Η Κύπρος στην καρδιά της ευρωπαϊκής άμυνας
Η διαδικασία Omnibus Defence δεν είναι απλή τεχνοκρατική πρωτοβουλία· είναι το τεστ της πολιτικής βούλησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι η στιγμή όπου η Ένωση πρέπει να δείξει ότι κατανοεί πως η ασφάλεια δεν είναι ενιαία και ότι κάθε κράτος έχει μοναδικές ανάγκες, ιστορικές υποχρεώσεις και γεωστρατηγικές ιδιαιτερότητες. Η Κύπρος, ως προκεχωρημένο φυλάκιο της Ευρώπης και μοναδικό ημικατεχόμενο μέλος, αποτελεί το κρίσιμο πεδίο εφαρμογής αυτής της ευθύνης.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται μπροστά σε μια ιστορική διασταύρωση δρόμων. Θα παραμείνει ένας οικονομικός γίγαντας χωρίς στρατηγική ισχύ ή θα αναλάβει την ευθύνη να προστατεύσει τα σύνορά της και τους πολίτες της; Η Κύπρος δεν είναι ένα κανονικό κράτος αλλά ταυτόχρονα μέλος της Ένωσης. Είναι νησί, προκεχωρημένο φυλάκιο στα εξωτερικά σύνορα της Ευρώπης, γειτονικό στη Μέση Ανατολή και την Ανατολική Μεσόγειο, νότια της Τουρκίας. Είναι το μοναδικό κράτος-μέλος που παραμένει ημικατεχόμενο, υπό μόνιμη στρατιωτική απειλή. Και για αυτό, η Ευρώπη δεν μπορεί να μιλά για ενιαία άμυνα χωρίς να λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες της Κύπρου.
Το άρθρο 346 της Σύμβασης Λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατοχυρώνει το δικαίωμα κάθε χώρας να προστατεύει τα ζωτικά της συμφέροντα ασφάλειας, να λαμβάνει μέτρα για την παραγωγή και τον ανεφοδιασμό αμυντικού υλικού, και να μην υποχρεώνεται να κοινοποιεί πληροφορίες που θα έθεταν σε κίνδυνο την εθνική της ασφάλεια. Αυτό δεν είναι προνόμιο αλλά αποτελεί ζήτημα επιβίωσης. Και για την Κύπρο, η επιβίωση δεν είναι θεωρητική. Η γεωγραφική της θέση, ο νησιωτικός της χαρακτήρας και η μόνιμη απειλή από την Τουρκία καθιστούν την ανάγκη αυτονομίας και αυτάρκειας στον αμυντικό ανεφοδιασμό στρατηγική αναγκαιότητα. Η Κυπριακή Δημοκρατία δεν μπορεί να εξαρτάται από μακρινές γραμμές ανεφοδιασμού ή από πολιτικές αποφάσεις άλλων κρατών. Χρειάζεται τη δική της τεχνοεφοδιαστική αλυσίδα, τη δυνατότητα να συντηρεί, να υποστηρίζει και να αναβαθμίζει τα όπλα και τα οπλικά της συστήματά της σε κάθε συνθήκη κρίσης.
Η Omnibus Defence οφείλει να το κατανοήσει αυτό και να το εφαρμόσει. Η ευρωπαϊκή άμυνα δεν είναι ολοκλήρωση για λίγες βολικές χώρες στο κέντρο της ηπείρου. Αποτελεί ευθύνη για όσους φυλούν τα σύνορα και αντιμετωπίζουν καθημερινά την απειλή. Η Κύπρος δεν ζητά προνόμια αλλά ζητά αυτά που δικαιούται: ασφάλεια, αυτονομία, ετοιμότητα.
Η Κυπριακή Δημοκρατία έχει αδιαμφισβήτητη υποχρέωση να διεκδικήσει με αποφασιστικότητα από την Ευρωπαϊκή Ένωση κάθε πρόνοια στα πλαίσια της πρωτοβουλίας Omnibus defence που να αναγνωρίζει και προστατεύει τις ιδιαίτερες συνθήκες της. Η γεωστρατηγική θέση της, η νησιωτική της φύση, η ημικατεχόμενη κατάσταση και η μόνιμη απειλή από την Τουρκία δεν είναι ζητήματα διαπραγματεύσιμα σλλά είναι συνθήκες που καθιστούν αναγκαία τη διατήρηση και ενίσχυση της στρατιωτικής της αυτονομίας, την προστασία του εθνικού αμυντικού βιομηχανικού δυναμικού και τη διασφάλιση της όσο το δυνατό πλητέστερου ελέγχου στον αμυντικό ανεφοδιασμό της. Η κυβέρνηση οφείλει να ενεργήσει άμεσα και με στρατηγική αποφασιστικότητα, ώστε οι προβλέψεις του άρθρου 346 και οι ειδικές ανάγκες της Κύπρου να μην παραμείνουν θεωρητικές, αλλά να ενσωματωθούν πλήρως στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής πολιτικής άμυνας. Κάθε καθυστέρηση ή συμβιβασμός θα ισοδυναμεί με απώλεια ζωτικών συμφερόντων και με υποθήκη του μέλλοντος ασφάλειας της χώρας μας.
Η Κύπρος φυλάει την πρώτη γραμμή της Ευρώπης. Όποιος θέλει ισχυρή, αξιόπιστη Ευρώπη, πρέπει πρώτα να θωρακίσει εκείνους που την υπερασπίζονται με το αίμα και τον ιδρώτα τους. Η Omnibus Defence χωρίς την Κύπρο δεν είναι άμυνα αλλά καθίσταται ψευδαίσθηση.
*Βουλευτής Αμμοχώστου
