Χαλαρώσεις μέτρων υπό τη σκιά των υψηλών αριθμών κρουσμάτων
Θα έρθουν ή όχι οι πολυπόθητες χαλαρώσεις μέτρων κατά του κορωνοϊού; Τι αναφέρει ο Δρ Πέτρος Καραγιάννης, Καθηγητής Μικροβιολογίας & Μοριακής Ιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και μέλος της Επιδημιολογικής Ομάδας που συμβουλεύει την κυβέρνηση και το Υπουργείο Υγείας
Παρά τις ραγδαίες αυξήσεις κρουσμάτων τον τελευταίο μήνα του 2021, οι αρμόδιοι καθυστερήσαν όσο μπορούσαν την εφαρμογή νέων πιο σκληρών μέτρων κατά των κορωνοϊού. Αν και υπήρχε η ελπίδα ότι με την επέλαση των γιορτών θα είχαμε μια σταδιακή μείωση στον αριθμό των κρουσμάτων όπως και στον αριθμό νοσηλευόμενων και θανάτων, χάθηκε όταν αντικρίσαμε τον τετραψήφιο πια αριθμό νέων περιστατικών κορωνοϊού. Ως εκ τούτου οι γιορτές της πρωτοχρονιάς και των Θεοφάνιων κύλησαν υπό την σκιά των νέων μέτρων την ίδια στιγμή που οι πολίτες λάμβανα και την τρίτη δόση εμβολίου.
Έσφιξαν τα λουριά από τον Δεκέμβριο
Σε έκτακτή σύσκεψη παρακάθισε στις 29 Δεκεμβρίου το υπουργικό συμβούλιο μετα την ραγδαία αύξηση των κρουσμάτων κορωνοϊού αποφασίζοντας ότι θα ληφθούν πιο αυστηρά μέτρα στις πύλες της Κυπριακής Δημοκρατίας ώστε να ελεγχθεί η διασπορά του ιού από εξωτερικούς παράγοντες ενώ καταργήθηκαν και τα safe pass σε αυτούς που δεν έχουν ολοκληρώσει το εμβολιαστικό τους πρόγραμμα.
Πιο αναλυτικά, το Υπουργικό συμβούλιο αποφάσισε ότι από τις 4 Ιανουαρίου μέχρι τις 15 Ιανουαρίου του τρέχοντος έτος όσοι επιβάτες, ανεξαρτήτως ιστορικού εμβολιασμού, εισέρχονταν στην Κυπριακή Δημοκρατία θα υποχρεούνται να έχουν εργαστηριακή εξέταση PCR 48 ώρων.
Ωστόσο, από τις 3 Ιανουαρίου ανακοινώθηκε ότι το 40% του προσωπικού κάθε εταιρείας ή οργανισμού στον τομέα παροχής υπηρεσιών θα εργάζεται από την οικία του (τηλεργασία). Παράλληλα η είσοδος σε κέντρα διασκέδασης, κέντρα και δεξιώσεις επιτρεπόταν μόνο σε εμβολιασμένους με ένδειξη Rapid test 24 ωρών ενώ οι παραβρισκόμενοι θα έπρεπε να βρίσκονται καθήμενοι. Εξάλλου τα μέτρα τα οποία ίσχυαν από 30 Δεκεμβρίου αφορούσαν και τον αριθμό πολιτών σε χώρους, όπως γήπεδα όπου η παρουσία φιλάθλων περιοριζόταν στο 50% ενώ σε χώρους δεξιώσεων και κέντρα διασκέδασης το ανώτατο όριο ατόμων καθοριζόταν στα 300, με τη προσκόμιση πάντα safe pass.
Ανέβηκαν οι αριθμοί κρουσμάτων
Αν και αναμενόταν μια έξαρση των κρουσμάτων κατά τη γιορτινή περίοδο των Χριστουγέννων αυτό φαίνεται να κράτησε και με τον ερχομό του 2022. Τα νέα κρούσματα εκτοξευθήκαν στις 5 χιλιάδες περίπου, καθημερινά πράγμα που προκάλεσε ανησυχία στους αξιωματούχους και τους επιστήμονες ενώ η μετάλλαξη Όμικρον άπλωνε τα πλοκάμια της σε όλες τις χώρες χωρίς να μείνει στην απέξω το νησί μας. Η αυξημένη μεταδοτικότητα της Όμικρον σε σχέση με την παραλλαγή Δέλτα έφερε ρεκόρ κρουσμάτων αλλά και θανάτους συνάνθρωπων μας που βρίσκονταν σε νεαρή ηλικία ενώ και ο αριθμός των νοσηλευόμενων αυξανόταν ραγδαία κάτι που «γονάτιζε» και το σύστημα υγείας μας.
