Η επιστροφή των «ξεχασμένων» ιών

Επιστρέφουν ή εξαπλώνονται ασθένειες παντού την ώρα που ο Covid-19 συνεχίζει να παραλλάσσεται και να αλωνίζει την υφήλιο

Παραμένει αυξητική η τάση των κρουσμάτων και δεν προβλέπεται αυτή να αντιστραφεί γρήγορα, σύμφωνα με τους ειδικούς. Το ποσοστό θετικότητας ξεπέρασε το 9%, ωστόσο ο αριθμός των θανάτων και των νοσηλειών στις ΜΕΘ είναι αυτός που θα καθορίσει τα επόμενα βήματα των αρμοδίων. Η έξαρση αυτή παρατηρείται σε πολλές χώρες της Ευρώπης, την ώρα, μάλιστα, που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επαγρυπνεί και για τις ασθένειες που «ξύπνησαν» μετά από χρόνια σε χώρες όπου δεν εμφανίζονταν παραδοσιακά.

Προβληματισμός στο Υπουργείο Υγείας

Προβληματισμός επικρατεί στο Υπουργείο Υγείας για την εκτόξευση των κρουσμάτων στην κοινότητα. Ο ίδιος ο Υπουργός Υγείας σε πρόσφατες δηλώσεις του ανέφερε ότι είναι κάτι που προβληματίζει τον ίδιο και δήλωσε πως «θα περιμένουμε να δούμε και τις νοσηλείες τις επόμενες ημέρες και αναλόγως θα μελετήσουμε ποια μέτρα θα χρειαστεί να λάβουμε».

Ο κ. Χατζηπαντέλα μίλησε για τη συνάντηση που είχε με τον Ισραηλινό ομόλογό του, κάνοντας αναφορά στην απόφαση του Ισραήλ να μην επαναφέρει την υποχρεωτική χρήση μάσκας στους εσωτερικούς χώρους κατά το παρόν διάστημα. Ερωτηθείς κατά πόσον θα μπορούσε εδώ να υιοθετηθεί εκ νέου το μέτρο αυτό, ο ίδιος ανέφερε ότι «υπάρχει μια ανησυχία κατά πόσον με την επαναφορά της μάσκας ο κόσμος θα τηρεί αυτό το μέτρο, ή μήπως θα ήταν καλύτερο να εξευρεθούν άλλοι τρόποι ευαισθητοποίησης του κοινού, ώστε να προωθηθεί η σημασία της ατομικής προστασίας».

Καμιά φάση δεν είναι ίδια με προηγούμενη

Πολλές χώρες της Ευρώπης αντιμετωπίζουν τη ραγδαία αύξηση των κρουσμάτων. Οι υποπαραλλαγές τέσσερα και πέντε της Όμικρον φαίνεται να είναι ακόμη πιο μεταδοτικές. Η Λέκτορας Παιδιατρικής του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου και μέλος της Συμβουλευτικής Επιδημιολογικής Επιτροπής, Δρ Ζωή-Δωροθέα Πανά μίλησε στη «Σημερινή» για τα σημερινά δεδομένα, εξηγώντας τα μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται.

«Είναι γεγονός ότι υπάρχει σε πανευρωπαϊκό επίπεδο μια φάση επαγρύπνησης γιατί αυξάνονται τα δεδομένα που έχουμε σε σχέση με τα χαρακτηριστικά των υποπαραλλαγών 4 και 5 αλλά και σε σχέση με την αναμενόμενη αύξηση των μολύνσεων στην κοινότητα», ανέφερε.

Οι σκληροί δείκτες που καθορίζουν τα επόμενα βήματα διαχείρισης της κρίσης δεν έχουν ανέβει και αυτό είναι που «εμποδίζει» τους αρμοδίους από τη λήψη επιπρόσθετων μέτρων. «Οι εισαγωγές σε μονάδες εντατικής θεραπείας και οι θάνατοι δεν έχουν αυξηθεί. Το ερώτημα που τίθεται αυτήν τη στιγμή είναι να δούμε κατά πόσον η νόσηση είναι σοβαρή και πώς αυτή θα επηρεάσει αυτούς τους δείκτες. Κάποιες χώρες προσπαθούν να κρατήσουν μια προσαρμογή της κατάστασης γιατί αν και μετά από δυόμισι χρόνια, εντούτοις δεν είμαστε σε ένα στάδιο που έχουμε περάσει ξανά. Καμία φάση της πανδημίας δεν είναι ίδια με προηγούμενη», τόνισε η Δρ Πανά.

