Σκιαγράφιση των διαβουλεύσεων και της εκλογής ΠτΒ

Την περασμένη βδομάδα δημοσίευσα άρθρο με τίτλο «Σκιαγράφηση εκλογικού αποτελέσματος 2026», όπου διατύπωσα τις απόψεις μου για τον τρόπο με τον οποίο οι Κύπριοι ψηφοφόροι σκέφτονται και αποφασίζουν να δώσουν την ψήφο τους ή να μην προσέλθουν καν στα εκλογικές κέντρα. Έγραψα την άποψή μου για τα κριτήρια της απόφασης των ψηφοφόρων, για την αποχή μιας μεγάλης μάζας και για το ότι ούτε η καταπολέμηση της διαφθοράς, ούτε η τιμωρία ή η ανταμοιβή κάποιου κόμματος για τις αποφάσεις του, ούτε η οικολογία και η πράσινη ανάπτυξη, ούτε άλλες ευγενείς επιδιώξεις καθοδηγούν τη μεγάλη μάζα των ψηφοφόρων. Τελείωνα με τη διαπίστωση ότι ποσοστά των κομμάτων δεν αντανακλούν ούτε τις απόψεις του εκλογικού σώματος για το εθνικό μας πρόβλημα και την κατοχή.

Σήμερα θα προσπαθήσω να σκιαγραφήσω τις θέσεις και τα κίνητρα των κομμάτων για την εκλογή Προέδρου του σώματος και τις επιδιώξεις κάθε κόμματος που συμμετείχε στη διαδικασία. Τα κοινοβουλευτικά κόμματα αποφάσισαν κατ’ αρχήν να διεκδικήσουν ή να μετέχουν σε συνεργασία για εκλογή ΠτΒ.

Ο ΔΗΣΥ ήθελε εκλογή της Προέδρου του, επικαλούμενο την πρώτη θέση που κέρδισε στις εκλογές, την πετυχημένη ΠτΒ από την Πρόεδρό του. Φυσικά πίσω από τις επίσημες ανακοινώσεις κρυβόταν η επιθυμία για ενδυνάμωση της θέσεώς του και τη δημιουργία κλίματος επιτυχίας για την Πρόεδρό του, ώστε να αυξήσει τις προσδοκίες του για επιτυχία στις προεδρικές εκλογές του 2028.

Το ΑΚΕΛ ήθελε να διεκδικήσει τη θέση με τον Γ.Γ. του ή και με συνεργασία με άλλα κόμματα, ώστε να τερματίσει τη δυναστεία 15 ετών της δεξιάς στην εξουσία. Ήξερε ότι δεν είχε προοπτική εκλογής ο Γ.Γ. του, για τούτο επεδίωκε συνεργασία με άλλα κόμματα. Ήξερε, ακόμα, πως ήταν πολύ δύσκολη η συνεργασία με το ΔΗΚΟ, που ανήκει στη συμπολίτευση και υποστηρίζει τον νυν ΠτΔ., του οποίου το ΑΚΕΛ επιδιώκει την αλλαγή. Η συνεργασία, λοιπόν, με το ΔΗΚΟ ήταν δύσκολη και έπρεπε το ΑΚΕΛ να κάμει υποχωρήσεις, για να ελπίζει έστω σε αλλαγή της στάσης του ΔΗΚΟ και αποδυνάμωση του νυν ΠτΔ. Το αποτέλεσμα ήταν ότι δεν ήταν διατεθειμένο να κάμει τέτοιες υπερβάσεις ή φαίνεται ότι το κλίμα στην Κ.Ε. δεν του επέτρεπε να τις πραγματοποιήσει. Το ΑΛΜΑ δήλωσε ψήφο μόνο στο ΑΚΕΛ.

