Προ του Τέλους
Πρέπει ή δεν πρέπει να συνηθίσωμεν με την ανάγκην υποταγής εις τας τουρκικάς θέσεις; Τούτο δεοντολογικώς. Δυνάμεθα να ανατρέψωμεν την ανάγκην αυτήν; Τούτο δυνητικώς. Και εάν είναι δυνατή η ανατροπή, ποία η περαιτέρω πορεία του Κυπριακού; Δεν υπάρχει κίνδυνος μία χείρων ανάγκη να υπάρξη μελλοντικώς; Και, βάσει του παρελθόντος, δεν δικαιολογείται διαλεκτικόν συμπέρασμα ότι θα υπάρξη η χείρων αυτή ανάγκη; Και αν σήμερον τελούμεν εν αδυναμία, δεν είναι πιθανόν αύριον να ευρεθώμεν εις πλέον οικτράν αδυναμίαν; Και εάν ούτως έχουν τα πράγματα, δεν είναι ιστορικώς επιβεβλημένον να υποταγώμεν εις την σημερινήν ανάγκην παρά εις την τραγικωτέραν αυριανήν;
Εις τα ερωτήματα αυτά εμείναμεν διά του άρθρου της παρελθούσης Δευτέρας. Είναι και του λαού τα ερωτήματα. Κατά βάθος είναι ερωτήματα και της ηγεσίας. Διότι ούτε η τελευταία ηδυνήθη, ως φαίνεται, να δώση απαντήσεις. Και τούτο διότι, αι απαντήσεις πρέπει να διέλθουν το φράγμα των πολιτικών εκτιμήσεων. Αι εκτιμήσεις δε αυταί προσκόπτουν κρισίμως εις τας εξ αντικειμένου δυσχερείας αφ’ ενός και τας αγνώστους βουλάς και προθέσεις των περί το Κυπριακόν ενδιαφερομένων Μεγάλων, αφ’ ετέρου.
Παρ’ όλα ταύτα ουδέ προς στιγμήν πρέπει να ηρεμήσουν αι απόπειραι των εκτιμήσεων. Τοιαύτη ηρεμία θα ισοδυνάμει με μοιραίαν υποταγήν. Και με συνέχισιν της καταστρεπτικής πολιτικής του WAIT AND SEE. Πολιτικής της Βικτωριανής εποχής, ήτις ίσχυσε όταν η Βρεττανική Αυτοκρατορία ηδύνατο ανά πάντα χρόνον να επιβάλλη τας θελήσεις της…
Πρέπει, λοιπόν, να δεχθώμεν σήμερον την «ανάγκην» ως την περιχαράσσουν αι τουρκικαί προκλητικαί θέσεις; Όχι. Διότι τοιαύτη αποδοχή, πέραν του ότι θα εδημιούργει δύο διάφορα Κρατίδια εις την Νήσον, θα ωδήγει με ιστορικήν, έστω, ακρίβειαν εις την Τουρκοποίησιν της Κύπρου μετά από μίαν μεταβατικήν περίοδον. Αλλά διατί θα ωδήγει εις Τουρκοποίησιν; Διότι η μειονότης διαθέτουσα κυρίαρχον κρατίδιον θα ηλέγχετο απολύτως από την Άγκυραν. Η Άγκυρα, δε, δεν θα είχε λόγον τινα διά να μην επιδιώξη επανάκτησιν της Νήσου εφ’ όσον θα ηδύνατο. Αλλά θα ηδύνατο; Καθ’ ημάς θα ηδύνατο. Διότι ενώ η Ελλάς, ενώ ο Ελληνισμός δεν θα ήλεγχε το Ελληνοκυπριακόν κράτος της Κύπρου, δεν θα κατηύθυνε, δεν θα είχε την πολιτικήν και ιστορικήν του ευθύνην, η Τουρκία εξ αντιθέτου θα προητοίμαζε – εγκαθιστάμενη τύπω και ουσία δι’ όλων της των διαστάσεων εις Κύπρον – ημέραν προς ημέραν την κατάρρευσίν μας. Διότι θα διέθετε την ισχύν. Την εύστροφον διπλωματίαν. Τον άκρατον και ακράτητον σωβινισμόν. Τα απωθημένα ένστικτα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Και ταυτοχρόνως την αδιαφορίαν ή την ανοχήν ή την προτροπήν των Μεγάλων.
