Αναλύσεις

Politico: H Κύπρος ζητά εγγυήσεις από το Λονδίνο για να μην χρησιμοποιηθούν μονομερώς οι βάσεις από μια πιθανή κυβέρνηση Φάρατζ

Ανησυχία στη Λευκωσία για το μέλλον των βρετανικών βάσεων στην Κύπρο

Η Κυπριακή Δημοκρατία εξετάζει το ενδεχόμενο να ζητήσει από το Ηνωμένο Βασίλειο συγκεκριμένες εγγυήσεις για τη χρήση των βρετανικών βάσεων στο νησί, εκφράζοντας ανησυχίες για το πώς θα μπορούσε να κινηθεί μια μελλοντική βρετανική κυβέρνηση υπό τον Νάιτζελ Φάρατζ, σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα του Politico (01/06/26).

Όπως αναφέρεται, η Λευκωσία επιθυμεί να διασφαλίσει ότι οι κυρίαρχες βρετανικές βάσεις στο Ακρωτήρι και τη Δεκέλεια δεν θα μπορούν να χρησιμοποιούνται μονομερώς για επιθετικές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή χωρίς προηγούμενη διαβούλευση.

Οι ανησυχίες εντάθηκαν μετά την κρίση με το Ιράν, όταν η κυβέρνηση του Βρετανού πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ αρνήθηκε αρχικά να επιτρέψει τη χρήση των βάσεων για επιθετικά αμερικανικά πλήγματα, επιτρέποντας μόνο αμυντικές επιχειρήσεις. Σύμφωνα με το Politico, Κυπριακοί και Βρετανοί αξιωματούχοι εκφράζουν προβληματισμό για το ενδεχόμενο μια μελλοντική κυβέρνηση του κόμματος Reform UK να υιοθετήσει διαφορετική στάση.

Το θέμα απέκτησε μεγαλύτερη βαρύτητα μετά το πλήγμα που δέχθηκε η RAF Akrotiri από ιρανικό drone τον Μάρτιο, γεγονός που αναζωπύρωσε στη Λευκωσία τη συζήτηση για τον ρόλο και το καθεστώς των βρετανικών βάσεων. Κυπριακές πηγές φέρονται να εξέφρασαν δυσαρέσκεια για την περιορισμένη ενημέρωση από το Λονδίνο σχετικά με το περιστατικό και τις επιχειρήσεις που διεξάγονταν από τη βάση.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, είχε ήδη καλέσει σε διάλογο για το μέλλον των «αποικιακών» βάσεων, ενώ το θέμα συζητήθηκε και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έχει αναγνωρίσει την πρόθεση της Κύπρου να ανοίξει συζήτηση με το Ηνωμένο Βασίλειο και δήλωσε έτοιμο να προσφέρει στήριξη εφόσον χρειαστεί.

Από την πλευρά του, το κόμμα Reform UK υποστηρίζει ότι οι βάσεις αποτελούν στρατηγικό περιουσιακό στοιχείο του Ηνωμένου Βασιλείου και ότι η Βρετανία πρέπει να διατηρήσει το δικαίωμα να αποφασίζει ανεξάρτητα για τη χρήση τους.

Βρετανοί κυβερνητικοί αξιωματούχοι ξεκαθαρίζουν πάντως ότι το νομικό καθεστώς των βάσεων δεν τίθεται υπό διαπραγμάτευση, υπογραμμίζοντας ότι η κυριαρχία τους κατοχυρώνεται από διεθνείς συμφωνίες. Παράλληλα, το Λονδίνο έχει ενισχύσει σημαντικά τα μέτρα ασφαλείας στις βάσεις, με ανάπτυξη επιπλέον ραντάρ, συστημάτων αντιμετώπισης drones, μαχητικών αεροσκαφών και ναυτικών μέσων μετά την κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή.