Θεοδοσία Χατζηλόη: Η ορειβάτισσα που έφτασε από τα μονοπάτια της Κύπρου στις ψηλότερες κορυφές του κόσμου

Η Θεοδοσία Χατζηλόη δεν αντιμετωπίζει τα βουνά απλώς ως έναν χώρο άθλησης, περιπέτειας ή προσωπικής δοκιμασίας. Για την ίδια, η ορειβασία είναι κάτι βαθύτερο: ένας τρόπος ζωής, μια συνεχής άσκηση αντοχής, αυτογνωσίας και εσωτερικής πειθαρχίας. Είναι η διαδρομή μέσα από την οποία έμαθε να μετρά τις δυνάμεις της, ν’ αναγνωρίζει τα όριά της, αλλά και να τα διευρύνει, χωρίς να χάνει ποτέ τον σεβασμό απέναντι στη φύση, στο βουνό και στον άνθρωπο.

Ως Κύπρια ορειβάτισσα, η πορεία της έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Η Κύπρος δεν διαθέτει τα ψηλά, δύσβατα και χιονοσκέπαστα βουνά άλλων χωρών, ούτε τις συνθήκες εκείνες που επιτρέπουν σε έναν ορειβάτη να προπονείται συστηματικά σε παγωμένο πεδίο ή σε απαιτητικό αλπικό ανάγλυφο. Και, όμως, η Θεοδοσία Χατζηλόη κατάφερε να μετατρέψει αυτήν την αντικειμενική δυσκολία σε επιπλέον κίνητρο. Ξεκινώντας από τα μονοπάτια του τόπου μας, μέσα από τη συμμετοχή της στο Κίνημα Οικολόγων και αργότερα στον Ορειβατικό Σύλλογο Λευκωσίας, άρχισε σταδιακά ν’ αντιλαμβάνεται ότι η σχέση της με το βουνό δεν θα ήταν περιστασιακή. Θα γινόταν κομμάτι της ταυτότητάς της.

Η πρώτη ουσιαστική επαφή με το μεγαλείο των βουνών ήρθε μέσα από εξορμήσεις στην Ελλάδα, με τα Τζουμέρκα ν’ αποτελούν έναν από τους σταθμούς που την έκαναν να δει διαφορετικά τον κόσμο της ορειβασίας. Αργότερα, το ταξίδι της στην Κατασκήνωση Βάσης του Έβερεστ, στο Νεπάλ, το 2019, λειτούργησε ως σημείο καμπής. Εκεί, μπροστά στις ψηλότερες κορυφές του κόσμου, δεν γεννήθηκε μόνο ο θαυμασμός για το τοπίο. Γεννήθηκε και η απόφαση να δυναμώσει σωματικά και ψυχικά, ώστε να μπορεί να απολαμβάνει, αλλά και να αντέχει, τις απαιτήσεις τέτοιων διαδρομών.

Η ορειβασία, όπως προκύπτει μέσα από τα λόγια της, δεν είναι για εκείνη μια αναζήτηση εντυπωσιασμού. Είναι μια βαθιά προσωπική διαδικασία. Τα βουνά τής προσφέρουν αίσθηση ελευθερίας, ανάταση ψυχής και, την ίδια στιγμή, μια υπενθύμιση ταπεινότητας. Μπροστά σε χιονοσκέπαστες πλαγιές, σε βράχινους γίγαντες εκατομμυρίων χρόνων και σε τοπία που υπερβαίνουν την ανθρώπινη κλίμακα, η ίδια αναγνωρίζει την ασημαντότητα του ανθρώπου, αλλά και την ευθύνη του να προστατεύει τη φύση. Αυτή η διπλή συνειδητοποίηση -η μικρότητα του ανθρώπου και η μεγάλη του ευθύνη- διαπερνά τη φιλοσοφία της.

Η πορεία της στα βουνά τής έδωσε επίσης έναν διαρκή στόχο. Όπως λέει, η επιθυμία της να ανεβαίνει σε ψηλά βουνά την ώθησε να βελτιώσει τη φυσική και ψυχική της ανθεκτικότητα. Πλέον, η προετοιμασία δεν είναι κάτι που αρχίζει λίγο πριν από μια αποστολή και τελειώνει με την επιστροφή. Είναι μέρος της καθημερινότητάς της. Ένα πρόγραμμα προπόνησης, ένας μακροχρόνιος στόχος, ένα βουνό, ένας αγώνας ορεινού τρεξίματος, μια νέα πρόκληση. Κάθε βήμα λειτουργεί ως συνέχεια του προηγούμενου.

