Νέο «ελληνοτουρκικό Μπούργκενστοκ» στήνει η Άγκυρα
Αλλαγή ισορροπιών «χθες» πρέπει να επιδιώξει η Αθήνα, προτού συρθεί, τελικά, σε διάλογο με την Τουρκία, η οποία έστησε το σκηνικό όπως ακριβώς το ήθελε. Δύσκολος ο ρόλος της Λευκωσίας, που ψάχνει διεξόδους
Το δικό της ιδιότυπο “Μπούργκενστοκ” - τότε που η Τουρκία, συζητώντας για το Κυπριακό, κατάφερε να βάλει τους όρους της - ζει η Ελλάδα, που βλέπει την Άγκυρα να κλιμακώνει την ένταση και τους διεθνείς μεσολαβητές, Ευρωπαίους και υπερατλαντικούς, να ψάχνουν τρόπο να την καλμάρουν για να μπει σε συζήτηση.
Η επιβολή δια της ισχύος είναι πλέον ξεκάθαρη και το λάθος - λόγω φόβου - της Αθήνας να “επιτρέψει”, με δικαιολογίες και σοφιστείες, ως προς την αποτελεσματικότητα των ερευνών, στο ερευνητικό Ορούτς Ρέις να σουλατσάρει στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, πληρώνεται ήδη πολύ ακριβά.
Ο ισλαμοφασίστας Ερντογάν κάνει παιγνίδι μόνος, “παίρνει και φέρνει” τους Ευρωπαίους όπως γουστάρει. Και Αθήνα και Λευκωσία οδηγούνται στην διπλωματική αγχόνη, όχι ψάλλοντας τον εθνικό ύμνο, αλλά επαναλαμβάνοντας φορτικά πως έχουν με το μέρος τους το… διεθνές δίκαιο.
Ισχύς Vs Δίκαιο
Όπως φαίνεται, πλέον, επί του εδάφους, άλλο 20ή Ιουλίου, όταν τα ελληνικά πολεμικά πλοία έδειξαν πραγματικά τα δόντια τους, και άλλο έναν μήνα μετά, όταν ναι μεν τα ελληνικά πολεμικά αναπτύχθηκαν, αλλά επέτρεψαν, λόγω άνωθεν οδηγιών, στο τουρκικό ερευνητικό να κάνει τη… δουλειά του.
Η Τουρκία έχει το πάνω χέρι στη διεθνή διαμεσολάβηση και οι Ερντογάν - Ακάρ φρόντισαν να το ξεκαθαρίσουν. “Ναι στον διάλογο, αλλά οι έρευνες θα συνεχίζονται”, είπαν αμφότεροι. Απλούστερα: “Μπορούμε να συζητήσουμε μόνον όταν έχουμε το πάνω χέρι”, λένε στην ουσία οι Τούρκοι.
Η τραγελαφική ιστορία των καλωδίων που έριξε το Ορούτς Ρέις, με τα όσα ακούστηκαν για θορύβους που δεν επέτρεπαν αποτελεσματικές δισδιάστατες ή τρισδιάστατες έρευνες, γύρισε για την ελληνική πολεμική ηγεσία σε μπούμερανγκ.
Η “γκριζοποίηση” μιας περιοχής που η Ελλάδα δεν μπορεί και δεν πρέπει να αποδεχθεί ότι αμφισβητείται απ’ οπουδήποτε και απ’ οποιονδήποτε, είναι, δυστυχώς για το Μαξίμου, γεγονός, και, πλέον, αντί να μπαίνει στη μάχη ως… φαβορί, σκέφτεται τη διαχείριση ενδεχόμενων απωλειών. Μπορεί η απώλεια να μην είναι να χάσει κυριαρχικές περιοχές, αλλά, το ολιγότερο, είναι να αποδεχθεί ένα άτυπο σιωπηρό μορατόριουμ στις περιοχές εκείνες που η Τουρκία επεκτείνει τους εκβιασμούς της.
