Σκηνικό αποκαθήλωσης Μητσοτάκη με υπογραφή Σαμαρά

Οι δημοσκοπήσεις και η δημιουργία νέων κομμάτων στην Ελλάδα βάζουν μπουρλότο στην κομματική αντιπαράθεση. Μετά τον Αλέξη Τσίπρα και τη Μαρία Καρυστιανού, αναμένεται -εκτός απροόπτου- η ανακοίνωση του κόμματος του Αντώνη Σαμαρά. Η δημιουργία του κόμματος Σαμαρά δημιουργεί σκηνικό για την αποκαθήλωση του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Πολλά θα εξαρτηθούν από τον χρόνο των εκλογών και τα τελικά αποτελέσματα, αφού η αδυναμία της αυτοδυναμίας αποτελεί το επικρατέστερο σενάριο. Ως εκ τούτου θ’ αναζητηθούν συμμαχίες προκειμένου ν’ αποφύγει η χώρα την πολιτική αστάθεια μέσω νέων εκλογικών αναμετρήσεων. Η πρόσφατη δημοσκόπηση της GPO καταγράφει σημαντικές ανακατατάξεις στο πολιτικό σκηνικό της Ελλάδας, με τα υπό διαμόρφωση πολιτικά εγχειρήματα του Αλέξη Τσίπρα και της Μαρίας Καρυστιανού να επιχειρούν αλλαγή κομματικoύ χάρτη. Στην εκτίμηση ψήφου, η Νέα Δημοκρατία παραμένει πρώτη με 28,6%, ενώ δεύτερο αναδεικνύεται το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα, ΕΛ.Α.Σ., με 15,1%. Ακολουθούν το ΠΑΣΟΚ με 12,4% και το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» με 10,5%. Παράλληλα, η αδιευκρίνιστη ψήφος αποτελεί μιαν από τις μεγαλύτερες μεθοδολογικές προκλήσεις στις σύγχρονες δημοσκοπήσεις πρόθεσης ψήφου, καθώς το ποσοστό της τείνει να αυξάνεται σημαντικά, ιδιαίτερα σε περιόδους που δεν προηγούνται άμεσα εκλογικών αναμετρήσεων.

Δεξαμενές κομμάτων Τσίπρα - Καρυστιανού

Το νέο κόμμα του Τσίπρα φαίνεται να αντλεί κυρίως δυνάμεις από τον ΣΥΡΙΖΑ και τη Νέα Αριστερά, ενώ προσελκύει και μικρότερα ποσοστά από το ΠΑΣΟΚ και άλλα κόμματα. Αντίστοιχα, η Μαρία Καρυστιανού εμφανίζει επιρροή κυρίως σε ψηφοφόρους κομμάτων διαμαρτυρίας και αντισυστημικής κατεύθυνσης, όπως η Ελληνική Λύση, η Νίκη, η Φωνή Λογικής και η Πλεύση Ελευθερίας.

Το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού χαρακτηρίζεται φιλορωσικό κυρίως από κυβερνητικά στελέχη, όπως ο Άδωνις Γεωργιάδης, που το αποκαλεί «αυθεντικό φιλορωσικό κόμμα» της Ελλάδας. Η ετικέτα αυτή βασίζεται στη συμμετοχή προσώπων με έντονες φιλορωσικές απόψεις, όπως ο δημοσιογράφος Θανάσης Αυγερινός (που ζει στη Ρωσία και υπερασπίζεται ανοιχτά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία), καθώς και άλλων με δεσμούς στη Μόσχα (π.χ. πρόεδρος ελληνικής κοινότητας Αγίας Πετρούπολης και υποψήφιοι με ρωσικές ρίζες). Αυτά δημιουργούν εντυπώσεις «ρωσικού δακτύλου», ενώ το ίδιο το κόμμα απορρίπτει τις κατηγορίες ως αστείες.

Στρατηγική Μητσοτάκη

Από την πλευρά της η κυβέρνηση διαμορφώνει στρατηγική μίας κάλπης ενόψει των βουλευτικών εκλογών του 2027, θέτοντας ως βασικό στόχο την αυτοδυναμία της Νέας Δημοκρατίας και επιδιώκοντας ν’ αποτρέψει τη χαλαρή ψήφο ή την ψήφο διαμαρτυρίας. Το κεντρικό μήνυμα είναι ότι η χώρα πρέπει ν’ αποκτήσει σταθερή κυβέρνηση από την πρώτη εκλογική αναμέτρηση, χωρίς να βασίζεται σε ενδεχόμενες δεύτερες εκλογές.

