Γλωσσικών λάθων νέα σοδειά
Καλή χρονιά με υγεία και με λιγότερα γλωσσικά ολισθήματα. Όσοι παρακολουθείτε αυτές τις αναρτήσεις, προσπαθήστε να τις προωθήσετε και σε άλλους, φίλους, συνεργάτες και κυρίως νέους, αν πιστεύετε ότι μπορούν να τους φανούν χρήσιμες. Και τα σημερινά λάθη εντοπίστηκαν σε εφημερίδες και σε ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές.
ΛΑΘΟΣ ΑΡ. 1
Βλέπουμε στο κάτω μέρος της τηλεοπτικής οθόνης δύο λάθη, σε δύο μόνο γραμμές! Γράφτηκε στη κηδεία, αντί στην κηδεία. (Όταν η επόμενη λέξη αρχίζει από κάπα, πι, ταυ, στο άρθρο που προηγείται προστίθεται το νι: στην Κύπρο, στον πάτο, στην τέχνη). Το παρών του προέδρου γράφεται με ωμέγα και όχι με όμικρον.
ΜΗΝ εμπιστεύεστε πάντοτε την αυτόματη διόρθωση των υπολογιστών. Τα τεχνικά μέσα είναι χρήσιμα και βοηθητικά, δεν υποκαθιστούν, όμως, πλήρως την ανθρώπινη γνώση.
ΛΑΘΟΣ ΑΡ. 2
Το λάθος εδώ της εφημερίδας, και μάλιστα σε τίτλο, κυριολεκτικά βγάζει μάτι. Προφανώς οφείλεται σε απροσεξία, βιασύνη και έλλειψη ελέγχου, λόγω της κατάργησης των έμπειρων διορθωτών. Είναι πάντα απαραίτητη μια δεύτερη ματιά από τους δημοσιογράφους, ακόμη και όταν ο χρόνος πιέζει.
Το ορθό βεβαίως θα ήταν, σ’ αυτούς (σ’ αυτό) οφείλεται η αύξησή του ή αυτοί ευθύνονται για την αύξησή του. Και χρειάζεται δεύτερος τόνος στο τελικό ήτα, αύξησή του.
ΛΑΘΟΣ ΑΡ. 3
Πολύ ωραία λέξη ο άναξ, που σημαίνει βασιλιάς, όπως και άνασσα, που σημαίνει βασίλισσα. Τονίσαμε και σε άλλη ανάρτηση ότι η χρήση λέξεων ή φράσεων της καθαρεύουσας εμπλουτίζει τον γραπτό και τον προφορικό λόγο. Είναι, όμως, αναγκαίο να χρησιμοποιούνται σωστά. Στην προκειμένη περίπτωση το ορθό είναι τον άνακτα, στην αιτιατική: Ο άναξ, του άνακτος, τον άνακτα.
ΛΑΘΟΣ ΑΡ. 4
Στο ΠΡΩΙΝΟ ΔΡΟΜΟΛΟΓΙΟ του ΡΙΚ μιλούσε εκπρόσωπος συνδέσμου για τα φωτοβολταϊκά και ήταν πολύ καλός: Σαφής, αναλυτικός, με καλό λεξιλόγιο. Ατυχώς, όμως, μάς φύλαξε τα…καλά για το τέλος.
- Τριαντακοστή, αντί τριακοστή
- Καμιά ουσιώδες απάντηση, αντί καμιά ουσιώδης απάντηση
-Οι παραμέτροι τους οποίους, αντί οι παράμετροι τις οποίες, θηλυκού γένους.
ΛΑΘΟΣ ΑΡ. 5
Το Τμήμα Επικοινωνίας της Αστυνομίας έχει βελτιωθεί πολύ τα τελευταία χρόνια. Δεν ακούμε πια τα κλασσικά «στην οδός…», «περί ώραν» και άλλα παρόμοια, ακούμε, όμως, ακόμη αρκετές λεκτικές αστοχίες. Εκπρόσωπος μιλούσε για «άδεια εξασκήσεως επαγγέλματος», αντί του σωστού άδεια ασκήσεως επαγγέλματος: Ασκώ επάγγελμα, ασκώ βία, ασκώ το εκλογικό μου δικαίωμα. Εξασκούμαι στα όπλα, εξασκούμαι στην ιππασία.
Άλλη εκπρόσωπος με καλό επίπεδο χρήσης της Ελληνικής, είπε από ραδιοφώνου: Γίνεται ενδελεχή έρευνα, αντί του ορθού ενδελεχής έρευνα.
Θα ήταν καλά επίσης να λένε: «Η αστυνομία θα παρέμβει ΑΜΕΣΩΣ, αντί άμεσα, και να είναι σίγουροι/ρες ότι το αποτέλεσμα θα είναι καλύτερο. Και να εγκαταλείψουν αυτό το απαράδεκτο λόγον του ότι. Το σωστό είναι λόγω του ότι ή για τον λόγο ότι, επειδή…
Τόσο για την περίπτωση του Τμήματος Επικοινωνίας της Αστυνομίας, όσο και άλλων δημόσιων οργανισμών, αναγκαίο και χρήσιμο θα ήταν να υπάρχει η δυνατότητα καθοδήγησης και παροχής συμβουλών από έναν ικανό σύμβουλο (φιλόλογο) για θέματα ορθής χρήσης της γλώσσας. Κακά τα ψέματα, όλοι χρειαζόμαστε βοήθεια, λόγω και των εγγενών αδυναμιών της Παιδείας μας, που δεν φαίνεται να απασχολούν όσο θα έπρεπε τις συνδικαλιστικές οργανώσεις των εκπαιδευτικών, ούτε και το αρμόδιο υπουργείο.
ΛΑΘΟΣ ΑΡ. 6
Καλοί συνάδελφοι και φίλοι αρθρογράφοι. Το εξηγήσαμε πολλές φορές, το υποδείξαμε σε προηγούμενες αναρτήσεις, το μάθαμε από τις πρώτες τάξεις του Δημοτικού: ΔΕΝ ΧΩΡΙΖΟΥΜΕ ΜΕ ΚΟΜΜΑ ΤΟ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟ ΡΗΜΑ, εκτός αν μεσολαβεί παρενθετική/επεξηγηματική πρόταση: Η Αστυνομία, η οποία έδρασε χωρίς καθυστέρηση, ανακοίνωσε ότι…
Στο πρώτο παράδειγμα, Η Αστυνομία (υποκείμενο) ανακοίνωσε (ρήμα). Το κόμμα τι χρειάζεται;
Στο δεύτερο, Η Mary Tramp (υποκείμενο) δήλωσε (ρήμα). Γιατί το κόμμα;
Στο τρίτο, Η Φιλίππα Καρσερά (υποκείμενο) επέλεξε (ρήμα). Γιατί το κόμμα;
Στο τέταρτο, Ο πόνος μου (υποκείμενο) έγινε (ρήμα). Γιατί το κόμμα;
Παραθέσαμε τέσσερα παραδείγματα, για να καταδείξουμε ότι δεν πρόκειται ούτε για απροσεξία ούτε για μεμονωμένο λάθος. Δυστυχώς, πρόκειται για άγνοια βασικών κανόνων της ελληνικής γλώσσας.