Ιδιαίτερη θέση στη διαδρομή της κατέχει το Τρόοδος. Μπορεί η Κύπρος να μη διαθέτει τις αλπικές συνθήκες άλλων χωρών, ωστόσο για τη Θεοδοσία Χατζηλόη το βουνό του τόπου της απέκτησε ξεχωριστή σημασία. Η εμπειρία της το 2022, όταν συμμετείχε σε σχολή χειμερινού βουνού στο Τρόοδος με τον οδηγό βουνού Παναγιώτη Κοτρωνάρο από την Ελλάδα, αποτέλεσε καθοριστική στιγμή. Σε μια διάσχιση στο χιόνι, που σε κάποια σημεία έφτανε το ένα μέτρο, είδε, όπως η ίδια αναφέρει, το βουνό «αλλιώς» και αγάπησε ακόμη περισσότερο τον τόπο της. Ήταν η στιγμή που αποφάσισε ν’ ασχοληθεί πιο ουσιαστικά με το χειμερινό βουνό και να συνεχίσει την εκπαίδευσή της στην Ελλάδα.

Μέσα από τη συνέντευξή της στη «Σημερινή», η Θεοδοσία Χατζηλόη μιλά όχι μόνο για τις κορυφές, αλλά και για όσα προηγούνται της ανάβασης: την προετοιμασία, τον εξοπλισμό, την πειθαρχία, την ψυχική αντοχή, τον φόβο, την αμφιβολία και τη σημασία της σωστής καθοδήγησης. Αναγνωρίζει τους κινδύνους των ψηλών βουνών και εξηγεί γιατί επιλέγει να πηγαίνει πάντα με έμπειρους οδηγούς. Την ίδια ώρα, όμως, ξεκαθαρίζει πως, παρά τις δυσκολίες που αντιμετώπισε, δεν σκέφτηκε ποτέ να εγκαταλείψει τα βουνά. «Ανήκω εκεί», λέει, αναφερόμενη στο Τρόοδος, στον Πενταδάκτυλο και στις Άλπεις.

Σημαντική είναι και η αναφορά της στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει μια Κύπρια ορειβάτισσα σε έναν χώρο που συνδέεται συχνά με χώρες με μακρά ορειβατική παράδοση. Για την ίδια, η μεγαλύτερη πρόκληση είναι η απουσία κατάλληλου πεδίου προπόνησης στην Κύπρο. Δεν υπάρχουν ψηλά βουνά με δύσκολο ανάγλυφο, ούτε αρκετό χιόνι, ούτε παγωμένο πεδίο. Ωστόσο, μέσα από αυτήν την πραγματικότητα, αναδεικνύει και μιαν άλλη διάσταση: την ανάγκη οι οδηγοί βουνού και οι εκπαιδευτές να διαθέτουν όχι μόνο τεχνική κατάρτιση, αλλά και ψυχολογική ετοιμότητα, ειδικά όταν καλούνται να στηρίξουν μια ομάδα ή ένα μέλος της σε κρίσιμες στιγμές.

Η ίδια δεν περιορίζει, όμως, την ορειβασία στην ατομική υπέρβαση. Πέρυσι, η προσπάθειά της στο Aconcagua στην Αργεντινή συνδέθηκε με ένα ιδιαίτερα συγκινητικό κοινωνικό μήνυμα, καθώς αφιερώθηκε στα παιδιά της Παιδοογκολογικής Μονάδας του Μακάρειου Νοσοκομείου και στις οικογένειές τους. Η ίδια, μιλώντας σήμερα γι’ αυτήν την επιλογή, κρατά χαμηλούς τόνους. Τονίζει πως ο αγώνας των παιδιών και των οικογενειών τους δεν συγκρίνεται με καμία ορειβατική προσπάθεια. Εκείνο που θέλησε να υπογραμμίσει ήταν η ανθεκτικότητα, η πίστη και η τεράστια ευθύνη του κράτους και της κοινωνίας να παρέχουν τις καλύτερες δυνατές συνθήκες σε όσους δίνουν καθημερινά έναν τόσο δύσκολο αγώνα.

Στη συνέντευξη που ακολουθεί, η Θεοδοσία Χατζηλόη μιλά με ειλικρίνεια για τη ζωή της, για τη σχέση της με τα βουνά, για τις εμπειρίες που τη σημάδεψαν, για τη δύναμη που αντλεί από τη φύση και για την ανάγκη να γίνεται καθημερινά η καλύτερη εκδοχή του εαυτού της. Δεν μιλά ως άνθρωπος που κυνηγά απλώς κορυφές. Μιλά ως μια γυναίκα που βλέπει σε κάθε ανάβαση μια διαδρομή προς τα μέσα, προς την αντοχή, την ευθύνη, την ταπεινότητα και την ελευθερία.

