Αναλύσεις

Η επιστροφή οργανωμένων «ξεσκέπασε» την κάρτα φιλάθλου - 34 περιστατικά βίας μέσα στο 2022

Η επιστροφή των οργανωμένων οπαδών των μεγάλων ομάδων φανέρωσε κενά και αδυναμίες και ξανάνοιξε τη συζήτηση εφαρμογής του πολυδιαφημιζόμενου μέτρου πάταξης του χουλιγκανισμού

Όταν μετά από τέσσερα χρόνια άρχισαν σιγά-σιγά να επιστρέφουν στα γήπεδα οι οργανωμένοι οπαδοί των μεγάλων ομάδων, επικράτησε αναβρασμός και ενθουσιασμός. Ο «θόρυβος» των οργανωμένων φιλάθλων, ο παλμός, τα συνθήματα, τα πανό, οι σημαίες και οι φωτοβολίδες έλειψαν. Οι οργανωμένοι συμβιβάστηκαν και επέστρεψαν με την κάρτα οπαδού για να ενισχύσουν τις προσπάθειες των ομάδων τους ενόψει της νέας ποδοσφαιρικής χρονιάς. Μόνο που η επιστροφή τους ξεσκέπασε τα προβλήματα της κάρτας φιλάθλου, φανέρωσε κενά και αδυναμίες και ξανάνοιξε τη συζήτηση εφαρμογής του πολυδιαφημιζόμενου μέτρου πάταξης του χουλιγκανισμού.

Στις πρώτες πέντε αγωνιστικές σημειώθηκαν επεισόδια σε τέσσερεις ποδοσφαιρικούς αγώνες του πρωταθλήματος και σε έναν αγώνα ποδοσφαίρου σάλας. Αποτέλεσμα των επεισοδίων ήταν ο πετροπόλεμος μεταξύ οπαδών, καταστροφές εντός των γηπέδων, φωτιές στον περίγυρο, καταστροφές ξένης περιουσίας, ρίψεις δακρυγόνων από την Αστυνομία, συλλήψεις, αρκετοί καταζητούμενοι και αναζητούμενοι αλλά και ο σοβαρός τραυματισμός αθλητικογράφου. Αποκορύφωμα της κατάστασης ήταν τα σοβαρά επεισόδια στον αγώνα της περασμένης Κυριακής (2/10), μεταξύ του ΑΠΟΕΛ και της ΑΕΛ, στο ΓΣΠ. Με το τέλος του αγώνα ξεκίνησε ένας πόλεμος. Οδομαχίες, πετροβολισμοί, φωτιές και κυνηγητό οπαδών στον αυτοκινητόδρομο. Μέσα από τα βίντεο που κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορεί να αντιληφθεί κανείς ότι από τύχη δεν υπήρξαν θύματα.

Όλα αυτά σε μόλις πέντε αγωνιστικές, ενώ ακολουθούν ακόμη 21 αγωνιστικές για τη λήξη της κανονικής περιόδου του πρωταθλήματος και μετά άλλες 10 αγωνιστικές στη διαδικασία των play off. Ας μην ξεχνάμε ότι υπάρχουν και άλλα αθλήματα που οι οργανωμένοι φίλαθλοι ακολουθούν τις ομάδες τους, όπως καλαθόσφαιρα, βόλεϊ, ποδόσφαιρο σάλας κ.ά.

Το μπαλάκι ευθυνών και οι ανύπαρκτοι έλεγχοι

Το μπαλάκι ευθυνών πηγαινοέρχεται μεταξύ υπηρεσιών όπως ο ΚΟΑ, η Αστυνομία, η Βουλή, τα Σωματεία και οι οργανωμένοι οπαδοί των ομάδων. Φαίνεται πως η αρχική απόφαση των οργανωμένων να εγκαταλείψουν τα γήπεδα, με την εφαρμογή της κάρτας φιλάθλου το 2018, σκέπασε κάπως τα προβλήματα και τις όποιες ελλείψεις του μέτρου. Πλέον έχει ανοίξει μια συζήτηση για τους ελέγχους που γίνονται στις εισόδους των γηπέδων, για τα ακατάλληλα γήπεδα με ελλείψεις σε συστήματα παρακολούθησης και ταυτοποίησης, για την ανεπαρκή αστυνόμευση αλλά και τις πρόνοιες της νομοθεσίας ενός μέτρου που για τέσσερα χρόνια εθεωρείτο ότι είχε απομακρύνει τους χούλιγκαν και βοήθησε στην επιστροφή οικογενειών στα γήπεδα.

