Αναλύσεις

Πόλεμος χωρίς έλεος… βάζει μπουρλότο στα καύσιμα

Τι αναφέρουν οι Ισραηλινοί για ένταση και χρονικό διάστημα των βομβαρδισμών και η «επιχείρηση σκούπα» στον Λίβανο

Ο πόλεμος στο Ιράν είναι χωρίς έλεος και βάζει μπουρλότο στα καύσιμα λόγω των εκατέρωθεν κτυπημάτων σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, όπως είναι το μεγαλύτερο κοίτασμα του Ιράν (“South Pars”) και άλλες υποδομές στο Κατάρ, στο Κουβέιτ και στη Σαουδική Αραβία. Μετά με το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ οι τιμές της ενέργειας εκτοξεύθηκαν και δη το BRENT κυμαίνεται από 107 έως και 112 δολάρια το βαρέλι, προκαλώντας πιέσεις στην παγκόσμια οικονομία. Η Wall Street Journal, επικαλούμενη επίσημες πηγές της Σ. Αραβίας, ισχυρίζεται ότι, εάν ο πόλεμος φθάσει ώς τον Μάιο, η τιμή του πετρελαίου θα είναι δυνατό να εκτιναχθεί στα 180 δολάρια το βαρέλι. Οι ζημιές επί των υποδομών δημιουργούν μακροπρόθεσμα προβλήματα στην ενεργειακή παραγωγή, με επιπτώσεις που ενδέχεται να συνεχιστούν για αρκετό χρόνο μετά το τέλος του πολέμου. Μόνο από ένα κτύπημα που δέχθηκαν, οι Καταριανοί δήλωσαν ότι η κανονική επαναλειτουργία θα χρειαστεί 5 χρόνια και ότι θα υπάρξει μείωση 17% στο φυσικό αέριο. Σύμφωνα, πάντως, με τους Ισραηλινούς, ο πόλεμος θα διαρκέσει κάποιες εβδομάδες ακόμη, με ανοικτό το ενδεχόμενο διάχυσης. Ήδη, ο ισραηλινός στρατός άρχισε χερσαία επιχείρηση «σκούπα» στον Λίβανο, με τη Χεζμπολάχ και το Ιράν να αντιστέκονται.

Ισραηλινή ασπίδα

Στη δική μας περιοχή, οι Βρετανοί άφησαν κενό ασφαλείας, που καλύπτουν Γαλλία, Ελλάδα και άλλες ευρωπαϊκές δυνάμεις (Ισπανία, Ολλανδία, Ιταλία), με τις ευλογίες των ΗΠΑ, και τη Βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» να εξελίσσεται σε συμμαχικό στρατηγείο. Σε αυτό συμμετέχουν η Κύπρος, η Γαλλία με Αμερικανό σύνδεσμο, και εικόνα από τις ΗΠΑ περί του τι συμβαίνει στο πεδίο, και τη φρεγάτα «Κίμων» να διαδραματίζει σημαντικό αποτρεπτικό ρόλο λόγω των σύγχρονων δυνατοτήτων της και δη των ραντάρ της με ακτίνα της τάξης των 500 χιλιομέτρων. Όλες οι εμπλεκόμενες δυνάμεις έχουν καθαρά αμυντικό αποτρεπτικό χαρακτήρα και απλώνουν δίχτυ ασφαλείς πάνω από την Κύπρο, ενώ το Ισραήλ διαβεβαιώνει, όπως πληροφορούμαστε, την κυπριακή Κυβέρνηση ότι συνεχίζει να περιλαμβάνει το νησί κάτω από τη δική του αμυντική επιχειρησιακή ασπίδα.

Η εικόνα του πολέμου

Το συμμαχικό στρατηγείο και δη η Κυπριακή Δημοκρατία βρίσκονται σε διαρκή επαφή με το Ισραήλ, από το οποίο έχουν ενημέρωση και συνεργασία. Επί τη βάσει αυτού του συντονισμού καταγράφονται, όπως εγκύρως πληροφορούμαστε, από τους Ισραηλινούς και άλλους συμμάχους τα εξής περί της κατάστασης στην περιοχή μας:

