Δρόμος Πάφου - Πόλης Χρυσοχούς... Ολημερίς τον χτίζανε, το βράδυ εγκρεμιζόταν
Προσπάθειες φίμωσης, δικαστικές διαμάχες και αποζημιώσεις πολλών εκατομμυρίων
Σε «γεφύρι της Άρτας» εξελίχθηκε το έργο του δρόμου Πάφου - Πόλης Χρυσοχούς, με την ολοκλήρωσή του να παραμένει αβέβαιη. Οι καταγγελίες για τη σύμβαση και η διακοπή της οδήγησαν την υπόθεση ενώπιον της κυπριακής και ελλαδικής Δικαιοσύνης, σε μια δικαστική διαμάχη ανάμεσα στην Κυπριακή Δημοκρατία και την ελληνική εταιρεία AKTOR.
Με την AKTOR να κάνει λόγο για κακοδιαχείριση και λάθη στην εφαρμογή της σύμβασης εις βάρος της, από πλευράς του Τμήματος Δημοσίων Έργων, διεκδικώντας αποζημιώσεις, που, όπως εκτιμά, θα ακουμπήσουν τα 50 εκατ. ευρώ, και από την άλλη την Κυβέρνηση να μιλά για ανάγκη επανασχεδιασμού. Η συζήτηση πλέον δεν αφορά μόνο το κόστος που θα στοιχίσει στο κράτος, το οποίο αναμένεται δυσβάστακτο, αλλά και το αν, πότε και με ποιους όρους θα ολοκληρωθεί το έργο.
Το Νομοθετικό Σώμα σε ρόλο «δικαστή»
Τον ρόλο του «δικαστή» ανέλαβε και η Βουλή, εξετάζοντας τους λόγους που οδήγησαν στο ναυάγιο. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή Ελέγχου αποφάσισε όπως ανοίξει συζήτηση για σειρά έργων, που κατέρρευσαν σαν χάρτινοι πύργοι, και συγκεκριμένα τον δρόμο Πάφου - Πόλης Χρυσοχούς, το Βασιλικό, τη Μαρίνα και το Λιμάνι Λάρνακας, την ανάπλαση της περιοχής του ποταμού Λιοπετρίου και το e-Justice.
Ο δρόμος Πάφου - Πόλης ήταν το πρώτο προβληματικό έργο που εξέτασε η Επιτροπή, στις 6 Φεβρουαρίου. Σε μια συνεδρίαση 2,5 ωρών και κεκλεισμένων των θυρών, η εταιρεία AKTOR κατέθεσε τη δική της θέση. Η συνεδρίαση θα συνεχιστεί στις 20 Φεβρουαρίου, οπότε θα ακουστεί η πλευρά της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Προσπάθεια φίμωσης
Η Επιτροπή Ελέγχου, λίγες ώρες πριν από τη συνεδρίαση, έλαβε επιστολή από τη Νομική Υπηρεσία. Η Νομική Υπηρεσία, επικαλούμενη το δημόσιο συμφέρον, ανάμεσα σε άλλα, καλούσε την Επιτροπή να ακυρώσει τη συνεδρίαση και τους βουλευτές να μην προβούν σε οποιεσδήποτε δηλώσεις επί του θέματος, καθώς υπάρχει μια δικαστική διαδικασία εν εξελίξει.
Η συγκεκριμένη κίνηση προκάλεσε την έντονη αντίδραση των βουλευτών, οι οποίοι, κατά την έναρξη της συνεδρίασης, κατακεραύνωσαν τη Νομική Υπηρεσία, κάνοντας λόγο για προσπάθεια φίμωσης και υπογραμμίζοντας ότι δεν είναι η πρώτη φορά.
Ο βουλευτής του ΔΗΚΟ, Χρύσης Παντελίδης, ο οποίος ενέγραψε και το θέμα, τόνισε ότι είναι υποχρέωση της Επιτροπής Ελέγχου να ασκεί κοινοβουλευτικό έλεγχο και να ενημερώνεται για μια σειρά από τέτοιου είδους υποθέσεις. Πρόσθεσε ότι δημόσιο συμφέρον είναι η λογοδοσία, η διαφάνεια και ο έλεγχος που ασκείται από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, καθώς και να ετοιμάζονται σωστά και πλήρη συμβόλαια για να μην προκύπτουν προβλήματα, καθώς και να ολοκληρώνονται τα έργα.
«Δεν μπορεί οι εκπρόσωποι του λαού στον ναό της δημοκρατίας να είναι υπό φίμωση ή υπό εκβιασμό γιατί κάνουν τη δουλειά τους», ανέφερε ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, Χρίστος Χριστοφίδης.
Η Νομική Υπηρεσία εκπροσωπήθηκε από την Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, κ. Ρένα Παπαέτη Χατζηκώστα, η οποία δήλωσε πως πρωταρχικός σκοπός είναι η διαφύλαξη των νομίμων δικαιωμάτων του Κράτους και ότι η επιστολή ερμηνεύτηκε αποσπασματικά.
