Φοιτητική Χορηγία: Η ανάγκη για πραγματική αποκατάσταση πέρα από «τεχνοκρατικές» αλχημείες

Η χθεσινή συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Παιδείας στις 18 Μαρτίου 2026 έφερε στο φως την ωμή πραγματικότητα πίσω από τις κυβερνητικές εξαγγελίες για τη φοιτητική μέριμνα. Ενώ το νομοσχέδιο παρουσιάζεται επικοινωνιακά ως μια γενναιόδωρη ένεση 11 εκατομμυρίων ευρώ, μια προσεκτική ανάλυση αποκαλύπτει ότι η πολύτεκνη οικογένεια παραμένει ο φτωχός συγγενής μιας πολιτικής που εξαντλείται σε ημίμετρα και παραπλανητικές ρυθμίσεις.

Το επικοινωνιακό πυροτέχνημα των 200.000 ευρώ

Η κυβέρνηση προβάλλει με έμφαση την κατάργηση των εισοδηματικών κριτηρίων για τους πολύτεκνους. Ωστόσο, η αλήθεια κρύβεται στις λεπτομέρειες, καθώς η ρύθμιση αφορά αποκλειστικά όσους έχουν 5 εξαρτώμενα τέκνα και άνω. Το κόστος αυτού του μέτρου είναι μόλις 200.000 ευρώ μέσα σε ένα συνολικό προϋπολογισμό 62 εκατομμυρίων ευρώ.

Πρόκειται για έναν εξευτελιστικό αριθμό που αποδεικνύει ότι η πλήρης στήριξη αφορά μια ελάχιστη μειοψηφία, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία των πολυτέκνων με 4 τέκνα και άνω παραμένει δέσμια εισοδηματικών κριτηρίων. Την ίδια ώρα, η ΠΟΦΕΝ έθεσε το δάκτυλο επί τον τύπον των ήλων ρωτώντας βάσει ποιας μελέτης αποφασίστηκε η αύξηση των ορίων κατά 5.000 ευρώ και όχι κατά 10.000 ευρώ. Επίσης, τέθηκε το ερώτημα γιατί το περιουσιακό όριο παραμένει ακίνητο, χωρίς να εξαιρείται η πρώτη κατοικία ή να προσαρμόζεται κατά 400.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.

Η «ανθρωποφάγος» αρχιτεκτονική των εξαρτώμενων τέκνων

Το πιο συγκλονιστικό στοιχείο της συζήτησης ήταν το παράδειγμα οικογένειας με 8 παιδιά. Η οικογένεια αυτή, λόγω της λανθασμένης αρχιτεκτονικής της νομοθεσίας, κατάφερε να λάβει στήριξη μόλις πέρσι, όμως σε 4 χρόνια από σήμερα η στήριξη θα διακοπεί οριστικά.

Αυτό συμβαίνει διότι το κράτος αρνείται να αναγνωρίσει την πολυτεκνία ως ισόβια και ενιαία ιδιότητα. Μόλις κάποια από τα παιδιά ενηλικιωθούν και πάψουν να θεωρούνται εξαρτώμενα, η οικογένεια υποβιβάζεται και πετιέται εκτός συστήματος, λες και οι ανάγκες μιας οκταμελούς οικογένειας εξαφανίζονται μαγικά. Είναι απάνθρωπο να αντιμετωπίζεται μια τέτοια οικογένεια, που στην ουσία προσφέρει στην πατρίδα όσο τέσσερις τυπικές οικογένειες, ως περαστική από το κοινωνικό κράτος με πρόσβαση στη στήριξη για ένα τόσο περιορισμένο χρονικό διάστημα.

Η παγίδα των 44.000 ευρώ και η «τιμωρία» της εργασίας

Η αύξηση του 10% στη χορηγία περιορίζεται αυστηρά σε εισοδήματα κάτω των 44.000 ευρώ. Αυτό το αυθαίρετο ταβάνι αγνοεί προκλητικά το κατά κεφαλήν εισόδημα και τιμωρεί τους πολύτεκνους γονείς που εργάζονται σκληρά λόγω των τεράστιων αναγκών της οικογένειάς τους.

Είναι δυνατόν να θεωρείται προνομιούχος και να στερείται έστω και αυτή τη μικρή γενική αύξηση μια οικογένεια με 4 και περισσότερα παιδιά επειδή το εισόδημά της είναι 46.000 ευρώ; Η αγοραστική δύναμη αυτών των ανθρώπων συρρικνώνεται βίαια από τον πληθωρισμό, αλλά για τους τεχνοκράτες παραμένουν εκτός αναγκών. Πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι το ύψος της φοιτητικής χορηγίας παραμένει ουσιαστικά καθηλωμένο από τη δεκαετία του 1990. Από το 2012 και μετά, οι πολύτεκνοι υπέστησαν μια διπλή τιμωρία, τον αποκλεισμό μέσω αυστηρών κριτηρίων και τη μείωση των ποσών στήριξης.

Η πρόταση για μια δίκαιη λύση

Η πολυτεκνία με 4 και άνω τέκνα δεν είναι μια εποχιακή κατάσταση που λήγει με την ενηλικίωση ενός παιδιού, αλλά αποτελεί εθνική προσφορά.

• Ζητούμε την πλήρη συμπερίληψη όλων των πολυτέκνων, ανεξαρτήτως αριθμού εξαρτώμενων τέκνων, στην άρση των εισοδηματικών ορίων.
• Ζητούμε την οριζόντια αύξηση του 10% για κάθε πολύτεκνη οικογένεια ως ελάχιστη πράξη δικαιοσύνης. Το ποσό που απαιτείται είναι υπερβολικά μικρό σε σχέση με τον συνολικό προϋπολογισμό του νόμου.

Όπως αναφέρθηκε στη Βουλή, οι πολύτεκνοι δικαιούχοι μειώθηκαν από 10.065 το 2012 σε μόλις 3.166 το 2024. Το κράτος έχει ήδη εξοικονομήσει τεράστια ποσά από αυτή τη δημογραφική κατάρρευση. Το λιγότερο που μπορεί να κάνει είναι να επενδύσει αυτά τα χρήματα πίσω σε αυτούς που απέμειναν να φυλάττουν Θερμοπύλες, καταργώντας τους παραπλανητικούς και εξευτελιστικούς περιορισμούς.

Καλούμε την κυβέρνηση να σταματήσει την επικοινωνιακή διαχείριση και να αντικρίσει την πραγματικότητα. Η στήριξη των πολυτέκνων δεν είναι φιλανθρωπία, είναι υποχρέωση επιβίωσης για τον τόπο.

*Μέλος της Παγκύπριας Οργάνωσης Πολυτέκνων