Χάθηκαν εκατομμύρια για νέο σύστημα του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης

Την αποτυχημένη εφαρμογή του νέου τραπεζικού πληροφοριακού συστήματος στον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης, που επιβάρυνε οικονομικά περίπου τέσσερα εκατομμύρια τον Οργανισμό, καταγράφει σε ειδική έκθεση η Ελεγκτική Υπηρεσία. Η μη υλοποίηση του συστήματος άφησε τους πελάτες του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης χωρίς βασικές τραπεζικές υπηρεσίες, όπως μηχάνημα ηλεκτρονικών συναλλαγών (ΑΤΜ), πιστωτικές κάρτες και ηλεκτρονική τραπεζική, κι όλα αυτά μέσα σε ένα έντονα ανταγωνιστικό περιβάλλον όπου λειτουργεί το τραπεζικό σύστημα.

Η ειδική Έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, με τίτλο «Υλοποίηση Έργου για Νέο Τραπεζικό Πληροφοριακό Σύστημα» για τον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης, αναφέρει ότι το νέο σύστημα έπρεπε ν’ αντικαταστήσει το υφιστάμενο, ωστόσο το έργο, που έπρεπε να ολοκληρωθεί τον Ιανουάριο του 2021, δεν υλοποιήθηκε ποτέ, με αποτέλεσμα να επιβαρυνθεί ο Οργανισμός με ζημιά €3.55 εκατ.

Σ’ αυτό το ποσό δεν συνυπολογίζεται το διοικητικό κόστος, όπως οι εργατοώρες των υπαλλήλων, ή άλλες παρεμφερείς αρνητικές συνέπειες, ενώ σημειώνεται ότι μη τερματισμός της σύμβασης στέρησε από τον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης τη δυνατότητα κατάσχεσης της εγγυητικής πιστής εκτέλεσης αξίας €452,350.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ελεγκτική Υπηρεσία κοινοποίησε την Έκθεση και στον Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας.

Ο Γενικός Ελεγκτής επισημαίνει στην Έκθεση ότι η αποτυχία υλοποίησης του νέου πληροφοριακού συστήματος δεν αποτελεί απλώς τεχνική ή συμβατική αστοχία, αλλά ζήτημα στρατηγικής σημασίας, αφού τα κεντρικά συστήματα πληροφορικής στον τραπεζικό τομέα αποτελούν τη ραχοκοκκαλιά λειτουργίας των πιστωτικών ιδρυμάτων.

«Η αποτυχία υλοποίησης του νέου πληροφοριακού συστήματος δεν αποτελεί απλώς τεχνική ή συμβατική αστοχία, αλλά ζήτημα στρατηγικής σημασίας αφού τα κεντρικά συστήματα πληροφορικής στον τραπεζικό τομέα αποτελούν τη ραχοκοκκαλιά λειτουργίας των πιστωτικών ιδρυμάτων. Ο Οργανισμός Χρηματοδοτήσεως Στέγης γενικότερα καλείται να λειτουργεί ως σύγχρονη, υγιής και ανταγωνιστική τράπεζα, ικανή να στηρίζει αποτελεσματικά τη στεγαστική πολιτική και την οικονομία», επισημαίνει ο Γενικός Ελεγκτής, Ανδρέας Παπακωνσταντίνου, στον πρόλογο της Έκθεσης.

Προβλήματα στην απόδοση του υπεργολάβου και κενά στον Οργανισμό

Ειδικότερα, η Ελεγκτική Υπηρεσία εξέτασε τη σύμβαση HFC 01/2018 για την προμήθεια και εγκατάσταση νέου Τραπεζικού Πληροφοριακού Συστήματος στον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης.

«Διαπιστώθηκε ότι, παρά τη συμβατική πρόβλεψη ολοκλήρωσης του έργου μέχρι τον Ιανουάριο 2021, η υλοποίηση του νέου Συστήματος δεν κατέστη εφικτή. Σημαντικά προβλήματα στην απόδοση του υπεργολάβου καθώς και κενά στη διοικητική λειτουργία του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης, ιδίως λόγω της μη πλήρους συγκρότησης του Διοικητικού Συμβουλίου και μη διορισμού Γενικού Διευθυντή, επηρέασαν καθοριστικά στην έγκαιρη λήψη διορθωτικών αποφάσεων. Οι ενέργειες για αντικατάσταση υπεργολάβου δεν τελεσφόρησαν, ενώ τελικά ο Οργανισμός αναγκάστηκε να προσφύγει σε μία λύση ανάγκης», εξηγεί ο Γενικός Ελεγκτής στην Έκθεση.

Αξίζει ν’ αναφερθεί ότι η σύμβαση για την υλοποίηση του νέου ολοκληρωμένου τραπεζικού πληροφοριακού συστήματος ήταν συνολικής αξίας €10.245.800 και υπογράφτηκε τον Ιανουάριο 2019 με διάρκεια εκτέλεσης δύο έτη, μέχρι τον Ιανουάριο 2021.

Η έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας αναφέρει ότι, λόγω του ότι μέχρι τον Μάρτιο του 2021 ο Οργανισμός Χρηματοδοτήσεως Στέγης είχε εντοπίσει αρκετά και ουσιώδη προβλήματα σε σχέση με την εκτέλεση συγκεκριμένου μέρους της σύμβασης που εκτελείτο από υπεργολάβο του αναδόχου, το Διοικητικό Συμβούλιο ζήτησε από τον ανάδοχο (τον Απρίλιο 2021) αντικατάσταση τού εν λόγω υπεργολάβου με άλλον.

Ωστόσο, οι προσπάθειες που έγιναν για να προχωρήσει το έργο απέτυχαν, ενώ δεν επιτεύχθηκε η αλλαγή υπεργολάβου.

«Τα προβλήματα στη συγκρότηση του Διοικητικού Συμβουλίου και ο μη διορισμός Γενικού Διευθυντή του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης κατά την περίοδο από τον Οκτώβριο 2021 μέχρι τον Μάρτιο 2023, παρακώλυαν, μεταξύ άλλων, τη λήψη έγκαιρων αποφάσεων για τη διαχείριση της σύμβασης από τον Οργανισμό. Τελικά, τον Οκτώβριο 2023, δηλαδή 2 χρόνια και 9 μήνες μετά την προβλεπόμενη ημερομηνία ολοκλήρωσης του έργου, ο Οργανισμός Χρηματοδοτήσεως Στέγης απέστειλε στον Ανάδοχο προειδοποιητική επιστολή τερματισμού της σύμβασης», αναφέρει η Ειδική Έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας.

Εξάρτηση από ΚΕΔΙΠΕΣ

Η μη υλοποίηση του νέου Συστήματος οδήγησε τον Οργανισμό στη συνέχιση εξάρτησης από την Κυπριακή Εταιρεία Διαχείρισης Περιουσιακών Στοιχείων (ΚΕΔΙΠΕΣ) και στην ανάγκη αναβάθμισης του παλαιού συστήματος.

Συγκεκριμένα, ο Οργανισμός Χρηματοδοτήσεως Στέγης καταβάλλει από το 2009 δικαιώματα στην ΚΕΔΙΠΕΣ ως ενοίκιο για τη χρήση μηχανογραφικών υποδομών για τους σκοπούς του πληροφοριακού συστήματος.

Μέχρι τον Δεκέμβριο 2023, το σχετικό κόστος ήταν συνολικά περίπου €5.193.150. Με την υλοποίηση του αντικειμένου του διαγωνισμού HFC 01/2018, αναμενόταν ότι θα επιτυγχανόταν η τεχνολογική απεξάρτηση του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης από την ΚΕΔΙΠΕΣ.

Η μη επίτευξη του πιο πάνω στόχου, οδήγησε τον Οργανισμό τον Δεκέμβριο 2023 στο να αιτηθεί και να λάβει έγκριση από την ΚΕΑΑ για παράταση της συμφωνίας με την ΚΕΔΙΠΕΣ για τις πιο πάνω υπηρεσίες, με επιπρόσθετο κόστος τουλάχιστον €1,94εκ. για ακόμη δύο έτη, 2024-2025, σύμφωνα με την Έκθεση.

Πώς απαντά ο Οργανισμός Χρηματοδοτήσεως Στέγης

Η Ελεγκτική Υπηρεσία, προτού δημοσιεύσει την Έκθεση, έστειλε προσχέδιο στον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης, για την υποβολή από μέρους του απάντησης.

Στην απαντητική επιστολή του Οργανισμού, την οποία υπογράφει ο Γενικός Διευθυντής, Χριστόφορος Καπλάνης, αναφέρεται ότι ορθά η έκθεση επισημαίνει πως η μη συγκρότηση του Διοικητικού Συμβουλίου και ο μη διορισμός του Γενικού Διευθυντή για μεγάλα χρονικά διαστήματα παρακώλυαν τη λήψη έγκαιρων αποφάσεων για τη διαχείριση της σύμβασης.

«Προσθέτουμε επιπλέον ότι η μη συγκρότηση του Διοικητικού Συμβουλίου παρεμπόδιζε επίσης και τη δυνατότητα δέουσας συζήτησης για διαμόρφωση άποψης σε επίπεδο Διοικητικού Συμβουλίου, που θα οδηγούσε στην τελική λήψη της απόφασης», προσθέτει.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι περίοδοι που δεν υπήρχε συγκροτημένο Διοικητικό Συμβούλιο στον Οργανισμό, είναι οι εξής:

• 01/07/2021 – 30/09/2021
• 01/10/2021 – 20/10/2021
• 31/10/2021 – 01/11/2021
• 22/01/2022 – 10/11/2022
  

Όσο αφορά τη θέση του Γενικού Διευθυντή, αυτή ήταν κενή για την περίοδο 01/10/2021 έως 28/02/2023.

Παρ’ όλα αυτά, ο Οργανισμός σημειώνει ότι το έργο είχε ξεκινήσει αμέσως με την υπογραφή της σύμβασης. Στη συνέχεια, εντοπίζονταν προβλήματα και καταβαλλόταν προσπάθεια για εξεύρεση λύσεων.

«Από την έναρξη του έργου και μέχρι και την τροποποίηση της σύμβασης τον Δεκέμβριο του 2024, η Εκτελεστική Διεύθυνση συνέχιζε την επικοινωνία και τις διαπραγματεύσεις με την ανάδοχο εταιρεία με σκοπό να επικοινωνηθούν αδυναμίες και προβλήματα και να εξευρεθούν λύσεις, με γνώμονα πάντα τη διασφάλιση των συμφερόντων του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης. Ως εκ τούτου, ο Οργανισμός πραγματοποίησε σειρά συναντήσεων με τον ανάδοχο και απέστειλε σειρά επιστολών», αναφέρεται, ανάμεσα σε άλλα, στην απαντητική επιστολή του Γενικού Διευθυντή του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης προς την Ελεγκτική Υπηρεσία.

Ο Οργανισμός απέδωσε μέρος των προβλημάτων και στην πανδημία του Covid-19.

Όσον αφορά τις επιλογές που έγιναν στη συνέχεια, τις χαρακτηρίζει ως «λύσεις ανάγκης», ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης. Επισημαίνει ότι προτεραιότητα παραμένει η σταδιακή τεχνολογική αναβάθμιση και η μελλοντική απεξάρτηση από την ΚΕΔΙΠΕΣ.