Η Υπ. Μεταφορών ανοίγει τα χαρτιά της στη «Σ»: Η «φαρέτρα» Τσολάκη για τους δρόμους

Με το κυκλοφοριακό να παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της καθημερινότητας, τα μεγάλα οδικά έργα να βρίσκονται σε κρίσιμα στάδια και την οδική ασφάλεια να εξακολουθεί να αποτελεί διαρκή πρόκληση, η Υπουργός Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων Εύη Τσολάκη μιλά στη «Σημερινή» για τις προτεραιότητες και τις παρεμβάσεις που θέλει να προωθήσει το επόμενο διάστημα.

Στη συνέντευξή της αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο δημιουργίας μητρώου εγγραφής για τα σκούτερ, εάν το υπό έκδοση Διάταγμα για την κατακράτησή τους σε περίπτωση παραβάσεων δεν λειτουργήσει αποτρεπτικά, ενώ αποκαλύπτει ότι έχουν ήδη δοθεί οδηγίες για εξεύρεση πρόσθετων σημείων Park & Ride σε Λευκωσία και Λεμεσό, αλλά και στην Πάφο. Στη Λεμεσό, την ίδια ώρα, προχωρεί η υλοποίηση δύο νέων χώρων, στον Άγιο Τύχωνα και στα Κάτω Πολεμίδια.

Η Υπουργός στέκεται επίσης στις καθυστερήσεις των μεγάλων έργων, σημειώνοντας ότι έχει ήδη ζητήσει να δημοσιοποιούνται η πρόοδος και τα χρονοδιαγράμματά τους. Ξεχωρίζει ως κρίσιμα τον δρόμο Πόλης Χρυσοχούς–Πάφου, τον δρόμο Λεμεσού–Σαϊττά και τον Βόρειο Παρακαμπτήριο Λεμεσού, ενώ στο πεδίο της οδικής ασφάλειας θέτει ως απώτερο στόχο τον μηδενισμό των θανατηφόρων τροχαίων και εμφανίζεται θετική σε αλλαγές στο σύστημα φωτοεπισήμανσης, με περισσότερες συσκευές ελέγχου ταχύτητας.

Αναλάβατε ένα από τα μεγαλύτερα και πιο σύνθετα χαρτοφυλάκια της Κυβέρνησης, σε μια περίοδο κατά την οποία βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη σημαντικά έργα και πολιτικές. Αν στο τέλος της θητείας σας έπρεπε να ξεχωρίσετε τρία συγκεκριμένα πράγματα που άλλαξαν επί δικής σας υπουργίας, ποια θα θέλατε να είναι αυτά και ποια, τελικά, θα θέλατε να είναι η δική σας «σφραγίδα» στο Υπουργείο;

Θα ήθελα να αλλάξουν οι διαδικασίες για τα μεγάλα οδικά έργα, ώστε να μην είναι τόσο χρονοβόρες, θα ήθελα να αλλάξει η εικόνα στους δρόμους των πόλεων, ώστε να μη βλέπουμε τόση τροχαία κίνηση σχεδόν όλες τις ώρες της ημέρας και, το κυριότερο, θα ήθελα να αλλάξει ο αριθμός των θανατηφόρων τροχαίων ατυχημάτων. Θέλω να μηδενιστεί.

Μητρώο για τα σκούτερ εάν δεν αποδώσει το Διάταγμα

Υπάρχει κάποια πολιτική ή σχεδιασμός που παραλάβατε και θεωρείτε ότι χρειάζεται διαφορετική προσέγγιση;

Είναι γεγονός ότι έχω παραλάβει πολλές πολιτικές και πολλούς σχεδιασμούς που βρίσκονται σε εξέλιξη. Με τα πλείστα συμφωνώ. Υπάρχουν όμως κάποιες πολιτικές, που, αν και με βρίσκουν σύμφωνη, εντούτοις θεωρώ ότι θα πρέπει να προνοούν και για δεύτερο πλάνο. Ως παράδειγμα αναφέρω την περίπτωση των σκούτερ, για τα οποία εκκρεμεί η έκδοση Διατάγματος που προβλέπει την κατακράτησή τους σε περίπτωση παράβασης προνοιών της ισχύουσας Νομοθεσίας. Θεωρώ ότι, εάν φανεί στην πράξη ότι το εν λόγω Διάταγμα δεν λειτουργεί αποτρεπτικά, τότε θα πρέπει να επαναφέρουμε τη συζήτηση για τη δημιουργία μητρώου εγγραφής των σκούτερ.

