Όλα έγιναν για να ικανοποιηθεί η Σάβια
Παρασκευή 19 Μάι 2017
ΕΛΕΓΚΤΗΣ: ΠΑΝΤΕΛΩΣ ΑΠΑΡΑΔΕΚΤΟΣ Ο ΧΕΙΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΠΟΣΠΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΥΠ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
To Υπουργείο Οικονομικών αναντίλεκτα ενήργησε έχοντας ως κριτήριο των πράξεών του όχι την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος, αλλά την ικανοποίηση της επιθυμίας της λειτουργού Σάβιας Ορφανίδου να αποσπασθεί στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), με όρους μάλιστα στους οποίους η ίδια η λειτουργός είχε λόγο και τους οποίους κακώς αφέθηκε να διαπραγματευτεί με την ΕΤΕπ.
Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγει η ειδική έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας για την όλη υπόθεση, η οποία άρχισε όταν η βουλευτής του ΑΚΕΛ Ειρήνη Χαραλαμπίδου ζήτησε από τον Υπ. Οικονομικών στοιχεία για τη διαδικασία επιλογής και απόσπασης της Σάβιας Ορφανίδου, καθώς και για το ενδεχόμενο διάπραξης πειθαρχικών παραπτωμάτων λόγω του γεγονότος ότι η κ. Ορφανίδου κατέχει κομματικό αξίωμα, κάτι που αποτελεί παράβαση του νόμου για τη δημόσια υπηρεσία.
Απαράδεκτος
Στην έκθεσή της η Ελεγκτική Υπηρεσία αναφέρει μεταξύ άλλων ότι:
«Εφόσον ο Υπουργός επιβεβαιώνει σε επιστολή του (στις 16 Μαΐου 2017) ότι όλα έγιναν γιατί η ίδια η υπάλληλος εκδήλωσε το ενδιαφέρον της προς την ΕΤΕπ, σε μία θέση για την οποία όμως διαχρονικά το Υπουργείο επιθυμούσε να αποσπάσει κάποιον Κύπριο δημόσιο υπάλληλο, θεωρούμε τον όλο χειρισμό εκ μέρους του Υπουργείου ως παντελώς απαράδεκτο, συγκρουόμενο με τη θεμελιώδη υποχρέωσή του να τηρεί τις αρχές ίσης μεταχείρισης και διαφάνειας, και αντίθετο προς την απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου (27 Αυγούστου 2014), που αποσκοπούσε να τεθεί φραγμός στην απόσπαση δημοσίων υπαλλήλων σε θεσμικά όργανα της ΕΤΕπ στη βάση των ιδιωτικών τους επιθυμιών.
»Η ευνοϊκή μεταχείριση μιας υπαλλήλου, στενής συνεργάτιδας του Υπουργού στο Υπουργείο του, πολιτικά στενά συνδεδεμένης με αυτόν, και συμμετέχουσας (κατά παράνομο μάλιστα τρόπο, όπως διαφάνηκε, αλλά με την ανοχή του ίδιου του Υπουργού) στο πολιτικό γραφείο του ίδιου πολιτικού κόμματος, εύλογα πιστεύουμε ότι κλονίζει την εμπιστοσύνη των πολιτών προς το κράτος και τους θεσμούς του, και ως εκ τούτου ήταν απαράδεκτη».
Στην έκθεση γίνεται λεπτομερής αναφορά στο ιστορικό και τα γεγονότα του διορισμού της Σ. Ορφανίδου, ενώ παρατίθενται και οι διαδικασίες οι οποίες ακολουθούνται από τα θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την πλήρωση κενών θέσεών τους.
«Τα θεσμικά όργανα της ΕΕ -αναφέρεται- ακολουθούν ανοικτές και διαφανείς διαδικασίες για την πλήρωση κενών θέσεών τους, εντούτοις μέχρι το 2014 η διαδικασία εκδήλωσης ενδιαφέροντος από Κύπριους δημόσιους υπαλλήλους δεν ήταν διαφανής. Μέχρι τότε, οι θέσεις αποστέλλονταν από τη Μόνιμη Αντιπροσωπία της Κύπρου στην ΕΕ, στο Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού (ΤΔΔΠ), το οποίο τις αναρτούσε στην ιστοσελίδα του και στη συνέχεια οι αιτήσεις «στηρίζονταν αποκλειστικά στις ιδιωτικές επιθυμίες και προσπάθειες των ενδιαφερόμενων υπαλλήλων».
Η αδιαφανής αυτή διαδικασία τερματίστηκε μετά από κοινή πρόταση των Υπουργών Εξωτερικών και Οικονομικών στις 22 Αυγούστου 2014, η οποία εγκρίθηκε και με απόφαση του Υπουργικού. Με αυτήν καθορίστηκε σχετική διοικητική διαδικασία, που διαλαμβάνει ανάμεσα σε άλλα τη γνωστοποίηση των διαθέσιμων θέσεων από το ΤΔΔΠ προκειμένου να ενημερώνονται οι λειτουργοί σε όλο τον δημόσιο τομέα και να υποβάλλουν αιτήσεις όσοι ενδιαφέρονται, για σκοπούς διαφάνειας και ισότιμης μεταχείρισης».
Δεν έγινε ποτέ προκήρυξη
Η Ελεγκτική Υπηρεσία αναφέρει στη συνέχεια ότι για τη θέση στην οποία αποσπάσθηκε η Σ. Ορφανίδου, ουδέποτε έγινε οποιαδήποτε ανοικτή ή εσωτερική προκήρυξη για εκδήλωση ενδιαφέροντος από λειτουργούς, αλλά προφορική βολιδοσκόπηση -κατά διαστήματα- Οικονομικών Λειτουργών του Υπουργείου, χωρίς όμως να υπάρχει θετική ανταπόκριση.