Επαναφορά μάσκας σε κλειστούς χώρους

Η συζήτηση για την επαναφορά της υποχρεωτικής χρήσης μάσκας σε κλειστούς χώρους έχει ξεκινήσει σε αρκετές χώρες. «Γίνονται κάποιες συζητήσεις, όπως για παράδειγμα στην Ιταλία. Είναι ένα μέτρο για το οποίο γνωρίζουμε τεκμηριωμένα μάλιστα ότι προστατεύει από τον κίνδυνο διασποράς σε χώρους υψηλού κινδύνου. Σε άλλες χώρες συζητείται το ενδεχόμενο χορήγησης τέταρτης δόσης, ειδικά στα άτομα υψηλού κινδύνου. Αυτό γιατί οι υποπαραλλαγές αυτές διαφεύγουν της ανοσίας πολύ πιο εύκολα».

Η Δρ Πανά εξήγησε ότι θα πρέπει να αναχαιτίζεις την κρίση με τα όπλα που ήδη κατέχεις, όπως είναι ο εμβολιασμός και η προσωπική λήψη μέτρων προστασίας, που επαφίεται στον καθένα ξεχωριστά. «Το κομμάτι της ατομικής υπευθυνότητας καθορίζει και τον κίνδυνο της διασποράς. Όταν μιλάμε για ατομική υπευθυνότητα μιλάμε για μέτρα ατομικής προστασίας και αυτά θα πρέπει να εφαρμόζονται, όταν μάλιστα βρισκόμαστε σε χώρους με αυξημένο συγχρωτισμό που είναι κλειστοί, τότε αυτός ο χώρος χαρακτηρίζεται ως χώρος υψηλού κινδύνου. Εκεί, λοιπόν, η χρήση της μάσκας έχει την αξία της και δεν κοστίζει και τίποτα», είπε.

Το δεύτερο όπλο είναι ο εμβολιασμός όπως εξήγησε η Δρ Πανά, η οποία επισήμανε την αναγκαιότητα ολοκλήρωσης του εμβολιαστικού σχήματος, από τα άτομα που δεν το έκαναν είτε γιατί νόσησαν είτε για άλλους προσωπικούς λόγους. «Μόνο έτσι προστατεύουν τους εαυτούς τους. Είναι επιστημονικά τεκμηριωμένο πια πως ο εμβολιασμός προστατεύει από τη σοβαρή νόσηση και αυτό είναι πια το ζητούμενο».

Σπέρνουν τον ιό και εξολοθρεύουν αντισώματα

Οι τελευταίες υποπαραλλαγές της Όμικρον φαίνεται να είναι πιο μεταδοτικές, εξ ου και οι αυξημένοι αριθμοί κρουσμάτων τις τελευταίες εβδομάδες. Το θέμα που προκύπτει όμως είναι ότι αυτές φαίνεται να εξουδετερώνουν τα αντισώματα που μπορεί να έχει κάποιος ο οποίος έχει νοσήσει στο παρελθόν ή έχει εμβολιαστεί. Αυτό καταδεικνύει μια νέα μελέτη, που αναφέρει ότι η υποπαραλλαγή τέσσερα και πέντε μειώνει ουσιαστικά τα αντισώματα που προκύπτουν είτε από νόσηση είτε από εμβολιασμό.

Όσον αφορά τον βαθμό ετοιμότητας σε νέες προκλήσεις που θα προκύψουν πιθανότατα τον Σεπτέμβριο, η Δρ Πανά ανέφερε ότι κατά τα τελευταία δυόμισι χρόνια έχουν γίνει τεράστια βήματα. «Είναι αλήθεια ότι η εμπειρία των τελευταίων ετών έδειξε πως έγιναν τεράστια βήματα στο θέμα ετοιμότητας επιδημικών κρίσεων και εξάρσεων στην Ευρώπη. Γίνονται πολλές προσπάθειες στο να βελτιωθούν και τα προγνωστικά μοντέλα, αλλά υπάρχουν παράγοντες που παραμένουν απρόβλεπτοι, όπως είναι η κοινωνική συμπεριφορά αλλά και οι μεταλλάξεις του ιού».

