BBC: Ο Τραμπ έδιωξε τον δικτάτορα, κράτησε το καθεστώς – Γιατί διάλεξε τη Ροντρίγκεζ αντί για τη Ματσάδο

Ανάμεσα στα πολλά ερωτήματα που προκάλεσαν οι δραματικές εξελίξεις στο Καράκας, ένα επιμένει: γιατί η Ουάσιγκτον επέλεξε την Ντέλσι Ροντρίγκεζ ως επικεφαλής των «μεταβατικών αρχών» και όχι τη Μαρία Κορίνα Ματσάδο, τη μορφή που συμβολίζει την αντιπολίτευση, η οποία για πολλούς θεωρείται πραγματική νικήτρια των εκλογών του 2024;

Η απάντηση, σύμφωνα με πρώην Αμερικανούς διπλωμάτες και αναλυτές που μίλησαν στο BBC, δεν βρίσκεται στην ιδεολογία ή στη νομιμοποίηση, αλλά στον ωμό ρεαλισμό. Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ επέλεξε τη σταθερότητα αντί της δημοκρατίας – τουλάχιστον στο πρώτο στάδιο.

«Πήγαν στη λύση της σταθερότητας και όχι της δημοκρατίας», εξηγεί στο BBC ο Τσαρλς Σαπίρο, πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στο Καράκας. «Κράτησαν το καθεστώς στη θέση του, απλώς χωρίς τον δικτάτορα. Οι μηχανισμοί εξουσίας παραμένουν».

Η εναλλακτική – μια πλήρης ανατροπή του καθεστώτος και η άμεση στήριξη της Ματσάδο – θεωρήθηκε από την Ουάσιγκτον επικίνδυνη. Ο φόβος εμφύλιων συγκρούσεων εντός της αντιπολίτευσης, αλλά και η πιθανή αποξένωση ενός σημαντικού τμήματος της κοινωνίας που είχε στηρίξει τον Νικολάς Μαδούρο, βάρυναν περισσότερο από το αίτημα για θεσμική νομιμοποίηση.

Η δημόσια αποδόμηση της Ματσάδο

Η επιλογή αυτή επιβεβαιώθηκε και επικοινωνιακά. Σε συνέντευξη Τύπου, ο Τραμπ χαρακτήρισε τη Ματσάδο «καλή γυναίκα», σημειώνοντας ωστόσο πως «δεν χαίρει σεβασμού στο εσωτερικό της χώρας», ενώ περιέγραψε τη Ροντρίγκεζ ως «ευγενική» και «συνεργάσιμη».

Για πολλούς πρώην αξιωματούχους, αυτή η στάση ισοδυναμεί με έμμεσο αποκλεισμό ολόκληρου του αντιπολιτευτικού κινήματος. «Αποκλείοντας τη Ματσάδο, απέκλεισε και το κίνημα που εκπροσωπεί», σημειώνει στο βρετανικό δίκτυο ο Κέβιν Γουίτακερ, πρώην αναπληρωτής επικεφαλής της αμερικανικής πρεσβείας στο Καράκας.

Συμφωνία κορυφής ή αναγκαστικός συμβιβασμός;

Η ταχύτητα με την οποία απομακρύνθηκε ο Μαδούρο και εγκαταστάθηκε η Ροντρίγκεζ πυροδότησε σενάρια περί μυστικής συνεννόησης. Πρώην αξιωματούχοι των υπηρεσιών πληροφοριών υπέθεσαν ότι κρίσιμες πληροφορίες προήλθαν από το περιβάλλον της αντιπροεδρίας.

Ωστόσο, αναλυτές στο Καράκας απορρίπτουν αυτή τη θεωρία. Η πραγματική ισχύς, σημειώνουν, εξακολουθεί να βρίσκεται στα χέρια του στρατού και του υπουργείου Εσωτερικών. Για τη Ροντρίγκεζ, μια «προδοσία» του Μαδούρο θα ισοδυναμούσε με πολιτική αυτοκτονία.

Οι προειδοποιήσεις που αγνόησε – εν μέρει – η Ουάσιγκτον

Ήδη από το φθινόπωρο, εκθέσεις διεθνών οργανισμών είχαν προειδοποιήσει ότι ένα σενάριο πλήρους αλλαγής καθεστώτος θα μπορούσε να οδηγήσει σε βίαιη αποσταθεροποίηση, ακόμη και σε αντάρτικο από τμήματα των δυνάμεων ασφαλείας.

Αυτό το σκεπτικό φαίνεται να υιοθέτησε τελικά ο Λευκός Οίκος. Σύμφωνα με αμερικανικά δημοσιεύματα, απόρρητη αξιολόγηση των υπηρεσιών πληροφοριών κατέληξε στο συμπέρασμα ότι στελέχη του ίδιου του καθεστώτος – συμπεριλαμβανομένης της Ροντρίγκεζ – ήταν σε καλύτερη θέση να ηγηθούν μιας προσωρινής διακυβέρνησης.

Μια «διαχειρίσιμη» συνομιλήτρια

Για την Ουάσιγκτον, η Ροντρίγκεζ έχει ένα κρίσιμο πλεονέκτημα: θεωρείται άνθρωπος που μπορεί να διαπραγματευτεί. Έχει συνδεθεί με περιορισμένες οικονομικές μεταρρυθμίσεις, δείχνει ανοιχτή στην επιστροφή ξένων κεφαλαίων και δεν απορρίπτει τη συνεργασία με αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες, εφόσον αυτό οδηγήσει σε σταδιακή άρση κυρώσεων.

Στο τραπέζι βρίσκονται επίσης η ενισχυμένη συνεργασία στην καταπολέμηση των ναρκωτικών και η σταδιακή απομάκρυνση της Βενεζουέλας από την Κούβα, τη Ρωσία και την Κίνα.

Δημοκρατία… αργότερα

Η δημοκρατική μετάβαση, ωστόσο, δεν φαίνεται να αποτελεί άμεση προτεραιότητα. Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο μίλησε για ένα τριφασικό σχέδιο: σταθεροποίηση, συμφιλίωση και – κάποια στιγμή – μετάβαση. Χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα.

Ο ίδιος ο Τραμπ ήταν ακόμη πιο ωμός: «Πρέπει πρώτα να φτιάξουμε τη χώρα. Δεν μπορείς να κάνεις εκλογές τώρα», δήλωσε.

Το «dedazo» του Τραμπ

Όπως κάποτε ο Ούγκο Τσάβες υπέδειξε τον διάδοχό του παρακάμπτοντας τις δημοκρατικές διαδικασίες, έτσι και σήμερα η επιλογή της Ροντρίγκεζ θυμίζει ένα νέο «dedazo» (υπόδειξη διαδόχου) – αυτή τη φορά αμερικανικό.

«Αυτό είναι το dedazo του Τραμπ», λέει ο Τσαρλς Σαπίρο.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι αν αυτή η επιλογή θα αποδειχθεί ένας προσωρινός τακτικός ελιγμός ή μια στρατηγική που, στο όνομα της σταθερότητας, παγιώνει ένα καθεστώς χωρίς νομιμοποίηση. Για την ώρα, ένα είναι σαφές: ο Τραμπ πήρε αυτό που ήθελε. Το αν θα το πάρουν και οι Βενεζουελάνοι, παραμένει αμφίβολο.

Πηγή: naftemporiki.gr