Αλλά είναι δυνατόν να διανοηθή τις τοιαύτην εξέλιξιν εν έτει 1968; Και διανοητή και νοητή είναι και πιθανή είναι. Και ίσως σχεδόν βεβαία είναι. Διατί; Διότι:
(Α) Ανάλυσις της εμπειρίας των τελευταίων ετών και σύνθεσις των πορισμάτων της δίδει το συμπέρασμα, ότι η Τουρκία κατ’ έτος επετύγχανε προς όφελός της σταδιακήν διάλυσιν της Κύπρου.
(Β) Η πολιτική και στρατιωτική ισχύς της δεν πρόκειται να υποχωρήσουν κατά τας προσεχείς τουλάχιστον δεκαετίας.
(Γ) Αι Ζώναι Επιρροής – παρέχουσαι εις την Τουρκίαν ευκαιρίας καρποφόρων εκβιασμών – δεν φαίνεται ότι κατά τας αυτάς δεκαετίας θα λάβουν νέαν μορφήν και νέον περιεχόμενον.
(Δ) Ουδείς Μεγάλος ενδιαφέρεται σοβαρώς ή συναρτά τα συμφέροντά του με το εάν αυτή η Νήσος, ήτις λέγεται Κύπρος, είναι Τουρκική ή Ελληνική. Συνεπώς ουδείς θα διαταράξη τον ύπνον του, διά να ανταποκριθή, εν δεδομένη στιγμή, εις τας τελευταίας τραγικάς κραυγάς που θα εκπέμψη η Κύπρος.
Τα ενδεικτικά όμως αυτά επιχειρήματα δεν δύνανται να υποστηρίξουν την άποψιν ότι άμεσος πρέπει να είναι η λύσις του Κυπριακού; Δηλαδή αποδεχόμενος τις την δύναμιν των επιχειρημάτων αυτών δεν πρέπει να σκεφθή ότι, αφού ούτως έχουσι τα πράγματα, πρέπει το ταχύτερον να διασφαλισθή λύσις του Κυπριακού αποτρέπουσα την Τουρκοποίησιν;
Εις το σημείον τούτο χρειάζεται η ορθή εκτίμησις. Και η εντεύθεν ορθή ιστορική απόφασις. Εάν η κοινή εκτίμησις της σημερινής ηγεσίας του Ελληνισμού είναι ότι ουδείς τρόπος υπάρχει προς αποτροπήν χειροτέρων των μέχρι τούδε δεινών, παρά η λύσις του Κυπριακού κατά τας τουρκικάς αξιώσεις, τότε χωρίς χρονοτριβήν πρέπει να υπάρξη η υποταγή. Εάν, όμως, υφίστανται τρόποι αντιστάσεως και εις το παρόν και εις το μέλλον, τότε ουδεμία δικαιολογία υπάρχει να προσφερθή γη και ύδωρ εις την Τουρκίαν σήμερον.
Ταπεινή μας άποψις είναι ότι υπάρχουν τρόποι αντιδράσεως, ακριβώς διότι υπάρχουν ή δύναται να αναζητηθούν τα δέοντα όπλα. Ποία είναι;
(Α) Η δύναμις του Δικαίου μας. Η δύναμις αυτή δύναται να αντιπαρατάξη υπερφυσικήν αντίστασιν.
(Β) Η δύναμις που δίδει το πραγματικόν γεγονός ότι αποτελούμεν την συντριπτικήν πλειοψηφίαν αυτού του τόπου. Η δύναμις αύτη έχει λησμονηθή. Ή έχει πολλαπλώς υποτιμηθή.
