Αρμενική Γενοκτονία, η Τουρκία ως ιστορία εθνικών εκκαθαρίσεων

«Ιdentity politics», μια χώρα κι ένας λαός ενεργεί ως αυτοί που είναι. Σε μια εποχή που στην περιοχή μας της Ανατ. Μεσογείου γίνονται όξινα τα νερά από την τοξικότητα της περιρρέουσας γεωπολιτικής πραγματικότητας του Νεο-οθωμανισμού και μια αναθεωρητική κι επιθετική Τουρκία βρυχάται υπό τον νεοσουλτάνο της με επεκτατικές απειλές, να αναγνωσθούν τα μπαϊράκια που ανεμίζει και τα γιαταγάνια που κραδαίνει ο Ερντογάν μονάχα ως τρομπετισμοί συσπείρωσης των ασκεριών των ψηφοφόρων του, σε δύσκολες οικονομικά εποχές; Ή να δούμε, στην παρατηρούμενη στον Καύκασο αυθόρμητη αλλά και επίσημα σχεδιασμένη ανακλαστική συμπαράταξη της Τουρκίας υπέρ των τουρκογενών Αζέρων και κατά της απειλούμενης από αυτούς Αρμενίας, θύματος της χειρότερης γενοκτονίας που βαραίνει το βαρύ ποινικό μητρώο που συνιστά την Ιστορία της Τουρκίας, την έκφραση ενός ιστορικού ντετερμινισμού, μια φυσική όσο και πρόθυμη επιστροφή της στα δομικά στοιχεία της εθνικής της σύστασης και οθωμανικής της ταυτότητας και ιστορίας... Κοντολογίς, είναι η ιστορία μιας χώρας το άθροισμα των ενεργημάτων της στον ιστορικό χρόνο, ή ενεργεί μια χώρα την ιστορία της όπως ο ηθοποιός το σενάριο που τον ορίζει κι εκφράζει ως ρόλο και προβλέψιμο, συνεπή προς εαυτόν χαρακτήρα;

Στην συμπαράταξη αυτή - στο επίπεδο και της στρατιωτικής βοήθειας - της νεο-οθωμανικής Τουρκίας με τους Αζέρους κατά των Αρμενίων δεν μπορούμε παρά να αναγνώσουμε αποήχους της ιστορίας με την ανάκληση των ανείπωτων σφαγών που διεπράχθησαν από την Τουρκία εναντίον των χριστιανικών μειονοτήτων τους, και ειδικότερα των Αρμενίων. Καθώς γράφονται αυτά, και αναβοσβήνει στο βάθος η ιταμή στάμπα του κλεμμένου γελαδιού, η τουρκική ημισέληνος στον αρπαγμένο Πενταδάκτυλο, διαβάζω αποκαλυπτικό δημοσίευμα στο οποίο ο κορυφαίος θρησκευτικός ηγέτης Σανσάν Σινοτζάκ, με πρόσφατη δημόσια ανάρτησή του, προτρέπει τον Ερντογάν να καταλάβει η Τουρκία όλη την Κύπρο όπου βρίσκεται θαμμένη η θεία του Προφήτη Μωάμεθ Ουμ Χαράμ (γνωστή ως Χάλα Σουλτάν). Μάλιστα αποκάλυψε και φωτογραφία από φρεγάτα του τουρκικού ναυτικού που, όταν πέρασε πρόσφατα από τις ακτές της Κύπρου, το πλήρωμά της συμμετείχε σε συμβολικούς χαιρετισμούς στο κατάστρωμά της με το «Mavi Vatan», δηλαδή το όραμα της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Ποια «μοντερνιστική» Τουρκία ανασυστήνει ο Ερντογάν;

Διότι, παρά την δραματική μετάβαση από την ισλαμιστική αυτοκρατορία του σουλτάνου στον εκκοσμικευτικό δημοκρατισμό της περιόδου μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, οι πολιτικές εξολόθρευσης των αλλογενών πληθυσμών κι εθνοτήτων ήταν αξιοσημείωτα σταθερές, με συνεχή προσφυγή σε προμελετημένες μαζικές δολοφονίες, ανθρωποκτονίες, εκτοπισμούς, αναγκαστικούς εξισλαμισμούς, μαζικούς βιασμούς, και βάναυσες απαγωγές. Αρμένιοι, Ασσύριοι, Έλληνες ήταν τα θύματα των σφαγιαστικών εθνοκαθάρσεων στον βωμό της οικοδόμησης του Κεμαλικού νεωτεριστικού κράτους, της τουρκικής «modernity».