Ανησυχία προκαλούσε και το γεγονός ότι τα σχολεία θα επαναλειτουργούσαν μετα τις Χριστουγεννιάτικες εορτές, με γονείς, εκπαιδευτικούς και επιστήμονες να κρούουν τον κώδωνα του κίνδυνου ενώ την ίδια στιγμή καταγράφονταν 4-6 θάνατοι τη μέρα από τη νόσο κορωνοϊού ενώ οι νοσηλευόμενοι τους 244 με αρκετούς από αυτούς να βρίσκονται σε σοβαρή κατάσταση. Το Υπουργείο Υγείας παρακολουθουσε καθημερινά την πορεία της πανδημίας, με τον Υπουργό να σημειώνει πως «αν χρειαστεί να πάρουμε οποιαδήποτε επιπρόσθετα μέτρα, πάντοτε σε συνεργασία με τους ειδικούς, θα το αποφασίσουμε».Ωστόσο λίγο πριν τις κρίσιμες αποφάσεις ο Υπουργός Υγείας είχε συνάντηση με την επιστημονική ομάδα, όπου αξιολογηθηκε η κατάσταση στα νοσηλευτήρια αλλά και ο αριθμός των κρουσμάτων.
Έτσι τα λουριά σφίγγουν κι άλλο με το Υπουργικό να λαμβάνει κι άλλα μέτρα κατά του κορωνοϊού ενώ αποφασίστηκε να ανοίξουν και τα σχολεία υπό περιορισμούς. Όλοι ανεξαιρέτως μαθητές, εκπαιδευτικοί και λοιπό προσωπικό κατά στην επιστροφή τους θα προσκομίσουν αρνητική εξέταση Rapid test διάρκειας 48 ωρών, ενώ οι μαθητές της δημοτικής εκπαίδευσης σε ιδιωτικά και δημόσια σχολεία θα πρέπει να προσκομίζουν αρνητική εξέταση Rapid test δύο φορές την εβδομάδα.Από τις 10 Ιανουαρίου 2022, καθορίστηκε ανώτατο όριο 200 ατόμων για χώρους εστίασης και κέντρα διασκέδασης. Η τηλεργασία αυξήθηκε στο 50% του προσωπικού σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα και η είσοδος σε ξενοδοχεία περιορίστηκε μόνο για τους εμβολιασμένους.
Μετα τα σκληρά μέτρα έρχονται χαλαρώσεις
Φαίνεται ότι οι περισσότεροι κύπριοι δεν βάζουν μυαλό αφού δεν τηρούν τα υγειονομικά πρωτόκολλα πράγμα που φαίνεται από τα καθημερινά πρόστιμα που πέφτουν βροχή για τη μη τήρηση των κανόνων αλλά και από τους αριθμούς κρουσμάτων, νοσηλευόμενων και θανάτων που δεν λέει να μειωθεί και πάλι. Ωστόσο οι επιστήμονες έκαναν λόγο για σταθεροποίηση των κρουσμάτων αφού έχουν πέσει στις 2 χιλιάδες περίπου τα νέα κρούσματα ενώ οι νοσηλευόμενοι έχουν σταθεροποιηθεί σε αριθμό και οι θάνατοι έχουν πέσει σημαντικά. Έτσι οι ειδικοί προτείναν κάποιες χαλαρώσεις των σκληρών μέτρων.
Έτσι στις 26/1 στη προγραμματισμένη σύσκεψη του Υπουργικού συμβουλίου ο Υπουργός Υγείας, κ. Μιχάλης Χατζηπαντέλα, παρουσίασε τις εισηγήσεις των μελών της Συμβουλευτικής Επιστημονικής Επιτροπής που συζητήθηκαν κατά την κατ ιδίαν σύσκεψη τους. Εκεί αναλύθηκαν και αξιολογήθηκαν τα δεδομένα που καταγράφονται από την Ομάδα Ιχνηλάτησης και από τα νοσηλευτήρια αλλά και τα ποσοστά της εμβολιαστικής κάλυψης του πληθυσμού που κατέδειξε ότι τις τελευταίες ημέρες καταγράφεται σταθερή πορεία των επιδημιολογικών δεικτών, με τον αριθμό των ημερήσιων κρουσμάτων να παρουσιάζει μείωση. Συγκεκριμένα από τις 15 μέχρι τις 21 Ιανουαρίου 2022 καταγράφηκαν 13,997 θετικά περιστατικά εντός της κοινότητας, με τη μείωση να καταγράφεται σε όλες τις ηλικιακές ομάδες.