Σημειώνεται επίσης ότι σε συνεδρία της Επιτροπής Ελέγχου της Βουλής, ο ίδιος ο Υπουργός Οικονομικών είπε ότι η συγκεκριμένη λειτουργός εκδήλωσε το ενδιαφέρον της προς την ΕΤΕπ ανταποκρινόμενη σε ανοικτή (και διαρκή) πρόσκληση για αποσπάσεις προσωπικού που είναι αναρτημένη στην ιστοσελίδα της ΕΤΕπ.
Η Ελεγκτική Υπηρεσία αναφέρεται στη συνέχεια στις λεπτομέρειες της απόφασης για την απόσπαση της Ορφανίδου, απόφαση στην οποία συμμετείχε ο Υπουργός Οικονομικών και χαρακτηρίζει απαράδεκτη την αναφορά του, ότι δήθεν τα ερωτήματα για την εσωτερική διαδικασία επιλογής της Ορφανίδου από την ΕΤΕπ μπορούν να απαντηθούν μόνο από την ίδια της ΕΤΕπ, «ως εάν το Υπουργείο Οικονομικών να μην είχε οποιαδήποτε σχέση».
Και ειρωνική
«Εξίσου απαράδεκτη, και ειρωνική -τονίζεται στην έκθεση- είναι και η αναφορά του Υπουργού ότι 'υποθέτει' ότι η ΕΤΕπ επιλέγει με βάση το βιογραφικό και προσωπική συνέντευξη, ως εάν να μην είχε ο ίδιος ο Υπουργός οποιαδήποτε γνώση και θα έπρεπε να υποθέσει μια λογική απάντηση για να δώσει στην Υπηρεσία μας. Ομοίως παραπλανητική κρίνουμε την αναφορά του Υπουργού ότι, δήθεν, δεν θα μπορούσε να εφαρμοστεί ανοικτή διαδικασία επιλογής.
»Προφανώς θα μπορούσε, και αντίθετα θα έπρεπε, κατά την άποψή μας, το Υπ. Οικονομικών να ακολουθήσει ανοικτή διαδικασία επιλογής. Θεωρούμε προφανές ότι, αν γνωστοποιούνταν οι τόσο ευνοϊκοί όροι απόσπασης, θα υπήρχε ενδιαφέρον και από άλλους, ίσως πιο κατάλληλους ή/και πιο προσοντούχους λειτουργούς. Εναλλακτικά, θα μπορούσε το Υπ. Οικονομικών, αφού πρώτα συμφωνούσε με την ΕΤΕπ τους όρους απόσπασης, να ενημέρωνε όλους τους δημόσιους υπαλλήλους για το θέμα αυτό, ώστε όλοι όσοι ενδιαφέρονταν να υπέβαλλαν την αίτησή τους απευθείας προς την ΕΤΕπ.
Το επίδομα των 50.000 ευρώ
Εκτενής αναφορά γίνεται και στις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν ώστε η Ορφανίδου να απολαύει και επίδομα εξωτερικού ύψους 50.000 ετησίως. Σημειώνεται συγκεκριμένα ότι με βάση τη συμφωνία με την ΕΤΕπ για την απόσπαση της λειτουργού, η Δημοκρατία θα συνεχίσει να καταβάλλει τον μισθό της και επιπλέον η Δημοκρατία, και όχι η ΕΤΕπ, θα της καταβάλλει επίδομα ύψους €50.000. Απλώς, το ποσό των €50.000 θα επιστρέφεται στη Δημοκρατία από την ΕΤΕπ με μεταξύ τους απευθείας πληρωμή.
«Η συμφωνία για την απόσπαση της λειτουργού, μεταξύ της ΕΤΕπ και του Υπουργείου Οικονομικών, αναφέρει η έκθεση, ήταν αποτέλεσμα διαπραγμάτευσης, στην οποία μετείχε η ίδια η λειτουργός. Με βάση το κείμενο της τελικής συμφωνίας, δεν εφαρμόστηκε η πολιτική που ακολουθείται στον δημόσιο τομέα για την παραχώρηση των επιδομάτων εξωτερικού, αφού καθορίστηκε σταθερό ποσό επιδόματος ύψους €50.000 ετησίως.
»Αναφέρεται επίσης ότι στη συμφωνία δεν διευκρινίζεται εάν το ποσό των €50.000 θεωρείται ότι καλύπτει επίδομα ενοικίου, και τούτο θα πρέπει να διευκρινιστεί από το Υπ. Οικονομικών. Απορρίπτουμε τον ισχυρισμό του Υπουργού, ότι δήθεν το επίδομα καθορίστηκε με βάση τις εσωτερικές διαδικασίες της ΕΤΕπ, αφού η τράπεζα εισηγήθηκε όπως η Δημοκρατία καταβάλει και ακολούθως η ΕΤΕπ να συνεισφέρει το ποσό των €50.000 ετησίως, διευθέτηση που τελικά άλλαξε, γεγονός που αποδεικνύει ότι ο ισχυρισμός του Υπουργού είναι ανυπόστατος».
Στην έκθεση γίνεται, εν συνεχεία, αναφορά και σε «λογιστικές αλχημείες» σε σχέση με τον τρόπο καταβολής του επιδόματος, ενώ τέλος γίνεται λόγος και για σύγκρουση συμφερόντων.