  1. Στην παρούσα φάση ο πόλεμος έχει χαρακτήρα μεσαίας έντασης και οι επιθέσεις που δέχεται ημερησίως το Ισραήλ έχουν περιοριστεί κατά μέσον όρο από 100 σε 10 (Αυτή είναι η ενημέρωση από ανώτατη πηγή του Ισραηλινού Στρατού. Προφανώς σε αυτές δεν περιλαμβάνονται εκείνες που εκτοξεύονται από τη Χεζμπολάχ και οι ιρανικοί πύραυλοι σε βάρος χωρών του Κόλπου).
  2. Οι επιχειρήσεις θα συνεχιστούν για τις επόμενες εβδομάδες μέχρι να εξουδετερωθούν οι στόχοι, που έχουν τεθεί από τον ισραηλινό στρατό. Το ερώτημα είναι το εξής: Εάν οι στρατηγικοί στόχοι των Ισραηλινών είναι ακριβώς οι ίδιοι μ’ εκείνους των ΗΠΑ ή εάν υπάρχει η πιθανότητα να δούμε αρχικώς την απεμπλοκή των Αμερικανών, οι οποίοι, όμως, θα συνεχίζουν να στηρίζουν την όποια συνέχιση των ισραηλινών επιχειρήσεων στον Λίβανο και στο Ιράν.
  3. Οι δυνατότητες της Χεζμπολάχ έχουν εξουδετερωθεί κατά μεγάλο βαθμό, αλλά οι ισραηλινές επιχειρήσεις θα συνεχιστούν.
  4. Η πιθανότητα διάχυσης του πολέμου παραμένει ανοικτή μέσω πυραυλικών επιθέσεων και πληρεξουσίων του Ιράν, όπως είναι η Χεζμπολάχ και οι Χούθι ή άλλες τρομοκρατικές ομάδες.

Το κενό των Βρετανών και η ευκαιρία των Γάλλων

Ως προς την Κύπρο, η μεγάλη συγκέντρωση δυνάμεων πέριξ αυτής δημιουργεί μιαν αξιόπιστη ομπρέλα ασφαλείας, αλλά διατηρείται το καθεστώς επιφυλακής. Η πρώτη αποτρεπτική ομπρέλα βρίσκεται στις χώρες του Κόλπου, η δεύτερη στο Ισραήλ και η τρίτη στην περιοχή μας. Οι Βρετανοί ενεργούν από τις Βάσεις στην περιοχή μας ώς το Ιράκ, χρησιμοποιώντας -εκτός των άλλων- τα δικά τους F-35, σε μια προσπάθεια να ανακτήσουν τμήμα της χαμένης τους αξιοπιστίας. Συναφείς πληροφορίες αναφέρουν ότι οι Αμερικανοί είναι σφόδρα ενοχλημένοι έως και θυμωμένοι από τη διπλωματική και στρατιωτική τους συμπεριφορά. Δεν ανέμεναν να είναι, όπως λένε στους συμμάχους τους, τόσο νωχελικοί, αναποφάσιστοι έως και αδιάφοροι, χωρίς να λάβουν τα αναγκαία αμυντικά και αποτρεπτικά μέτρα στις Βάσεις που διαθέτουν στην Κύπρο. Ενοχλημένη από τους Βρετανούς είναι και η κυπριακή Κυβέρνηση για τη συμπεριφορά τους και την αναξιοπιστία τους, ενώ οι Γάλλοι τρίβουν τα χέρια τους, διότι, χωρίς να είναι εμπλεκόμενοι στον πόλεμο, καλύπτουν το κενό ασφαλείας που αφήνουν οι Βρετανοί στην περιοχή μας και με τον στόλο τους, προεξάρχοντος του αεροπλανοφόρου Σαρλ ντε Γκωλ, αναδεικνύονται σε ηγέτιδα δύναμη της Ευρώπης και του ΝΑΤΟ, με την Ελλάδα δίπλα τους. Το γεγονός αυτό ενοχλεί μεν την Τουρκία, η οποία θα ήθελε να έχει τον ρόλο αυτό στο πλαίσιο της Γαλάζιας Πατρίδας. Όμως, επί του παρόντος δεν μπορεί να πράξει και πολλά, λόγω της ουδέτερης στάσης της και της στήριξης που προσφέρουν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ τόσο στις ελληνικές δυνάμεις, οι οποίες βρίσκονται στο νησί, καθώς και στην Κυπριακή Δημοκρατία την ίδια. Βεβαίως, το σκηνικό αυτό αφορά στη συγκεκριμένη περίοδο. Εάν το υφιστάμενο συλλογικό σύστημα ασφάλειας δεν θεσμοθετηθεί και δεν παραμείνουν ευρωπαϊκές και κυρίως ελληνικές δυνάμεις με την έγκριση των ΗΠΑ, η Τουρκία θα επανέλθει στην πάγια επεκτατική της πολιτική.

