Με τραπεζομάντηλο… ακρίβειας το χριστουγεννιάτικο τραπέζι
Από τη γαλοπούλα μέχρι τα μελομακάρονα, το φάσμα της ακρίβειας αποτυπώνεται στο τραπέζι των Χριστουγέννων - Αχτίδα φωτός ανταγωνισμός, προσφορές και… διαβασμένοι καταναλωτές
Τσιμπημένο -ξανά- προς τα επάνω αναμένεται να είναι το κόστος του χριστουγεννιάτικου οικογενειακού τραπεζιού, με αρκετά εκ των προϊόντων να παρουσιάζουν μεγάλες διαφοροποιήσεις στις τιμές. Πληθωριστικές τάσεις, εξελίξεις στην Ουκρανία και οι αυξήσεις στις τιμές τόσο του ηλεκτρικού ρεύματος όσο και των τελών μεταφοράς λειτουργούν «φουσκώνοντας» το κόστος, αφού στις περισσότερες περιπτώσεις παραγωγοί, επιχειρήσεις και μεσάζοντες αδυνατούν να απορροφήσουν μέρος της αύξησης, μετά τη συρρίκνωση του περιθωρίου κέρδους. Μπορεί η παράδοση να θέλει ένα πλούσιο οικογενειακό τραπέζι συνυφασμένο με το πνεύμα των Χριστουγέννων και γενικότερα των εορτών, όμως χρόνο με τον χρόνο αυτό γίνεται δυσκολότερο για τα νοικοκυριά, που αναγκάζονται να γίνουν πιο… επιλεκτικά ή να προβαίνουν σε βαθύτερη έρευνα έως ότου καταρτίσουν τον κατάλογο του χριστουγεννιάτικου τραπεζιού.
2+ ευρώ πάνω η γαλοπούλα και βοδινό… πολυτελείας
Αρχή με τα κρέατα, που συνήθως αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι των διατροφικών μας εθίμων, και όχι μόνο τις γιορτές. Όπως ανέφερε μιλώντας στη «Σημερινή» ο πρόεδρος του Παγκυπρίου Συνδέσμου Κρεοπωλών, οι αυξήσεις στις τιμές των τροφών φέρνουν αλυσιδωτές αντιδράσεις, με την αύξηση του κόστους να μετακυλίεται στους καταναλωτές. Πιο συγκεκριμένα -και παρά το γεγονός πως βρισκόμαστε ακόμη δύο εβδομάδες πριν από τα Χριστούγεννα, με τις τιμές να ενδέχεται να αλλάξουν- ο κύριος Λειβαδιώτης διαβλέπει αύξηση ύψους 30% στα κρέατα, με τις ενδεικτικές τιμές που μας ανέφερε (σε σχέση με τις αντίστοιχες περσινές - βλ. Πίνακα) να καταδεικνύουν του λόγου το αληθές. Σε πρώτο πλάνο λόγω και των εορτών η τιμή της γαλοπούλας, που πέρυσι κυμάνθηκε μεταξύ 5,30 και 6,00 ευρώ το κιλό, ενώ φέτος κυμαίνεται από 6,30 μέχρι 7,00 ευρώ, και ενδέχεται να τσιμπήσει εκ νέου προς τα πάνω. Το αρνάκι γάλακτος από τα €10 το κιλό το 2021 κυμαίνεται μεταξύ €11-12, ενώ το κοτόπουλο από 3,00-4,00 ευρώ κινείται από 4,00 μέχρι 5,00 ευρώ. Το ευρείας κατανάλωσης χοιρινό από 4,00 μέχρι 5,00 ευρώ που βρισκόταν πέρσι τώρα τιμάται από 5,00 μέχρι 6,00 ευρώ, ενώ ραγδαία αύξηση παρουσιάζεται στο βοδινό, που από €6,50-€7,00 έχει εκτοξευτεί στα €12,00 το κιλό.
Αυξήσεις και στις υπεραγορές
Πανομοιότυπο σκηνικό αποτυπώνεται και στα ράφια των υπεραγορών, με τον Εκτελεστικό Γραμματέα του Παγκυπρίου Συνδέσμου Υπεραγορών Αντρέα Χατζηαδάμου να αφήνει μια νότα αισιοδοξίας για τους καταναλωτές. Κληθείς να σχολιάσει την κατάσταση που επικρατεί, ο κ. Χατζηαδάμου ανέφερε πως από πλευράς του συνδέσμου καταβάλλονται όλες οι προσπάθειες για να φτάσουν στα ράφια τα προϊόντα στη χαμηλότερη δυνατή τιμή, όμως οι συνθήκες δεν αφήνουν μεγάλα περιθώρια, είπε, αναφερόμενος στις πληθωριστικές τάσεις. Παραδέχθηκε, μάλιστα, πως ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τα τρόφιμα, το περιθώριο κέρδους των υπεραγορών είναι ιδιαίτερα μικρό, κάτι που καθιστά ακόμη δυσκολότερη την απορρόφηση μέρους της ζημιάς από τις επιχειρήσεις. Παρά ταύτα παρουσιάστηκε αισιόδοξος για την περίοδο των εορτών, αφού αφενός δήλωσε πως «ο κόσμος σε αυτές τις γιορτές δεν θέλει να του λείψει τίποτα και θα διαθέσει ένα κομμάτι του μπάτζετ του για το τραπέζι» και, αφετέρου, υπογράμμισε πως η εμπειρία του παρελθόντος δείχνει πως ο μεγάλος ανταγωνισμός αναμένεται να έχει ευεργετικά αποτελέσματα, φέρνοντας ανταγωνιστικότερες τιμές για τον καταναλωτή.
Λαμβάνοντας υπόψη την αντίστοιχη περσινή περίοδο και συγκρίνοντας τις τιμές του παρατηρητηρίου τιμών στην κατηγορία των λαχανικών, μικρή αύξηση καταγράφεται στα χόρτα (δέσμης) από τα 0,32 στα 0,39 σεντ (μέση τιμή), ενώ φθηνότερα μπορούμε να βρούμε τα αγγουράκια θερμοκηπίου (από €1,17 στα 0,91) και τα αντίστοιχα χωραφιού από το €1,82 στο €1,52. Σημαντική αύξηση στην τιμή της πατάτας (φρέσκες), που μπορούσε να αγοραστεί στα 0,90 σεντ και πλέον ανέρχεται στο €1,25, ενώ υπερδιπλάσιες είναι οι τιμές των ντομάτων, που από τα 0,88 εκτοξεύτηκαν στο €1,75 το κιλό.
Δεν γλίτωσαν ούτε τα εδέσματα από την ακρίβεια
Χριστουγεννιάτικο τραπέζι χωρίς εδέσματα δεν υπάρχει. Μελομακάρονα, κουραμπιέδες και christmas cake αποτελούν τα κύρια γλυκά μετά το γεύμα, όμως μία σύγκριση στα κατά τόπους αρτοποιεία αρκεί για να επιβεβαιώσει πως από τις δαγκάνες της ακρίβειας δεν ξέφυγαν ούτε αυτά. Μελομακάρονα με μέση τιμή τα €13 περίπου ευρώ το κιλό, ενώ σε παρόμοια επίπεδα κυμαίνονται και οι κουραμπιέδες. Η αντίστοιχη περσινή τιμή (2021) για μελομακάρονα ήταν στα 11,71, ενώ οι κουραμπιέδες στα 11,78, τιμή που ήταν ήδη κατά €1 αυξημένη από αυτήν του 2020. Τσουχτερές και οι τιμές των christmas cakes, αφού προσεγγίζουν τα €30 και €40 (μεγάλα) σε αρτοποιεία, την ώρα που μέχρι πέρυσι εντοπίζονταν με μέση τιμή ανά κιλό τα €12,50, ενώ πλέον με €10 μπορούμε να βρούμε ένα μικρό (σχεδόν ατομικό).
Πιο «διαβασμένοι» πλέον οι καταναλωτές
Από τη μια η μεγαλύτερη ροπή στην προσπάθεια ενημέρωσης -είτε με διαφημιστικά φυλλάδια είτε μέσω διαδικτύου- και από την άλλη η αδήριτη ανάγκη για εξοικονόμηση έχουν μεταμορφώσει το καταναλωτικό κοινό, που παρουσιάζεται πιο «διαβασμένο». Αυτό επιβεβαίωσε και ο Εκτελεστικός Γραμματέας του Παγκυπρίου Συνδέσμου Υπεραγορών, λέγοντας πως «οι καταναλωτές ξέρουν τα πάντα. Γνωρίζουν τις τιμές, πού θα βρουν φθηνότερο το κάθε προϊόν και εκμεταλλεύονται τις προσφορές. Ο Κύπριος καταναλωτής πλέον ‘‘ψάχνεται’’ και καλά κάνει», προσθέτοντας πως «θα πρέπει να ασκεί τη δύναμη που έχει ως καταναλωτής».