Πότε πιστεύετε ότι ο πολίτης θα αρχίσει να βλέπει τις πρώτες χειροπιαστές αλλαγές;

Το Υπουργείο Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων, όπως και κάθε Υπουργείο, το βλέπω ως έναν ζωντανό οργανισμό, ο οποίος λειτουργεί μέσω του Υπουργού, του Γενικού Διευθυντή, των στελεχών και των υπηρεσιακών του. Η όποια αλλαγή σε αυτά τα πρόσωπα δεν μηδενίζει τη δουλειά που έχει ήδη γίνει ή που βρίσκεται σε εξέλιξη. Επομένως, σε κάθε αλλαγή πολιτικού προϊσταμένου, ο νέος Υπουργός παραλαμβάνει από τον προηγούμενο έργα και πολιτικές που βρίσκονται σε εξέλιξη και οφείλει να τα συνεχίσει, ενώ παράλληλα προχωρεί με τις δικές του εισηγήσεις για νέα έργα και νέες πολιτικές.

Αφού λοιπόν υπάρχει αυτή η συνέχεια, ο πολίτης βλέπει χειροπιαστές αλλαγές με την ολοκλήρωση κάθε έργου. Για παράδειγμα, πριν από μερικές ημέρες δόθηκε στην κυκλοφορία νέο τμήμα του αυτοκινητόδρομου Λευκωσίας – Παλαιχωρίου, μήκους 2,5 χιλ., από τον κόμβο Αρεδιού – Κάτω Μονής μέχρι την περιοχή της Μαλούντας.

Το κυκλοφοριακό δεν λύνεται σε 18 μήνες

Έχετε χαρακτηρίσει το κυκλοφοριακό κορυφαία προτεραιότητα. Μπορεί πράγματι να νικηθεί το κυκλοφοριακό μέσα στους επόμενους 18 μήνες;

Το κυκλοφοριακό δεν είναι ένα πρόβλημα το οποίο μπορεί να λυθεί μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα και σίγουρα δεν μπορεί να λυθεί με προσπάθειες μόνο ενός προσώπου ή μιας υπηρεσίας.

Το κυκλοφοριακό θα λυθεί μόνο με ολιστική αντιμετώπιση. Δηλαδή, θα πρέπει όλες οι παράμετροι αυτού του προβλήματος να εξεταστούν ως ενιαίο σύνολο και όχι μεμονωμένα. Θα πρέπει να συντονιστούν η Εκτελεστική Εξουσία μέσω των αρμόδιων Υπουργείων, οι Αρχές Τοπικής Αυτοδιοίκησης, οι εταιρείες των λεωφορείων και όλοι οι εμπλεκόμενοι στο κυκλοφοριακό, ώστε να εντοπιστούν οι γενεσιουργές αιτίες του προβλήματος και να δοθούν οι λύσεις.

Κρίνεται αναγκαίο δηλαδή να εξεταστούν τα οδικά δίκτυα, τα δρομολόγια των λεωφορείων, οι ανάγκες για δημιουργία περιφερειακών χώρων στάθμευσης.

Στόχος είναι η μείωση της χρήσης του αυτοκινήτου και αυτό θα γίνει κυρίως με την ενίσχυση της χρήσης των λεωφορείων. Αυτό συνεπάγεται αύξηση των δρομολογίων και των στάσεων, μείωση του χρόνου των διαδρομών και της αναμονής σε στάση και μείωση του κόστους μεταφοράς. Δηλαδή, οι δημόσιες συγκοινωνίες οφείλουν να γίνουν ελκυστικές, ώστε να τις χρησιμοποιεί η πλειονότητα των κατοίκων και των επισκεπτών της χώρας μας.

Δεν θα ήταν σωστό να θέσω σήμερα ένα αυθαίρετο ποσοστό μείωσης της κυκλοφοριακής συμφόρησης. Στόχος μας είναι να έχουμε μετρήσιμη βελτίωση, την οποία θα αξιολογούμε στη βάση πραγματικών δεδομένων, όπως η χρήση των δημόσιων μέσων μεταφοράς και οι χρόνοι διαδρομής στις ώρες αιχμής.

Νέα Park & Ride σε Λευκωσία, Λεμεσό και Πάφο

Στο πλαίσιο των προσπαθειών για αντιμετώπιση της κυκλοφοριακής συμφόρησης, σχεδιάζετε νέα ή διευρυμένα Park & Ride και άλλες παρεμβάσεις, ιδιαίτερα κατά τις ώρες αιχμής, και ποιον μετρήσιμο στόχο θέτετε για τη μείωση του κυκλοφοριακού προβλήματος;

Το Park & Ride είναι ένα από τα εργαλεία που θέλουμε να αξιοποιήσουμε περισσότερο, καθότι θα βοηθήσει στη χρήση του λεωφορείου.

Στη Λευκωσία, η υπηρεσία Park & Ride στο ΓΣΠ λειτουργεί κανονικά, με δωρεάν στάθμευση για όσους την χρησιμοποιούν.

Στη Λεμεσό, υπάρχει συμβόλαιο για το Τσίρειο Στάδιο, το οποίο θα ανανεωθεί, ενώ εκκρεμεί η συμφωνία για το Στάδιο Άλφα Μέγα. Επιπλέον, προχωρούμε ήδη με την υλοποίηση δύο νέων χώρων Park & Ride, στον Άγιο Τύχωνα και στα Κάτω Πολεμίδια. Στη Λάρνακα υπάρχουν δύο Park & Ride, στο Καλό Χωριό και στην Αραδίππου αντίστοιχα.

Πέραν των πιο πάνω, έχω ήδη δώσει οδηγίες για εξεύρεση περαιτέρω σημείων για δημιουργία Park & Ride σε Λευκωσία και Λεμεσό, ακόμη και στην Πάφο, έστω και εάν δεν υπάρχει στο παρόν στάδιο τέτοια ανάγκη.

Όμως, το Park & Ride δεν είναι απλώς ένας χώρος όπου αφήνουμε το αυτοκίνητο. Για να πετύχει, πρέπει να συνδέεται με γρήγορη, συχνή και αξιόπιστη δημόσια συγκοινωνία, ώστε ο πολίτης να έχει πραγματικό κίνητρο να σταθμεύσει και να συνεχίσει τη διαδρομή του με λεωφορείο. Γι’ αυτό, στις συναντήσεις που θα έχω με τις εταιρείες των λεωφορείων θα συζητήσω το ενδεχόμενο της προσθήκης διαδρομών, ώστε να εξυπηρετούνται και αυτά τα σημεία.

Πέρα από τα πιο πάνω, γίνονται και προγραμματίζονται έργα τα οποία θα συμβάλουν στην αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού. Τέτοια είναι τα μεγάλα έργα, η υλοποίηση των οποίων βρίσκεται σε εξέλιξη, αλλά και μικρά, όπως είναι η διάνοιξη δρόμων και η σύνδεσή τους με άλλους υφιστάμενους δρόμους, καθώς και η τοποθέτηση των έξυπνων φώτων.

Το στοίχημα των λεωφορείων

Η χρήση των δημόσιων συγκοινωνιών παραμένει μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις. Τι θεωρείτε ότι λείπει σήμερα, ώστε το λεωφορείο να γίνει πραγματική εναλλακτική απέναντι στο ιδιωτικό αυτοκίνητο;

Θεωρώ ότι, εάν δοθούν στον Κύπριο άλλες επιλογές για τη διακίνησή του, θα αφήσει το αυτοκίνητο. Αρκεί αυτές οι επιλογές να είναι αξιόπιστες, γρήγορες, ασφαλείς και χαμηλού κόστους.

Αυτή η εναλλακτική επιλογή, προς το παρόν, είναι το λεωφορείο. Αν και τα τελευταία χρόνια οι δημόσιες συγκοινωνίες έχουν βελτιωθεί σημαντικά, εντούτοις, οι αυξημένες ανάγκες στην καθημερινή διακίνησή μας, η αύξηση του πληθυσμού και οι συνεχώς αυξανόμενες υποχρεώσεις μας, που συνεπάγονται και συχνότερες μετακινήσεις, καθιστούν επιτακτική την ανάγκη για διαρκή εξέλιξη των δημόσιων συγκοινωνιών.

Θεωρώ ότι θα πρέπει ανά τακτά χρονικά διαστήματα να γίνεται αναθεώρηση των δρομολογίων, με την προσθήκη νέων εκεί όπου δημιουργούνται νέες ανάγκες, με την αντίστοιχη τοποθέτηση νέων στάσεων και βεβαίως να γίνεται και αναθεώρηση της συχνότητας των δρομολογίων, ώστε να γίνονται συχνότερα. Οι λεωφορειολωρίδες έχουν ήδη σχεδιαστεί σε κάποιες πόλεις στο πλαίσιο του ΣΒΑΚ. Καιρός είναι να τις δούμε να γεμίζουν από λεωφορεία γεμάτα από κόσμο.

Υπάρχει συγκεκριμένος, μετρήσιμος στόχος για αύξηση της χρήσης των δημόσιων συγκοινωνιών μέχρι το τέλος του 2027;

Σε ό,τι αφορά το 2027, δεν θα ήθελα να δώσω έναν αριθμητικό στόχο που δεν είναι τεκμηριωμένος. Αυτό που θέλω είναι μέχρι τότε να έχουμε καταφέρει μια ουσιαστική και μετρήσιμη αύξηση στη χρήση των δημόσιων συγκοινωνιών.

Στο μικροσκόπιο τρία μεγάλα οδικά έργα

Παραλάβατε μεγάλα έργα με δύσκολη προϊστορία, καθυστερήσεις και αναθεωρήσεις σχεδιασμών. Ποια δύο ή τρία θεωρείτε σήμερα τα πιο κρίσιμα και ποια συγκεκριμένα ορόσημα μπορεί να αναμένει ο πολίτης;

Αυτήν τη στιγμή, τα πιο κρίσιμα έργα είναι ο δρόμος Πόλης Χρυσοχούς – Πάφου, ο οποίος βρίσκεται στην Επιτροπή Αξιολόγησης των Προσφορών, ο δρόμος Λεμεσού – Σαϊττά, ο οποίος βρίσκεται στην Υπηρεσία Περιβάλλοντος, καθώς και ο Βόρειος Παρακαμπτήριος Λεμεσού, ο οποίος θα ξεκινήσει από τη διάνοιξη της Ευαγόρα Λανίτη, συνδέοντας τη Λεωφόρο Γιάννου Κρανιδιώτη (δρόμος Λεμεσού – Τροόδους) με την 1η Απριλίου (κύριος δρόμος Αγίας Φύλας). Αυτό το έργο, επειδή θα περιλαμβάνει και αντιπλημμυρικό έργο, βρίσκεται στο στάδιο των μελετών.

Υπάρχει κάποιο που σας προβληματίζει περισσότερο και εξετάζετε την τακτική δημοσιοποίηση της προόδου και των χρονοδιαγραμμάτων των μεγάλων έργων;

Αυτό που με προβληματίζει σε όλα τα μεγάλα έργα είναι οι καθυστερήσεις που παρατηρούνται, πολλές φορές λόγω των απαιτούμενων διαδικασιών. Θεωρώ ότι θα πρέπει να δούμε πώς αυτές μπορούν να γίνουν πιο γρήγορες και αποτελεσματικές, χωρίς εκπτώσεις στη διαφάνεια και τη νομιμότητα.

Θα μπορούσε το Υπουργείο να δημοσιοποιεί τακτικά την πρόοδο και τα χρονοδιαγράμματα των μεγάλων έργων;

Βεβαίως θα μπορούσε το Υπουργείο να δημοσιοποιεί την πρόοδο και τα χρονοδιαγράμματα των μεγάλων έργων και αυτό το έχω ήδη ζητήσει στο πλαίσιο της επιθυμίας μου για εμπλουτισμό τόσο της ιστοσελίδας όσο και των λογαριασμών του Υπουργείου Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Περισσότερες κάμερες για έλεγχο της ταχύτητας

Έχετε τοποθετήσει την οδική ασφάλεια ψηλά στην ατζέντα σας. Αν έπρεπε να επιλέξετε μία νέα παρέμβαση που θεωρείτε ότι θα μπορούσε να μειώσει ουσιαστικά τα θανατηφόρα δυστυχήματα, ποια θα ήταν, πού πιστεύετε ότι χρειάζεται να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση και εξετάζετε αλλαγές στο σύστημα φωτοεπισήμανσης, ώστε να λειτουργεί περισσότερο προληπτικά;

Θεωρώ ότι τόσο η αστυνόμευση όσο και κάποιες αλλαγές στο σύστημα φωτοεπισήμανσης είναι σημαντικές για την πρόληψη των τροχαίων ατυχημάτων, και ιδιαίτερα των σοβαρών και θανατηφόρων. Δυστυχώς, στους δρόμους βλέπουμε απαράδεκτες οδικές συμπεριφορές και δεν είναι εφικτό να έχουμε έναν αστυνομικό πίσω από κάθε πολίτη που οδηγεί επικίνδυνα. Επομένως, κάποιες αλλαγές στο σύστημα φωτοεπισήμανσης ενδεχομένως να βοηθήσουν περισσότερο. Όπως, για παράδειγμα, η εγκατάσταση περισσότερων συσκευών φωτοεπισήμανσης για τον έλεγχο του ορίου ταχύτητας.

«Τα έργα θα πρέπει να σχεδιάζονται με γνώμονα τον άνθρωπο»

Το Υπουργείο σας δεν αφορά μόνο δρόμους και αυτοκίνητα, αλλά και το δικαίωμα ενός ηλικιωμένου ή ενός ατόμου με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα να μπορεί να μετακινείται αυτόνομα. Πόσο προσβάσιμο θεωρείτε σήμερα το σύστημα μεταφορών της Κύπρου, πού εντοπίζετε τα σημαντικότερα;

Οι δρόμοι, τα πεζοδρόμια, τα λεωφορεία και τα αεροδρόμια θα πρέπει να είναι προσβάσιμα σε όλους. Στα αεροδρόμια παρέχονται όλες οι διευκολύνσεις στα άτομα με αναπηρίες και στα άτομα με κινητικά προβλήματα. Αντίστοιχα και τα λεωφορεία, διαθέτουν τις απαραίτητες υποδομές προσβασιμότητας.

Αναφορικά με τους δρόμους και τα πεζοδρόμια, οι νέες κατασκευές περιλαμβάνουν υποδομές για την εύκολη διακίνηση ατόμων με αναπηρία. Όσο δε για τους υφιστάμενους δρόμους και τα πεζοδρόμια στα οποία δεν περιλαμβάνονται τέτοιες υποδομές, γίνεται τέτοια πρόνοια με την ανακατασκευή και την ανάπλασή τους.

Γι’ αυτό το θέμα έχω μια γενικότερη άποψη. Τα έργα θα πρέπει να σχεδιάζονται με γνώμονα τον άνθρωπο και τις καθημερινές ανάγκες του.

Κανένας δεν πρέπει να ταλαιπωρείται. Οι υποδομές για άτομα με αναπηρίες δεν εξυπηρετούν μόνο αυτήν τη μερίδα των συνανθρώπων μας, αλλά μια πολύ μεγαλύτερη. Εξυπηρετούν τον ηλικιωμένο, το άτομο που έχει νάρθηκα στο πόδι λόγω κάποιου τραυματισμού, τον γονιό που παίρνει βόλτα το παιδάκι του μέσα σε καροτσάκι, εκείνον που μεταφέρει τα ψώνια του με καρότσι. Επομένως οι πόλεις, τα χωριά, τα υποστατικά, τα έργα υποδομής θα πρέπει να είναι προσβάσιμα σε όλους.

Ποια συγκεκριμένη αλλαγή θα θέλατε να έχει υλοποιηθεί στον τομέα της προσβασιμότητας μέσα στους επόμενους 18 μήνες;

Στην επόμενη περίοδο, θα ήθελα να δω ουσιαστική πρόοδο στην προσβασιμότητα των υφιστάμενων υποδομών, ιδιαίτερα στα σημεία όπου σήμερα διακόπτεται η ασφαλής και αυτόνομη διακίνηση ενός ατόμου με μειωμένη κινητικότητα.