Τρέμουν οι αγορές την εμπλοκή του Ιράν στον πόλεμο
Πρώτη αντίδραση του ρίσκου, η αύξηση 4% στις τιμές του πετρελαίου
![](/images/y2iJlzdwG1R4htQsHvFjUtCo748=/107551/original/15.10_OIKONOMIA_POLEMOS.png)
Ανησυχία φαίνεται να υποβόσκει στις διεθνείς αγορές, όσον αφορά τις συγκρούσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη στη Μέση Ανατολή. Μπορεί μέχρι στιγμής ο πόλεμος μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς να αξιολογείται ως ένα επεισόδιο σε τοπικό επίπεδο, ωστόσο το ενδεχόμενο να εμπλακούν στη σύρραξη και άλλες χώρες, ιδιαίτερα πετρελαιοπαραγωγές, όπως είναι το Ιράν και η Σαουδική Αραβία, τρομάζει τις αγορές.
Μέχρι στιγμής η αύξηση στην τιμή του πετρελαίου κυμάνθηκε στο 4%, κυρίως, εξαιτίας του γεγονότος ότι δεν έχει διακοπεί η ροή του πετρελαίου στις αγορές. Ωστόσο, σε περίπτωση που οι συρράξεις γενικευτούν και εμπλακούν σε αυτές χώρες όπως το Ιράν, τότε αναλυτές κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για αυξήσεις που ενδεχομένως να ανεβάσουν την τιμή του πετρελαίου μέχρι τα 150 δολάρια το βαρέλι.
Αναλυτικότερα, μιλώντας στη «Σημερινή» ο οικονομολόγος Γιάννης Τελώνης σημείωσε ότι, μέχρι στιγμής, οι αγορές αντιδρούν με ψυχραιμία, αποτιμώντας τις πολεμικές συγκρούσεις ως ένα τοπικό γεγονός, που δεν έχει λάβει ακόμα μεγαλύτερη έκταση. Η ροή του πετρελαίου δεν έχει διακοπεί, με αποτέλεσμα η αύξηση στην τιμή του να φτάνει μόλις στο 4%, αντανακλώντας την ανησυχία για μια περιορισμένη, προς το παρόν, πολεμική σύγκρουση.
Τουναντίον, πρόσθεσε ο κ. Τελώνης, με την έναρξη των πολεμικών συγκρούσεων σταμάτησε μια από τις χειρότερες περιόδους για την αγορά ομολόγων. «Καταδικασμένα να συνεχίσουν το sell off είναι, κατά την Barclays, τα ομόλογα παγκοσμίως, εκτός και αν συμβεί κάτι συνταρακτικό», έγραφε ο διεθνής Τύπος πριν από μερικές ημέρες και φαίνεται ότι η πολεμική σύρραξη στη Μέση Ανατολή ήταν αυτή που σταμάτησε την πτώση στην αγορά των ομολόγων. Περαιτέρω, η σύγκρουση φαίνεται να οδηγεί την ομοσπονδιακή τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) σε αλλαγή στάσης, όσον αφορά την αύξηση των επιτοκίων, στέλνοντας το μήνυμα ότι, προς το παρόν, ίσως δεν χρειαστεί νέα αύξηση. Όλα αυτά, σε συνδυασμό με τη σταθεροποίηση των τιμών του πετρελαίου, αλλά και του πληθωρισμού στις ΗΠΑ, δείχνουν ότι οι αγορές προς το παρόν αντιδρούν ήρεμα στις εξελίξεις.
Όσον αφορά τώρα την Κύπρο, αυτό που λέγεται είναι πως είναι αρκετά νωρίς για να διαφανεί κατά πόσον η πολεμική σύρραξη στη γειτονιά μας θα επηρεάσει την οικονομία. Προς το παρόν το γεγονός ότι στη διεθνή αγορά οι τιμές του πετρελαίου δεν καταγράφουν ιδιαίτερη άνοδο συγκρατεί και την τοπική αγορά σε σταθερά επίπεδα. Στον τουρισμό καταγράφονται ορισμένες ακυρώσεις αλλά όχι σε ανησυχητικό επίπεδο, ενώ -επί του παρόντος- δεν επηρεάζεται ιδιαίτερα η προμήθεια της ΑΗΚ σε καύσιμα, ώστε να υπάρξει αντίκτυπος στην τιμή του ρεύματος.
