Μια αξιόλογη έκδοση για τον Ελευθέριο Κ. Βενιζέλο

Κυκλοφόρησε τελευταία (2017) μια δίτομη βιογραφία του Ελευθέριου Κ. Βενιζέλου από το ομώνυμο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών και τον εκδοτικό οίκον «Εστία» και συγγραφέα τον Νικόλαο Εμμανουήλ Παπαδάκη, Γενικό Διευθυντή του Ιδρύματος.

Γνώρισα τον Νικόλα Παπαδάκη μέσω του κοινού μας φίλου Βασίλη Καλαϊτζή- Μουντάκη, πριν από περισσότερα από 10 χρόνια. Από τότε συνεργαστήκαμε και συνεργαζόμαστε μέσα στα πλαίσια του Ιδρύματος και στην κοινή μας αγάπη για την Ελλάδα, την Κύπρο, την Κρήτη και τον Ελληνισμό. Το Ίδρυμα Βενιζέλου ιδρύθηκε το 2000 και, κάτω από την ηγεσία του Ν. Παπαδάκη και των συνεργατών του, έχει καταστεί τουλάχιστον ένα από τα πιο αξιόλογα Ιδρύματα του Ελληνισμού στο είδος του.

Ο Ν. Παπαδάκης μάς παρουσιάζει τώρα ένα βιβλίο που ίσως να είναι το αποκορύφωμα του μέχρι σήμερον συγγραφικού του έργου, μια δίτομη βιογραφία του Ελευθέριου Κ. Βενιζέλου.

Έχουν γραφτεί πάρα πολλές βιογραφίες του Ελευθέριου Βενιζέλου, έχοντας υπ' όψιν τη θέση του ανδρός στη σύγχρονη ελληνική και ευρωπαϊκή Ιστορία. Αναφέρω για παράδειγμα το βιβλίο του Δ. Άλαστου στην αγγλική του 1942, του H.A.Gibbons του 1921 και το τετράτομο βιβλίο του Δ. Πουρνάρα του 1960 (μια εκτενής βιβλιογραφία υπάρχει π.χ. στο βιβλίο μου «Η Ελλάδα και η Αντάντ», έκδοση του Ιδρύματος Βενιζέλου και των εκδόσεων Πατάκη του 2011, σελίδες 399-432). Η βιογραφία όμως του Νικόλα Παπαδάκη είναι η πιο σύγχρονη με όλες τις τελευταίες πηγές.

Το βιβλίο αρχίζει από τη γέννηση του Βενιζέλου στην Κρήτη το 1864 μέχρι τον θάνατό του το 1936 στο Παρίσι, περνώντας όλα τα στάδια της ζωής του Βενιζέλου που διαφωτίζουν την ελληνική και ευρωπαϊκή Ιστορία. Η Επανάσταση του Θέρισου, η σύγκρουση με τον Πρίγκιπα Γεώργιο, η Κρήτη και η κλήση του στην Ελλάδα για την ηγεσία της χώρας, οι Βαλκανικοί πόλεμοι και το μεγάλο θέμα του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου και η σύγκρουση με τον Βασιλιά Κωνσταντίνο.

Ο Βενιζέλος, νικητής και θριαμβευτής στο Συνέδριο της Ειρήνης. Η γραμματέας του Lloyd George, ως αναφέρεται στο βιβλίο, τον περιγράφει ως «έναν υπέροχο τύπο Έλληνα χυμένο στο κλασικό καλούπι, πνευματικά και σωματικά» (ο.π., Τόμος Β’, σελίς 664).

Η εντολή για την Ιωνία, ο θρίαμβος της Συνθήκης των Σεβρών, η προσπάθεια του Βενιζέλου για ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα κατά τις διαπραγματεύσεις για τη Συνθήκη (ο.π., Τόμος Β’, σελίς 708), η ήττα στις εκλογές του Νοεμβρίου 1920, η πτώση, η καταστροφή της Σμύρνης, η διαπραγμάτευση στη Λωζάννη, η επιστροφή στην εξουσία, το αποτυχημένο κίνημα, η εξορία, ο θάνατος.

Το βιβλίο του Ν. Παπαδάκη διακρίνεται για την ενδελεχή έρευνα των πηγών. Επίσης η αξία του έγκειται και στη συγγραφή και τις πάμπολλες ανέκδοτες φωτογραφίες. Θα αποτελέσει ένα βοήθημα για όλους που ασχολούνται με τη νεότερη ιστορία, και για οποιονδήποτε που ενδιαφέρεται για τη νεότερην ιστορία του Ελληνισμού.

Θα ήταν χρήσιμη μια μετάφρασή του στην Αγγλική για να είναι στη διάθεση και όλων των ξένων ερευνητών.
ΔΡ ΧΡΙΣΤΟΣ Α. ΘΕΟΔΟΥΛΟΥ
Δικηγόρος,
Διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών & Διεθνών Σχέσεων
(Η.Ε.Ι., Γενεύης Ελβετίας),
πρώην Μέλος της Γραμματείας του ΟΗΕ