Επόμενός της στόχος είναι να τρέξει και να απολαύσει, μαζί με μια φίλη της, τον ημιμαραθώνιο βουνού στο Ζαγόρι, στην Ήπειρο. Όμως, όπως γίνεται σαφές μέσα από τα λόγια της, η πιο σημαντική κορυφή δεν είναι πάντοτε αυτή που αποτυπώνεται σε υψόμετρα και χάρτες. Είναι η προσωπική κορυφή τού να εξελίσσεσαι, να αντέχεις, να μαθαίνεις, να σέβεσαι και να συνεχίζεις.

Πότε και πώς μπήκε η ορειβασία στη ζωή σας; Υπήρξε κάποια συγκεκριμένη στιγμή που καταλάβατε ότι αυτός ο δρόμος θα σας ακολουθούσε ουσιαστικά;

Ήταν μια φυσική εξέλιξη, αφού μόλις επέστρεψα από τις σπουδές μου εντάχθηκα στο Κίνημα Οικολόγων και γνώρισα ανθρώπους που περπατούσαν στα μονοπάτια του τόπου μας. Έγινα μέλος του Ορειβατικού Συλλόγου Λευκωσίας και, σε μια εξόρμηση στην Ελλάδα, στα Τζουμέρκα, άρχισα ν’ αντιλαμβάνομαι το μεγαλείο των βουνών. Το 2019, όταν πήγα στην Κατασκήνωση Βάσης του Έβερεστ, στο Νεπάλ, όπου θαύμασα τις ψηλότερες κορυφές του κόσμου, αποφάσισα ότι πρέπει να βελτιώσω τη φυσική μου κατάσταση, ώστε να μπορώ ν’ απολαμβάνω τις διαδρομές στα βουνά.

Τι είναι αυτό που σας ελκύει περισσότερο στα βουνά; Είναι η πρόκληση, η επαφή με τη φύση, η υπέρβαση των ορίων ή κάτι πιο προσωπικό;

Είναι όλα αυτά, αλλά και η αίσθηση ελευθερίας που μου προσφέρουν τα βουνά. Όταν διασχίζω χιονοσκέπαστες πλαγιές, νιώθω ανάταση ψυχής. Ταυτόχρονα, τα βουνά, αλλά και οι βράχινοι γίγαντες εκατομμυρίων χρόνων, όπως για παράδειγμα στα Μετέωρα, μου υπενθυμίζουν την ασημαντότητά μου και, την ίδια στιγμή, την ευθύνη μου να συμβάλω στην προστασία τους.

Πώς θα περιγράφατε τον εαυτό σας πριν από την ορειβασία και πώς νιώθετε ότι σας έχει αλλάξει αυτή η διαδρομή;

Η ορειβασία και η επιθυμία μου ν’ ανέβω σε ψηλά βουνά με ώθησαν να βελτιώσω τη φυσική και ψυχική μου ανθεκτικότητα. Η βελτίωση αυτή είναι πλέον μέρος της καθημερινότητάς μου, αφού υπάρχει πάντα ένας μακροχρόνιος στόχος: ένα βουνό, ένας αγώνας ορεινού τρεξίματος ή μια νέα πρόκληση.

Ποια ήταν μέχρι σήμερα η πιο καθοριστική εμπειρία σας σε αποστολή και τι σας δίδαξε για τον εαυτό σας;

Κάθε αποστολή είχε τις δικές της δυσκολίες και τα δικά της μαθήματα. Το 2022 ήρθε στην Κύπρο ο Παναγιώτης Κοτρωνάρος, οδηγός βουνού από την Ελλάδα, για μια σχολή χειμερινού βουνού στο Τρόοδος. Είχε χιονίσει αρκετά και κάναμε μια διάσχιση στο χιόνι, που σε κάποια σημεία έφτανε το ένα μέτρο. Τότε είδα το βουνό μας αλλιώς και αγάπησα τον τόπο μου ακόμη περισσότερο. Εκεί αποφάσισα ότι θ’ ασχοληθώ με το χειμερινό βουνό και ότι θα συμμετάσχω σε σχολή χειμερινού βουνού στην Ελλάδα.

