«Από τα στενά της Βουλής» περνούν τα προαπαιτούμενα του Ταμείου Ανάκαμψης
Νομοσχέδια που «γέρασαν» στη Βουλή, πρέπει να ψηφιστούν μέχρι τον Δεκέμβρη, αλλιώς θα χαθούν ευρωπαϊκά κονδύλια
Με γοργούς ρυθμούς και φορτωμένο πρόγραμμα μέχρι τον Δεκέμβρη θα πάει η Βουλή, αφού μόνο τα νομοσχέδια που πρέπει να ψηφιστούν για να «ξεκλειδώσουν» τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης φτάνουν τα 21.
Η Κύπρος, της οποίας το Σχέδιο Ανάκαμψης ενέκρινε επισήμως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 8 Ιουλίου, πρόκειται να λάβει από το Ταμείο Ανάκαμψης 1,2 δισεκατομμύρια ευρώ. Ωστόσο, κάθε ένα από αυτά τα ευρώ για να εκταμιευτεί θα πρέπει να υλοποιηθούν μια σειρά από μεταρρυθμίσεις και προαπαιτούμενα, πολλά εκ των οποίων σχετίζονται άμεσα με σειρά νομοθετημάτων τα οποία βρίσκονται ήδη στη Βουλή και περιμένουν η Ολομέλεια να «ανάψει πράσινο φως» μέχρι τον Δεκέμβρη.
Πάντως, στη Βουλή έχει ήδη πέσει «σήμα» και από τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, αλλά και από τον Υπουργό Οικονομικών για τη σημαντικότητα των εν λόγω νομοθετημάτων, ενώ η Πρόεδρος του Σώματος, Αννίτα Δημητρίου, έχει ήδη επισημάνει ότι θα μπουν σε προτεραιότητα.
Μεταρρύθμιση Δημόσιας Διοίκησης
Υπό την πίεση του χρόνου και συγκεκριμένα μέχρι τον Δεκέμβρη, η Βουλή πρέπει να ανάψει πράσινο φως για τα νομοσχέδια που αφορούν τη μεταρρύθμιση της Δημόσιας Διοίκησης.
Η Βουλή θα πρέπει να εγκρίνει συγκεκριμένα τον περί Δημόσιας Υπηρεσίας (Τροποποιητικό) Νόμο, τον περί Αξιολόγησης Υποψηφίων για Προαγωγή, Διατμηματική Προαγωγή και Πρώτο Διορισμό και Προαγωγή στη Δημόσια Υπηρεσία Νόμο, και τους περί Δημόσιας Υπηρεσίας (Αξιολόγηση Υπαλλήλων) Κανονισμούς.
Σημειώνεται ότι οι διαδικασίες για τη Μεταρρύθμιση της ΔΥ ξεκίνησαν ως μέρος των δεσμεύσεων στο πλαίσιο Μνημονίου Συναντίληψης με την Τρόικα από το 2013. Οι προσπάθειες της κυβέρνησης, όμως, ναυάγησαν σε πρώτη φάση το 2016, αφού η Βουλή απέρριψε, τότε, τα σχετικά νομοσχέδια. Το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε τα νέα νομοσχέδια από τον Οκτώβριο του 2019. Κατόπιν κατατέθηκαν στη Βουλή και η Επιτροπή Οικονομικών, από τον Φεβρουάριο του 2020, ξεκίνησε εργασίες επ’ αυτών, οι οποίες ωστόσο «πάγωσαν», λόγω της πανδημίας.
Μεταρρύθμιση Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Η μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και χωροταξικού σχεδιασμού, με τον περί Κοινοτήτων (Τροποποιητικό) Νόμο του 2020, τον περί Δήμων (Τροποποιητικό) Νόμο του 2020 περιλαμβάνεται, επίσης, στα προαπαιτούμενα του Ταμείου Ανάκαμψης.
Οι διαφωνίες που υπάρχουν μεταξύ των κομμάτων για πτυχές των νομοσχεδίων, σε συνδυασμό με τις επερχόμενες Αυτοδιοικητικές Εκλογές του Δεκέμβρη, καθιστούν την εν λόγω μεταρρύθμιση «δισεπίλυτη υπόθεση». Ωστόσο, όπως επεσήμανε και Υπουργός Εσωτερικών, Νίκος Νουρής, η μη υλοποίηση της μεταρρύθμισης ενέχει τον κίνδυνο να χαθούν σημαντικά κονδύλια από την ΕΕ. Γεγονός που στην κυβέρνηση πιστεύουν ότι θα λειτουργήσει σαν μοχλός πίεσης, προκειμένου να βρεθεί η χρυσή τομή και να πάρει σάρκα και οστά η μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Μεταρρυθμίσεις που αφορούν
την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας
Ο «περί Ρύθμισης της Αγοράς Ηλεκτρισμού (Τροποποιητικός) Νόμος του 2021» έχει σταλεί στην Βουλή από τον Δεκέμβρη του 2020, οπόταν και εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο. Η έγκριση του εν λόγω νόμου θα σηματοδοτήσει σε νομικό επίπεδο το «άνοιγμα της αγοράς ηλεκτρισμού», γεγονός το οποίο χαρακτήρισε ως «ένα τεράστιο βήμα προς τα εμπρός» η αρμόδια Υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας, Νατάσα Πηλείδου.