Ουσιαστικά, η κυβέρνηση Μητσοτάκη διατηρεί ισχυρά ερείσματα στην οικονομία και στη διαχείριση της καθημερινότητας, ενώ η εμπειρία δείχνει ότι νέοι δεξιοί σχηματισμοί θα πρέπει να πείσουν για μακροχρόνια δυναμική, αν θέλουν να επιβιώσουν.

Η συντηρητική μετατόπιση

Μιλώντας στη «Σημερινή», ο Εκλογικός Αναλυτής Απόστολος Πιστόλας εξήγησε πως το «μπόλιασμα της Νεας Δημοκρατίας με στελέχη προερχόμενα από το ΠΑΣΟΚ και το Ποτάμι αλλά και η στρατηγική μετατόπιση του Κυριακου Μητσοτάκη προς αναζήτηση νέων εκλογικών κοινών μετά την κατάρρευση του ΣΥΡΙΖΑ δυσαρέστησε πολλούς συντηρητικούς ψηφοφόρους, πράγμα το οποίο φάνηκε στις ευρωεκλογές του 2024.

»Η παράλληλη μετατόπιση της ελληνικής κοινωνίας προς μια πιο συντηρητική οπτική των πραγμάτων (σε πλήρη αντιστοιχία με τις ευρωπαϊκές κοινωνίες) μεγαλώνει το κομμάτι της εκλογικής αγοράς, που νιώθει πως δεν εκπροσωπείται. Ένα ενδεχόμενο κόμμα Σαμαρά, με την πολιτική τοποθέτηση που έχει ο πρώην Πρωθυπουργός, θα έρθει να καλύψει αυτό το κενό και να δημιουργήσει αναταράξεις και εντός της ΝΔ», σημείωσε.

Κλιμάκωση πίεσης σε ΝΔ - Μητσοτάκη

Πάντως, η συζήτηση για μια πιθανή πολιτική πρωτοβουλία του Αντώνη Σαμαρά αναδεικνύει τις ιδεολογικές διαφοροποιήσεις στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας. Η στρατηγική του Κυριάκου Μητσοτάκη να διευρύνει το κόμμα προς το κέντρο συνέβαλε στις εκλογικές επιτυχίες της ΝΔ, αλλά παράλληλα δημιούργησε δυσαρέσκεια σε τμήμα της παραδοσιακής δεξιάς βάσης, που θεωρεί ότι δεν εκπροσωπείται επαρκώς.

Ο Αντώνης Σαμαράς προβάλλεται ως σημείο αναφοράς για ψηφοφόρους που επιθυμούν μια πιο έντονα συντηρητική και εθνικά προσανατολισμένη πολιτική γραμμή, ιδιαίτερα σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής, ελληνοτουρκικών σχέσεων και κοινωνικών αξιών. Ένα ενδεχόμενο νέο πολιτικό εγχείρημα από την πλευρά του θα λειτουργούσε κυρίως ως μέσο πολιτικής πίεσης προς τη ΝΔ και λιγότερο ως άμεση διεκδίκηση εξουσίας.

Το βασικό διακύβευμα δεν είναι αν ο Σαμαράς μπορεί να διασπάσει τη ΝΔ, αλλά αν μπορεί να ενισχύσει την παρουσία μιας πιο ιδεολογικά καθαρής δεξιάς φωνής, επηρεάζοντας την πολιτική ισορροπία της παράταξης.

Όλα έτοιμα για το νέο κόμμα Σαμαρά

Προχωρώντας ένα βήμα πάρα πέρα, ο πρώην Πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς εξαπέλυσε σφοδρή κριτική την Παρασκευή κατά της κυβέρνησης Μητσοτάκη από το Ηράκλειο Κρήτης, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης του think tank «Το Νόημα – Κρήτη», με θέμα τις προκλήσεις και τις προοπτικές της Ελλάδας. Στην ομιλία του άσκησε κριτική για τη διαχείριση της οικονομίας, του δημογραφικού, του μεταναστευτικού και των εθνικών θεμάτων, υποστηρίζοντας ότι η χώρα χρειάζεται ένα σαφές εθνικό σχέδιο με έμφαση στην ανάπτυξη, τη δημογραφική ανασυγκρότηση και τη γεωπολιτική θωράκιση. Ο κ. Σαμαράς κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι εγκατέλειψε το παραδοσιακό δόγμα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής υπέρ μιας πολιτικής κατευνασμού, ενώ συνέκρινε τη Νέα Δημοκρατία με τον ΣΥΡΙΖΑ, υποστηρίζοντας ότι τα δύο κόμματα αποτελούν «τις δύο όψεις του ίδιου νομίσματος» σε κρίσιμα ζητήματα.

Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η αναφορά του στην ηλικία του και στη συνέχιση της πολιτικής του παρουσίας, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Μου λένε έφτασες στα 75, γιατί δεν κάθεσαι ήσυχος; Απαντώ ότι στους αγώνες για την πατρίδα δεν υπάρχει σύνταξη».

Στο πλαίσιο αυτό, είπε ότι η μεγάλη κεντροδεξιά παράταξη έχει μείνει χωρίς εκπροσώπηση.

Ερωτηθείς αν σκοπεύει να κάνει κόμμα, είπε «πήρα τις αποφάσεις μου και θα τις ανακοινώσω όταν και όπως πρέπει».

Πάντως το όποιο νέο κόμμα υπό τον Σαμαρά αν και θα εμφανίζεται ανταγωνιστικό προς τη Νέα Δημοκρατία, δεν πρέπει να θεωρείται εχθρικό προς την ευρύτερη γαλάζια παράταξη. Πληροφορίες από τον ελλαδικό Τύπο αναφέρουν ότι βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη η συγκρότηση ψηφοδελτίων σε ολόκληρη την Ελλάδα, με τη συμμετοχή πρώην υπουργών, βουλευτών και στελεχών που υπηρέτησαν στις κυβερνήσεις Σαμαρά, αλλά και προσώπων που συνδέονται με το καραμανλικό στρατόπεδο.

Παίζουν το καμένο χαρτί του «ακδροξεξιού» Σαμαρά

Διαφωνίες και περαιτέρω τριγμούς στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας προκάλεσε η δήλωση του υφυπουργού Εξωτερικών, Χάρη Θεοχάρη, ο οποίος χαρακτήρισε τον πρώην Πρωθυπουργό Αντώνη Σαμαρά «ακροδεξιό», υποστηρίζοντας ότι οι σημερινές θέσεις του δεν έχουν σχέση με την πραγματικότητα.

Ακολούθησε εσπευσμένα παρέμβαση της εκπροσώπου Τύπου της ΝΔ, Αλεξάνδρας Σδούκου, η οποία πήρε αποστάσεις από τον χαρακτηρισμό, δηλώνοντας ότι δεν της αρέσουν οι «ταμπέλες» και ότι δεν πρέπει να αποδίδονται τέτοιοι χαρακτηρισμοί σε έναν πρώην Πρωθυπουργό.

Η Σδούκου υπενθύμισε ότι επί πρωθυπουργίας Σαμαρά οδηγήθηκε η Χρυσή Αυγή στη Δικαιοσύνη, χαρακτήρισε επιτυχημένη τη θητεία του και σημείωσε ότι έχει αφήσει ισχυρό πολιτικό αποτύπωμα. Παράλληλα, εκτίμησε ότι οποιαδήποτε μελλοντική απόφαση του πρώην Πρωθυπουργού θα πρέπει να σταθμιστεί προσεκτικά, αφήνοντας αιχμές ότι μια πιθανή ρήξη θα μπορούσε να βλάψει περισσότερο τον ίδιο παρά τη Νέα Δημοκρατία.

Στην αντεπίθεση και ο Καραμανλής

Αξίζει να σημειωθεί πάντως πως στην ίδια γραμμή με Σαμαρά βρίσκεται και ο πρώην Πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής, ο οποίος εξαπέλυσε σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση κατά τη διάρκεια παρουσίασης βιβλίου, αμφισβητώντας την αποτελεσματικότητα της πολιτικής των «ήρεμων νερών» με την Τουρκία και εκφράζοντας σοβαρές ανησυχίες για τη λειτουργία των θεσμών και της Δικαιοσύνης.

Ο Καραμανλής υποστήριξε ότι οι παρακολουθήσεις και η αίσθηση χειραγώγησης της Δικαιοσύνης πλήττουν τη δημοκρατία, ενώ προειδοποίησε ότι τέτοιες πρακτικές ενισχύουν τις αντισυστημικές τάσεις στην κοινωνία. Η παρέμβασή του αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς πραγματοποιήθηκε παρουσία του Αντώνη Σαμαρά, σε μια περίοδο αυξημένης εσωκομματικής έντασης στη Νέα Δημοκρατία.