Το ΔΗΚΟ επεδίωξε να προβάλει και να στηρίξει τον Πρόεδρό του για να γίνει ΠτΒ, στηριζόμενο στην πολύχρονη εμπειρία τού Προέδρου του και την αδιαμφισβήτητη ικανότητά του να είναι ένα επιτυχημένος ΠτΒ. Στην πίσω πλευρά του μυαλού του είχε την προσδοκία ότι, το ένα από τα δυο μεγάλα κόμματα θα συνεργαζόταν για ανάδειξη του Ν.Π. ως ΠτΒ. Ο μεν ΔΗΣΥ για να συνεχίσει να έχει έναν αξιόπιστο συνεργάτη για το μέλλον, από μια συνεργασία που ο ΔΗΣΥ θα είχε να αναμένει περισσότερα οφέλη, παρά να ρίσκαρε επιμένοντας στη δική του Πρόεδρο. Όμως, πολύ νωρίς απέρριψε αυτήν τη συνεργασία και επέμενε στο ρίσκο της δικής του επιλογής, αν και αυτό στην αρχή φάνταζε ως ουτοπία και θα είχε ως αποτέλεσμα να χάσει και τ’ αβγά και το καλάθι. Κέρδισε τελικά και τ’ αβγά και το καλάθι με την ανέλπιστη βοήθεια ενός άμεσου τικ-τοκ, που ανάγκασε και το ΔΗΚΟ να συμπορευτεί μαζί του.

Το ΕΛΑΜ δήλωσε ότι στον πρώτο γύρο θα κατερχόταν με δικό του υποψήφιο για την τιμήν των όπλων. Από την αρχή δήλωσαν ποιους απέκλειαν με την ψήφο τους στον δεύτερο γύρο. Αυτό έδινε μια τρίτη πιθανότητα στον Πρόεδρο του ΔΗΚΟ, επειδή δεν τον απέκλεισαν.

Μετά την οριστική επιμονή του ΔΗΣΥ στη δική του επιλογή, το ΔΗΚΟ θεώρησε ότι μπορούσε να ελπίζει σε στήριξή του από το ΑΚΕΛ. Μια τέτοια απόφαση ήταν μεν υπέρβαση για το ΑΚΕΛ, όμως θα είχε ως αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός κλίματος για μελλοντική συνεργασία, που είναι απαραίτητη για το ΑΚΕΛ. Από τη άλλη θα δημιουργούσε ένα ρήγμα στη συνεργασία ΔΗΚΟ - ΔΗΣΥ και ΔΗΚΟ - Προεδρικού, που χωρίς αυτό το ρήγμα το ΑΚΕΛ θα είναι πολύ αποδυναμωμένο το 2028. Το ΑΚΕΛ όμως δεν έκαμε, ή δεν μπόρεσε να κάμει αυτήν την υπέρβαση, που δεν θα είχε άμεσα αποτελέσματα, αλλά μελλοντικές προσδοκίες.

Δημιουργήθηκε έτσι ένα αδιέξοδο. Ο καθένας από τους τρεις κομματικούς υποψηφίους ήλπιζε ότι η αριθμητική αποτίμηση των δυνάμεων θα τον ευνοούσε, προσδοκώντας και στις ψήφους ή την αποχή της Α.Δ. Τελικά τη λύση και την έκπληξη δημιούργησε η μη αναμενόμενη απόφαση του Φειδία (αν προτιμάτε της Α.Δ.) να συνταχθεί με τον ΔΗΣΥ. Δεν θα σχολιάσω αυτήν τη συμπόρευση. Ο καθένας μπορεί να έχει διαφορετική άποψη.

Η σύμπραξη των τεσσάρων βουλευτών της Α.Δ. με την υποψηφία του ΔΗΣΥ διέλυσε κάθε ελπίδα για εκλογή του υποψηφίου του ΔΗΚΟ και έφερε το ΑΚΕΛ στη θέση που θα έπρεπε να είχε προβλέψει και να κάμει την υπέρβαση, εξυπηρετώντας τους δικούς του στόχους. Όμως και το ΑΚΕΛ προτίμησε το μεγάλο ρίσκο, αλλά με την πεποίθηση ότι έτσι υπεράσπιζε καλύτερα τις αρχές του.

Έτσι η διαδικασία τελείωσε με ένα μη αναμενόμενο αποτέλεσμα. Και στα επόμενα πέντε χρόνια η κ. Αννίτα Δημητρίου, Πρόεδρος του ΔΗΣΥ, θα είναι και ΠτΒ. Καλή επιτυχία στο έργο της.

Πρώτο μέλημα της Βουλής θα πρέπει να είναι η διασφάλιση του δικαιώματος του λαού να απορρίψει ή να εγκρίνει λύση του Κυπριακού με δημοψήφισμα και όχι να αποδεχτεί η πλευρά μας ενδιάμεση στρατηγική συμφωνία που θα ακυρώνει το δημοψήφισμα.