Στηρίξτε την ποιοτική δημοσιογραφία

Η πρόκληση της Τουρκίας στην Αμμόχωστο

Η απόφαση της Τουρκίας και των εν Κύπρω εγκαθέτων της για άνοιγμα μέρους της παραλίας της περίκλειστης πόλης της Αμμοχώστου αποτελεί μιαν ακόμη σοβαρότατη παράνομη ενέργεια της Άγκυρας εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας και μια ιδιαίτερα αρνητική εξέλιξη στην πορεία επίλυσης του Κυπριακού, η οποία βρίσκεται σε αποτελμάτωση μετά το ναυάγιο στο Κραν Μοντανά και τις επακολουθήσασες πειρατικές ενέργειες της Τουρκίας στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη της Κυπριακής Δημοκρατίας με τις παράνομες γεωτρήσεις, τις σεισμογραφικές έρευνες και όλα τα νέα τετελεσμένα που ήθελε να δημιουργήσει στην Κύπρο και σε σχέση με το Κυπριακό.

Οι εξελίξεις όσον αφορά την ανακοίνωση για άνοιγμα μέρους της περίκλειστης πόλης της Αμμοχώστου είναι ραγδαίες και οι ιστορικές στιγμές κρίσιμες, γεγονός που επιβάλλει την εθνική σύμπνοια και ενότητα προς τον απώτερο σκοπό, που είναι ο τερματισμός της τουρκικής κατοχής, η απελευθέρωση των κατεχομένων και η επανένωση του νησιού. Το ομόφωνο κοινό ανακοινωθέν του Εθνικού Συμβουλίου, το οποίο απασχόλησε στις 6 Οκτωβρίου 2020 το συγκεκριμένο ζήτημα, είναι σίγουρα ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, παρόλο που υπάρχουν, εκ μέρους κάποιων, διαφορετικές αναγνώσεις. Θα πρέπει να αντιληφθούμε φυσικά ότι γεγονός παραμένει ο σταθερός προσανατολισμός της Κυπριακής Δημοκρατίας στον σεβασμό, προώθηση και προστασία των αρχών του διεθνούς δικαίου που διέπουν τα ζητήματα που προκαλεί η Τουρκία. Θα πρέπει, παράλληλα, να συνεχίσουμε να αντιλαμβανόμαστε την αναθεωρητική στάση της Τουρκίας στο σύνολό της σε όλο το εύρος των γεωπολιτικών εξελίξεων στην ευρύτερη γεωγραφική μας περιοχή και αλλού. Δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε, επίσης, την στρατιωτική ισχύ της Τουρκίας, την οποία δεν διστάζει να επιδεικνύει.

Σε σχέση με την Αμμόχωστο ειδικότερα, οι ενέργειες της Τουρκίας θα πρέπει να ιδωθούν σε ένα ευρύτερο πλαίσιο που σχετίζεται με το πλαίσιο λύσης του Κυπριακού, το οποίο η Τουρκία αλλάζει, επιμένοντας να απομακρύνεται από τις σχετικές αποφάσεις, ψηφίσματα, συγκλίσεις κ.ο.κ. διεθνών οργάνων. Το Κυπριακό αποτελεί ένα πρόβλημα της διεθνούς κοινότητας, το οποίο θα πρέπει να επιλυθεί στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου. Για την Αμμόχωστο, υπενθυμίζουμε το γεγονός ότι η Τουρκία παραβιάζει με τις ενέργειές της τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός και τα ψηφίσματα 550 και 789 του Συμβουλίου Ασφαλείας, τα οποία αναφέρονται ρητά στο καθεστώς της Αμμοχώστου και την απόδοσή της στους νόμιμους κατοίκους της. Η απόφαση της Κυβέρνησης για προσφυγή στο Συμβούλιο Ασφαλείας στη βάση του Άρθρου 35 του Καταστατικού Χάρτη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών αποτελεί ένα από τα ορθά βήματα που λαμβάνουμε, ενώ ειδικά από τον Ιούνιο του 2019, όταν είχαμε τις δηλώσεις Οζερσάι για το άνοιγμα της περίκλειστης πόλης της Αμμοχώστου, προβήκαμε σε διάφορα διαβήματα και παραστάσεις, στις οποίες δυστυχώς δεν ανταποκρίνεται η Τουρκία, η οποία επιμένει στις παραβιάσεις των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας και γενικότερα του διεθνούς δικαίου. Μέσω της προσφυγής στο Συμβούλιο Ασφαλείας διεκδικούμε την επιβεβαίωση των σχετικών ψηφισμάτων του ΟΗΕ, την καταδίκη των τουρκικών ενεργειών και την έκκληση προς την Τουρκία για ανάκληση της απόφασής της.

Πέραν τούτων, υπενθυμίζεται ότι την ερχόμενη εβδομάδα έχουμε προγραμματισμένη σύγκληση του Συμβουλίου των Υπουργών Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, στα οποία φόρα θα θέσουμε τις νέες τουρκικές ενέργειες και θα αναζητήσουμε την απτή ευρωπαϊκή αλληλεγγύη στην απαράδεκτη και απόλυτα έκνομη ενέργεια της Τουρκίας σε σχέση με την Αμμόχωστο. Παράλληλα, η Κυπριακή Δημοκρατία επαναβεβαιώνει την ετοιμότητά της να συμμετάσχει σε μια επανέναρξη της διαδικασίας συνομιλιών στο ορθό πλαίσιο, όπως αυτό ορίζεται από τα σχετικά ψηφίσματα του ΟΗΕ και πάντοτε υπό καθεστώς το οποίο να δημιουργεί εύφορο έδαφος για διαπραγματεύσεις με σκοπό την επίλυση του κυπριακού προβλήματος. Οι πράξεις της Τουρκίας δεν καταδεικνύουν μια τέτοια βούληση. Τα νέα δεδομένα που δημιουργούν οι ενέργειες της Τουρκίας πρέπει να αντιμετωπιστούν άμεσα και να αναζητήσουμε εκείνες τις οδούς που να αποτρέπουν τη δημιουργία τετελεσμένων από πλευράς Τουρκίας.

*Λέκτορας Νομικής στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, LL.B Law (Bristol), Ph.D in Law – International Law and Human Rights (Kent), Διευθυντής Μονάδας Νομικής Κλινικής Πανεπιστημίου Λευκωσίας

Υποστηρίξτε τη