(Γ) Η δύναμις που δίδει η ελπίς ότι η Ελλάς θα δυνηθή κάποτε να αντιτάξη Όχι εις τον προκλητικόν ετσιθελισμόν της Άγκυρας έτοιμη να δεχθή και τας συνεπείας του. Διότι η Ελλάς ούτως ή άλλως δεν δύναται παρά να ζήση και να προχωρήση με την Κύπρον και το Κυπριακόν. Πάσα εν προκειμένω άλλη εκτίμησις και ψευδαίσθησιν συνιστά και άγνοιαν των στοιχειωδών διδαγμάτων της ιστορίας των λαών. Και του Ελληνικού λαού ειδικώτερον.
(Δ) Η δύναμις, η κολοσσιαία δύναμις που προσφέρει η ψυχή. Η αδούλωτη, η ανανεωμένη, η ανυπότακτος ψυχή. Όχι αυτή που υπάρχει σήμερον! Η απόφασις που λαμβάνεται από την ψυχήν ενός λαού να ζήση ελεύθερος. Και λυτρωμένος. Ούτε συμμαχικαί σκοπιμόμητες, ούτε ισχύς της Αγκύρας, ούτε πρόσκαιρος αδυναμία της Ελλάδος, ούτε εκβιασμοί δύνανται να κάμψουν την ψυχήν λαού αποφασισμένου να αντισταθή πάση θυσία.
Ιδού τα όπλα μας. Ιδού διατί υπάρχουν τρόποι αποτροπής της Τουρκοποιήσεως της Νήσου. Ιδού διατί πρέπει να λυθή ειρηνικώς το Κυπριακόν αλλ’ όχι με τουρκικήν λύσιν. Ιδού διατί πρέπει να εξελίσσωνται αι ενδοκυπριακαί συνομιλίαι αλλ’ όχι προς την κατεύθυνσιν του μονίμου κατατεμαχισμού της Νήσου. Ιδού διατί η «λύσις» του Κυπριακού δεν πρέπει να είναι αυτοσκοπός. Ιδού διατί ο αυτοσκοπός πρέπει να είναι η αντίστασις κατά του τουρκικού σχεδίου επανατουρκοποιήσεως της Νήσου! Και η πραγματική δικαίωσις των τόσων μαρτυρικών και εφιαλτικών κυπριακών αιώνων. Ιδού διατί αι απερχόμεναι κυπριακαί γενεαί δύνανται να ζήσουν εις Κύπρον Ελληνικήν.
Κ.Ν. ΧΑΤΖΗΚΩΣΤΗΣ
23.12.1968
ΥΓ.: Μπορούν να ζήσουν στην Κύπρο οι Έλληνες, αλλά δεν θα καταφέρουν να ζήσουν; Ουδείς θα έλθει να τους προσφέρει και να τους εξασφαλίσει τη διαμονή στην πατρίδα τους Κύπρο, την οποία 38% κατέλαβε η Τουρκία το 1974 και απαγόρευσε στους Έλληνες να ζουν στην εκεί πατρίδα τους. Η Τουρκία θέλει την Κύπρο ολόκληρη… Ελλάδα και Κύπρος ζουν σε άλλους κόσμους; Εγκληματικά κοροϊδεύουν τους Έλληνες ότι «ξέρουν τι κάνουν» με τους «φίλους» Τούρκους. Το μόνο, δυστυχώς, που απέδειξαν ότι ξέρουν είναι ο υποχωρητικός εξευμενισμός των Τούρκων, που απεδείχθη και αποδεικνύεται ισοδύναμος με ερχόμενες νέες Εθνικές Συμφορές. Η Σωτηρία και η Ελευθερία έρχονται μόνο με τη ΔΥΝΑΜΗ ΑΠΟΤΡΟΠΗΣ και την Αντίσταση. Τα μόνα όπλα που σέβεται η Τουρκία.