Η «Σημερινή» είναι σε θέση να γνωρίζει ότι, στα πέταλα γηπέδων, οπαδοί μπαινοβγαίνουν χωρίς κανέναν έλεγχο, ενώ αρκετοί επιδεικνύουν κάρτες φιλάθλου άλλων προσώπων ή απλώς με ένα photoshop επεξεργάζονται τις φωτογραφίες και τοποθετούν μία δική τους εικόνα. Με απλά λόγια, εισέρχονται είτε με κάρτα φιλάθλου άλλου προσώπου είτε με στοιχεία άλλου και φωτογραφία δική τους ξεγελώντας τους επιτηρητές (υπενθυμίζεται ότι το προηγούμενο διάστημα το Economy Today αποκάλυψε το σκάνδαλο διαρροής προσωπικών δεδομένων από τα μητρώα της κάρτας φιλάθλου). Τα πράγματα γίνονται χειρότερα όταν στην είσοδο του γηπέδου φτάνει ο πυρήνας των οργανωμένων. Εκεί απλώς οι επιτηρητές κάνουν στην άκρη. Είναι άξιον απορίας πώς η Αστυνομία αναζητεί πληροφορίες για φιλάθλους που ίσως να εμπλέκονται σε επεισόδια ποδοσφαιρικών αγώνων, ενώ θα έπρεπε να ταυτοποιηθούν πριν εισέλθουν στις κερκίδες των γηπέδων. Στο απυρόβλητο δεν μπορούν να μείνουν οι διοικήσεις των ομάδων, οι οποίες σε κάθε σύσκεψη που προηγείται ενός αγώνα υψηλής επικινδυνότητας παραθέτουν εισηγήσεις που ενδεχομένως επηρεάζουν τον σχεδιασμό της Αστυνομίας.

Ο Γενικός Διευθυντής του ΓΣΠ, Φοίβος Κωνσταντινίδης, κατήγγειλε τις προηγούμενες ημέρες ότι στο ΓΣΠ εντοπίστηκαν πλαστές κάρτες φιλάθλου. Μιλώντας στο «ΣΙΓΜΑ» ανέφερε ότι από τους ελέγχους που διενεργήθηκαν στο γήπεδο διαπιστώθηκε ότι κάποιες κάρτες φιλάθλου παραποιήθηκαν, σημειώνοντας ότι οι οπαδοί βρήκαν τρόπο να παραποιούν το σύστημα και να δημιουργούν πρόβλημα. Συμπλήρωσε ότι πλέον οι κάρτες οπαδού εκδίδονται αποκλειστικά μόνον από τον ΚΟΑ, κάτι το οποίο διασφαλίζει σε πολύ υψηλότερο βαθμό την αξιοπιστία του συστήματος. Επεσήμανε ότι με την εφαρμογή της κάρτας φιλάθλου μειώθηκαν τα όποια προβλήματα λόγω της απουσίας των οργανωμένων φιλάθλων. «Μπόρεσε και εδραιώθηκε η κάρτα φιλάθλου, ενώ με την επιστροφή των οργανωμένων άρχισαν τα προβλήματα που είχαμε πριν από την εφαρμογή του μέτρου», σημείωσε.

Τόνισε ότι τα γήπεδα έχουν πολλές ατέλειες και λείπουν συστήματα τα οποία θα έπρεπε να εφαρμοστούν για να λειτουργήσει σωστά η κάρτα φιλάθλου. Όπως ανέφερε, μόνο τρία γήπεδα έχουν αυτά τα συστήματα. Διευκρίνισε ότι οι Αρχές προσπαθούν να εισαγάγουν διαδικασίες και τρόπους ελέγχου, με τους παραβάτες να βρίσκουν τρόπους για να ξεγελάσουν τον νόμο. «Στο ΓΣΠ θα αλλάξει ο τρόπος ελέγχου. Θα αυξηθούν οι δειγματοληπτικοί έλεγχοι στα πέταλα και θα ζητούμε και ταυτότητα», είπε.

