Σπάστε τη σιωπή!

Συμβουλευτική Επιτροπή: Ποινικό αδίκημα η βία κατά γυναικών
Ο Οργανισμός Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ, με αφορμή τη διεθνή ημέρα για την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών, ανακοίνωσε ότι, φέτος, 10 εκατομμύρια γυναίκες στην Ευρώπη είχαν κακοποιηθεί σωματικά και 3 εκατομμύρια είχαν υποστεί σεξουαλική κακοποίηση.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή της Κύπρου για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας στην Οικογένεια τονίζει ότι η βία ενάντια στις γυναίκες αποτελεί ποινικό αδίκημα και προτρέπει τις γυναίκες θύματα να σπάσουν τη σιωπή τους και να καταγγέλλουν την κακοποίησή τους, αλλά και να απευθύνονται στους αρμόδιους φορείς για προστασία και στήριξη. Με την ευκαιρία της Διεθνούς Ημέρας για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών (25η Νοεμβρίου), η Συμβουλευτική Επιτροπή αναφέρει ότι η βία κατά των γυναικών και η ενδοοικογενειακή βία αποτελούν ποινικό αδίκημα και κατάφωρη παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Να παρθούν τα κατάλληλα μέτρα
Η Συμβουλευτική Επιτροπή της Κύπρου σημειώνει ότι η Πολιτεία έχει υποχρέωση να λάβει τα κατάλληλα μέτρα που θα συμβάλλουν στην προάσπιση και προστασία των δικαιωμάτων των γυναικών και καλεί τα αρμόδια υπουργεία όπως προχωρήσουν άμεσα στην προώθηση της κύρωσης της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης από τη Βουλή με νόμο. Η Συμβουλευτική Επιτροπή αναφέρει ότι «η βία κατά των γυναικών είναι κυρίως υπόθεση ενδοοικογενειακή και αποτελεί καταπάτηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους, καθώς βασίζεται στην ανισότητα των φύλων».

Προσθέτει ότι «η έκταση και η σοβαρότητα του προβλήματος της βίας ενάντια στις γυναίκες επιβεβαιώνεται από τα ευρήματα της πρώτης παγκύπριας έρευνας για την ενδοοικογενειακή βία κατά των γυναικών στην Κύπρο, που έγινε για τη Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας στην Οικογένεια (2012), με επιχορήγηση του Εθνικού Μηχανισμού για τα Δικαιώματα της Γυναίκας».
Τι δείχνουν οι έρευνες;
Σύμφωνα με τα ευρήματα της εν λόγω έρευνας, ποσοστό 28% των Κυπρίων γυναικών έχει υποστεί κάποιας μορφής κακοποίηση από τον σύζυγο/σύντροφό τους, με τις γυναίκες που ανήκουν στις μεγαλύτερες ηλικιακά ομάδες να δηλώνουν ότι υφίστανται τη μεγαλύτερη βία (36%).
«Δυστυχώς -συνεχίζει η ανακοίνωση- σχεδόν 60% των γυναικών θυμάτων βίας δεν αναφέρει το περιστατικό σε κανέναν, γι' αυτό και καλούνται λοιπόν οι πολίτες, καθώς και τα κοντινά πρόσωπα των θυμάτων, που γνωρίζουν το πρόβλημα, να καταγγέλλουν τα περιστατικά αυτά, για να μη φτάνουμε στο σημείο να θρηνούμε θύματα».
Σημαντική η εκπαίδευση και η ευαισθητοποίηση
Η Συμβουλευτική Επιτροπή εκτιμά πως η εκπαίδευση και η ευαισθητοποίηση των εμπλεκόμενων επαγγελματιών, καθώς και η γνώση της σχετικής νομοθεσίας και των διατμηματικών διαδικασιών που πρέπει να ακολουθούνται, αποτελούν βασικό προαπαιτούμενο για την αναγνώριση και τον σωστό χειρισμό περιστατικών βίας στην οικογένεια.

Επίσης, η σχετική εγκύκλιος του Γενικού Εισαγγελέα, με θέμα «Παράπονα/ καταγγελίες/ υποθέσεις σχετικά με βία στην οικογένεια», αναφέρει ξεκάθαρα ότι οι λειτουργοί των Υπουργείων Εργασίας (Κοινωνικοί Λειτουργοί), Υγείας, Παιδείας και Αστυνομίας είναι υποχρεωμένοι «όπως, αμέσως, και όχι αργότερα των 7 ημερών μετά από παράπονο/ καταγγελία σ’ αυτούς, υποβάλουν έκθεση με την οποία να ενημερώνουν το Γραφείο του Εισαγγελέα». Είναι, συνεπώς, σαφές ότι δεν χρειάζεται γραπτή καταγγελία από το θύμα για να ενημερωθεί ο Γενικός Εισαγγελέας και να ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα.
Ικανοποιημένη για την απόφαση
Επιπλέον, η Συμβουλευτική Επιτροπή εκφράζει την ιδιαίτερη ικανοποίησή της για την απόφαση της κυπριακής κυβέρνησης να υπογράψει τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης στις 16 Ιουνίου 2015 (Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών και της Ενδοοικογενειακής Βίας), η οποία άνοιξε για υπογραφή στην Κωνσταντινούπολη στις 11 Μαΐου του 2011.