Ήταν η πρώτη μεγάλη Γενοκτονία του 20ού αιώνα, η εκκαθάριση 1,5 εκατομμυρίου Αρμενίων, που ανακαλείται στη μνήμη στις 24 Απριλίου το 1915, ημέρα ενάρξεως των εκκαθαρίσεων των Αρμενίων, προάγγελος και άλλων σφαγιαστικών προταγμάτων εναντίον των μη τουρκικών πληθυσμών στην Μικρά Ασία, στο πλαίσιο δημιουργίας ενός μονοεθνικού τουρκικού ομογενοποιημένου «νεωτεριστικού» κράτους, από τον «εκσυγχρονιστή» δημιουργό ενός νεωτεριστικού εκκοσμικευμένου αλλά και εθνοτικά μονοεθνικού ομοιογενούς «ευρωπαϊκού» κράτους...

Στο φως της τουρκικής «νεωτερικότητας» και του «εξευρωπαϊσμού», γεγονότα όπως ο ανασκολοπισμός των Αρμενισσών, που στις ταινίες φρικιώντες και αιδούμενοι οι ίδιοι οι Αρμένιοι παρουσιάζουν ως σταύρωση... Τους Αρμενίους τούς κάρφωναν από τα αφτιά στις πόρτες, μέχρι να έρθει η σειρά τους για σφαγή. Τούρκοι, «η μάστιγα της Ασίας», όπως τους ονόμασε ο Αμερικανός πρεσβευτής Τζωρτζ Χόρτον, στο ομότιτλο βιβλίο του, περιγράφοντας την κορύφωση των Κεμαλικών γενοκτονικών εκκαθαρίσεων των Ελλήνων στο απότοκο της Μικρασιατικής Καταστροφής του 1922..

Ιδού οι Τούρκοι. Όπως μας προειδοποίησε ο Βραγαδίνος, κρεμασμένος στα κατάρτια στο λιμάνι της Αμμοχώστου, το 1571. Θυμούμαι με συγκίνηση τους διαλόγους-συνεντεύξεις που είχα με Αρμενίους ιστορικούς στο Λονδίνο, με την προβολή της ταινίας «Αραράτ», που στοχάζεται τα γεγονότα της Αρμενικής Γενοκτονίας... Κι ένα πράγμα ήταν μια σταθερά: η ραγδαία κραυγή της τζιχάντ. Αν και δεν δικαιολογείται από τις διδασκαλίες του Ισλάμ, η δολοφονία δύο εκατομμυρίων Χριστιανών πραγματοποιήθηκε μέσω της σχεδιασμένης προτροπής των Τούρκων για την δημιουργία ενός καθαρού μουσουλμανικού έθνους.

«Η Γενοκτονία των Τριάντα χρόνων: The 30 years Genocide»