Τι μπορεί να γίνει;
Η κινητοποίηση του Βερολίνου, που ελέγχει σαν αχυράνθρωπο τον, ούτως ή άλλως, προβληματικό Ύπατο Εκπρόσωπο, Ζοζέπ Μπορέλ, αλλά και το “ξύπνημα” του απόντα από τις διεθνείς εξελίξεις Τραμπ, αυξάνουν την πίεση, που θα οδηγήσει, είτε το παραδέχεται κάποιος, είτε όχι, σε έναν διάλογο Ελλάδας - Τουρκίας, όποια μορφή και αν έχει αυτός. Τούτου δοθέντος, θα πρέπει η Αθήνα να κάνει, πλέον, το παν για να διασφαλίσει εκείνες τις παραμέτρους που θα της επιτρέψουν να καταλήξει, αν μη τι άλλο, στο μη χείρον βέλτιστον. Δηλαδή, να έχει ως προοπτική στο τραπέζι την από κοινού προσφυγή σε διεθνές δικαστήριο, ώστε το θέμα της υφαλοκρηπίδας να λυθεί οριστικώς και αμετακλήτως. Η δε ξεκάθαρη προσπάθεια της Τουρκίας να ανοίξει επικίνδυνα την βεντάλια των θεμάτων με ζητήματα όπως η κυριαρχία επί νήσων και βραχονησίδων και η αποστρατιωτικοποίηση θα πρέπει να αποκρουστεί a priori και όχι κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, γιατί ελλοχεύει ο κίνδυνος η Ελλάδα να βρεθεί τόσο εκτεθειμένη, που να γράψει, τελικά, μια μαύρη σελίδα στην ιστορία της.
Παρά ταύτα, η κίνηση για επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια στο Ιόνιο είναι μια πράξη που δείχνει θέληση, αλλά δεν είναι αρκούντως εξισορροπητική των όσων λαμβάνουν χώρα από την Τουρκία. Η Αθήνα πρέπει, τάχιστα, να δώσει το μήνυμα στην Άγκυρα ότι, οσονούπω, προχωρεί με οριοθέτηση ΑΟΖ με την Κυπριακή Δημοκρατία, έστω και αν η Τουρκία λεκτικά εντάσσει τούτο στη σφαίρα του…casus belli. Πρέπει η Αθήνα να γυρίσει τον τροχό και να δοκιμάσει τις αντοχές του δοκιμαζόμενου οικονομικά Ερντογάν, ώστε να γνωρίσει ο ισλαμοφασίστας ηγέτης ότι στο παιγνίδι της Ανατολικής Μεσογείου έχει να χάσει πολλά, παρά να κερδίσει.
Συμπληγάδες για Κύπρο…
Το σκηνικό, όπως τελικά διαμορφώνεται, δεν μπορεί να αφήνει την Κύπρο ικανοποιημένη. Στο Προεδρικό γνωρίζουν πολύ καλά ότι το πολύπαθο νησί θα βρεθεί και πάλι στις Συμπληγάδες Πέτρες των μεγάλων δυνάμεων και θα πρέπει να έχουν ξεκάθαρο πλάνο πώς προχωρούν. Όσο κοντεύουν οι παράνομες εκλογές στα κατεχόμενα, άλλο τόσο θα προσεγγίζει επικίνδυνα το σενάριο πακετοποίησης του κυπριακού ζητήματος με τα Ελληνοτουρκικά, κάτι που θα υποβιβάσει τη Δημοκρατία σε κοινότητα και θα της αφαιρέσει από το στάτους που εδώ και χρόνια επιχειρεί να οικοδομήσει.
Το όπλο των κυρώσεων κατά της Τουρκίας, μέσω της Ε.Ε, είναι μεν χρήσιμο εργαλείο, αλλά δεν φαίνεται διόλου αποτελεσματικό. Ως εκ τούτου, η επέκταση της πολιτικής συνεργειών και συνεργασιών με Γαλλία, Ιταλία, Ισραήλ και Αίγυπτο είναι, ίσως, η μοναδική, επί του παρόντος, επιλογή. Για να είναι, όμως, τέτοια, θα πρέπει η Κυπριακή Δημοκρατία να καταφέρει να εμπλέξει τα συμφέροντα του Τελ Αβίβ και του Καΐρου, μέσα από έξυπνες κινήσεις που θα δίνουν στίγμα πως η Λευκωσία δεν φοβάται να παραχωρήσει, φτάνει να πάρει ένα ισχυρό, επί της επιβίωσής της, αντάλλαγμα.