Το έξυπνο σπίτι του μέλλοντος

Η φράση «έξυπνο σπίτι» (στα αγγλικά smart hοme ή hοme autοmation) είναι αρκετά διαδεδομένη, αφού χρησιμοποιείται για οποιοδήποτε σπίτι ενσωματώνει, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό, τη δυνατότητα ρύθμισης ορισμένων παραμέτρων. Δηλαδή το σπίτι το οποίο διαθέτει κάποιου είδους τεχνητή νοημοσύνη. Με αυτόν τον τρόπο το εγκατεστημένο σύστημα έχει τη δυνατότητα να ρυθμίζει αυτόματα το οικιακό περιβάλλον, σύμφωνα με τις προκαθορισμένες επιθυμίες του ιδιοκτήτη.

Όσο περίεργο κι αν φαίνεται, το «έξυπνο σπίτι» δεν είναι κάτι καινούριο, είναι αρκετοί οι οποίοι επωφελούνται ήδη από τα πλεονεκτήματα που προσφέρει. Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν οι διάφοροι χρονοδιακόπτες για τον έλεγχο του φωτισμού και άλλων συσκευών καθώς και οι θερμοστάτες, που στόχο έχουν τη διατήρηση της θερμοκρασίας του σπιτιού στα επιθυμητά επίπεδα. Στον χώρο του έξυπνου σπιτιού και γενικότερα της αυτοματοποίησης συσκευών πολλά προϊόντα έχουν κάνει την εμφάνισή τους τα τελευταία χρόνια.
Το «έξυπνο σπίτι του μέλλοντος» αποτελεί ουσιαστικά βελτίωση και ενοποίηση όλων των μεμονωμένων εφαρμογών, επιτρέποντας, για παράδειγμα, στον θερμοστάτη να ρυθμίζει τη θερμοκρασία λαμβάνοντας υπόψη του και τις εξωτερικές καιρικές συνθήκες, καθώς επίσης και προβλέψεις. Το «έξυπνο σπίτι του μέλλοντος» είναι το σπίτι όπου κάθε συσκευή του σπιτιού θα είναι δικτυωμένη με κάθε άλλη, ενώ όλες θα έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο.

Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, θα πρέπει το σύνολο των ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών (ή τουλάχιστον ένα μεγάλο μέρος τους) να επικοινωνούν μεταξύ τους, λαμβάνοντας και αποστέλλοντας εντολές. Ήδη έχουν αναπτυχθεί πολλές ανταγωνιστικές τεχνολογίες και πρότυπα, τα οποία παρουσιάζουν διαφορετικό συνδυασμό πλεονεκτημάτων και μειονεκτημάτων. Επίσης αρκετοί κατασκευαστές οικιακών συσκευών έχουν ήδη ενσωματώσει στις συσκευές που παράγουν μικροεπεξεργαστές, που τους επιτρέπουν την επικοινωνία και αλληλεπίδραση με τον υπόλοιπο εξοπλισμό.
Οι λειτουργίες που μπορεί να ενσωματώσει ένα «έξυπνο σπίτι του μέλλοντος» αφορούν στο σύνολο των ανθρώπινων δραστηριοτήτων όπως διασκέδαση, εργασία και καθημερινές ασχολίες. Για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια του ύπνου το «έξυπνο σπίτι του μέλλοντος» θα μπορούσε να ελέγχει τη θερμοκρασία και να τη ρυθμίζει στη βέλτιστη για τον ιδιοκτήτη τιμή, να παρακολουθεί μέσω διαδικτύου το δελτίο καιρού ώστε να σχεδιάζει το πότισμα ή μη του κήπου, να ρυθμίζει το ξυπνητήρι ανάλογα με το πρόγραμμα κάθε ατόμου, ακόμη και να λειτουργεί ενεργοβόρες οικιακές συσκευές κατά τις ώρες χαμηλού κόστους διατιμήσεων ηλεκτρικής ενέργειας.
Κατά την ώρα της αφύπνισης των ενοίκων, θα μπορούσε να δυναμώνει σταδιακά την ένταση του φωτισμού, να ρυθμίζει την τηλεόραση στο αγαπημένο τους πρωινό κανάλι και να προβάλλει τα νέα που τους ενδιαφέρουν και τα οποία εντόπισε κατά τη διάρκεια της νύκτας στο διαδίκτυο. Όταν το σπίτι είναι άδειο, θα μπορούσε να σβήνει τα φώτα και να ρυθμίζει κατάλληλα τη θέρμανση ώστε να εξοικονομείται ενέργεια, αλλά και να ενεργοποιεί το σύστημα συναγερμού. Τέλος, όταν οι ιδιοκτήτες λείπουν για διακοπές, θα μπορούσε να ελέγχει την ομαλή λειτουργία κάθε υποσυστήματος και να αποστέλλει λεπτομερή μηνύματα μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στους ιδιοκτήτες, περιγράφοντας κάθε πρόβλημα που πιθανόν να προκύψει.
Σημαντικό, επίσης, στοιχείο της τεχνολογίας είναι ο απομακρυσμένος έλεγχος που προσφέρει, επιτρέποντας έτσι στους ενοίκους να επεμβαίνουν στη λειτουργία του από οποιοδήποτε σημείο του κόσμου. Ο έλεγχος αυτός μπορεί να επιτευχθεί μέσω τηλεφώνου με αναγνώριση των φωνητικών εντολών που δίνονται ή με τη χρήση του αριθμητικού πληκτρολόγιου στις ψηφιακές τηλεφωνικές συσκευές. Εναλλακτικά, πολλά συστήματα προσφέρουν τον απόλυτο έλεγχο του σπιτιού μέσω του διαδικτύου, με τη δημιουργία ενός εύχρηστου γραφικού περιβάλλοντος που αντιπροσωπεύει το σύνολο του οικιακού εξοπλισμού.
Αναμένεται ότι το «έξυπνο σπίτι του μέλλοντος» σε συνδυασμό με τη διασπαρμένη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας, όπου οι ένοικοι θα είναι ταυτόχρονα παραγωγοί και καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας, θα οδηγήσουν στην επίτευξη των κτιρίων μηδενικών εκπομπών προς όφελος του περιβάλλοντος και της μελλοντικής κοινωνίας.
ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΟΥΛΛΙΚΚΑΣ
PhD, DTech, Πρόεδρος Συμβουλίου Ενεργειακής Στρατηγικής, Αναπληρωτής Καθηγητής Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου