Ο πόλεμος στην Ουκρανία «κυνηγάει» τον Τραμπ πριν μπει στον Λευκό Οίκο

Μία προεκλογική υπόσχεση κυνηγά τον Τραμπ πριν ακόμα περάσει το κατώφλι του Λευκού Οίκου. Ο νέος Πρόεδρος των ΗΠΑ, εν μέσω του πολεμικού κλίματος της προεκλογικής εκστρατείας, είχε υποσχεθεί ότι θα τερματίσει το ουκρανικό ζήτημα πριν ακόμα ορκιστεί. Υπάρχουν φόβοι ότι το ειρηνευτικό σχέδιο του Τραμπ θα επικεντρωθεί σε γρήγορη διαπραγμάτευση μεταξύ των εμπόλεμων μερών, παγώνοντας τη σύγκρουση και αναγνωρίζοντας την κατοχή μέρους της Ουκρανίας από τη Ρωσία. Από την άλλη, όμως, υπάρχει η άποψη ότι ο Τραμπ πιθανόν να ακολουθήσει μια προσεκτική προσέγγιση, ώστε να μη φανεί αδύναμος απέναντι στον Πούτιν, δεδομένων και των νέων γεωπολιτικών ισορροπιών με την Κίνα, το Ιράν και τη Βόρεια Κορέα. Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση Μπάιντεν σπεύδει να παραδώσει στρατιωτικό εξοπλισμό πριν αναλάβει ο Τραμπ, με στόχο να ενισχύσει την αμυντική ικανότητα της Ουκρανίας.

Πώς θα λύσει το Ουκρανικό;

Πριν ακόμα αναλάβει τα ηνία των ΗΠΑ, ο Τραμπ βρίσκεται αντιμέτωπος με μια προεκλογική υπόσχεση. Ειδικότερα, είχε υποσχεθεί ότι θα βάλει τέλος στον πόλεμο της Ουκρανία πριν ορκιστεί και πάλι Πρόεδρος.

Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, η πολεμική ρητορική για τους χειρισμούς του Μπάιντεν στο ουκρανικό ζήτημα ήταν ασταμάτητη. Πολλές φορές είχε προειδοποιήσει ότι ο Δημοκρατικός Πρόεδρος είχε αυξήσει τις πιθανότητες για έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο, ενώ κατηγόρησε το Κίεβο ότι διέλυσε τις ΗΠΑ, αποκτώντας δωρεάν όπλα αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων. Γι’ αυτό υποστήριξε ότι θα επιλύσει τη σύγκρουση γρήγορα, φέρνοντας και τις δύο πλευρές στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, χωρίς να αποκαλύπτει περισσότερες πληροφορίες, ισχυριζόμενος ότι «εάν σας αποκαλύψει τα σχέδιά του, δεν θα μπορέσει να τα χρησιμοποιήσει μετά».

Ο κύκλος του νέου Προέδρου υποστηρίζει ότι έχει εγκρίνει ένα ειρηνευτικό σχέδιο, στο οποίο καταγράφεται ο τρόπος με τον οποίο θα πείσει τον Βλαντιμίρ Πούτιν και τον Βολοντιμίρ Ζελένσκι να καθίσουν στο ίδιο τραπέζι για να διαπραγματευτούν. Αν και υπάρχουν σύμβουλοι για τέτοια ζητήματα, οι στενοί συνεργάτες του Τραμπ υποστηρίζουν ότι μόνοι αυτοί θα αποφασίσουν πώς θα χειριστούν αυτό το ευαίσθητο και εξαιρετικά κρίσιμο θέμα για την εξωτερική πολιτική της χώρας.

Αν λάβουμε υπόψη το πολιτικό διακύβευμα γύρω από την Ουκρανία και την επιθυμία του Τραμπ να προβάλλεται νικητής και δυνατός, είναι απίθανο να δείξει αδυναμία ή να εμφανιστεί εύκολα χειραγωγούμενος από τον Πούτιν

Αναλυτές εξηγούν ότι, όπως και στην πρώτη του θητεία, έτσι και τώρα, οι διάφορες «φατρίες» θα δώσουν μάχη για τη μερίδα του λέοντος στον επηρεασμό της εξωτερικής πολιτικής του Ρεπουμπλικάνου Προέδρου. Αν δεν αποκλειόταν από τη νέα κυβέρνηση ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, κατά πάσα πιθανότητα θα πίεζε για μια διευθέτηση όπου δεν εμφανιζόταν ως νικητής ο Πούτιν. Από την άλλη, υπάρχουν συνεργάτες, οι οποίοι ενθαρρύνουν τη θέση του Τραμπ για τερματισμό του πολέμου όσο το δυνατόν συντομότερα, ακόμη κι αν αυτό σημαίνει να αναγκάσει το Κίεβο σε σημαντικές παραχωρήσεις.

Το «ειρηνευτικό» σχέδιο του Τραμπ

Σε κάθε περίπτωση, όλες οι προτάσεις της νέας κυβέρνησης κατά πάσα πιθανότητα θα ξεφεύγουν από την προσέγγιση του Μπάιντεν, ο οποίος ουσιαστικά άφησε το Κίεβο να επιλέξει πότε και εάν θα ξεκινήσουν οι ειρηνευτικές συνομιλίες. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, όλα δείχνουν ότι οι προτάσεις Τραμπ συγκλίνουν στο πάγωμα της σύγκρουσης, εδραιώνοντας την κατάληψη του 20% περίπου της Ουκρανίας από τη Ρωσία και αναγκάζοντας το Κίεβο να αναστείλει προσωρινά την προσπάθειά του να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, προεκλογικά αναφέρθηκε από συμβούλους του Τραμπ ότι επεξεργάζονται πρόταση, η οποία προβλέπει η Ουκρανία να μην ενταχθεί στο ΝΑΤΟ για τουλάχιστον 20 χρόνια. Σε αντάλλαγμα, οι ΗΠΑ θα συνεχίσουν να παρέχουν στην Ουκρανία όπλα για να αποτρέψουν μια μελλοντική ρωσική επίθεση. Σύμφωνα με αυτό το σχέδιο, τα εδάφη θα κλειδώσουν στην παρούσα κατάσταση και οι δύο πλευρές θα συμφωνήσουν σε μια αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη 800 μιλίων. Ποιος θα επιτηρεί αυτήν τη ζώνη παραμένει ασαφές, αλλά ένας σύμβουλος είπε ότι η ειρηνευτική δύναμη δεν θα εμπλέκει αμερικανικά στρατεύματα, ούτε θα προέρχεται από διεθνή οργανισμό που χρηματοδοτείται από τις ΗΠΑ, όπως τα Ηνωμένα Έθνη.

Σε κάθε περίπτωση, αυτά τα σχέδια καταστρώνονται χωρίς τους άμεσα εμπλεκομένους. Τόσο η Ουκρανία όσο και η Ρωσία εξακολουθούν να έχουν εντελώς διαφορετικούς πολεμικούς στόχους και ελάχιστη προθυμία να τους αλλάξουν. Με τα ρωσικά στρατεύματα να προελαύνουν αργά αλλά σταθερά στην Ουκρανία, το Κρεμλίνο έχει δείξει ελάχιστη διάθεση για διαπραγματεύσεις. Ο κορυφαίος Ρώσος αξιωματούχος, Ντμίτρι Μεντβέντεφ, σχολιάζοντας τη νίκη του Τραμπ, επανέλαβε ότι «οι στόχοι της ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης παραμένουν αμετάβλητοι και θα επιτευχθούν».

Μια πιο ψύχραιμη ανάλυση

Είναι γεγονός ότι η ανησυχία της Ουκρανίας και των υποστηρικτών της για το άγνωστο ακόμα ειρηνευτικό σχέδιο του Τραμπ είναι εύλογη, ειδικά αν επιβεβαιωθεί ότι το σχέδιο αυτό δεν θα περιλαμβάνει εγγυήσεις για την ικανότητα της Ουκρανίας να αμυνθεί. Σε αυτήν την περίπτωση, η σύγκρουση ουσιαστικά θα σταματήσει προσωρινά, αφού ιστορικά η Ρωσία έδειξε ότι επιστρέφει «στον τόπο του εγκλήματος» μετά από λίγα χρόνια για να ολοκληρώσει αυτό που άρχισε.

Από την άλλη, δεν πρέπει να λησμονείται ότι και η κυβέρνηση υπό την Κάμαλα Χάρις θα αντιμετώπιζε τις δικές της προκλήσεις, για εντελώς διαφορετικούς λόγους. Η Αντιπρόεδρος Χάρις πιθανότατα θα συνέχιζε τη χλιαρή πολιτική του Μπάιντεν, η οποία αρκούσε για την επιβίωση της Ουκρανίας αλλά δεν ήταν αρκετή για να της δώσει τη νίκη. Οι μακροχρόνιες καθυστερήσεις στην παροχή βασικών οπλικών συστημάτων, οι «παράλογοι», για πολλούς, περιορισμοί στη χρήση αυτών των συστημάτων, και η σταδιακή, αλλά ανεπαρκής, παροχή βοήθειας έχουν προκαλέσει τεράστια απογοήτευση στους Ουκρανούς.

Σύμφωνα με τον αναλυτή του Ινστιτούτου Hudson, Luke Coffey, αν λάβουμε υπόψη το πολιτικό διακύβευμα γύρω από την Ουκρανία και την επιθυμία του Τραμπ να προβάλλεται νικητής και δυνατός, είναι απίθανο να δείξει αδυναμία ή να εμφανιστεί εύκολα χειραγωγούμενος από τον Πούτιν. Αν η Ουκρανία χαθεί, θα θεωρηθεί αυτόματα εντός και εκτός των ΗΠΑ ως ήττα για τη χώρα και κατ’ επέκτασιν για τον ίδιο τον Τραμπ. Αυτό καταδεικνύει ότι θα ακολουθήσει μια προσεκτική και υπολογισμένη προσέγγιση στη χάραξη της πολιτικής του για την Ουκρανία.

Επιπλέον, η Ρωσία είναι πιο ευθυγραμμισμένη με τη Βόρεια Κορέα, το Ιράν και την Κίνα απ’ ό,τι ήταν κατά την πρώτη θητεία του Τραμπ, κάτι που υποδηλώνει ότι μπορεί να μην είναι τόσο θετικά διακείμενος απέναντι στον Πούτιν όπως παλιότερα. Επίσης, δεδομένου του ιστορικού του Πούτιν στις διαπραγματεύσεις, είναι πιθανό οποιεσδήποτε συνομιλίες για την Ουκρανία να καταλήξουν σε αδιέξοδο και να διακοπούν. Σε αυτό το σημείο, ο Τραμπ μπορεί να επιλέξει να αποχωρήσει ο ίδιος από τις συνομιλίες, όπως έκανε με τη Βόρεια Κορέα το 2019.

Τρέχουν να στείλουν όπλα πριν αναλάβει ο Τραμπ

Αμερικανικά ΜΜΕ αναφέρουν ότι η κυβέρνηση Μπάιντεν τρέχει να προλάβει την αποστολή στρατιωτικού εξοπλισμού δισεκατομμυρίων δολαρίων προς την Ουκρανία πριν αναλάβει ο Τραμπ, προκαλώντας ανησυχία ότι οι μεταφορές αυτές θα εξαντλήσουν τα ήδη μειωμένα αποθέματα των ΗΠΑ.

Αν και ο εκλεγμένος Πρόεδρος δεν έχει γνωστοποιήσει ακόμα το σχέδιό του για την εμπόλεμη χώρα, αξιωματούχοι της κυβέρνησης Μπάιντεν φοβούνται ότι ο Τραμπ ενδέχεται να περιορίσει τις αποστολές όπλων στην Ουκρανία ως μέρος μιας προσπάθειας να πιέσει το Κίεβο να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με τη Μόσχα. Διοχετεύοντας όση περισσότερη στρατιωτική βοήθεια στο Κίεβο μπορούν πριν από τον Ιανουάριο, οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης Μπάιντεν ελπίζουν ότι θα δώσουν στην Ουκρανία ισχυρότερη διαπραγματευτική θέση και θα ενισχύσουν την άμυνά της. Πριν από τις εκλογές, η κυβέρνηση στόχευε να παραδώσει την υπόλοιπη βοήθεια στην Ουκρανία έως τον Απρίλιο, αλλά η μη εκλογή της Κάμαλα Χάρις ανέτρεψε αυτούς τους σχεδιασμούς.

Στόχος του Μπάιντεν είναι να καλύψει τις ανάγκες αεράμυνας της Ουκρανίας για το υπόλοιπο του έτους, γι’ αυτό αναμένεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες να στείλει περισσότερους από 500 αναχαιτιστές για τα συστήματα αεράμυνας Patriot και NASAMS.

Αμερικανοί αξιωματούχοι εξηγούν ότι οι παραδόσεις όπλων στην Ουκρανία συνήθως διαρκούν εβδομάδες ή ακόμη και μήνες, και ο αντίκτυπος αυτής της αύξησης στις μεταφορές όπλων στα αμερικανικά στρατιωτικά αποθέματα, ειδικά στα συστήματα αεράμυνας, αποτελεί «μεγάλη ανησυχία» Γι’ αυτόν τον λόγο οι ΗΠΑ εξετάζουν επιλογές όπως η επαναγορά όπλων από άλλες χώρες, για να τα παραδώσουν στην Ουκρανία.