Από την πλευρά της, η Γενική Διευθύντρια του ΚΟΑ, Μαίρη Χαραλάμπους - Παπαμιλτιάδη, ξεκαθάρισε ότι τα μόνα γήπεδα που ανήκουν στον ΚΟΑ και στα οποία διεξάγονται αγώνες πρώτης κατηγορίας είναι το Μακάρειο Στάδιο στη Λευκωσία και το «Στέλιος Κυριακίδης» στην Πάφο.

Διευκρίνισε ότι, σύμφωνα με τη νομοθεσία Περί Πρόληψης και Καταστολής της βίας στα γήπεδα, ο ΚΟΑ είναι υπεύθυνος για έκδοση της Κάρτας Φιλάθλου και για τη διατήρηση του μητρώου κατόχων κάρτας φιλάθλου. «Είναι ο μόνος Οργανισμός που μπορεί να επεξεργάζεται στοιχεία και να κάνει την ταυτοποίηση σε περίπτωση που το ζητήσει η Αστυνομία, εκεί όπου υπάρχουν κλειστά κυκλώματα». Ξεκαθάρισε ότι η κάθε Αρχή σταδίου είναι υπεύθυνη να ορίσει τον υπεύθυνο ασφαλείας και αυτός επιστρατεύει τους επιτηρητές. «Οι επιτηρητές είναι υπεύθυνοι για την τήρηση όλων των μέτρων που αφορούν την προσέλευση και έλεγχο των οπαδών, όσο και κατά τη διάρκεια του αγώνα».

Ακόμη είπε ότι ο έλεγχος στα γήπεδα χρήζει βελτίωσης. «Η θέση μας δεν είναι ότι υπάρχει πρόβλημα με την πρόνοια της νομοθεσίας. Για να λειτουργήσει το σύστημα, πρέπει ο κάθε φορέας να δουλέψει». Σημείωσε ότι οι δειγματοληπτικοί έλεγχοι που γίνονταν στο γήπεδο ήταν αποτελεσματικοί πριν επιστρέψουν οι οργανωμένοι οπαδοί στα γήπεδα. «Τώρα έχουμε ενώπιόν μας μια νέα κατάσταση». Ξεκαθάρισε ότι η παραποίηση εγγράφου κάρτας οπαδού είναι ένα πολύ σοβαρό ποινικό αδίκημα. «Αν υπάρχουν τέτοια φαινόμενα, τότε ο φορέας που τα εντόπισε πρέπει να αποταθεί στην Αστυνομία. Δεν τίθεται θέμα πλαστογραφίας από το σύστημα, αλλά παραποίησης μετά την έκδοση», ανέφερε.

Από την απαγόρευση μετακίνησης οπαδών μέχρι τους αγώνες κεκλεισμένων

Τα αυξημένα και σοβαρά επεισόδια κινητοποίησαν τις αρμόδιες Αρχές, με την 6η αγωνιστική του πρωταθλήματος να χαρακτηρίζεται ως ορόσημο στις αποφάσεις που θα παρθούν. Όπως έγινε γνωστό, η Αστυνομία εξετάζει το ενδεχόμενο διεξαγωγής αγώνων με την παρουσία οπαδών μόνο της γηπεδούχου και την απαγόρευση μετακίνησης φιλάθλων, ενώ όπου κρίνεται απόλυτα αναγκαίο να διεξάγονται κεκλεισμένων των θυρών.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής Νομικών, Νίκος Τορναρίτης, σε δηλώσεις του στη Βουλή, ανέφερε ότι εάν τις επόμενες μέρες συνεχιστούν τα έκτροπα εκτός των αγωνιστικών χώρων, θα ληφθούν δρακόντεια μέτρα και ενδεχομένως να ληφθεί η απόφαση για την απαγόρευση εισόδου οπαδών στα γήπεδα.

Επεσήμανε ότι κάποιοι παρεξήγησαν τις προθέσεις της Επιτροπής Νομικών. «Οι νόμοι θα γίνουν αυστηροί και τα όργανα της τάξης θα οδηγήσουν τους υπευθύνους στη Δικαιοσύνη, στο πλαίσιο των νόμων της Κυπριακής Δημοκρατίας, οι οποίοι είναι ήδη αυστηροί».