Πίσω από κάθε ανάβαση υπάρχει έντονη προετοιμασία, σωματική και ψυχική. Πώς μοιάζει η καθημερινότητά σας πριν από μια μεγάλη αποστολή;

Πλέον έχω συγκεντρώσει το μεγαλύτερο μέρος του εξοπλισμού και του ρουχισμού που απαιτούν οι αποστολές, αλλά επένδυσα αρκετό χρόνο για να εντοπίσω τον κατάλληλο εξοπλισμό, ρουχισμό και φαγητό. Ακολουθώ πρόγραμμα προπόνησης σχεδόν καθημερινά. Η ψυχική προετοιμασία είναι πάντα το μεγαλύτερο στοίχημα και, όταν ανεβαίνω σε βουνά με άτομα που γνωρίζω, τα πράγματα είναι κάπως πιο εύκολα.

Υπήρξαν στιγμές που φοβηθήκατε πραγματικά ή σκεφτήκατε να εγκαταλείψετε την ορειβασία; Πώς διαχειρίζεστε τον φόβο και την αμφιβολία;

Υπάρχουν πολλοί κίνδυνοι όταν ανεβαίνεις σε ψηλά βουνά και το γνωρίζω. Γι’ αυτό πηγαίνω πάντα με έμπειρους οδηγούς. Αντιμετώπισα πολλές δυσκολίες, αλλά ποτέ δεν σκέφτηκα να εγκαταλείψω τα βουνά. Ανήκω εκεί: στο Τρόοδος, στον Πενταδάκτυλο, στις Άλπεις. Ακούω το ένστικτό μου και αξιολογώ τις αντοχές μου.

Ως Κύπρια ορειβάτισσα, σε έναν χώρο που συχνά συνδέεται με χώρες με μεγάλη ορειβατική παράδοση, ποιες δυσκολίες ή στερεότυπα έχετε συναντήσει;

Η μεγάλη δυσκολία είναι ότι στην Κύπρο δεν έχουμε ψηλά βουνά με δύσκολο ανάγλυφο, ούτε ιδιαίτερο χιόνι. Το παγωμένο πεδίο είναι ανύπαρκτο, άρα η προπόνηση σε κατάλληλο πεδίο δεν μπορεί να γίνει στον τόπο μας. Ο καθένας, όμως, έχει τη διαδρομή του. Πολλοί οδηγοί βουνού και εκπαιδευτές χρησιμοποιούν λανθασμένες μεθόδους, ιδιαίτερα σε κρίσιμες στιγμές. Θεωρώ ότι η τεχνική κατάρτιση είναι σημαντική, αλλά η κατάρτιση σε θέματα ψυχολογίας και στήριξης μιας ομάδας ή ενός μέλους της ομάδας είναι εξίσου σημαντική.

Πέρυσι η προσπάθειά σας στο Aconcagua συνδέθηκε με ένα ιδιαίτερα συγκινητικό κοινωνικό μήνυμα, αφιερωμένο στα παιδιά της Παιδοογκολογικής Μονάδας του Μακάρειου Νοσοκομείου. Τι σημαίνει για εσάς να ενώνετε την προσωπική υπέρβαση με έναν ευρύτερο ανθρώπινο σκοπό;

Ο αγώνας των παιδιών της Παιδοογκολογικής Μονάδας και των οικογενειών τους σίγουρα δεν συγκρίνεται με τη δική μου προσπάθεια. Όπως και στα βουνά, όμως, αυτό που μας ορίζει είναι το μέσα μας, η ανθεκτικότητά μας και η πίστη μας. Τα παιδιά και οι γονείς της Παιδοογκολογικής Μονάδας δίνουν έναν τεράστιο αγώνα και το κράτος, αλλά και η κοινωνία, έχουν μεγάλη ευθύνη να παρέχουν τις καλύτερες συνθήκες. Αυτό ουσιαστικά ήθελα να τονίσω.

Τι ρόλο παίζουν οι άνθρωποι γύρω σας - οικογένεια, φίλοι, συνοδοιπόροι - στις αποφάσεις σας να αναλαμβάνετε τόσο απαιτητικές αποστολές;

Οι άνθρωποι γύρω μας είναι μια σταθερά. Στην περίπτωση των αποστολών, καλύτεροι σύμβουλοι είναι φίλες, φίλοι, γνωστές και γνωστοί που γνωρίζουν καλύτερα τις δυσκολίες των βουνών. Φυσικά, η τελική απόφαση είναι πάντα δική μου.

Κοιτάζοντας μπροστά, ποια είναι η επόμενη κορυφή που ονειρεύεστε να κατακτήσετε, αλλά και ποια προσωπική «κορυφή» θέλετε ακόμη να φτάσετε στη ζωή σας;

Ο στόχος μου είναι καθημερινά να γίνομαι η καλύτερη εκδοχή του εαυτού μου. Τον ερχόμενο Ιούλιο θα τρέξω και θα απολαύσω, μαζί με μια φίλη, τον ημιμαραθώνιο βουνού στο Ζαγόρι, στην Ήπειρο.