Καύσιμα
Σε ανάρτησή του στο Facebook ο Βρασίδας Νεοφύτου, υπεύθυνος επενδυτικής έρευνας στην Exclusive Capital, απαριθμεί τους λόγους για τους οποίους οι τιμές του πετρελαίου κατά τις πρώτες μέρες της σύρραξης ανέβηκαν «μόλις» κατά 4%: «Τα τελευταία 50 χρόνια, οι τιμές του πετρελαίου ανεβαίνουν "απότομα" μόνον όταν επηρεαστεί ή διακοπεί η προμήθεια πετρελαίου από οποιαδήποτε αιτία, κάτι που δεν έχει γίνει μέχρι στιγμής. Κι ο λόγος που δεν έχει γίνει, είναι ο εξής: Η περιοχή του Λεβάντ (Ισραήλ, Συρία, Λίβανος, Παλαιστίνη, Αίγυπτος, Κύπρος) έχει την ατυχία να μην παράγει πετρέλαιο (μόνο ελάχιστες ποσότητες) αλλά μόνο φυσικό αέριο, και αυτό υποθαλάσσιο (πιο ακριβό να το εξορύξεις). Με αυτά τα δεδομένα, και από τη στιγμή που δεν ενεπλάκησαν άλλες γειτονικές χώρες στη σύρραξη με μεγάλα κοιτάσματα πετρελαίου, όπως η Σαουδική Αραβία και το Ιράν, τότε δεν είχαμε (μέχρις στιγμής) διακοπή προσφοράς, και γι' αυτό δεν είχαμε μεγαλύτερη άνοδο στην τιμή πετρελαίου». Ωστόσο, πρόσθεσε ο κ. Νεοφύτου, «ο κίνδυνος παραμένει και γι' αυτό έχουμε 4% άνοδο στην αγορά, καθώς αντανακλά το "γεωπολιτικό ρίσκο" ή “geopolicital risk premium”». Σε περίπτωση, όμως, εμπλοκής του Ιράν, Αμερικανοί οικονομικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η τιμή του πετρελαίου μπορεί να φτάσει μέχρι και 86 δολάρια το βαρέλι πάνω από την υφιστάμενη τιμή.
Τουρισμός
Περιορισμένες είναι μέχρι στιγμής οι επιπτώσεις στον τουρισμό μας, όπως αναφέρει στη «Σημερινή» ο Γενικός Διευθυντής του ΠΑΣΥΞΕ, Φιλόκυπρος Ρουσουνίδης. Συγκεκριμένα, όπως αναφέρει, υπάρχει μια μικρή μερίδα επισκεπτών που σταματούν τις διακοπές, γιατί θέλουν να επιστρέψουν στην πατρίδα και να είναι μαζί με τους δικούς τους ανθρώπους σε αυτήν τη δύσκολη περίοδο που διανύει η χώρα τους. Υπάρχουν επίσης εκείνοι που φεύγουν από το Ισραήλ και έρχονται για λίγο στην Κύπρο, με σκοπό όμως να ταξιδέψουν σε άλλο προορισμό, ενδεχομένως πιο μακρινό. Και υπάρχουν και μερικές ακυρώσεις από άτομα που θα ταξίδευαν στην Κύπρο, αλλά βλέποντας τις εξελίξεις κάνουν δεύτερες σκέψεις λόγω της εγγύτητάς μας με τα γεγονότα.
Ο κ. Ρουσουνίδης ανέφερε ότι οι πληρότητες των ξενοδοχείων μας τον Οκτώβρη αγγίζουν το 80%, ποσοστό ιδιαίτερα καλό γι’ αυτήν την περίοδο, ωστόσο οι πολεμικές συγκρούσεις στη γειτονιά μας δεν δημιουργούν τις ιδανικές συνθήκες, ώστε να συνεχιστεί το θετικό μομέντουμ που υπήρχε και για τον Νοέμβριο, αλλά και ενδεχομένως για τους χειμερινούς μήνες. Η Κύπρος μέσα σε μερικούς μήνες έχασε μιαν από τις μεγαλύτερες αγορές της, τη ρωσική, και τώρα χάνει -τουλάχιστον για φέτος- και την επόμενη μεγαλύτερη αγορά, που είναι το Ισραήλ. Ωστόσο, όπως είπε ο κ. Ρουσουνίδης, δεν είναι ώρα για πανικό, αλλά για δουλειά και ελπίζουμε, σημείωσε, ότι η τουριστική βιομηχανία θα αποδειχτεί ανθεκτική γι’ ακόμα μια φορά και να ανακάμψει σύντομα.
Ρεύμα
Οι προμήθειες της ΑΗΚ σε καύσιμα -επί του παρόντος- δεν επηρεάζονται από τις εξελίξεις, σημείωσε στη «Σημερινή» η εκπρόσωπος Τύπου της Αρχής, Χριστίνα Παπαδοπούλου, και επομένως δεν αναμένεται αλλαγή στην τιμή του ρεύματος που να οφείλεται σε αυτόν τον λόγο. Όπως είπε, η Αρχή βγαίνει σε προσφορές για την προμήθεια καυσίμων κάθε χρόνο και παραλαμβάνει συγκεκριμένες ποσότητες κάθε 2-3 εβδομάδες. Την ίδια ώρα διατηρεί αποθέματα για δύο περίπου μήνες. Επομένως, αν υπάρξει οποιαδήποτε αύξηση στην τιμή των καυσίμων θα φανεί μετά από δυο μήνες στο ρεύμα, ανέφερε.