Σπάζει τις αγορές – Η συμφωνία Τραμπ - Πούτιν για το diesel

Με μιαν ανάρτηση στο Truth Social το βράδυ της Παρασκευής, ο Αμερικανός Πρόεδρος ανακοίνωσε συμφωνία με τον Πούτιν άμεσης προμήθειας από τη Ρωσία 300.000 τόνων diesel στην αμερικανική και παγκόσμια αγορά, άλλων 500.000 τόνων μέσα στον Νοέμβριο και 1.000.000 τόνων μετέπειτα. Ανάλογα με την κατάσταση των διυλιστηρίων της Ρωσίας, είπε ο Τραμπ, βάζοντας έμμεσα μοχλό πίεσης προς το Κίεβο, η Ρωσία θα παραδώσει στη συνέχεια άλλους 3.000.000 τόνους. Το κίνητρο πίσω από τη συμφωνία βάσει της ανάρτησης ήταν οι χαμηλότερες τιμές για τους Αμερικανούς αγρότες, τους κτηνοτρόφους και τους φορτηγατζήδες. Οι ποσότητες πάντως δεν είναι σημαντικές, αν αναλογιστεί κάποιος ότι οι ημερήσιες ανάγκες των ΗΠΑ σε diesel φτάνουν περίπου τα 3,6 εκατομμύρια βαρέλια, δηλαδή γύρω στους 490.000 τόνους. Αυτό σημαίνει ότι η πρώτη αποστολή καλύπτει λιγότερο από 15 ώρες αμερικανικής ζήτησης. Συνεπώς, ο στόχος είναι περισσότερο η επιρροή στην ψυχολογία και η χειραγώγηση των αγορών, παρά η ενίσχυση της προσφοράς ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.

Αμέσως μετά την ανακοίνωση το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών εξέδωσε προσωρινή γενική άδεια διάρκειας περίπου 6 μηνών που επιτρέπει τη διάθεση ρωσικού diesel στην παγκόσμια αγορά και οι ρωσικές μετοχές, με πρώτες εκείνες του ενεργειακού τομέα, κινήθηκαν, φυσικά, ανοδικά. Ο Ζελένσκι, στον οποίο ζήτησε πριν από έναν μήνα ο Τραμπ να σταματήσει τα πλήγματα στα ρωσικά διυλιστήρια, προχώρησε σε μια μακροσκελή ανακοίνωση, την οποία άνοιξε λέγοντας ότι «η ειρήνη δεν έρχεται ποτέ μέσα από την αδυναμία» και έκλεισε σημειώνοντας ότι η Ουκρανία βασίζεται στις ΗΠΑ να έχουν μια «ισχυρή και όχι αδύναμη συζήτηση με τη Ρωσία». Η «αδυναμία», δηλαδή, άνοιγε και έκλεινε το κείμενο και δύσκολα θα περάσει απαρατήρητο, ό,τι και αν σημαίνει αυτό.

Όλα αυτά λιγότερο από τρεις εβδομάδες από την υπογραφή του νόμου Lindsey Graham για τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας και του Ιράν, ο οποίος προβλέπει κυρώσεις στον ρωσικό σκιώδη στόλο, στις τράπεζες και στην πολιτικοστρατιωτική ηγεσία της Ρωσίας, καθώς και δασμούς μέχρι 100% στους μεγαλύτερους σπόνσορες των ρωσικών ενεργειακών εξαγωγών. Τα ουκρανικά drones είχαν μειώσει κατά το καλοκαίρι την παραγωγική ικανότητα των ρωσικών διυλιστηρίων, στον βαθμό που η Μόσχα αναγκάστηκε να απαγορεύσει τις εξαγωγές diesel για να καλύψει την εσωτερική αγορά, απαγόρευση που παρατάθηκε μόλις στις 30 Σεπτεμβρίου έως τα τέλη Οκτωβρίου. Ήταν, με άλλα λόγια, ένα από τα ελάχιστα αποτελεσματικά μέσα πίεσης που διέθετε το Κίεβο, αν όχι το μόνο.

Την ίδια ημέρα με την ανακοίνωση της συμφωνίας Τραμπ - Πούτιν, οι διαπραγματευτές Κούσνερ και Γουίτκοφ υποδέχονταν στο Μαϊάμι την ουκρανική αντιπροσωπεία για συνομιλίες. Αν ήταν η συμφωνία ένδειξη ότι Ουάσινγκτον και Κίεβο δεν συμφωνούσαν στους όρους μιας ενεργειακής εκεχειρίας ή ένα μέσο πίεσης από τις ΗΠΑ προς την ουκρανική πλευρά να δεχθεί τετελεσμένα, παραμένει άγνωστο. Σε κάθε περίπτωση η Μόσχα εξασφάλισε αυτό που ζητούσε, τη χαλάρωση των κυρώσεων και έσοδα από τις πωλήσεις της τάξης των 6 με 7 δισεκατομμυρίων δολαρίων με τις τρέχουσες τιμές και τις ποσότητες που ανακοινώθηκαν.

Ο μεγάλος χαμένος, φυσικά, είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία επί χρόνια κρατά τη στάση του «βασιλικότερου του βασιλέως» και τώρα που ο βασιλιάς φαίνεται να την κάνει με ελαφρά πηδηματάκια, εκείνη μένει με τις κυρώσεις στο χέρι και τον λογαριασμό της ενέργειας στην πλάτη.