Η Θεοδοσία Χατζηλόη δεν αντιμετωπίζει τα βουνά απλώς ως έναν χώρο άθλησης, περιπέτειας ή προσωπικής δοκιμασίας. Για την ίδια, η ορειβασία είναι κάτι βαθύτερο: ένας τρόπος ζωής, μια συνεχής άσκηση αντοχής, αυτογνωσίας και εσωτερικής πειθαρχίας. Είναι η διαδρομή μέσα από την οποία έμαθε να μετρά τις δυνάμεις της, ν’ αναγνωρίζει τα όριά της, αλλά και να τα διευρύνει, χωρίς να χάνει ποτέ τον σεβασμό απέναντι στη φύση, στο βουνό και στον άνθρωπο.

Ως Κύπρια ορειβάτισσα, η πορεία της έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Η Κύπρος δεν διαθέτει τα ψηλά, δύσβατα και χιονοσκέπαστα βουνά άλλων χωρών, ούτε τις συνθήκες εκείνες που επιτρέπουν σε έναν ορειβάτη να προπονείται συστηματικά σε παγωμένο πεδίο ή σε απαιτητικό αλπικό ανάγλυφο. Και, όμως, η Θεοδοσία Χατζηλόη κατάφερε να μετατρέψει αυτήν την αντικειμενική δυσκολία σε επιπλέον κίνητρο. Ξεκινώντας από τα μονοπάτια του τόπου μας, μέσα από τη συμμετοχή της στο Κίνημα Οικολόγων και αργότερα στον Ορειβατικό Σύλλογο Λευκωσίας, άρχισε σταδιακά ν’ αντιλαμβάνεται ότι η σχέση της με το βουνό δεν θα ήταν περιστασιακή. Θα γινόταν κομμάτι της ταυτότητάς της.

Η πρώτη ουσιαστική επαφή με το μεγαλείο των βουνών ήρθε μέσα από εξορμήσεις στην Ελλάδα, με τα Τζουμέρκα ν’ αποτελούν έναν από τους σταθμούς που την έκαναν να δει διαφορετικά τον κόσμο της ορειβασίας. Αργότερα, το ταξίδι της στην Κατασκήνωση Βάσης του Έβερεστ, στο Νεπάλ, το 2019, λειτούργησε ως σημείο καμπής. Εκεί, μπροστά στις ψηλότερες κορυφές του κόσμου, δεν γεννήθηκε μόνο ο θαυμασμός για το τοπίο. Γεννήθηκε και η απόφαση να δυναμώσει σωματικά και ψυχικά, ώστε να μπορεί να απολαμβάνει, αλλά και να αντέχει, τις απαιτήσεις τέτοιων διαδρομών.

Η ορειβασία, όπως προκύπτει μέσα από τα λόγια της, δεν είναι για εκείνη μια αναζήτηση εντυπωσιασμού. Είναι μια βαθιά προσωπική διαδικασία. Τα βουνά τής προσφέρουν αίσθηση ελευθερίας, ανάταση ψυχής και, την ίδια στιγμή, μια υπενθύμιση ταπεινότητας. Μπροστά σε χιονοσκέπαστες πλαγιές, σε βράχινους γίγαντες εκατομμυρίων χρόνων και σε τοπία που υπερβαίνουν την ανθρώπινη κλίμακα, η ίδια αναγνωρίζει την ασημαντότητα του ανθρώπου, αλλά και την ευθύνη του να προστατεύει τη φύση. Αυτή η διπλή συνειδητοποίηση -η μικρότητα του ανθρώπου και η μεγάλη του ευθύνη- διαπερνά τη φιλοσοφία της.

Η πορεία της στα βουνά τής έδωσε επίσης έναν διαρκή στόχο. Όπως λέει, η επιθυμία της να ανεβαίνει σε ψηλά βουνά την ώθησε να βελτιώσει τη φυσική και ψυχική της ανθεκτικότητα. Πλέον, η προετοιμασία δεν είναι κάτι που αρχίζει λίγο πριν από μια αποστολή και τελειώνει με την επιστροφή. Είναι μέρος της καθημερινότητάς της. Ένα πρόγραμμα προπόνησης, ένας μακροχρόνιος στόχος, ένα βουνό, ένας αγώνας ορεινού τρεξίματος, μια νέα πρόκληση. Κάθε βήμα λειτουργεί ως συνέχεια του προηγούμενου.

