Ανάλυση για Βάσεις ετοιμάζει ο Κώστας Κληρίδης

Τη σημασία της γνωμοδότησης του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης ως προς το αρχιπέλαγος Chagos εξήρε ο Γεν. Εισαγγελέας της Δημοκρατίας, Κώστας Κληρίδης, στο πλαίσιο διάλεξης που πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας την περασμένη Τετάρτη. Ο κ. Κληρίδης, αποδεχόμενος την πρόσκληση του καθηγητή Διεθνών Σχέσεων του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, Γιώργου Κέντα, ο οποίος ήταν και ο εμπνευστής της διάλεξης, απηύθυνε μια σύντομη από βήματος τοποθέτηση, μιας και, ως γνωστόν, ηγείτο της κυπριακής αποστολής στη Χάγη.

Ο Εισαγγελέας ανέφερε αρχικά πως οφείλει να παραμείνει φειδωλός στις τοποθετήσεις του λόγω του ότι η γνωμοδότηση είναι ακόμη υπό εξέταση, τονίζοντας, ωστόσο, πως για τη δική μας πλευρά η απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου κρίνεται ως επιτυχής. Προχώρησε δε μισό βήμα παραπέρα, δηλώνοντας πως στο παρόν στάδιο ετοιμάζεται νομική ανάλυση της γνωμοδότησης, η οποία και θα δοθεί στην εκτελεστική εξουσία. Το γεγονός αυτό από μόνο του δεικνύει την κατ' αρχήν βούληση για αξιοποίηση του διεθνούς αυτού πορίσματος με ό,τι και αν αυτό συνεπάγεται.

Την έκπληξή του για μια τόσο ξεκάθαρη τοποθέτηση διατύπωσε με τη σειρά του ο κοσμήτορας της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, Αχιλλέας Αιμιλιανίδης. Χαρακτήρισε την απόφαση τολμηρή και καταπελτική, ιδίως από τη στιγμή που αυτή στρέφεται εναντίον ενός κράτους μονίμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Προέβη παράλληλα σε μια δική του εκτίμηση για τις ομοιότητες που παρουσιάζει η περίπτωση του Μαυρικίου με αυτήν της Κύπρου, που είναι και το ουσιαστικό ζητούμενο στη δική μας περίπτωση.

«Δεν έχει σημασία το μέγεθος κρατών»

Με αυτήν τη φράση επέλεξε ο Διδάκτωρ Δημόσιου Διεθνούς Δικαίου Νικόλας Α. Ιωαννίδης να χαρακτηρίσει τη σημασία της συγκεκριμένης γνωμοδότησης. Ο κ. Ιωαννίδης, ο οποίος, ειρήσθω εν παρόδω, συμμετείχε στην αποστολή της Κυπριακής Δημοκρατίας στη Χάγη, προέβη σε μια ενδελεχή ανάλυση της σημασίας που υπέχουν οι διεθνείς αποφάσεις και το Διεθνές Δίκαιο για τα απανταχού κράτη. Εξόχως σημαντικό στην όλη φάση της διαδικασίας είναι, κατά τον κ. Ιωαννίδη, το γεγονός πως το Δικαστήριο υιοθέτησε τις θέσεις της κυπριακής αποστολής σε πολλά ζητήματα, και πως αυτό συνιστά τεράστια δικαίωση. Σημεία όπως η ύπαρξη συνεχιζόμενης άδικης πράξης και διεθνούς ευθύνης και η δημιουργία υποχρεώσεων έναντι όλων (erga omnes) ήσαν εξ αυτών που υιοθετήθηκαν και ενισχύουν τη δική μας φαρέτρα.

Αποικιακό κατάλοιπο

Ο έτερος ομιλητής της διάλεξης, αναπληρωτής καθηγητής της Νομικής Σχολής του Πανεπιστήμιου UCLAN, Κλέαρχος Κυριακίδης, επικεντρώθηκε μέσω ντοκουμέντων στην κρίσιμη τετραετία 1956-1960, περίοδο κατά την οποία ο βρετανο-τουρκικός διπλωματικός άξονας επέβαλε το μοντέλο διαίρεσης στο νησί. Χαρακτηρίζοντας το καθεστώς των Βρετανικών Βάσεων στην Κύπρο ως αποικιακό κατάλοιπο, προέβη σε εκτίμηση της γνωμάτευσης για το αρχιπέλαγος Chagos, με τις εν Κύπρω πραγματικότητες.