Έτσι οι χαλαρώσεις που θα ισχύουν από τις 28 Ιανουαρίου 2022 αφορούν την αντικατάσταση της εργαστηριακής εξέτασης PCR με Rapid test κατά την 7η ημέρα των επιβεβαιωμένων θετικών κρουσμάτων και βάσει αυτού πρέπει να αυτοπεριοριστούν για 10 ημέρες. Για το μέτρο «test to stay» στα σχολεία και για τους μαθητές που αποτελούν στενές επαφές αντί για PCR θα μπορούν να υποβάλλονται σε εξέταση Rapid test για αποδέσμευση την 7η ημέρα. Παράλληλα, το μέτρο «test to stay» θα εφαρμόζεται πλέον και σε επαγγελματίες υγείας των δημόσιων και ιδιωτικών νοσηλευτηρίων, σε Αστυνομία και Πυροσβεστική με άγνωστη προς το παρόν ημερομηνία έναρξης.
Για τα παιδιά ηλικίας 2-5 ετών απαιτείτε η διενέργεια rapid test μια φορά την βδομάδα ώστε να προσέρχονται με ασφάλεια σε νηπιαγωγεία και προδημοτική. Επίσης σύμφωνα με το Υπουργικό συμβούλιο τα υφιστάμενα μέτρα παρατείνονται μέχρι και τις 17 Φεβρουαρίου.
Εξάλλου για τις επερχόμενες χαλαρώσεις ο Υπουργός Υγείας σε ανακοίνωση του αναφερόμενος στα επιδημιολογικά δεδομένα και σε συζητήσεις για πιθανή χαλάρωση των μέτρων, δήλωσε πως οι επιδημιολόγοι συμφώνησαν ομόφωνα ότι θα εξεταστεί χαλάρωση μέτρων στην επόμενη συνάντηση της Συμβουλευτικής Επιστημονικής Επιτροπής την Τρίτη 1η Φεβρουαρίου. «Τα μέτρα που έχουν συζητηθεί τις προηγούμενες μέρες είναι παιδιά 12-17 ετών που δεν είναι εμβολιασμένα να τους δοθεί η ευκαιρία να πηγαίνουν σε καφετέριες ή εστιατόρια με την επίδειξη rapid test ή SafePass, να δούμε αν θα πρέπει να αυξήσουμε τον αριθμό σε γάμους και βαπτίσεις, και να εξετάσουμε αν πρέπει να επιτραπεί ξανά ο χορός». Αυτές οι πιθανές χαλαρώσεις θα εξαρτηθούν από τον αριθμό κρουσμάτων αλλά και από τις νοσηλείες, βάσει των αναφορών του ΟΚΥπΥ, πρόσθεσε.
Υψηλοί αριθμοί κρουσμάτων αλλά έρχονται χαλαρώσεις
Απευθυνόμενος στη «Σημερινή Online» ο Δρ Πέτρος Καραγιάννης, Καθηγητής Μικροβιολογίας & Μοριακής Ιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και μέλος της Επιδημιολογικής Ομάδας που συμβουλεύει την κυβέρνηση και το Υπουργείο Υγείας τόνισε πως «λόγω των υψηλών ακόμα αριθμών κρουσμάτων δεν προχωρήσαμε σε χαλαρώσεις τη Τετάρτη και τις μεταθέτουμε την επόμενη βδομάδα. Φυσικά αν έχουμε ακόμα πιο υψηλούς αριθμούς δεν θα προχωρήσουμε σε χαλαρώσεις και θα κάνουμε δεύτερες σκέψεις». Σε ερώτηση αν υπάρχει η περίπτωση να σκληρύνουν τα μέτρα αν οι καθημερινοί αριθμοί κρουσμάτων αυξηθούν ο Δρ. Καραγιάννης ξεκαθάρισε πως «δεν υπάρχει περίπτωση για πιο σκληρά μέτρα όπως ούτε και σε εγκλεισμό, όμως εάν έχουμε αύξηση δεν θα μπουν σε εφαρμογή οι χαλαρώσεις.»
Σε ερώτηση για το που βασίζονται οι χαλαρώσεις των μέτρων εφόσον οι υψηλοί αριθμοί κρουσμάτων συνεχίζουν ακάθεκτοι, ο Δρ. Καραγιάννης τόνισε πως «βασίζεται στο γεγονός ότι το σύστημα υγείας δεν πιέζεται παρόλο που υπάρχουν τα 2,500 κρούσματα καθημερινά. Αντιθέτως οι νοσηλείες έχουν μειωθεί όμως οι θάνατοι θα συνεχίζουν να υπάρχουν αφού έχουν συσσωρευθεί από τις προηγούμενες βδομάδες λόγω του ότι κάποιοι χρειάζονται πιο μακρά νοσηλεία που όμως στο τέλος δεν τα καταφέρνουν.»
«Θα συνεχίζουμε να βλέπουμε μείωση κρουσμάτων καθώς πλησιάζει και η άνοιξη κυρίως όταν ο καιρός θα ανοίξει γιατί κακά τα ψέματα τις τελευταίες μέρες λόγω του ψύχους έχουμε κλειστεί όλοι στο σπίτι και είναι κάτι που ευνοεί την μετάδοση», κατέληξε ο ο Δρ Πέτρος Καραγιάννης.