Ιδιαίτερη θέση στη διαδρομή της κατέχει το Τρόοδος. Μπορεί η Κύπρος να μη διαθέτει τις αλπικές συνθήκες άλλων χωρών, ωστόσο για τη Θεοδοσία Χατζηλόη το βουνό του τόπου της απέκτησε ξεχωριστή σημασία. Η εμπειρία της το 2022, όταν συμμετείχε σε σχολή χειμερινού βουνού στο Τρόοδος με τον οδηγό βουνού Παναγιώτη Κοτρωνάρο από την Ελλάδα, αποτέλεσε καθοριστική στιγμή. Σε μια διάσχιση στο χιόνι, που σε κάποια σημεία έφτανε το ένα μέτρο, είδε, όπως η ίδια αναφέρει, το βουνό «αλλιώς» και αγάπησε ακόμη περισσότερο τον τόπο της. Ήταν η στιγμή που αποφάσισε ν’ ασχοληθεί πιο ουσιαστικά με το χειμερινό βουνό και να συνεχίσει την εκπαίδευσή της στην Ελλάδα.

Μέσα από τη συνέντευξή της στη «Σημερινή», η Θεοδοσία Χατζηλόη μιλά όχι μόνο για τις κορυφές, αλλά και για όσα προηγούνται της ανάβασης: την προετοιμασία, τον εξοπλισμό, την πειθαρχία, την ψυχική αντοχή, τον φόβο, την αμφιβολία και τη σημασία της σωστής καθοδήγησης. Αναγνωρίζει τους κινδύνους των ψηλών βουνών και εξηγεί γιατί επιλέγει να πηγαίνει πάντα με έμπειρους οδηγούς. Την ίδια ώρα, όμως, ξεκαθαρίζει πως, παρά τις δυσκολίες που αντιμετώπισε, δεν σκέφτηκε ποτέ να εγκαταλείψει τα βουνά. «Ανήκω εκεί», λέει, αναφερόμενη στο Τρόοδος, στον Πενταδάκτυλο και στις Άλπεις.

Σημαντική είναι και η αναφορά της στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει μια Κύπρια ορειβάτισσα σε έναν χώρο που συνδέεται συχνά με χώρες με μακρά ορειβατική παράδοση. Για την ίδια, η μεγαλύτερη πρόκληση είναι η απουσία κατάλληλου πεδίου προπόνησης στην Κύπρο. Δεν υπάρχουν ψηλά βουνά με δύσκολο ανάγλυφο, ούτε αρκετό χιόνι, ούτε παγωμένο πεδίο. Ωστόσο, μέσα από αυτήν την πραγματικότητα, αναδεικνύει και μιαν άλλη διάσταση: την ανάγκη οι οδηγοί βουνού και οι εκπαιδευτές να διαθέτουν όχι μόνο τεχνική κατάρτιση, αλλά και ψυχολογική ετοιμότητα, ειδικά όταν καλούνται να στηρίξουν μια ομάδα ή ένα μέλος της σε κρίσιμες στιγμές.

Η ίδια δεν περιορίζει, όμως, την ορειβασία στην ατομική υπέρβαση. Πέρυσι, η προσπάθειά της στο Aconcagua στην Αργεντινή συνδέθηκε με ένα ιδιαίτερα συγκινητικό κοινωνικό μήνυμα, καθώς αφιερώθηκε στα παιδιά της Παιδοογκολογικής Μονάδας του Μακάρειου Νοσοκομείου και στις οικογένειές τους. Η ίδια, μιλώντας σήμερα γι’ αυτήν την επιλογή, κρατά χαμηλούς τόνους. Τονίζει πως ο αγώνας των παιδιών και των οικογενειών τους δεν συγκρίνεται με καμία ορειβατική προσπάθεια. Εκείνο που θέλησε να υπογραμμίσει ήταν η ανθεκτικότητα, η πίστη και η τεράστια ευθύνη του κράτους και της κοινωνίας να παρέχουν τις καλύτερες δυνατές συνθήκες σε όσους δίνουν καθημερινά έναν τόσο δύσκολο αγώνα.

Στη συνέντευξη που ακολουθεί, η Θεοδοσία Χατζηλόη μιλά με ειλικρίνεια για τη ζωή της, για τη σχέση της με τα βουνά, για τις εμπειρίες που τη σημάδεψαν, για τη δύναμη που αντλεί από τη φύση και για την ανάγκη να γίνεται καθημερινά η καλύτερη εκδοχή του εαυτού της. Δεν μιλά ως άνθρωπος που κυνηγά απλώς κορυφές. Μιλά ως μια γυναίκα που βλέπει σε κάθε ανάβαση μια διαδρομή προς τα μέσα, προς την αντοχή, την ευθύνη, την ταπεινότητα και την ελευθερία.