Σκληρός πυρήνας, πράκτορες και το ρίσκο των ΗΠΑ

Στο κυρίως μέτωπο του πολέμου: Α) Οι ΗΠΑ και οι Ισραηλινοί συνεχίζουν τον αποκεφαλισμό της εξουσίας του ιρανικού καθεστώτος, χωρίς, όμως, το γεγονός αυτό να μειώνει την ανταπόδοση των κτυπημάτων και δη προς τις χώρες του Κόλπου. Φαίνεται, μάλιστα, ότι οι Ιρανοί είχαν μελετήσει όλα τα σενάρια και μετά την εκτέλεση στελεχών της πυραμίδας γίνεται αντικατάσταση. Συνήθως, οι νέοι είναι πιο σκληροπυρηνικοί. Επί του παρόντος διατηρείται η συνοχή του καθεστώτος και η πτώση του φαίνεται δύσκολη μέσω των αεροπορικών επιδρομών και μόνο. Μοιάζει με Λερναία Ύδρα, που της παίρνουν το ένα κεφάλι και βγάζει νέα. Η συχνότητα και η ακρίβεια με την οποία δρα το Ισραήλ σε ό,τι αφορά την εξουδετέρωση της ιρανικής ιεραρχίας υποδηλοί βαθιά διείσδυση με πράκτορές του εντός του καθεστώτος. Β) Οι εμπλεκόμενοι συνεχίζουν τα πλήγματα, η μια πλευρά σε βάρος της άλλης, με αυτονόητο, εκτός των άλλων, θύμα την ενέργεια και τη συνεχή αύξηση της τιμής του πετρελαίου, που βάζει σε μπελάδες την παγκόσμια οικονομία. Θα πρέπει επί τούτου να επισημανθεί ότι, ενώ τα Στενά του Ορμούζ μένουν κλειστά για όσα πλοία θεωρούν οι Ιρανοί ως εχθρικά, οι ΗΠΑ δεν είναι ακόμη σε θέση να παρέχουν συνοδευτική ασφάλεια. Ακούγεται, βεβαίως, το σενάριο αεροαπόβασης στα νησιά των Στενών (Κεσμ, Χένγκαν και Λαράκ), ακόμη και στο Χαργκ, όπου βρίσκονται οι εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου του Ιράν προς τον έξω κόσμο, αλλά κάτι τέτοιο είναι δίκοπο μαχαίρι και επιχείρηση υψηλού ρίσκου. Διότι, εάν συμβεί κάτι τέτοιο χωρίς να έχουν οι ΗΠΑ την εκ των προτέρων ασφαλή δυνατότητα εξουδετέρωσης των ιρανικών κτυπημάτων ανταπόδοσης, υπάρχει η πιθανότητα να εξελιχθεί η δράση αυτή σε μπούμερανγκ. Γιατί; Διότι, πρώτο, θα υπάρξουν ουκ ολίγοι Αμερικανοί νεκροί στρατιώτες των ειδικών δυνάμεων. Δεύτερο, θα τιναχθεί στα ύψη η τιμή του πετρελαίου, εφόσον από το Χαργκ εξάγεται το 90% του ιρανικού πετρελαίου. Εκείνο που φαίνεται βέβαιο είναι ότι, από πλευράς των Ισραηλινών, ο πόλεμος θα διαρκέσει για κάποιες ακόμη εβδομάδες και… ο Θεός βοηθός για ν’ αποφευχθούν τα χειρότερα.

γ1.png

Οι τιμές αυτές είναι ενδεικτικές λόγω της συνεχούς μεταβολής. Οι ΗΠΑ από το 2019 είναι από τους κύριους προμηθευτές πετρελαίου. Με την αύξηση των τιμών έχουν κέρδη από τις εξαγωγές, οι εταιρείες, οι πολιτείες και γενικά το κράτος από τις φορολογίες. Ταυτόχρονα, όμως, έχει απώλειες των αυξήσεων στα αγαθά που δημιουργούν πληθωριστικές πιέσεις και επιβράδυνση στους ρυθμούς ανάπτυξης της οικονομίας. Βεβαίως, οι επιπτώσεις είναι συνάρτηση του χρόνου της κρίσης. Ανάλογες και οξύτερες είναι για την ΕΕ, διότι δεν διαθέτει της πηγές πετρελαίου των ΗΠΑ και είναι εξαρτώμενη. Στις δε χώρες της ΕΕ οι φορολογίες επί των καυσίμων διαφέρουν. Μεταξύ των κρατών με τις μεγαλύτερες φορολογίες περιλαμβάνονται στον νότο η Ελλάδα, η Γαλλία και η Ιταλία, της οποίας η Πρωθυπουργός Τζιόρτζια Μελόνι έσπευσε να λάβει μέτρα μείωσης της τιμής, χωρίς ν’ αναμένει τι θα πράξει η ΕΕ. Συνεπώς, η αναφορά στην αύξηση αποτυπώνει τι συμβαίνει κατά προσέγγιση στις χώρες της ΕΕ.

γ2.png

γ3.png

γ4ς.jpg

Ο χάρτης δείχνει τους δυο εναλλακτικούς αγωγούς από τον Κόλπο προς την Ερυθρά μέσω Σ. Αραβίας και από τα Ην. Αραβικά Εμιράτα στον Κόλπο του Ομάν.

γ5.jpg

Ο χάρτης δείχνει πώς γίνεται η διέλευση των πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ και των νησιών του Ιράν, όπως το Κεσμ και το Λαράκ, καθώς και το Χαργκ, για τα οποία γίνεται λόγος περί κατάληψής τους από τις ειδικές ομάδες των ΗΠΑ, που φθάνουν με το μικρό αεροπλανοφόρο «Τρίπολις». Μια τέτοια επιχείρηση είναι μεγάλου ρίσκου, που θα ήταν δυνατό να εξελιχθεί σε μπούμερανγκ.