Ο νόμος αυτός, ο οποίος πρέπει να εγκριθεί πριν από τον Δεκέμβρη του 2021, αφορά τον τομέα της κλιματικής ουδετερότητας, της ενεργειακής απόδοσης και της διείσδυσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας – ΑΠΕ.
Μεταρρύθμιση της Δικαιοσύνης
Η Βουλή θα κληθεί να εγκρίνει, μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου του 2021, σειρά νομοσχεδίων που αφορούν την «Δικαιοσύνη». Συγκεκριμένα, πρόκειται για τον περί της Δέκατης Έκτης Τροποποίησης του Συντάγματος Νόμο του 2021», τον περί Απονομής της Δικαιοσύνης (Ποικίλαι Διατάξεις) (Τροποποιητικό) Νόμο του 2021», και τον περί Δικαστηρίων (Τροποποιητικό) Νόμο του 2021.
Σε αυτόν τον τομέα περιλαμβάνονται, επίσης, τα νομοσχέδια για την ίδρυση και λειτουργία Εμπορικού Δικαστηρίου και Ναυτοδικείου στην Κύπρο, καθώς και τον περί Δικαστηρίων (Τροποποιητικό) (Αρ. 6) Νόμο του 2019 - για την επέκταση των κλιμάκων δικαιοδοσίας του Ανώτερου Επαρχιακού Δικαστή και του Επαρχιακού Δικαστή» και τον περί Δικαστηρίων (Τροποποιητικό) Νόμο του 2019 - για τη δημιουργία, στα πλαίσια του Επαρχιακού Δικαστηρίου, νέας ειδικής δικαιοδοσίας εκδίκασης διαφορών, που προκύπτουν από ή σε σχέση με πιστωτικές διευκολύνσεις ή αξιόγραφα.
Για τον τομέα της Δικαιοσύνης αναφέρεται ότι τα πιο πάνω νομοσχέδια συμπεριλαμβάνονται στο Σχέδιο Δράσης, που θα υποβληθεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2021, με στόχο να επιτευχθεί η δέσμευση της Κυπριακής Δημοκρατίας για μείωση των καθυστερημένων υποθέσεων κατά 20% μέχρι τον Ιούνιο 2024 και κατά 40% μέχρι τον Ιούνιο 2026.
Νόμος για την προστασία μαρτύρων
Σύμφωνα με σημείωμα που έστειλε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης στους Αρχηγούς των κομμάτων, προκειμένου να τους επισημάνει τα προαπαιτούμενα μέχρι το τέλος του έτους για την εκταμίευση κονδυλίων από το Ταμείο ανάκαμψης, «Στον τομέα της καταπολέμησης της διαφθοράς, στις δεσμεύσεις του 2021 περιλαμβάνονται ο περί της Διαφάνειας στις Διαδικασίες Λήψης Δημοσίων Αποφάσεων και Συναφών Θεμάτων Νόμος του 2019» (lobbying και θεμάτων ασυμβίβαστου) και ο περί Αναφοράς Πράξεων Διαφθοράς Νόμος του 2017» (για την προστασία όσων αποκαλύπτουν στοιχεία που σχετίζονται με πράξεις διαφθοράς)».
Χρηματοοικονομική και δημοσιονομική σταθερότητα
Πέντε νομοσχέδια ακόμη, τα οποία εκκρεμούν στη Βουλή, θα πρέπει να εγκριθούν μέχρι το τέλος του 2021 για τον τομέα της διασφάλισης της δημοσιονομικής και χρηματοοικονομικής σταθερότητας.
Εξάλλου, από τα νομοσχέδια που αναμένεται να κατατεθούν σε επόμενο στάδιο στο πλαίσιο των προϋποθέσεων για την άντληση των επιδοτήσεων του Ταμείου Ανάκαμψης, για το 2021 περιλήφθηκαν τα νομοσχέδια με τίτλο Κανόνες Μεταφοράς και Διανομής (ΚΔΜ) και Κανόνες Αγοράς Ηλεκτρισμού (ΚΑΗ), που σχετίζονται με την κλιματική ουδετερότητα, ενεργειακή απόδοση και διείσδυση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας – ΑΠΕ, καθώς και τη δημιουργία κανονιστικού πλαισίου για αποθήκευση ενέργειας με στόχο την περαιτέρω διείσδυση των ΑΠΕ.
*Με πληροφορίες από ΚΥΠΕ