Ενεργοποιείται εθνικό σχέδιο για το θέμα του αφθώδους πυρετού - Απελπισμένοι οι Αιγοπροβατοτρόφοι

Την άμεση ενεργοποίηση ειδικού εθνικού σχεδίου δράσης και τη λειτουργία σε 24ωρη βάση, Κέντρου Χειρισμού Καταστάσεων Κρίσεως, με στόχο τον απόλυτο συντονισμό των ενεργειών και την ενίσχυση των μέτρων περιορισμού της νόσου του αφθώδους πυρετού, αποφασίστηκε στην ευρείας κλίμακας σύσκεψη, που πραγματοποιήθηκε νωρίτερα σήμερα στο Συντονιστικό Κέντρο «ΖΗΝΩΝ» του Κέντρου Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης (ΚΣΕΔ), αναφέρεται σε ανακοίνωση του Υπουργείου Γεωργίας. Οπως σημειώνεται επηρεάστηκαν από τη νόσο 14 χιλιάδες ζώα.

Οι αρμόδιες υπηρεσίες, αναφέρεται, παραμένουν σε πλήρη επιχειρησιακή κινητοποίηση για την αντιμετώπιση των περιστατικών αφθώδους πυρετού, οι οποίες συνεχίζουν τις ενέργειες που απαιτούνται για την αποτελεσματική διαχείριση της κατάστασης, με στόχο την ταχεία ανάσχεση των περιστατικών και τη διασφάλιση της κτηνοτροφικής παραγωγής και της οικονομικής σταθερότητας.

Μετά την ευρείας κλίμακας σύσκεψη, που πραγματοποιήθηκε στο Συντονιστικό Κέντρο «ΖΗΝΩΝ» του Κέντρου Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης (ΚΣΕΔ), με τη συμμετοχή των Υπουργών Γεωργίας, Δικαιοσύνης και Άμυνας, καθώς και όλων των συναρμόδιων υπηρεσιών, τονίζεται ότι βασική προτεραιότητα αποτελεί ο περιορισμός των περιστατικών εντός των ήδη επηρεαζόμενων περιοχών, η αυστηρή ρύθμιση των μετακινήσεων στις κτηνοτροφικές ζώνες και η ενίσχυση της επιτήρησης, ώστε να περιοριστεί αποτελεσματικά ο κίνδυνος περαιτέρω διασποράς της νόσου.

Στην ανακοίνωσή του, το Υπουργείο Γεωργίας αναφέρει ότι κατά τη σύσκεψη αποφασίστηκε η άμεση ενεργοποίηση ειδικού εθνικού σχεδίου δράσης και η λειτουργία, σε 24ωρη βάση, Κέντρου Χειρισμού Καταστάσεων Κρίσεως, με στόχο τον απόλυτο συντονισμό των ενεργειών και την ενίσχυση των μέτρων περιορισμού της νόσου.

Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, έχουν εντοπιστεί κρούσματα σε έντεκα κτηνοτροφικές μονάδες στις περιοχές Τρούλλων, Ορόκλινης, Λειβαδιών και Αραδίππου, με περίπου 14.000 ζώα (βοοειδή, χοίρους και αιγοπρόβατα) να επηρεάζονται.

Εξάλλου, το αρμόδιο Υπουργείο αναφέρει πως ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία θανάτωσης και υγειονομικής ταφής των προσβεβλημένων ζώων, ενώ στις επηρεαζόμενες ζώνες έχουν εγκατασταθεί συστήματα απολύμανσης και εφαρμόζονται αυστηρά μέτρα βιοασφάλειας και ελέγχου μετακινήσεων, ενώ σημειώνει πως οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες ενεργούν στη βάση των εθνικών και ευρωπαϊκών πρωτοκόλλων για τη διαχείριση μεταδοτικών ζωονόσων, ενώ εντός της ημέρας αναμένεται η άφιξη ειδικών από την Ευρωπαϊκή Ένωση για παροχή τεχνικής υποστήριξης και συνδρομή, περιλαμβανομένης της διαδικασίας εμβολιασμών.