Μεταξύ 1894 και 1924, τρία κύματα βίας πέρασαν στην Ανατολία, στοχεύοντας τις χριστιανικές μειονότητες της περιοχής, οι οποίες στο παρελθόν αντιπροσώπευαν το 20% του πληθυσμού. Μέχρι το 1924, οι Αρμένιοι, οι Ασσύριοι και οι Έλληνες είχαν μειωθεί στο 2%. Οι περισσότεροι ιστορικοί αντιμετώπισαν αυτά τα κύματα ως ξεχωριστά, μεμονωμένα γεγονότα και οι διαδοχικές τουρκικές κυβερνήσεις τα παρουσίασαν ως μια «ατυχή» σειρά ατυχημάτων. Η Γενοκτονία των Τριάντα χρόνων είναι ο πρώτος απολογισμός που δείχνει ότι οι τρεις ήταν στην πραγματικότητα μέρος μιας ενιαίας, συνεχιζόμενης και σκόπιμης προσπάθειας να εξαλείψουν τον χριστιανικό πληθυσμό της Ανατολίας. Τα εν λόγω χρόνια, τα πιο βίαια στην πρόσφατη ιστορία της περιοχής, ξεκίνησαν κατά την διάρκεια της βασιλείας του Οθωμανού σουλτάνου Abdulhamid II, συνεχίστηκαν υπό τους Νεότουρκους και τελείωσαν, κορυφωνόμενα με την εθνοκάθαρση των Ελλήνων, στα πρώτα χρόνια της Τουρκικής Δημοκρατίας που ιδρύθηκε από τον Ataturk.

Αυτό το νέο και εξαιρετικό βιβλίο, των ιστορικών Benny Morris και Dror Ze’evi για τις φρικαλεότητες και τη γενοκτονία των Αρμενίων και των άλλων χριστιανικών μειονοτήτων, είναι μια νέα απόδειξη των λόγων του Γκλάντστοουν για τους Τούρκους. Αποκαλυπτικός και άψογα ερευνημένος, ο λογαριασμός του Benny Morris και του Dror Ze’evi είναι βέβαιο ότι θα μεταμορφώσει τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε ένα από τα πιο φρικτά γεγονότα της σύγχρονης ιστορίας. Τα 9 κεφάλαιά του αναπτύσσουν τεκμηριωμένα τις γενοκτονίες, στο αίμα των οποίων κτίστηκε η Τουρκία σε τρία χρονολογικά μέρη.

Το πρώτο συζητά λεπτομερώς τα φρικτά εγκλήματα που διέπραξαν οι τουρκικές ορδές κατά τα έτη 1894-1896. Το δεύτερο - τα εγκλήματα και τις βαρβαρότητες που διεπράχθησαν από τους Τούρκους μεταξύ 1914-1917 και το τρίτο μέρος περιγράφει με γλαφυρό και πανοραμικό τρόπο τα εγκλήματα που διεπράχθησαν από τους Τούρκους μετά τον WW1-1924. Έτσι, οι συγγραφείς βλέπουν ολόκληρη την ιστορία των τριάντα χρόνων που καλύπτεται στο βιβλίο τους ως μία και μοναδική προσπάθεια να εξαλειφθεί ολόκληρος ο χριστιανικός πληθυσμός της Μικράς Ασίας, μέσα από τις βάρβαρες και συστηματικές, φρικώδεις πράξεις των Τούρκων.

Αμέτρητες αλλά σχεδιασμένες - όπως τεκμηριώνονται από επίσημα έγγραφα - πολιτικές αφανισμού, οι οποίες ξεκίνησαν κατά την εποχή του Σουλτάνου Αμπντούλ Χαμίντ και έληξαν το 1924. Αυτό το βιβλίο ανατέμνει σχεδόν κάθε πιθανό έγκλημα, την γεωγραφική του περιοχή, τα είδη του εγκλήματος και εκείνους που ήταν υπεύθυνοι γι' αυτό. Σε μια τεράστια προσπάθεια που χρειάστηκε εννέα χρόνια για να ερευνήσουν και να γράψουν, οι συγγραφείς χρησιμοποίησαν πρόσφατα ανεκμετάλλευτες πηγές από γερμανικά, αυστρο-ουγγρικά, βρετανικά, τουρκικά και αμερικανικά αρχεία για να γράψουν για ένα από τα πιο σκοτεινά κεφάλαια στην ιστορία της ανθρωπότητας, στο οποίο πιστεύεται ότι περισσότεροι από 2,5 εκατομμύρια Χριστιανοί (η πλειονότητα των οποίων είναι Αρμένιοι) δολοφονήθηκαν συστηματικά και βάναυσα, με άμεση εντολή των αντίστοιχων τουρκικών κυβερνήσεων.

