Γιώργος Βέης, Ποιήματα 1974-2023
Το πλούσιο ποιητικό έργο του Γιώργου Βέη κυκλοφόρησε πρόσφατα σε έναν συγκεντρωτικό τόμο των ποιημάτων του (1974-2023) από τις εκδόσεις Ύψιλον/βιβλία στην Αθήνα. Πρόκειται ουσιαστικά για έναν πολύτιμο τόμο στον οποίο ο αναγνώστης μπορεί αφενός να παρακολουθήσει χρονολογικά την ποιητική πορεία του Γιώργου Βέη και αφετέρου να ανακαλύψει τους δείκτες επικοινωνίας με τους οποίους μπορεί να συνομιλήσει με το έργο του ποιητή, που μετράει πενήντα έτη πορείας.
Ο τόμος περιλαμβάνει τα ποιήματα των πιο κάτω συλλογών: Φόρμες και άλλα ποιήματα (Επιλογή, 1974), Κι άλλη ποίηση (Επιλογή, 1976), Όλοι κοιμούνται στο καράβι (1979), Ο δράκος του μεσημεριού (1983), Παράφραση της νύχτας (1989), Γεωγραφία κινδύνων (1994), Χρυσαλλίδα στον πάγο (1999), Υστερόγραφα γης (2004), Λεπτομέρειες κόσμων (2006), Ν, όπως Νοσταλγία (2008), Μετάξι στον κήπο (2010), Βλέπω (2013), Για ένα πιάτο χόρτα (2016), Βράχια (2020), Καταυλισμός (2023).
Ο χρηστικός αυτός τόμος δίνει επίσης τη δυνατότητα στους μελετητές της ποίησης και γενικότερα της λογοτεχνίας να αναζητήσουν και να εντοπίσουν θέματα και μοτίβα τα οποία αναδύονται μέσα από τη συνολική ανάγνωση της ποίησης του Βέη, αλλά και να εξερευνήσουν διάφορες πτυχές της ποίησής του. Λαμβάνοντας π.χ. υπόψη την ανάλυση του Δρακονταειδή ο οποίος αξιοποιεί τον όρο ‘‘flâneur’’ (φλανέρ) στην προσέγγιση της ποίησης του Γιώργου Βέη, [1] ο συγκεκριμένος τόμος αναμφίβολα διευκολύνει σε μεγάλο βαθμό τη διεξοδικότερη εξέτασή του. Δίνω, καταληκτικά, με την ευκαιρία της έκδοσης ένα χαρακτηριστικό ποίημα που συνδέεται με τον εν λόγω όρο. [2] Πρόκειται για το «Η απόλυτη ταύτιση» της συλλογής Ν, όπως Νοσταλγία (2008):
Η ΑΠΟΛΥΤΗ ΤΑΥΤΙΣΗ
Πάνω από τη λίμνη με τα τραγούδια,
στο Μεσολόγγι,
το αργό
σίγουρο πέταγμα του πελαργού.
Πάνω από τη λίμνη της Καστοριάς,
το ψιλοβρόχι να τονίζει τις λεπτομέρειες των πτήσεων.
Η επιβεβαίωση των μετεωρισμών αυτή τη στιγμή,
πάνω από τη μεγάλη, τεχνητή λίμνη
του Θερινού Παλατιού στα πρόθυρα του Πεκίνου×
είναι ο ίδιος πελαργός που μ’ εξετάζει τώρα αυστηρά
να δει αν θα μπορέσω και πόσο ν’ αντέξω μεταφορές. [3]
*Μεταδιδακτορική ερευνήτρια στον Τομέα Νεοελληνικής Φιλολογίας του Τμήματος Φιλολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.
[1] Η πιο πάνω άποψη αλιεύθηκε από το ντοκιμαντέρ «Εποχές και συγγραφείς» της ΕΡΤ2 (Νέος κύκλος), το οποίο προβλήθηκε στις 12.12.2019 (διαδικτυακά στο https://www.youtube.com/watch?v=RUNW2PBBm8g).
[2] Παραπέμπω σχετικά στη διαφωτιστική μελέτη της Γεωργίας Γκότση, «Ο flâneur: θεωρητικές μεταμορφώσεις μιας παρισινής φιγούρας», Σύγκριση, 13, σ. 120-138.
[3] Βλ. Γιώργος Βέης, Ποιήματα 1974-2023, Ύψιλον/βιβλία, Αθήνα 2025, σ. 411. Ορισμένα άλλα ποιήματα τα οποία εντάσσονται στον εν λόγω κύκλο είναι: «Ο κόκκινος ιβίσκος θα σβήσει τελευταίος» (Βλέπω, 2013), «Η απόλυτη ταύτιση», «Στην άκρη του κόσμου», «Οι δημότες της φυγής (Ν, Όπως Νοσταλγία, 2008), «Οδός Ιμμανουέλ Καντ» (Υστερόγραφα γης, 2004) κ.ά.
Ο Γιώργος Βέης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1955. Πρέσβυς επί τιμή. Επίτιμος διδάκτωρ του Τμήματος Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Το 2012 του απονεμήθηκε ο Ανώτερος Ταξιάρχης του Φοίνικος για τις υπηρεσίες του στον διπλωματικό κλάδο του Υπουργείου Εξωτερικών. Ποιήματά του έχουν μεταφραστεί σε δεκατρείς γλώσσες. Έχουν κυκλοφορηθεί δεκαπέντε ποιητικές συλλογές του και εννέα τόμοι Μαρτυριών. Έχει μεταφράσει έργα των Χόρχε Λουίς Μπόρχες, Ρέιμοντ Τσάντλερ, Τζον Λούθερ Λονγκ, Λι Μπάι, και Γκάλγουεϊ Κινέλ. Έχει τιμηθεί τρεις φορές με το Κρατικό Βραβείο Λογοτεχνίας στον τομέα των Μαρτυριών το 2000, το 2010 και το 2016. Η ποιητική του συλλογή Λεπτομέρειες κόσμων τιμήθηκε με το Βραβείο Λάμπρος Πορφύρας της Ακαδημίας Αθηνών το 2007. Το 2014 του απενεμήθη το Βραβείο Ποίησης του Ιδρύματος Πέτρου Χάρη της Ακαδημίας Αθηνών, για το σύνολο του έργου του.