Διεμήνυσε πως «δεν πρόκειται να συνεχίσουμε να γινόμαστε μάρτυρες κάθε Σαββατοκύριακο αυτών των εικόνων, που απειλούν να αφαιρέσουν τη ζωή συμπολιτών μας», ενώ έδωσε προθεσμία 15 ημερών όπως συνετιστούν όλοι και όποιος έχει ευθύνη να την αναλάβει.

9.10 πινακας βια .png

Στατιστικά στοιχεία υποθέσεων βίας στα γήπεδα

Η «Σημερινή» έχει στην κατοχή της στοιχεία υποθέσεων βίας στα γήπεδα από το 2013 μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 2022. Τα δεδομένα δείχνουν τον αριθμό επεισοδίων πριν από την εφαρμογή της κάρτας φιλάθλου και μετά.

Συγκεκριμένα, το 2013 σημειώθηκαν 47 υποθέσεις με 93 εμπλεκόμενα άτομα. Το 2014 σημειώθηκαν τα περισσότερα επεισόδια -πριν από την εφαρμογή της κάρτας φιλάθλου- αφού καταγράφηκαν 50 υποθέσεις βίας στα γήπεδα με 75 εμπλεκόμενα πρόσωπα. Το 2015 καταγράφηκαν 35 υποθέσεις με 78 εμπλεκόμενους οπαδούς. Το 2016 είχαμε 21 περιπτώσεις επεισοδίων με 37 εμπλεκόμενα άτομα, ενώ το 2017 αυξήθηκαν τα επεισόδια με συνολικά 37 υποθέσεις και 50 ενεχόμενα πρόσωπα.

Το 2018 θεωρείται χρονιά-σταθμός, καθώς εφαρμόστηκε η κάρτα φιλάθλου με τους οργανωμένους οπαδούς ως μέτρο αντίδρασης να εγκαταλείπουν τα γήπεδα. Συγκεκριμένα, για ολόκληρο το 2018 (η κάρτα φιλάθλου εφαρμόστηκε τον Αύγουστο του ίδιου χρόνου) σημειώθηκαν 31 υποθέσεις βίας στα γήπεδα με 38 εμπλεκόμενους οπαδούς. Το 2019 μειώθηκαν κατά πολύ τα επεισόδια στους αθλητικούς χώρους, καθώς σημειώθηκαν 14 υποθέσεις με 14 εμπλεκομένους, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι η αρχική εφαρμογή του μέτρου απομάκρυνε από τα γήπεδα αρκετό κόσμο που δεν ανήκε στις τάξεις των οργανωμένων και διαφωνούσε με το μέτρο και τον σκοπό του. Ακολούθησαν οι χρονιές της πανδημίας και των lockdowns με τους αγώνες στις πλείστες περιπτώσεις να διεξάγονται χωρίς την παρουσία φιλάθλων, ενώ στους υπόλοιπους αγώνες που διεξάγονταν με την παρουσία οπαδών, υπήρχε όριο στη χωρητικότητα των κερκίδων. Χαρακτηριστικά το 2020 σημειώθηκαν 8 περιστατικά βίας στα γήπεδα με 9 εμπλεκόμενα άτομα, ενώ το 2021 καταγράφηκαν 17 υποθέσεις με 23 εμπλεκόμενους.

Το πολύ ανησυχητικό στοιχείο είναι τα επεισόδια βίας που καταγράφηκαν το 2022, χρονιά κατά την οποία επέστρεψαν μαζικά οι οργανωμένοι φίλαθλοι. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι πρώτοι οργανωμένοι φίλαθλοι επέστρεψαν από τα μέσα Απριλίου, ενώ μέχρι τον Αύγουστο ανακοίνωσαν την επιστροφή τους όλα τα οργανωμένα σύνολα των μεγάλων ομάδων. Συγκεκριμένα, φέτος μέχρι και τις 30 Σεπτεμβρίου σημειώθηκαν 34 υποθέσεις με 35 εμπλεκομένους, ξεπερνώντας τα επεισόδια του 2018 και φτάνοντας στους αριθμούς του 2015 και 2017 (δηλαδή προ κάρτας φιλάθλου). Κι ακόμη βρισκόμαστε τρεις μήνες πριν από την ολοκλήρωση του έτους...