«Ως εκ τούτου, η Νομική Υπηρεσία, ως ο νομικός σύμβουλος του Κράτους που εκπροσωπεί τη Δημοκρατία στις δικαστικές διαδικασίες που αφορούν στο υπό συζήτηση, στη σημερινή συνεδρία της Βουλής, θέμα, έκρινε ότι θα έπρεπε να επιστήσει την προσοχή της Βουλής για τις πιθανές δυσμενείς επιπτώσεις που τυχόν να είχαν οι τοποθετήσεις των προσκληθέντων, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι πρώην ανάδοχοι της τερματισθείσας σύμβασης για τον δρόμο Πόλης-Πάφου», δήλωσε, μεταξύ άλλων, η κ. Παπαέτη.
Εν τέλει, η Νομική Υπηρεσία απέσυρε τα σημεία που ενόχλησαν τους βουλευτές.
Οι ευθύνες και η ολοκλήρωση που έμοιαζε ανέφικτη
Η Ελεγκτική Υπηρεσία, σε υπόμνημα που κατάθεσε στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Ελέγχου, ρίχνει ευθύνες στην AKTOR, που ήταν ο εργολάβος του έργου του δρόμου Πάφου-Πόλης Χρυσοχούς, για τις σοβαρές καθυστερήσεις που παρατηρήθηκαν στην υλοποίηση.
Ταυτόχρονα δείχνει και το Τμήμα Δημοσίων Έργων, καθώς γνώριζε από το 2023 την πρόθεσή του να «σπάσει» το συμβόλαιο. Η Ελεγκτική Υπηρεσία αναφέρει, επίσης, ότι ήταν εντελώς ανέφικτη η αποπεράτωση του έργου εντός των χρονοδιαγραμμάτων υλοποίησής του.
Υπενθυμίζεται ότι η σύμβαση, ύψους €72.979.000 πλέον ΦΠΑ, για «μελέτη και κατασκευή του αυτοκινητόδρομου Πάφου – Πόλης, Τμήμα 1 - Φάση (Α)», μήκους 15,5 χλμ., είχε υπογραφεί με ανάδοχο την ελληνική εταιρεία (AKTOR), στις 13/05/2021, με άμεση έναρξη και συμβατική διάρκεια τους 42 μήνες, δηλαδή στα τέλη Νοεμβρίου του 2024.
Συν τοις άλλοις, η Ελεγκτική Υπηρεσία υπογραμμίζει ότι μέχρι τον Απρίλιο του 2024 δεν είχε υποβληθεί οποιοδήποτε αίτημα για παραχώρηση παράτασης χρόνου, με το έργο να παρουσίαζε εξ αρχής σοβαρές καθυστερήσεις. Το έργο θα έπρεπε να ολοκληρωθεί σε 42 μήνες και η πρόοδος που σημείωσε στους 20 μήνες ήταν σε ποσοστό μικρότερο του 4%.
AKTOR: Λάθος ο τρόπος που το χειρίστηκε η ΚΔ
«Ο τρόπος με τον οποίο χειρίστηκε η Κυπριακή Δημοκρατία τη σύμβαση, δεν ήταν προς όφελός της», δήλωσε από πλευράς του, στην εφημερίδα «Σημερινή», ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της AKTOR, Αλέξανδρος Εξάρχου.
Αναφερόμενος στα τεχνικά προβλήματα που παρουσιάστηκαν, ο κ. Εξάρχου υποστήριξε πως η AKTOR εξάντλησε όλους τους τρόπους για να υλοποιήσει το έργο.
«Κάναμε πολύ περισσότερα απ’ όσα θα κάναμε για οποιονδήποτε άλλον πελάτη ανά τον κόσμο προκειμένου να προχωρήσει και να ολοκληρωθεί το έργο», είπε συγκεκριμένα, προσθέτοντας ότι, η εταιρεία εκπόνησε μελέτη που έλυνε τα προβλήματα. Σύμφωνα με τον ίδιο, σε περίπτωση που γινόταν δεκτή η μελέτη, το έργο θα ολοκληρωνόταν έως το 2027.
«Η απάντηση του κ. Βαφεάδη στη μελέτη ήταν η καταγγελία», είπε ο κ. Εξάρχου.
Επιπλέον, εκτιμά πως, με αυτήν την απόφαση, η Κυπριακή Δημοκρατία θα κληθεί στο τέλος να πληρώσει αρκετά περισσότερα για την ολοκλήρωση του έργου. Ωστόσο, σημείωσε ότι το έργο δεν μπορεί να προχωρήσει, καθώς η AKTOR έχει πνευματικά δικαιώματα στις μελέτες.
«Με τις υφιστάμενες μελέτες, τις δικές μας, δεν μπορεί να προχωρήσει το έργο», ανέφερε. Την ίδια ώρα, επισήμανε ότι η AKTOR ξεκίνησε τη διαδικασία αγωγής για αποκατάσταση της ζημιάς.
«Έχουμε ξεκινήσει αγωγή για αποκατάσταση της ζημιάς μας, η οποία εκτιμώ ότι θα προσεγγίσει το ποσό των 50 εκατ. ευρώ», κατέληξε.