Επόμενός της στόχος είναι να τρέξει και να απολαύσει, μαζί με μια φίλη της, τον ημιμαραθώνιο βουνού στο Ζαγόρι, στην Ήπειρο. Όμως, όπως γίνεται σαφές μέσα από τα λόγια της, η πιο σημαντική κορυφή δεν είναι πάντοτε αυτή που αποτυπώνεται σε υψόμετρα και χάρτες. Είναι η προσωπική κορυφή τού να εξελίσσεσαι, να αντέχεις, να μαθαίνεις, να σέβεσαι και να συνεχίζεις.

Πότε και πώς μπήκε η ορειβασία στη ζωή σας; Υπήρξε κάποια συγκεκριμένη στιγμή που καταλάβατε ότι αυτός ο δρόμος θα σας ακολουθούσε ουσιαστικά;

Ήταν μια φυσική εξέλιξη, αφού μόλις επέστρεψα από τις σπουδές μου εντάχθηκα στο Κίνημα Οικολόγων και γνώρισα ανθρώπους που περπατούσαν στα μονοπάτια του τόπου μας. Έγινα μέλος του Ορειβατικού Συλλόγου Λευκωσίας και, σε μια εξόρμηση στην Ελλάδα, στα Τζουμέρκα, άρχισα ν’ αντιλαμβάνομαι το μεγαλείο των βουνών. Το 2019, όταν πήγα στην Κατασκήνωση Βάσης του Έβερεστ, στο Νεπάλ, όπου θαύμασα τις ψηλότερες κορυφές του κόσμου, αποφάσισα ότι πρέπει να βελτιώσω τη φυσική μου κατάσταση, ώστε να μπορώ ν’ απολαμβάνω τις διαδρομές στα βουνά.

Τι είναι αυτό που σας ελκύει περισσότερο στα βουνά; Είναι η πρόκληση, η επαφή με τη φύση, η υπέρβαση των ορίων ή κάτι πιο προσωπικό;

Είναι όλα αυτά, αλλά και η αίσθηση ελευθερίας που μου προσφέρουν τα βουνά. Όταν διασχίζω χιονοσκέπαστες πλαγιές, νιώθω ανάταση ψυχής. Ταυτόχρονα, τα βουνά, αλλά και οι βράχινοι γίγαντες εκατομμυρίων χρόνων, όπως για παράδειγμα στα Μετέωρα, μου υπενθυμίζουν την ασημαντότητά μου και, την ίδια στιγμή, την ευθύνη μου να συμβάλω στην προστασία τους.

Πώς θα περιγράφατε τον εαυτό σας πριν από την ορειβασία και πώς νιώθετε ότι σας έχει αλλάξει αυτή η διαδρομή;

Η ορειβασία και η επιθυμία μου ν’ ανέβω σε ψηλά βουνά με ώθησαν να βελτιώσω τη φυσική και ψυχική μου ανθεκτικότητα. Η βελτίωση αυτή είναι πλέον μέρος της καθημερινότητάς μου, αφού υπάρχει πάντα ένας μακροχρόνιος στόχος: ένα βουνό, ένας αγώνας ορεινού τρεξίματος ή μια νέα πρόκληση.

Ποια ήταν μέχρι σήμερα η πιο καθοριστική εμπειρία σας σε αποστολή και τι σας δίδαξε για τον εαυτό σας;

Κάθε αποστολή είχε τις δικές της δυσκολίες και τα δικά της μαθήματα. Το 2022 ήρθε στην Κύπρο ο Παναγιώτης Κοτρωνάρος, οδηγός βουνού από την Ελλάδα, για μια σχολή χειμερινού βουνού στο Τρόοδος. Είχε χιονίσει αρκετά και κάναμε μια διάσχιση στο χιόνι, που σε κάποια σημεία έφτανε το ένα μέτρο. Τότε είδα το βουνό μας αλλιώς και αγάπησα τον τόπο μου ακόμη περισσότερο. Εκεί αποφάσισα ότι θ’ ασχοληθώ με το χειμερινό βουνό και ότι θα συμμετάσχω σε σχολή χειμερινού βουνού στην Ελλάδα.

Πίσω από κάθε ανάβαση υπάρχει έντονη προετοιμασία, σωματική και ψυχική. Πώς μοιάζει η καθημερινότητά σας πριν από μια μεγάλη αποστολή;

Πλέον έχω συγκεντρώσει το μεγαλύτερο μέρος του εξοπλισμού και του ρουχισμού που απαιτούν οι αποστολές, αλλά επένδυσα αρκετό χρόνο για να εντοπίσω τον κατάλληλο εξοπλισμό, ρουχισμό και φαγητό. Ακολουθώ πρόγραμμα προπόνησης σχεδόν καθημερινά. Η ψυχική προετοιμασία είναι πάντα το μεγαλύτερο στοίχημα και, όταν ανεβαίνω σε βουνά με άτομα που γνωρίζω, τα πράγματα είναι κάπως πιο εύκολα.

Υπήρξαν στιγμές που φοβηθήκατε πραγματικά ή σκεφτήκατε να εγκαταλείψετε την ορειβασία; Πώς διαχειρίζεστε τον φόβο και την αμφιβολία;

Υπάρχουν πολλοί κίνδυνοι όταν ανεβαίνεις σε ψηλά βουνά και το γνωρίζω. Γι’ αυτό πηγαίνω πάντα με έμπειρους οδηγούς. Αντιμετώπισα πολλές δυσκολίες, αλλά ποτέ δεν σκέφτηκα να εγκαταλείψω τα βουνά. Ανήκω εκεί: στο Τρόοδος, στον Πενταδάκτυλο, στις Άλπεις. Ακούω το ένστικτό μου και αξιολογώ τις αντοχές μου.

Ως Κύπρια ορειβάτισσα, σε έναν χώρο που συχνά συνδέεται με χώρες με μεγάλη ορειβατική παράδοση, ποιες δυσκολίες ή στερεότυπα έχετε συναντήσει;

Η μεγάλη δυσκολία είναι ότι στην Κύπρο δεν έχουμε ψηλά βουνά με δύσκολο ανάγλυφο, ούτε ιδιαίτερο χιόνι. Το παγωμένο πεδίο είναι ανύπαρκτο, άρα η προπόνηση σε κατάλληλο πεδίο δεν μπορεί να γίνει στον τόπο μας. Ο καθένας, όμως, έχει τη διαδρομή του. Πολλοί οδηγοί βουνού και εκπαιδευτές χρησιμοποιούν λανθασμένες μεθόδους, ιδιαίτερα σε κρίσιμες στιγμές. Θεωρώ ότι η τεχνική κατάρτιση είναι σημαντική, αλλά η κατάρτιση σε θέματα ψυχολογίας και στήριξης μιας ομάδας ή ενός μέλους της ομάδας είναι εξίσου σημαντική.

Πέρυσι η προσπάθειά σας στο Aconcagua συνδέθηκε με ένα ιδιαίτερα συγκινητικό κοινωνικό μήνυμα, αφιερωμένο στα παιδιά της Παιδοογκολογικής Μονάδας του Μακάρειου Νοσοκομείου. Τι σημαίνει για εσάς να ενώνετε την προσωπική υπέρβαση με έναν ευρύτερο ανθρώπινο σκοπό;

Ο αγώνας των παιδιών της Παιδοογκολογικής Μονάδας και των οικογενειών τους σίγουρα δεν συγκρίνεται με τη δική μου προσπάθεια. Όπως και στα βουνά, όμως, αυτό που μας ορίζει είναι το μέσα μας, η ανθεκτικότητά μας και η πίστη μας. Τα παιδιά και οι γονείς της Παιδοογκολογικής Μονάδας δίνουν έναν τεράστιο αγώνα και το κράτος, αλλά και η κοινωνία, έχουν μεγάλη ευθύνη να παρέχουν τις καλύτερες συνθήκες. Αυτό ουσιαστικά ήθελα να τονίσω.

Τι ρόλο παίζουν οι άνθρωποι γύρω σας - οικογένεια, φίλοι, συνοδοιπόροι - στις αποφάσεις σας να αναλαμβάνετε τόσο απαιτητικές αποστολές;

Οι άνθρωποι γύρω μας είναι μια σταθερά. Στην περίπτωση των αποστολών, καλύτεροι σύμβουλοι είναι φίλες, φίλοι, γνωστές και γνωστοί που γνωρίζουν καλύτερα τις δυσκολίες των βουνών. Φυσικά, η τελική απόφαση είναι πάντα δική μου.

Κοιτάζοντας μπροστά, ποια είναι η επόμενη κορυφή που ονειρεύεστε να κατακτήσετε, αλλά και ποια προσωπική «κορυφή» θέλετε ακόμη να φτάσετε στη ζωή σας;

Ο στόχος μου είναι καθημερινά να γίνομαι η καλύτερη εκδοχή του εαυτού μου. Τον ερχόμενο Ιούλιο θα τρέξω και θα απολαύσω, μαζί με μια φίλη, τον ημιμαραθώνιο βουνού στο Ζαγόρι, στην Ήπειρο.