Αρτηριακή Υπέρταση

Η αρτηριακή υπέρταση ή αλλιώς «πίεση» είναι μια πάθηση της καρδιάς και των αγγείων, που αποτελεί, χωρίς υπερβολή, μια μάστιγα της σύγχρονης κοινωνίας, η έξαρση της οποίας οφείλεται αφενός στη γήρανση του πληθυσμού και αφετέρου στις σύγχρονες συνήθειες και τάσεις ζωής (καθιστική ζωή, έλλειψη άσκησης, διατροφή, παχυσαρκία, στρες - άγχος και υπερκατανάλωση αλατιού).

Αρτηριακή υπέρταση

Αρτηριακή υπέρταση ονομάζεται η νόσος στην οποία η πίεση του αίματος είναι σταθερά μεγαλύτερη από την επιθυμητή. Χωρίζεται σε συστολική και διαστολική.

Συστολική ΑΠ είναι η πίεση που ασκεί το αίμα στα τοιχώματα των αρτηριών κατά τη διάρκεια της σύσπασης της καρδιάς.

Διαστολική ΑΠ είναι η πίεση που ασκεί το αίμα στα τοιχώματα των αρτηριών στο διάστημα μεταξύ των συσπάσεων της καρδιάς (στη διαστολή).

Ορισμός: Ως αρτηριακή υπέρταση ορίζεται η αύξηση είτε της συστολικής πίεσης («μεγάλη πίεση») πάνω από 140 mm στήλης υδραργύρου (> από 14 μονάδες μέτρησης), είτε της διαστολικής πίεσης («μικρή πίεση» ή «πίεση της καρδιάς») πάνω από 90 mm στήλης υδραργύρου (> 9 μονάδες πίεσης), είτε και των δύο ταυτόχρονα.

Μετριέται σε mmHg (χιλιοστά στήλης υδραργύρου) και αν κάποια από τις δύο τιμές βρίσκεται πάνω από τα επιθυμητά όρια, τότε η κατάσταση χαρακτηρίζεται ως υπέρταση, ανεξάρτητα αν η άλλη είναι φυσιολογική.

Έτσι υπέρταση ονομάζουμε σήμερα τιμές ΑΠ

>140mmHg για τη συστολική

> 90mmHg για τη διαστολική

Η συστολική ΑΠ είναι η πιο σημαντική. Αποτελεί τη βάση για τη διάγνωση στην πλειονότητα των ασθενών.

Στόχος Αρτηριακής Πίεσης ΣΑΠ < 140 mmHg, ΔΑΠ < 90 mmHg

Φαινότυποι Υπέρτασης

-Πρωτογενής ή Ιδιοπαθής.

- Υπέρταση της λευκής μπλούζας

-Συγκαλυμμένη Υπέρταση.

-Κακοήθης Υπέρταση.

-Ανθεκτική Υπέρταση.

-Δευτεροπαθής ή Δευτερογενής Υπέρταση.

Τα αίτια της Αρτηριακής Υπέρτασης

Περίπου το 95% των ενηλίκων με υψηλή αρτηριακή πίεση είναι ιδιοπαθείς. Τα αίτια δεν είναι γνωστά παρότι αναφέρονται περιβαλλοντικοί και γενετικοί παράγοντες που επηρεάζουν την αρτηριακή πίεση.

-Περιβαλλοντικοί παράγοντες, όπως υπερβολική πρόσληψη άλατος, παχυσαρκία, καθιστική ζωή, στρες - άγχος.

- Γενετικοί παράγοντες που προκαλούν αυξημένη δραστηριότητα του συστήματος ρενίνη – αγγειοτενσίνη – αλδοστερόνη και του συμπαθητικού νευρικού συστήματος.

-Η αγγειακή σκληρία, η οποία προκαλεί μεμονωμένη συστολική υπέρταση και τη συναντάμε κυρίως σε ηλικιωμένους.

Η Δευτεροπαθής ΑΠ αφορά το 5% του συνόλου των υπερτασικών, όπου η αιτία μπορεί να εντοπισθεί και να αντιμετωπισθεί.

Όταν ορίζουμε «δευτεροπαθή» υπέρταση εννοούμε ότι οφείλεται σε άλλα αίτια και παθήσεις που έχουν συχνά ως αποτέλεσμα τις υψηλές πιέσεις στα αγγεία.

