CEO στα 35; Όταν η οικογενειακή επιχείρηση περνά στην επόμενη γενιά

CEO στα 35; Για κάποιους ακούγεται σαν ένα τολμηρό στοίχημα. Για τις οικογενειακές επιχειρήσεις της Κύπρου, όμως, είναι συχνά μια αναπόφευκτη πραγματικότητα. Η αλλαγή γενιάς δεν είναι απλώς μια τυπική διαδοχή τίτλων. Είναι μια σύνθετη μετάβαση που αγγίζει την οικογένεια, την επιχείρηση, την ιστορία της και, κυρίως, το μέλλον της.

Οι οικογενειακές επιχειρήσεις στην Κύπρο έχουν βαθιές ρίζες. Χτίστηκαν με κόπο και έντονη εμπλοκή της οικογένειας. Συχνά, ο ιδρυτής δεν ήταν απλώς επιχειρηματίας· ήταν ο άνθρωπος που έπαιρνε όλες τις αποφάσεις, καθόριζε την κουλτούρα και λειτουργούσε ως σημείο αναφοράς για όλους. Όταν, λοιπόν, ένας νέος ή μια νέα αναλαμβάνει τον ρόλο του CEO στα 35, δεν παραλαμβάνει μόνο μια επιχείρηση. Παραλαμβάνει μια κληρονομιά.

Το βάρος αυτής της κληρονομιάς είναι διπλό. Από τη μια, υπάρχει ο σεβασμός στην παράδοση: οι αξίες, οι σχέσεις με πελάτες και συνεργάτες, ο τρόπος που «πάντα γίνονταν τα πράγματα». Από την άλλη, υπάρχει η αμείλικτη πραγματικότητα της σύγχρονης αγοράς: ψηφιοποίηση, διεθνής ανταγωνισμός, νέες γενιές εργαζομένων, διαφορετικές απαιτήσεις από τους πελάτες. Ο CEO στα 35 βρίσκεται ακριβώς στο σημείο όπου αυτά τα δύο συγκρούονται.

Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν ο νέος CEO είναι αρκετά νέος ή αρκετά έμπειρος. Είναι αν είναι αρκετά προετοιμασμένος. Και εδώ, η σωστή καθοδήγηση παίζει καθοριστικό ρόλο. Οι εξειδικευμένοι σύμβουλοι οικογενειακών επιχειρήσεων δεν έρχονται για να «διορθώσουν» την οικογένεια ή να επιβάλουν έτοιμες λύσεις. Έρχονται για να βοηθήσουν τη μετάβαση να γίνει συνειδητά, δομημένα και με σεβασμό.

Στην πράξη, αυτό σημαίνει πολλά περισσότερα από ένα business plan. Σημαίνει ξεκάθαρους ρόλους μεταξύ οικογένειας, διοίκησης και ιδιοκτησίας. Σημαίνει οριοθέτηση μεταξύ προσωπικών και επαγγελματικών σχέσεων. Σημαίνει μηχανισμούς λήψης αποφάσεων, που δεν βασίζονται μόνο στο «έτσι το κάναμε πάντα», αλλά ούτε και στο «ας τα αλλάξουμε όλα». Οι σύμβουλοι λειτουργούν ως ουδέτεροι διαμεσολαβητές, βοηθώντας όλες τις πλευρές ν’ ακουστούν.

Για τον CEO στα 35, η ύπαρξη ενός έμπειρου συμβούλου προσφέρει κάτι εξαιρετικά σπάνιο: έναν ασφαλή χώρο σκέψης εκτός οικογένειας. Έναν άνθρωπο ή ομάδα που μπορεί να θέσει δύσκολες ερωτήσεις, να αμφισβητήσει υποθέσεις και να φωτίσει τυφλά σημεία, χωρίς συναισθηματικό φορτίο. Αυτό επιτρέπει στον νέο ηγέτη ν’ αναπτύξει στρατηγική αυτοπεποίθηση, χωρίς να χρειάζεται ν’ αποδείξει διαρκώς ότι «αξίζει» τη θέση του.

Παράλληλα, η καθοδήγηση βοηθά και την προηγούμενη γενιά. Ο ιδρυτής ή ο απερχόμενος CEO συχνά δυσκολεύεται ν’ αποχωρήσει πλήρως. Ο ρόλος του συμβούλου είναι να μετατρέψει αυτήν τη μετάβαση από απώλεια ελέγχου σε εξέλιξη ρόλου. Από τον άνθρωπο που έκανε τα πάντα, στον μέντορα που μεταφέρει γνώση, εμπειρία και αξίες.

Η επιτυχία, λοιπόν, δεν βρίσκεται στην απόλυτη ρήξη με το παρελθόν. Βρίσκεται στη σύνθεση. Ο CEO στα 35 που πετυχαίνει είναι εκείνος που κατανοεί βαθιά την ιστορία της επιχείρησης πριν επιχειρήσει να την μεταμορφώσει. Που ακούει πριν μιλήσει. Που σέβεται πριν αλλάξει. Και που χρησιμοποιεί τη σύγχρονη γνώση, την τεχνολογία και τα εργαλεία διοίκησης για να ενισχύσει, όχι ν’ ακυρώσει, όσα χτίστηκαν.

Σ’ ένα περιβάλλον όπως αυτό της Κύπρου, όπου οι επιχειρηματικές σχέσεις είναι συχνά μακροχρόνιες και βασισμένες στην εμπιστοσύνη, αυτός ο σεβασμός είναι καθοριστικός. Οι πελάτες και οι συνεργάτες δεν θέλουν απλώς «καινοτομία». Θέλουν συνέχεια. Θέλουν να αναγνωρίζουν την επιχείρηση που εμπιστεύονται, ακόμα κι αν αυτή εξελίσσεται.

Το πραγματικό success story δεν είναι ο νεαρός CEO που ανέτρεψε τα πάντα. Είναι εκείνος που κατάφερε να κάνει την επιχείρηση πιο ανθεκτική, πιο σύγχρονη και πιο έτοιμη για το μέλλον, χωρίς να χάσει την ψυχή της. Που απέδειξε ότι η ηλικία δεν είναι μειονέκτημα, αλλά γέφυρα μεταξύ γενεών.

Τελικά, το «CEO στα 35» δεν είναι ρίσκο από μόνο του. Ρίσκο είναι η μετάβαση χωρίς σχέδιο. Με τη σωστή καθοδήγηση, οι οικογενειακές επιχειρήσεις μπορούν να μετατρέψουν τη διαδοχή σε στρατηγικό πλεονέκτημα. Να ενώσουν εμπειρία και φρέσκια ματιά. Να τιμήσουν το παρελθόν και να χτίσουν το μέλλον.

Γιατί η παράδοση, όταν συνοδεύεται από σωστή ηγεσία και καθοδήγηση, δεν κρατά την επιχείρηση πίσω. Της δείχνει τον δρόμο μπροστά.

Ρένος Ιωαννίδης

Διοικητικός Σύμβουλος

Restructuring and Debt Advisory

Επικεφαλής τομέα Οικογενειακών Επιχειρήσεων

KPMG Κύπρου

Έλενα Γιακουμή

Senior Content Writer

KPMG Kύπρου