Στη συντονιστική ομάδα που επιχειρεί από το ΚΣΕΔ συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες, η Αστυνομία, η Πυροσβεστική, η Εθνική Φρουρά, η Πολιτική Άμυνα, η Υπηρεσία Θήρας και Πανίδας, το Τμήμα Δημοσίων Έργων, οι Υγειονομικές Υπηρεσίες, το Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων, το Τμήμα Γεωργίας, το Τμήμα Περιβάλλοντος, το Τμήμα Δασών, το Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης, η Επαρχιακή Διοίκηση Λάρνακας και το Τμήμα Κτηματολογίου.

Υπενθυμίζεται ότι από τον περασμένο Δεκέμβριο, όταν είχαν εντοπιστεί κρούσματα στις κατεχόμενες περιοχές, οι αρμόδιες αρχές της Κυπριακή Δημοκρατία είχαν ήδη θέσει σε εφαρμογή προληπτικά μέτρα, τα οποία παραμένουν σε ισχύ.

Την ίδια ώρα, η Πολιτεία διαβεβαιώνει ότι θα σταθεί στο πλευρό όλων των επηρεαζόμενων, με μέτρα στήριξης που θα καλύπτουν συνολικά τον πρωτογενή τομέα και ιδιαίτερα τους κτηνοτρόφους που πλήττονται από τις εξελίξεις.

Σε σχέση με τις εξαγωγές των κυπριακών προϊόντων, το Υπουργείο Γεωργίας διαβεβαιώνει πως αυτές «συνεχίζονται κανονικά».

«Παρά τις προκλήσεις που δημιουργεί η διαχείριση των περιστατικών, οι εξαγωγές συνεχίζονται κανονικά. Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά το χαλούμι, που αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα εξαγωγικά προϊόντα της χώρας, δεν έχουν επιβληθεί μέχρι στιγμής περιορισμοί που να επηρεάζουν την εξαγωγική δραστηριότητα καθώς αυτό τυγχάνει της θερμικής επεξεργασίας», σημειώνεται στην ανακοίνωση.

Απελπισμένοι οι Αιγοπροβατοτρόφοι

Σε κλίμα έντασης και βαθιάς αγανάκτησης, ο εκπρόσωπος Τύπου της Συντονιστικής Επιτροπής Αιγοπροβατοτρόφων, Γιώργος Δημητρίου, μίλησε στην εκπομπή «Μεσημέρι και Κάτι», λίγα λεπτά πριν την έναρξη της συνεδρίασης της Επιτροπής Γεωργίας της Βουλής, σκιαγραφώντας μια εικόνα «απελπιστική» για τον κλάδο, με αφορμή τους χειρισμούς των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών στο ζήτημα του αφθώδους πυρετού.

«Από τη μια στιγμή στην άλλη χάνεται το βιος ολόκληρων οικογενειών», ανέφερε χαρακτηριστικά, περιγράφοντας την κατάσταση που βιώνουν οι κτηνοτρόφοι. Όπως είπε, αν δεν υπάρξει η αναμενόμενη στήριξη από το οργανωμένο κράτος, «τα πράγματα θα είναι πολύ ζοφερά».

Ο ίδιος αποκάλυψε ότι, βάσει των οδηγιών και της ενημέρωσης που έλαβε από το επαρχιακό κτηνιατρικό γραφείο, η μονάδα του με περίπου 2.000 πρόβατα οδηγείται σε ολική απώλεια, όπως και η γειτονική μονάδα με 3.500 ζώα. Με βάση τις τρέχουσες αγοραίες τιμές, υπολόγισε τη δική του ζημιά γύρω στο 1 με 1,1 εκατομμύριο ευρώ, ενώ του γείτονά του μεταξύ 1,4 και 1,5 εκατομμυρίων ευρώ.