ΞΕΧΩΡΙΣΤΟ

Ανησυχία ΠΟΥ και για τις «ασθένειες του παρελθόντος»

Μετά από δύο χρόνια που παλεύει ο πλανήτης με τον κορωνοϊό, κάνουν την επανεμφάνισή τους ασθένειες, οι οποίες είτε εμφανίζονταν σποραδικά σε τρίτες χώρες είτε «εξαφανίστηκαν» λόγω εμβολιασμού. Η χολέρα, η ευλογιά των πιθήκων και η πολιομυελίτιδα είναι οι τρεις ασθένειες που προκαλούν πονοκέφαλο στη διεθνή επιστημονική κοινότητα, εφόσον πρόκειται για ασθένειες που ουσιαστικά έπρεπε να ανήκουν στην ιστορία.

Ευλογιά των πιθήκων:

Σε νέα επιδημία -ίσως και πανδημία- ενδέχεται να εξελιχθεί η ευλογιά των πιθήκων. Σε 48 μέχρι στιγμής χώρες καταγράφονται περισσότερα από 3.200 κρούσματα. Οι έρευνες βεβαίως συνεχίζονται, αλλά αυτό που πραγματικά κεντρίζει το ενδιαφέρον είναι το γεγονός ότι τα κρούσματα δεν σχετίζονται με πρόσφατο ταξίδι σε ενδημικές περιοχές (Ακτή Ελεφαντοστού, Γκαμπόν, Δημοκρατία του Κονγκό, Καμερούν, Κεντρική Αφρικανική Δημοκρατία, Λιβερία, Μπενίν, Νιγηρία, Νότιο Σουδάν, Σιέρρα Λεόνε).

Είναι αναγκαία η επαγρύπνηση στην ευρύτερη κοινότητα, όπως τονίζει ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους. Παράλληλα, η προμήθεια των κρατών μελών της ΕΕ με εμβόλια θα ξεκινήσει άμεσαμ με τις χώρες με τις μεγαλύτερες ανάγκες να λαμβάνουν πρώτες.

Χολέρα:

Πρόκειται για μια οξεία διαρροϊκή νόσο, που οφείλεται στην προσβολή του εντέρου από την εντεροτοξίνη που παράγει το βακτήριο Vibrio Cholerae. Τα τελευταία χρόνια οι λοιμώξεις από το συγκεκριμένο βακτήριο χαρακτηρίζονταν ως σπάνιες και περιορίζονταν στην Ινδία και το Μπανγκλαντές. Ωστόσο, αυτή αναζωπυρώθηκε στο Ιράκ μετά από 15 περίπου χρόνια, ενώ πριν από λίγες ημέρες εντοπίστηκε το πρώτο τοπικά μεταδιδόμενο κρούσμα χολέρας στην Ισπανία.

Αναμενόμενο μεν, τραγικό δε είναι το γεγονός ότι επιδημία χολέρας έχει ξεσπάσει και στην Ουκρανία λόγω του πολέμου. Τα κρούσματα φαίνεται να είναι μεμονωμένα σε περιοχές της Μαριούπολης που είχαν καταστραφεί ολοσχερώς από τους βομβαρδισμούς.

Πολιομυελίτιδα:

Συναγερμός και για την πολιομυελίτιδα, που φαίνεται να εντοπίστηκε σε έλεγχο λυμάτων στη Μ. Βρετανία και συγκεκριμένα στο Λονδίνο. Η Υπηρεσία Ασφάλειας Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου κήρυξε συναγερμό σε εθνικό επίπεδο.

Η οξεία πολιομυελίτιδα είναι μία ιογενής λοίμωξη, η οποία αναγνωρίζεται συνήθως από την οξεία έναρξη χαλαρής παράλυσης. Ο άνθρωπος είναι το μόνο γνωστό υποδόχο του ιού της πολιομυελίτιδας, ο οποίος μεταδίδεται συνήθως από άτομα (ιδίως παιδιά) με ασυμπτωματική – υποκλινική λοίμωξη. Κυρίως μεταδίδεται από άτομο σε άτομο, βασικά μέσω της κοπρανο-στοματικής οδού. Ο ιός ανιχνεύεται πιο εύκολα και για μεγαλύτερο διάστημα στα κόπρανα, απ’ ό,τι σε φαρυγγικές εκκρίσεις. Όπου το επίπεδο υγιεινής είναι υψηλό, η εξάπλωση μέσω φαρυγγικών εκκρίσεων μπορεί να είναι σχετικά πιο σημαντική. Σε σπάνιες περιπτώσεις, το γάλα, η τροφή και άλλα αντικείμενα μολυσμένα με κόπρανα έχουν ενοχοποιηθεί ως αγωγοί.