Τα κύρια αίτια δευτεροπαθούς είναι:

- Χρόνια νεφροπάθεια.

- Πολυκυστική νόσος των νεφρών.

- Στένωση της νεφρικής αρτηρίας.

- Επινεφριδικά αίτια όπως:

- Υπεραλδοστερονισμός

-Φαιοχρωμοκύτωμα.

- Όγκοι

- Υπερπλασία.

-Βιολογικά αίτια όπως:

- Στένωση του ισθμού αορτής.

- Σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας ύπνου (υπνική άπνοια).

-Ακρομεγαλία .

-Νόσοι θυρεοειδούς.

-Εξωγενή αίτια όπως εξωγενής χορήγηση γλυκοκορτικοειδών, μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ, η χρήση διαφόρων φαρμάκων (κορτιζόνη, αναλγητικά, αποσυμφορητικά της μύτης, αιμοποιητικά, χημειοθεραπευτικά, μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα,

αντισυλληπτικά κ.ά).

Δείκτης κινδύνου SCORE (Systemic Coronary Risk Evaluation). Η εκτίμηση Συνολικού Καρδιαγγειακού Κινδύνου γίνεται με βάση την ηλικία, το φύλο, το κάπνισμα, την ολική χοληστερόλη και τη συστολική αρτηριακή πίεση.

Σωστή μέτρηση Αρτηριακής Πίεσης

Μπορεί να μετρηθεί είτε με ένα κλασικό πιεσόμετρο ή με τη βοήθεια μιας αυτόματης ηλεκτρονικής συσκευής (Αυτά που εφαρμόζουν στον καρπό είναι συχνά ανακριβή και δεν θα πρέπει να χρησιμοποιούνται) .

Είναι σημαντικό να χρησιμοποιείτε σωστό μέγεθος περιχειρίδας. Ο ασθενής πρέπει να είναι καθιστός σε άνετη θέση για τουλάχιστον 5 λεπτά. Είναι καλύτερο να γίνονται 3 μετρήσεις. Την 1η δεν την υπολογίζουμε. Οι άλλες να έχουν 1-2 λεπτά διαφορά και να χρησιμοποιείται ένας μέσος όρος των μετρήσεων.

Οι συνέπειες της Αρτηριακής Υπέρτασης

Η αυξημένη αρτηριακή πίεση μπορεί μακροχρόνια να προκαλέσει βλάβες στα αγγεία των οργάνων του σώματος. Έτσι ως συνέπεια μπορούν να εκδηλωθούν παθήσεις της καρδιάς (καρδιακή ανεπάρκεια, στεφανιαία νόσος) του εγκεφάλου (αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο), των νεφρών (νεφρική ανεπάρκεια), των ματιών (αμφιβληστροειδοπάθεια) και των αγγείων (ανευρύσματα).

Αντιμετώπιση Αρτηριακής Υπέρτασης

Το πιο σημαντικό είναι η υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής και διατροφής που περιλαμβάνει :

- Υγιεινή διατροφή :

- Περιορισμός αλατιού.

- Περιορισμός στην κατανάλωση αλκοόλ.

- Υψηλή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών.

-Υψηλή κατανάλωση τροφών χαμηλών λιπαρών.

-Καθημερινή σωματική άσκηση.

- Διατήρηση κανονικού σωματικού βάρους.

- Διακοπή καπνίσματος.

Φάρμακα που διαθέτουμε για την αντιμετώπισή της

Κυκλοφορούν πολλές ομάδες φαρμάκων που βοηθούν τον ανθρώπινο οργανισμό. Μπορεί να χρειαστεί η λήψη από μία έως και παραπάνω από τρεις διαφορετικές κατηγορίες για να πετύχουμε τον στόχο μας. Είναι πολύ σημαντικό όμως να θυμόμαστε ότι:

- Κάθε οργανισμός είναι ιδιαίτερος και ξεχωριστός, γι’ αυτό και η

θεραπεία διαφέρει από άτομο σε άτομο.

- Απαραίτητη είναι η στενή συνεργασία του ασθενούς με τον θεράποντα ιατρό του και η σχέση εμπιστοσύνης που αναπτύσσεται μεταξύ τους.

Η λήψη φαρμάκων για την αρτηριακή πίεση συμπληρώνει τον υγιεινό τρόπο ζωής και διατροφής, και δεν τον αντικαθιστά!!!