Όπως αναφέρει, η Σύμβαση αποτελεί ένα σημαντικό, δεσμευτικό, διεθνές εργαλείο που μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση αποτελεσματικών πολιτικών για την πρόληψη όλων των μορφών βίας κατά των γυναικών, στην προστασία, στήριξη και ενδυνάμωση των θυμάτων, στην προαγωγή της διεθνούς συνεργασίας και στην παραδειγματική τιμωρία των θυτών. Η Κύπρος είναι η 38η χώρα που έχει υπογράψει τη Σύμβαση, ενώ 19 χώρες την έχουν ήδη επικυρώσει.
Η οικονομική κρίση εντείνει το πρόβλημα
Ο Οργανισμός Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με αφορμή τη διεθνή ημέρα για την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών, ανακοίνωσε κάποια από τα επίσημα στοιχεία της έρευνάς του. Δέκα εκατομμύρια γυναίκες στην Ευρώπη είχαν κακοποιηθεί σωματικά και τρία εκατομμύρια είχαν υποστεί σεξουαλική κακοποίηση στο ίδιο διάστημα.

Μία στις τρεις γυναίκες στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχει πέσει θύμα σωματικής ή σεξουαλικής επίθεσης, ενώ ένα ποσοστό 25% έχει υπάρξει θύμα σωματικής ή και σεξουαλικής βίας από την ηλικία των 15 ετών και άνω. Τα κρούσματα βίας κατά των γυναικών καταγράφονται και στην Κύπρο όπου, σύμφωνα με στατιστικές, υπάρχει μια αυξητική τάση όσον αφορά αναφορές περιστατικών βίας στην οικογένεια.
Σύμφωνα με έρευνα του Παρατηρητηρίου Ισότητας Κύπρου, η βία στην οικογένεια στην Κύπρο έχει ενταθεί σε μεγάλο βαθμό, λόγω της οικονομικής κρίσης και των σοβαρών επιπτώσεων στην οικογένεια, κυρίως στη γυναίκα, η οποία επωμίζεται περισσότερες ευθύνες στην κάλυψη των οικογενειακών υποχρεώσεων.
«Η βία κατά των γυναικών βρίσκεται παντού, στο σπίτι, τη δουλειά, σε δημόσιους χώρους και στο διαδίκτυο. Η ενδοοικογενειακή βία αποτελεί ποινικό αδίκημα και η καταπολέμησή της είναι ευθύνη όλων μας», αναφέρει το Παρατηρητήριο.
Καθημερινό φαινόμενο
Είκοσι πέντε εγκυμονούσες γυναίκες, που έπεσαν θύματα ενδοοικογενειακής βίας, απευθύνθηκαν μεταξύ Ιανουαρίου 2014 και Ιανουαρίου 2015 για βοήθεια στον Σύνδεσμο για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση της Βίας στην Οικογένεια. Κάθε μέρα σημειώνονται 2-5 περιστατικά, ενώ, σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, δύο στις τρεις περιπτώσεις γυναικών που φιλοξενούνται σε καταφύγια είναι αλλοδαπές, με τα δωμάτια σε όλη την Κύπρο να ανέρχονται σε μόλις πέντε. Το 70% των ατόμων που ζήτησαν βοήθεια έχουν παιδιά που βιώνουν ως μάρτυρες την ενδοοικογενειακή βία στο σπίτι τους.
Η διεθνής μέρα εξάλειψη της βίας
Η 25η Νοεμβρίου έχει καθιερωθεί σαν διεθνής μέρα για την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών. Στόχος της ημέρας είναι η ανάδειξη και ευαισθητοποίηση του σημαντικού προβλήματος με παγκόσμιες διαστάσεις, που διαπερνά όλους τους πολιτισμούς, όλες τις χώρες, όλες τις κοινωνίες. Η βία κατά των γυναικών έχει πολλές μορφές και οι πιο γνωστές της είναι η σεξουαλική, η σωματική και η ψυχική ή συναισθηματική βία. Σε κάθε περίπτωση και ανεξαρτήτως μορφής, η βία κατά των γυναικών είναι παρούσα και αδιαμφισβήτητη στις μέρες μας χωρίς να περιορίζεται σε συγκεκριμένη κοινωνική τάξη, κουλτούρα, μορφωτικό ή οικονομικό επίπεδο. Η βία κατά των γυναικών είναι ένα παγκόσμιο πρόβλημα με τεράστιες διαστάσεις και αυξητικές τάσεις.