Ξεκαθάρισε ωστόσο ότι το πρόβλημα δεν είναι μόνο το ύψος της ζημιάς. Όπως εξήγησε, με τα εισοδηματικά δεδομένα των τελευταίων δύο-τριών ετών, τα ποσά αυτά θα μπορούσαν θεωρητικά να ανακτηθούν σε βάθος τριετίας ή τετραετίας. «Το πρόβλημά μας είναι ότι χάνεις το εισόδημά σου και δεν θα μπορέσεις να αντεπεξέλθεις», σημείωσε, υπογραμμίζοντας τη δυσκολία επιβίωσης στο μεσοδιάστημα.

Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε απέναντι στον διευθυντή των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών, Χριστόδουλο Πίπη, τον οποίο κατηγόρησε για δημόσια στοχοποίηση συγκεκριμένων μονάδων χωρίς αποδεικτικά στοιχεία. «Οφείλει να σταματήσει να διαβάλλει και να διασύρει έντιμους ανθρώπους», είπε, προσθέτοντας ότι θα πρέπει να ζητήσει δημόσια συγγνώμη. «Με τη στάση του βγαίνει στα κανάλια και δαχτυλοδείχνει συγκεκριμένους ανθρώπους και αυτό θα κληθεί να το λογοδοτήσει», τόνισε.

Αναφορικά με τα σενάρια περί εισαγωγής μολυσμένου σανού ή ζωοτροφών από τα κατεχόμενα μέσω παραεμπορίου, ο κ. Δημητρίου δεν υιοθέτησε ούτε απέρριψε κατηγορηματικά την εκδοχή. «Δεν είμαι αστυνομικός να ελέγχω την Πράσινη Γραμμή», ανέφερε, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι οι μονάδες που σήμερα στοχοποιούνται ήταν οι ίδιες που από την αρχή ενημέρωσαν τις Κτηνιατρικές Υπηρεσίες για την ύπαρξη προβλήματος. «Τι θα είμαστε; Δύο κομπιναδόροι;» διερωτήθηκε, απορρίπτοντας κατηγορηματικά το ενδεχόμενο απόκρυψης συμπτωμάτων.

Όπως εξήγησε, στα πρόβατα τα συμπτώματα είναι σχεδόν ανύπαρκτα, σε αντίθεση με τις αγελάδες όπου εμφανίζονται έντονα. Υπενθύμισε δε ότι ο ίδιος ο διευθυντής είχε δηλώσει δημοσίως πως η νόσος μεταδίδεται και αερογενώς, αφήνοντας αιχμές για αντιφατικές τοποθετήσεις και πρόχειρους χειρισμούς.

Ο κ. Δημητρίου κατήγγειλε ακόμη ότι δεν υπήρξε έγκαιρη και γραπτή ενημέρωση για τον χαρακτηρισμό των λιβαδιών ως μολυσμένων, ώστε να διακοπούν οι διακινήσεις ζώων σε ολόκληρη την Κύπρο. «Εμείς δεν θέλουμε έναν άνθρωπο να περιγράφει τα γεγονότα, θέλουμε αποφάσεις», δήλωσε, κάνοντας λόγο για εφησυχασμό.

Ως ένδειξη προχειρότητας του κρατικού μηχανισμού, ανέφερε ότι την ημέρα της επίσκεψης των αρμοδίων στη μονάδα του, του ζητήθηκαν λευκές στολές για να μπορέσουν να εργαστούν. «Ο καθένας να βγάλει τα συμπεράσματά του», σχολίασε δηκτικά.

Ιδιαίτερη ενόχληση εξέφρασε για το γεγονός ότι, όπως είπε, αντί να σταλούν κλιμάκια ψυχολογικής στήριξης, στάλθηκαν ανακριτικές ομάδες για τη λήψη καταθέσεων. «Δεν είμαστε εγκληματίες», υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι θα δώσει κατάθεση σε συνεννόηση με τον δικηγόρο του, χωρίς να γνωρίζει, όπως είπε, ποια ακριβώς είναι η υπόθεση που διερευνάται.