Όλα αυτά τα έγγραφα χρησιμοποιήθηκαν, παρά το γεγονός ότι οι Τούρκοι, με την πάροδο των ετών, προσπάθησαν να καταστρέψουν σχεδόν όλα τα έγγραφα σχετικά με τα ενοχλητικά εγκλήματα που διέπραξαν. Να σημειώσουμε ότι ο ιστορικός καθηγητής στην Οξφόρδη, Εβραίος Ben Morris, έχει την έξωθεν καλή μαρτυρία ότι ανασκεύασε την ισραηλινή αφήγηση για την Νάγκμπα, την δίωξη των Παλαιστινίων από το Ισραήλ το 1948, στοιχειοθετώντας ότι έφυγαν όχι με πρόσκληση Αράβων ηγετών να το κάνουν, αλλά διωγμένοι από τους Ισραηλινούς.

Οι Τούρκοι φαντάστηκαν ότι ο λαός και τα στρατεύματα θα έκαναν το έργο της δολοφονίας, λεηλασίας, βιασμών, ακρωτηριασμών κ.λπ., χωρίς να παρεμβαίνει η διεθνής κοινότητα, έτσι θα αφάνιζαν τους Αρμένιους, οι οποίοι δεν θα προσπαθούσαν να αντισταθούν. Αυτοί οι ατυχείς Αρμένιοι ονομάστηκαν απανθρωποποιητικά «άπιστοι σκύλοι» και, όπως είπε ο Αμπντουλάχ Χαμίντ, ήλπιζε ότι έτσι θα λύσει το αρμενικό πρόβλημα. Οι σφαγείς Τούρκοι εξασφάλισαν μεθοδικά ότι κάθε δολοφονία έγινε έξω από τις πόλεις όπου κινούνταν οι πρόξενοι και οι ιεραπόστολοι και κατέβαλαν κάθε δυνατή προσπάθεια για να εξαφανίσουν τα φυσικά ίχνη των μαζικών δολοφονιών, με ταφή και με ασβέστη και φωτιά. Σε αντίθεση με την Γερμανία, η οποία αναγνώρισε την ευθύνη της για το Εβραϊκό Ολοκαύτωμα, οι Τούρκοι μέχρι σήμερα δεν παραδέχθηκαν ποτέ τα εγκλήματά τους και τη ενοχή τους και απέδωσαν την ευθύνη στα θύματα.

Ιστορικοί της αλήθειας για τις γενοκτονίες κι εθνοκαθάρσεις στην Τουρκία των Νεοτούρκων, οι συγγραφείς του «The 30 years Genocide», διασαλπίζουν: Η αλήθεια είναι πάντα εκεί έξω, μόνο για να ανακαλυφθεί, ανεξάρτητα από το τι κάνουν οι ένοχοι για να την κρύψουν, και αυτή η γενοκτονία των Αρμενίων, Ελλήνων και Ασσυρίων δεν αποτελεί εξαίρεση, όταν οι αξιωματούχοι που συμμετείχαν, προσπάθησαν - και εξακολουθούν να προσπαθούν - να καλύψουν τα αιματηρά τους ίχνη σε σχέση με αυτό.

Ήταν μια προγραμματισμένη και εσκεμμένη γενοκτονία Αρμενίων, Ελλήνων και Ασσυρίων, που οδήγησε στην εξολόθρευσή τους. Αυτοί που ήταν υπεύθυνοι ήταν οθωμανικές και τουρκικές δυνάμεις - όλοι μουσουλμάνοι. Βοηθήθηκαν από τους Κούρδους και άλλους συγγενείς πληθυσμούς. Οι δολοφονίες, οι απελάσεις και οι εξισλαμισμοί των Χριστιανών είχαν έναν σκοπό. Να υπάρξει μια Τουρκία χωρίς Χριστιανούς.

*Φιλόσοφος, συγγραφέας