσότερα στη «Σημερινή» που κυκλοφορεί την Κυριακή, 09 Αυγούστου