Κλείνοντας, διαβεβαίωσε πως στη δική του μονάδα δεν υπήρξε καμία καθυστέρηση στην ενημέρωση των Αρχών. «Τουλάχιστον στη δική μου μονάδα, επίσημα, δεν υπήρξε καθυστέρηση», ανέφερε, πριν αποχωρήσει για να συμμετάσχει στη συνεδρίαση της Επιτροπής Γεωργίας.

Διευκρινίσεις Καραγιάννη

Ανησυχία έχει προκαλέσει στην Κύπρο ο αφθώδης πυρετός, κυρίως λόγω των οικονομικών επιπτώσεων στις κτηνοτροφικές μονάδες. Ο Δρ. Πέτρος Καραγιάννης μίλησε στην εκπομπή Μεσημέρι και Κάτι, εξηγώντας τα βασικά σημεία για τον ιό και τα μέτρα προστασίας.

Όπως ανέφερε, πρόκειται για έναν ιό που μπορεί να προκαλέσει σοβαρές ζημιές στους κτηνοτρόφους, ενώ η μετάδοση στον άνθρωπο είναι εξαιρετικά σπάνια και δεν αποτελεί σοβαρό πρόβλημα. «Υπήρξαν περιστατικά στο παρελθόν μετάδοσης στον άνθρωπο, αλλά ήταν πολύ μεμονωμένα και δεν απέβησαν ιδιαίτερα προβληματικά», τόνισε.

Ο Δρ. Καραγιάννης εξήγησε ότι η μετάδοση στον άνθρωπο εξαρτάται από τη στενή επαφή με μολυσμένα ζώα, όπως κτηνοτρόφους και εργαζόμενους σε κτηνοτροφικές μονάδες, ενώ ο απλός πολίτης δεν κινδυνεύει. Σημείωσε, ωστόσο, ότι ο ιός είναι αερομεταφερόμενος και για αυτό συνιστάται τα ζώα να παραμένουν περιορισμένα στους στάβλους τους, ώστε να μην μολύνουν άλλες φάρμες ακόμη και σε μεγάλη απόσταση.

Σχετικά με την καθυστέρηση εντοπισμού της νόσου, ο Δρ. Καραγιάννης εξήγησε ότι η περίοδος επώασης κυμαίνεται από μία έως 12 μέρες και ότι τα ζώα είναι μεταδοτικά λίγες μέρες πριν εμφανιστούν τα συμπτώματα. Ο αφθώδης πυρετός προκαλεί άφθες στο στόμα, βλάβες στα πόδια, μειωμένη όρεξη και απώλεια βάρους, ενώ επηρεάζει και την παραγωγή γάλακτος και την αναπαραγωγική ικανότητα των ταύρων. Όλα αυτά οδηγούν σε υψηλές οικονομικές ζημιές, ενώ συχνά ακολουθεί θανάτωση των ζώων και εξονυχιστική απολύμανση των φάρμων.

Ο ιός δεν μεταδίδεται μέσω κρέατος ή γάλακτος, διαβεβαίωσε ο ειδικός, ενώ η μετάδοση μπορεί να συμβεί ακόμα και ασυμπτωματικά, πράγμα που απαιτεί αυστηρή επιτήρηση ακόμα και μετά την εκδήλωση των κρουσμάτων.

Όσον αφορά την προέλευση της νόσου στην Κύπρο, φαίνεται ότι η εισαγωγή μολυσμένων ζώων ή ζωοτροφών από την Τουρκία οδήγησε σε εξάρσεις στις φάρμες. Ο Δρ. Καραγιάννης επισήμανε ότι είναι απαραίτητη η απολύμανση και επανεξέταση των ζωοτροφών και των ζώων για να περιοριστεί η διάδοση του ιού.

Τέλος, ο ίδιος τόνισε την ανάγκη δημιουργίας περιοχών αποκλεισμού γύρω από τις φάρμες, την αυστηρή τήρηση των μέτρων προστασίας και την καταστροφή οποιουδήποτε μολυσμένου υλικού, καθώς ο ιός μπορεί να παραμείνει στο περιβάλλον για εβδομάδες.